Baca pH: di bawah 7.35 ialah asidosis, di atas 7.45 ialah alkalosis.
Cari nilai yang menerangkannya: PaCO₂ yang bergerak berlawanan dengan pH ialah respiratori, HCO₃⁻ yang bergerak sama dengan pH ialah metabolik.
Lihat nilai yang satu lagi: normal bermaksud tanpa pampasan, tidak normal dalam arah pampasan bermaksud pampasan separa, dan pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh.
Dalam asidosis metabolik, bandingkan PaCO₂ dengan rumus Winter, 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, dan hitung sela anion Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
Semak sela anion yang tinggi dengan nisbah delta dan, apabila albumin rendah, dengan sela terbetul.
Farmakokinetik klinikal
Pemalar kadar dan separuh hayat
k = ln 2/t½ = 0.693/t½
Pereputan tertib pertama
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dua paras
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Isi padu dan klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dos pemuat
LD = Vd·C/(S·F)
Kadar penyelenggaraan
R = CL·Css/(S·F)
Purata keadaan mantap
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Keadaan mantap
1 − (1/2)ⁿ selepas n separuh hayat; ≈ 97% selepas 5
Infusi
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Sela dan dos daripada puncak dan palung
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − umur) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0.85 untuk wanita
Tukarkan separuh hayat kepada pemalar kadar: k = 0.693/t½.
Tukarkan nilai bagi setiap kg kepada jumlah: Vd (L) = L/kg × berat, CL (L/h) = L/kg/h × berat.
Pilih hubungan: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), kadar penyelenggaraan = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k.
Untuk fungsi buah pinggang, anggarkan CrCl dengan Cockcroft–Gault dahulu, kemudian skalakan dos atau sela.
Semak keputusan: paras jatuh separuh setiap separuh hayat, dan keadaan mantap mengambil masa kira-kira lima separuh hayat.
2Soalan latihan
1.Nilai makmal & elektrolitSederhana
How often is the INR usually checked when warfarin is first started?
AOnce a year, at a routine visit
BEvery hour, during the first week
COnly if bleeding occurs at home
DEvery few days, until it is stable
2.Nilai makmal & elektrolitSukar
A woman with preeclampsia is receiving IV magnesium sulfate. Her urine output has fallen and her creatinine is rising. Why is this a concern?
AMagnesium is excreted by the kidneys, so it can build up to toxic levels
BPoor kidney function makes the magnesium level fall quickly
CMagnesium causes potassium loss, so the kidneys release more fluid
DMagnesium is broken down by the liver, so it will stop working soon
3.Tafsiran gas darah arteriSederhana
Gas latihan menunjukkan PaCO₂ 55 mmHg (7.3 kPa). Gunakan peraturan bahawa dalam asidosis respiratori kronik HCO₃⁻ meningkat 3.5 mmol/L bagi setiap 10 mmHg PaCO₂ melebihi 40, bermula dari HCO₃⁻ 24 mmol/L, untuk mencari HCO₃⁻ yang dijangka.
Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Selepas dos IV vancomycin, paras ialah 30 mg/L pada 1 h dan 13.1 mg/L pada 13 h. Andaikan penyingkiran tertib pertama. Cari separuh hayat t½.
C1 = 30 mg/L (1 h)C2 = 13.1 mg/L (13 h)
t½ = h
6.Farmakokinetik klinikalSukar
Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang lelaki berumur 46 tahun seberat 58 kg dan mempunyai kreatinina serum 2 mg/dL (177 µmol/L). Anggarkan klirens kreatinina dengan Cockcroft–Gault: CrCl (mL/min) = (140 − umur) × berat (kg)/(72 × SCr dalam mg/dL), × 0.85 untuk wanita. Dos cefazolin yang lazim ialah 1000 mg setiap 8 h untuk klirens kreatinina 100 mL/min. Dengan mengekalkan sela, dos dikurangkan mengikut kadar klirens kreatinina. Cari dos terlaras D. Bundarkan kepada nombor bulat yang terdekat.
Semasa infusi IV, kawasan di sekeliling kanula menjadi bengkak, sejuk dan pucat, dan infusi menjadi perlahan. Apakah yang mungkin berlaku?
AInfiltrasi cecair ke dalam tisu sekeliling
BEmbolisme udara
CLebihan cecair dalam peredaran
DFlebitis akibat jangkitan bakteria pada dinding vena
8.Kejururawatan klinikalSukar
A patient taking dapagliflozin is vomiting and unwell, with high blood ketones and a blood glucose of only 11 mmol/L (198 mg/dL). What should be suspected?
AHyperosmolar hyperglycaemic state
BHypoglycaemia
CSimple gastroenteritis with no further concern
DEuglycaemic diabetic ketoacidosis
3Larutan
1.Nilai makmal & elektrolit
Jawapan: D · Every few days, until it is stable
Mengapa ini jawapannya
When warfarin is started or its dose changes, the INR is checked frequently (often every few days) until it is stable in the target range. After that, the interval can be extended, often up to every 4 weeks or longer if very stable.
Jawapan
D · Every few days, until it is stable
2.Nilai makmal & elektrolit
Jawapan: A · Magnesium is excreted by the kidneys, so it can build up to toxic levels
Mengapa ini jawapannya
Magnesium is cleared by the kidneys, so falling urine output and rising creatinine raise the risk of toxicity. The nurse checks deep tendon reflexes, respiratory rate and level of consciousness, reports the findings and keeps calcium gluconate available as the antidote.Disemak dengan:Magnesium Toxicity (StatPearls) · StatPearls (NCBI Bookshelf) (2026)
Jawapan
A · Magnesium is excreted by the kidneys, so it can build up to toxic levels
3.Tafsiran gas darah arteri
Jawapan: HCO₃⁻ = 29.25 mmol/L
Pampasan yang dijangka: dalam asidosis metabolik, rumus Winter meramalkan PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; nilai yang diukur di atas julat itu menunjukkan asidosis respiratori tambahan, dan di bawahnya alkalosis respiratori tambahan. Sela anion AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), biasanya kira-kira 8–12 mmol/L, membezakan asidosis metabolik sela tinggi daripada sela normal; albumin rendah menyembunyikan sela yang tinggi (tambah 2.5 bagi setiap g/dL albumin di bawah 4.0). Nisbah delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) antara kira-kira 0.8 dan 2 sepadan dengan asidosis sela tinggi tulen (sesetengah buku menggunakan 1 dan bukannya 0.8), di bawahnya asidosis sela normal tambahan, dan di atas 2 alkalosis metabolik tambahan.
Perubahan PaCO₂
|55 − 40| = 15 mmHg → 1.5 × 10 mmHg
HCO₃⁻ yang dijangka
HCO₃⁻ = 24 + 3.5·1.5 = 29.25 mmol/L
Jawapan
HCO₃⁻ = 29.25 mmol/L
4.Tafsiran gas darah arteri
Jawapan: AGc = 13.75 mmol/L
Pampasan yang dijangka: dalam asidosis metabolik, rumus Winter meramalkan PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; nilai yang diukur di atas julat itu menunjukkan asidosis respiratori tambahan, dan di bawahnya alkalosis respiratori tambahan. Sela anion AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), biasanya kira-kira 8–12 mmol/L, membezakan asidosis metabolik sela tinggi daripada sela normal; albumin rendah menyembunyikan sela yang tinggi (tambah 2.5 bagi setiap g/dL albumin di bawah 4.0). Nisbah delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) antara kira-kira 0.8 dan 2 sepadan dengan asidosis sela tinggi tulen (sesetengah buku menggunakan 1 dan bukannya 0.8), di bawahnya asidosis sela normal tambahan, dan di atas 2 alkalosis metabolik tambahan.
Sela anion
AG = 139 − (112 + 16) = 11
Pembetulan untuk albumin
11 + 0.25·(40 − 29) = 13.75 mmol/L
Jawapan
AGc = 13.75 mmol/L
Di atas kira-kira 12 selepas pembetulan: sela anion tinggi.
5.Farmakokinetik klinikal
Jawapan: t½ = 10.04 h
Klirens dan isi padu: pada keadaan mantap kadar pendosan sama dengan kadar penyingkiran, jadi kadar penyelenggaraan = CL × Css. Dos pemuat ialah LD = Vd × C/(S × F), dengan S faktor garam (pecahan ubat aktif dalam garam) dan F bioketersediaan (1 untuk IV). Daripada dua paras, k = ln(C₁/C₂)/Δt; untuk bolus IV Vd = dos/C₀ dan CL = k × Vd. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.
Pemalar kadar penyingkiran
k = ln(30/13.1)/12 = 0.8286/12 = 0.06905 h⁻¹
Separuh hayat
t½ = 0.693/0.06905 = 10.04 h
Jawapan
t½ = 10.04 h
6.Farmakokinetik klinikal
Jawapan: D = 379 mg
Merangka regimen: dengan dos IV pantas, paras jatuh dari puncak ke palung semasa sela, jadi τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k dan dos yang memulihkan puncak ialah Vd × (Cpuncak − Cpalung). Purata paras keadaan mantap ialah Css,avg = S·F·dos/(CL·τ). Infusi meningkat sebagai C = (R/CL)(1 − e−kt). Untuk ubat yang dibersihkan oleh buah pinggang, dos dilaraskan mengikut klirens kreatinina. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.
Klirens kreatinina (Cockcroft–Gault)
CrCl = (140 − 46)·58/(72·2) = 37.86 mL/min
Dos terlaras
D = 1000·37.86/100 = 378.6 ≈ 379 mg
Jawapan
D = 379 mg
Dalam amalan dos dibundarkan kepada jumlah yang mudah dan disemak dengan maklumat produk.
7.Kejururawatan klinikal
Jawapan: A · Infiltrasi cecair ke dalam tisu sekeliling
Mengapa ini jawapannya
Infiltrasi menyebabkan kulit sejuk, bengkak dan pucat. Hentikan infusi dan keluarkan kanula. Jika cecair itu bahan vesikan, ini ialah ekstravasasi dan memerlukan pengurusan khusus.
Jawapan
A · Infiltrasi cecair ke dalam tisu sekeliling
8.Kejururawatan klinikal
Jawapan: D · Euglycaemic diabetic ketoacidosis
Mengapa ini jawapannya
SGLT2 inhibitors can cause DKA with near-normal or modestly raised glucose because glucose is lost in the urine. Ketones should be checked in unwell patients on these drugs.