Nilai Makmal untuk Jururawat: pek ulang kaji kilat

Lembaran formula, langkah kaedah utama untuk setiap topik dan 8 soalan latihan, dengan penyelesaian penuh di bahagian belakang.

Soalan baharuKembali ke kursus

Dalam tetingkap cetak, pilih “Simpan sebagai PDF” untuk menyimpan salinan pada peranti anda.

1Formula dan kaedah

Nilai makmal & elektrolit

Kaedah

  1. Bandingkan nilai dengan julat rujukan makmal itu sendiri, kemudian dengan garis dasar dan arah aliran pesakit.
  2. Semak sampel: hemolisis, kelewatan, atau darah yang diambil berhampiran IV boleh memberikan keputusan palsu.
  3. Kaitkan nilai dengan tanda lazimnya dan dengan ubat serta keadaan yang menyebabkannya.
  4. Cari interaksi: kalium atau magnesium yang rendah meningkatkan ketoksikan digoksin; dehidrasi menaikkan litium.
  5. Bertindak untuk pesakit: nilai, tahan ubat jika paras tidak selamat, baca balik nilai kritikal dan maklumkan pemberi preskripsi.

Tafsiran gas darah arteri

Julat normal
pH 7.35–7.45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4.7–6.0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Respiratori: PaCO₂ berlawanan dengan pH; Metabolik: HCO₃⁻ sama dengan pH
Rumus Winter
PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Alkalosis metabolik
PaCO₂ ≈ 0.7·HCO₃⁻ + 21
Sela anion
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Sela terbetul albumin
AG + 2.5·(4.0 − alb g/dL) = AG + 0.25·(40 − alb g/L)
Nisbah delta
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
Nisbah P/F
PaO₂/FiO₂
Persamaan gas alveolus
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8
Osmolaliti serum
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2.8)

Kaedah

  1. Baca pH: di bawah 7.35 ialah asidosis, di atas 7.45 ialah alkalosis.
  2. Cari nilai yang menerangkannya: PaCO₂ yang bergerak berlawanan dengan pH ialah respiratori, HCO₃⁻ yang bergerak sama dengan pH ialah metabolik.
  3. Lihat nilai yang satu lagi: normal bermaksud tanpa pampasan, tidak normal dalam arah pampasan bermaksud pampasan separa, dan pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh.
  4. Dalam asidosis metabolik, bandingkan PaCO₂ dengan rumus Winter, 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, dan hitung sela anion Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
  5. Semak sela anion yang tinggi dengan nisbah delta dan, apabila albumin rendah, dengan sela terbetul.

Farmakokinetik klinikal

Pemalar kadar dan separuh hayat
k = ln 2/t½ = 0.693/t½
Pereputan tertib pertama
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dua paras
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Isi padu dan klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dos pemuat
LD = Vd·C/(S·F)
Kadar penyelenggaraan
R = CL·Css/(S·F)
Purata keadaan mantap
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Keadaan mantap
1 − (1/2)ⁿ selepas n separuh hayat; ≈ 97% selepas 5
Infusi
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Sela dan dos daripada puncak dan palung
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − umur) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0.85 untuk wanita
Pelarasan buah pinggang
dos × CrCl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − CrCl/normal)

Kaedah

  1. Tukarkan separuh hayat kepada pemalar kadar: k = 0.693/t½.
  2. Tukarkan nilai bagi setiap kg kepada jumlah: Vd (L) = L/kg × berat, CL (L/h) = L/kg/h × berat.
  3. Pilih hubungan: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), kadar penyelenggaraan = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k.
  4. Untuk fungsi buah pinggang, anggarkan CrCl dengan Cockcroft–Gault dahulu, kemudian skalakan dos atau sela.
  5. Semak keputusan: paras jatuh separuh setiap separuh hayat, dan keadaan mantap mengambil masa kira-kira lima separuh hayat.

2Soalan latihan

1.Nilai makmal & elektrolitSederhana

How should a patient collect a clean-catch midstream urine sample?

  1. ACollect urine from the toilet bowl after voiding into the toilet
  2. BCollect the very first urine of the stream directly in the sterile cup
  3. CClean the area, start voiding into the toilet, then catch the middle part
  4. DFill the cup completely, then add tap water if there is not enough
2.Nilai makmal & elektrolitSukar

A patient has marked generalized edema. Results show heavy proteinuria, serum albumin 1.8 g/dL (18 g/L) and total cholesterol 340 mg/dL (8.8 mmol/L). Which condition fits best?

  1. AAcute pyelonephritis
  2. BNephrotic syndrome
  3. CPrerenal kidney injury
  4. DLiver cirrhosis only
3.Tafsiran gas darah arteriSederhana

Nilai latihan: Na⁺ 150 mmol/L, glukosa 19.1 mmol/L dan urea 10.1 mmol/L. Hitung osmolaliti serum Osm = 2·Na⁺ + glukosa + urea kepada nombor bulat terdekat.

Na⁺ 150 mmol/Lglukosa 19.1 mmol/Lurea 10.1 mmol/L
Osm = mOsm/kg
4.Tafsiran gas darah arteriSukar

Pada aras laut, gas latihan yang diambil pada oksigen 35% menunjukkan PaO₂ 70 mmHg (9.3 kPa) dan PaCO₂ 43 mmHg (5.7 kPa). Gunakan PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8 untuk mencari Kecerunan A–a.

FiO₂ 35%PaO₂ 70 mmHg (9.3 kPa)PaCO₂ 43 mmHg (5.7 kPa)
Kecerunan A–a = mmHg
5.Farmakokinetik klinikalSederhana
Vd = 0.5 L/kgC = 12 mg/LLD = ? mg93 kg · S = 0.8 · F = 1

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit 93 kg akan diberi dos pemuat secara intravena dengan aminophylline untuk mencapai paras theophylline sebanyak 12 mg/L. Isi padu taburannya ialah 0.5 L/kg dan faktor garamnya S = 0.8. Cari dos pemuat LD bagi aminophylline dalam mg.

93 kgVd = 0.5 L/kgC = 12 mg/LS = 0.8
LD = mg
6.Farmakokinetik klinikalSukar
87 kg65 · lelakiSCr 1.9 mg/dLfe​ = 0.9D = ? mg

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang lelaki berumur 65 tahun seberat 87 kg dan mempunyai kreatinina serum 1.9 mg/dL (168 µmol/L). Anggarkan klirens kreatinina dengan Cockcroft–Gault: CrCl (mL/min) = (140 − umur) × berat (kg)/(72 × SCr dalam mg/dL), × 0.85 untuk wanita. Dos atenolol yang lazim ialah 100 mg untuk klirens kreatinina 120 mL/min, dan pecahan fe = 0.9 ubat dirembeskan tidak berubah oleh buah pinggang. Dengan menggunakan pecahan dos Dettli Q = 1 − fe·(1 − CrCl/CrCl normal), cari dos terlaras D. Bundarkan kepada nombor bulat yang terdekat.

65 tahun87 kglelakiSCr = 1.9 mg/dL100 mgfe = 0.9CrCl biasa 120 mL/min
D = mg
7.Kejururawatan klinikalSederhana

Pesakit yang baru memulakan perencat ACE mengalami batuk kering yang berterusan. Apakah punca yang mungkin?

  1. AEmbolisme pulmonari
  2. BTindak balas alahan terhadap penisilin yang baru diberikan
  3. CKesan sampingan perencat ACE yang diketahui
  4. DAsma yang disebabkan oleh penyekat beta
8.Kejururawatan klinikalSukar

A hypotensive postoperative patient is given a fluid bolus. Which findings suggest a good response?

  1. AThe heart rate rises further and the patient becomes more confused
  2. BThe capillary refill time becomes longer
  3. CThe heart rate falls, blood pressure rises and urine output improves
  4. DThe respiratory rate rises and new lung crackles appear

3Larutan

1.Nilai makmal & elektrolit

Jawapan: C · Clean the area, start voiding into the toilet, then catch the middle part

Mengapa ini jawapannya

Cleaning the urethral area and discarding the first part of the stream reduce contamination from skin and urethral bacteria. The inside of the sterile container must not be touched, and the sample should reach the laboratory promptly.Disemak dengan: Clean catch urine sample · MedlinePlus (NIH) (2024)

Jawapan

C · Clean the area, start voiding into the toilet, then catch the middle part
2.Nilai makmal & elektrolit

Jawapan: B · Nephrotic syndrome

Mengapa ini jawapannya

Nephrotic syndrome is heavy proteinuria with low albumin, edema and high lipids. Low albumin reduces oncotic pressure, causing edema, and the liver increases lipoprotein production. There is also a higher risk of clots and infection.Disemak dengan: Nephrotic syndrome · MedlinePlus (NIH) (2025)

Jawapan

B · Nephrotic syndrome
3.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: Osm = 329 mOsm/kg

Nilai terterbitan: osmolaliti serum terhitung ialah 2·Na⁺ + glukosa + urea dengan semua nilai dalam mmol/L (2·Na⁺ + glukosa/18 + BUN/2.8 dengan glukosa dan BUN dalam mg/dL); nilai normal kira-kira 275–295 mOsm/kg. Nisbah P/F ialah PaO₂ dibahagi dengan FiO₂ sebagai pecahan. Tekanan oksigen alveolus ialah PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8 mmHg pada aras laut, dan kecerunan A–a ialah PAO₂ − PaO₂.

Osmolaliti terhitung

Osm = 2·150 + 19.1 + 10.1 = 329.2 ≈ 329 mOsm/kg

Jawapan

Osm = 329 mOsm/kg
4.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: Kecerunan A–a = 125.8 mmHg

Nilai terterbitan: osmolaliti serum terhitung ialah 2·Na⁺ + glukosa + urea dengan semua nilai dalam mmol/L (2·Na⁺ + glukosa/18 + BUN/2.8 dengan glukosa dan BUN dalam mg/dL); nilai normal kira-kira 275–295 mOsm/kg. Nisbah P/F ialah PaO₂ dibahagi dengan FiO₂ sebagai pecahan. Tekanan oksigen alveolus ialah PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8 mmHg pada aras laut, dan kecerunan A–a ialah PAO₂ − PaO₂.

Oksigen alveolus

PAO₂ = 0.35·713 − 43/0.8 = 249.5 − 53.75 = 195.8 mmHg

Kecerunan

A–a = 195.8 − 70 = 125.8 mmHg

Jawapan

Kecerunan A–a = 125.8 mmHg
5.Farmakokinetik klinikal

Jawapan: LD = 697.5 mg

Klirens dan isi padu: pada keadaan mantap kadar pendosan sama dengan kadar penyingkiran, jadi kadar penyelenggaraan = CL × Css. Dos pemuat ialah LD = Vd × C/(S × F), dengan S faktor garam (pecahan ubat aktif dalam garam) dan F bioketersediaan (1 untuk IV). Daripada dua paras, k = ln(C₁/C₂)/Δt; untuk bolus IV Vd = dos/C₀ dan CL = k × Vd. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.

Isi padu taburan

Vd = 0.5·93 = 46.5 L

Jumlah ubat aktif yang diperlukan

Vd·C = 46.5·12 = 558 mg

Dos pemuat

LD = 558/(0.8·1) = 697.5 mg

Jawapan

LD = 697.5 mg

Dalam amalan dos dibundarkan kepada jumlah yang mudah.

6.Farmakokinetik klinikal

Jawapan: D = 46 mg

Merangka regimen: dengan dos IV pantas, paras jatuh dari puncak ke palung semasa sela, jadi τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k dan dos yang memulihkan puncak ialah Vd × (Cpuncak − Cpalung). Purata paras keadaan mantap ialah Css,avg = S·F·dos/(CL·τ). Infusi meningkat sebagai C = (R/CL)(1 − e−kt). Untuk ubat yang dibersihkan oleh buah pinggang, dos dilaraskan mengikut klirens kreatinina. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.

Klirens kreatinina (Cockcroft–Gault)

CrCl = (140 − 65)·87/(72·1.9) = 47.7 mL/min

Pecahan dos (Dettli)

Q = 1 − 0.9·(1 − 47.7/120) = 0.4577

Dos terlaras

D = 0.4577·100 = 45.77 ≈ 46 mg

Jawapan

D = 46 mg

Dalam amalan dos dibundarkan kepada jumlah yang mudah dan disemak dengan maklumat produk.

7.Kejururawatan klinikal

Jawapan: C · Kesan sampingan perencat ACE yang diketahui

Mengapa ini jawapannya

Batuk kering ialah kesan sampingan lazim perencat ACE seperti ramipril. Penyekat reseptor angiotensin II selalunya digunakan sebagai ganti.

Jawapan

C · Kesan sampingan perencat ACE yang diketahui
8.Kejururawatan klinikal

Jawapan: C · The heart rate falls, blood pressure rises and urine output improves

Mengapa ini jawapannya

After a fluid challenge, a falling heart rate, rising blood pressure, better capillary refill, improving consciousness and urine output suggest fluid responsiveness. New crackles or breathlessness suggest fluid overload.

Jawapan

C · The heart rate falls, blood pressure rises and urine output improves

ExamProblems · examproblems.com/courses/lab-values-for-nurses