Nilai Makmal untuk Jururawat: pek ulang kaji kilat

Lembaran formula, langkah kaedah utama untuk setiap topik dan 8 soalan latihan, dengan penyelesaian penuh di bahagian belakang.

Soalan baharu Kembali ke kursus

Dalam tetingkap cetak, pilih “Simpan sebagai PDF” untuk menyimpan salinan pada peranti anda.

1Formula dan kaedah

Nilai makmal & elektrolit

Kaedah

Bandingkan nilai dengan julat rujukan makmal itu sendiri, kemudian dengan garis dasar dan arah aliran pesakit.
Semak sampel: hemolisis, kelewatan, atau darah yang diambil berhampiran IV boleh memberikan keputusan palsu.
Kaitkan nilai dengan tanda lazimnya dan dengan ubat serta keadaan yang menyebabkannya.
Cari interaksi: kalium atau magnesium yang rendah meningkatkan ketoksikan digoksin; dehidrasi menaikkan litium.
Bertindak untuk pesakit: nilai, tahan ubat jika paras tidak selamat, baca balik nilai kritikal dan maklumkan pemberi preskripsi.

Tafsiran gas darah arteri

Julat normal: pH 7.35–7.45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4.7–6.0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME: Respiratori: PaCO₂ berlawanan dengan pH; Metabolik: HCO₃⁻ sama dengan pH
Rumus Winter: PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Alkalosis metabolik: PaCO₂ ≈ 0.7·HCO₃⁻ + 21
Sela anion: AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Sela terbetul albumin: AG + 2.5·(4.0 − alb g/dL) = AG + 0.25·(40 − alb g/L)
Nisbah delta: (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
Nisbah P/F: PaO₂/FiO₂
Persamaan gas alveolus: PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8
Osmolaliti serum: 2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2.8)

Kaedah

Baca pH: di bawah 7.35 ialah asidosis, di atas 7.45 ialah alkalosis.
Cari nilai yang menerangkannya: PaCO₂ yang bergerak berlawanan dengan pH ialah respiratori, HCO₃⁻ yang bergerak sama dengan pH ialah metabolik.
Lihat nilai yang satu lagi: normal bermaksud tanpa pampasan, tidak normal dalam arah pampasan bermaksud pampasan separa, dan pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh.
Dalam asidosis metabolik, bandingkan PaCO₂ dengan rumus Winter, 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, dan hitung sela anion Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
Semak sela anion yang tinggi dengan nisbah delta dan, apabila albumin rendah, dengan sela terbetul.

Farmakokinetik klinikal

Pemalar kadar dan separuh hayat: k = ln 2/t½ = 0.693/t½
Pereputan tertib pertama: C = C₀·e^−kt = C₀·(1/2)^t/t½
Dua paras: k = ln(C₁/C₂)/Δt
Isi padu dan klirens: Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dos pemuat: LD = Vd·C/(S·F)
Kadar penyelenggaraan: R = CL·C_ss/(S·F)
Purata keadaan mantap: C_ss,avg = S·F·D/(CL·τ)
Keadaan mantap: 1 − (1/2)ⁿ selepas n separuh hayat; ≈ 97% selepas 5
Infusi: C = (R/CL)(1 − e^−kt)
Sela dan dos daripada puncak dan palung: τ = ln(C_peak/C_trough)/k, D = Vd·(C_peak − C_trough)
Cockcroft–Gault: CrCl = (140 − umur) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0.85 untuk wanita
Pelarasan buah pinggang: dos × CrCl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − CrCl/normal)

Kaedah

Tukarkan separuh hayat kepada pemalar kadar: k = 0.693/t½.
Tukarkan nilai bagi setiap kg kepada jumlah: Vd (L) = L/kg × berat, CL (L/h) = L/kg/h × berat.
Pilih hubungan: C = C₀·e^−kt, LD = Vd·C/(S·F), kadar penyelenggaraan = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k.
Untuk fungsi buah pinggang, anggarkan CrCl dengan Cockcroft–Gault dahulu, kemudian skalakan dos atau sela.
Semak keputusan: paras jatuh separuh setiap separuh hayat, dan keadaan mantap mengambil masa kira-kira lima separuh hayat.

2Soalan latihan

1.Nilai makmal & elektrolitSederhana

A nurse completed the hepatitis B vaccine series. Which result shows protective immunity?

AA positive IgM anti-HBc
BA positive HBsAg test
CA raised ALT level
DAnti-HBs of 10 mIU/mL or more

2.Nilai makmal & elektrolitSukar

Seorang pesakit ketoasidosis diabetes mempunyai kalium 3.0 mEq/L sebelum infusi insulin dimulakan. Apakah yang dijangka oleh jururawat?

AKalium diganti dahulu, dan insulin menunggu sehingga paras selamat mengikut protokol
BCecair dihentikan sehingga kalium normal
CInsulin dimulakan serta-merta pada kadar yang lebih tinggi
DKalium tidak diganti, kerana insulin akan menaikkannya

3.Tafsiran gas darah arteriSederhana

Gas latihan menunjukkan PaCO₂ 24 mmHg (3.2 kPa). Gunakan peraturan bahawa dalam alkalosis respiratori kronik HCO₃⁻ menurun 5 mmol/L bagi setiap 10 mmHg PaCO₂ di bawah 40, bermula dari HCO₃⁻ 24 mmol/L, untuk mencari HCO₃⁻ yang dijangka.

PaCO₂ 24 mmHg (3.2 kPa)garis asas: 40 mmHg, 24 mmol/L

HCO₃⁻ = mmol/L

4.Tafsiran gas darah arteriSukar

Nilai latihan: Na⁺ 146, Cl⁻ 96 dan HCO₃⁻ 15 mmol/L. Hitung nisbah delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻), menggunakan AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻). Beri dua tempat perpuluhan.

Na⁺ 146 mmol/LCl⁻ 96 mmol/LHCO₃⁻ 15 mmol/L

nisbah delta =

5.Farmakokinetik klinikalSederhana

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit menerima bolus IV 110 mg tobramycin. Paras yang diekstrapolasi ke belakang kepada masa sifar ialah 6 mg/L dan separuh hayatnya ialah 3 h. Cari isi padu taburan Vd.

D = 110 mgC₀ = 6 mg/Lt½ = 3 h

Vd = L

6.Farmakokinetik klinikalSukar

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit 93 kg mengambil aminofilin oral (S = 0.8, F = 1) setiap 12 h. Klirens teofilin ialah 0.045 L/kg/h. Apakah dos D dalam mg yang memberikan purata paras keadaan mantap 10 mg/L?

CL = 0.045 L/kg/hτ = 12 hS = 0.8F = 193 kgC_ss,avg = 10 mg/L

D = mg

7.Kejururawatan klinikalSederhana

A spontaneously breathing patient is critically ill and hypoxic. Which oxygen delivery gives the highest concentration?

AVenturi mask set to 24%
BSimple face mask at 5 L/min with the patient sitting up
CNon-rebreathe mask with reservoir bag at 15 L/min
DNasal cannula at 2 L/min

8.Kejururawatan klinikalSukar

A patient has a blood pressure of 220/130 mmHg with headache, confusion and visual disturbance. Why is the blood pressure lowered in a controlled way rather than as fast as possible?

ARapid lowering causes hyperglycaemia
BRapid lowering always causes the hypertension to come back much worse
CA sudden drop can reduce blood flow to the brain, heart and kidneys
DBlood pressure cannot be lowered with drugs

3Larutan

1.Nilai makmal & elektrolit

Jawapan: D · Anti-HBs of 10 mIU/mL or more

Mengapa ini jawapannya

An anti-HBs level of at least 10 mIU/mL after vaccination indicates protection. HBsAg and IgM anti-HBc indicate infection, not immunity. Health care workers are often tested after vaccination.Disemak dengan: Hepatitis virus panel · MedlinePlus (NIH) (2024)

Jawapan

D · Anti-HBs of 10 mIU/mL or more

2.Nilai makmal & elektrolit

Jawapan: A · Kalium diganti dahulu, dan insulin menunggu sehingga paras selamat mengikut protokol

Mengapa ini jawapannya

Insulin akan menurunkan kalium lagi dan boleh menyebabkan aritmia yang berbahaya. Garis panduan lazim menggantikan kalium dan menangguhkan insulin sehingga paras sekurang-kurangnya kira-kira 3.3 mEq/L, manakala cecair IV diteruskan. Jururawat mengikut protokol hospital dan memantau ECG.Disemak dengan: Ketoacidosis · StatPearls (NCBI Bookshelf) (2023)

Jawapan

A · Kalium diganti dahulu, dan insulin menunggu sehingga paras selamat mengikut protokol

3.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: HCO₃⁻ = 16 mmol/L

Pampasan yang dijangka: dalam asidosis metabolik, rumus Winter meramalkan PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; nilai yang diukur di atas julat itu menunjukkan asidosis respiratori tambahan, dan di bawahnya alkalosis respiratori tambahan. Sela anion AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), biasanya kira-kira 8–12 mmol/L, membezakan asidosis metabolik sela tinggi daripada sela normal; albumin rendah menyembunyikan sela yang tinggi (tambah 2.5 bagi setiap g/dL albumin di bawah 4.0). Nisbah delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) antara kira-kira 0.8 dan 2 sepadan dengan asidosis sela tinggi tulen (sesetengah buku menggunakan 1 dan bukannya 0.8), di bawahnya asidosis sela normal tambahan, dan di atas 2 alkalosis metabolik tambahan.

Perubahan PaCO₂

|24 − 40| = 16 mmHg → 1.6 × 10 mmHg

HCO₃⁻ yang dijangka

HCO₃⁻ = 24 − 5·1.6 = 16 mmol/L

Jawapan

HCO₃⁻ = 16 mmol/L

4.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: nisbah delta = 2.556

Sela anion

AG = 146 − (96 + 15) = 35

Nisbah delta

(35 − 12)/(24 − 15) = 23/9 = 2.556

Jawapan

nisbah delta = 2.556

Di atas 2: alkalosis metabolik tambahan.

5.Farmakokinetik klinikal

Jawapan: Vd = 18.33 L

Klirens dan isi padu: pada keadaan mantap kadar pendosan sama dengan kadar penyingkiran, jadi kadar penyelenggaraan = CL × C_ss. Dos pemuat ialah LD = Vd × C/(S × F), dengan S faktor garam (pecahan ubat aktif dalam garam) dan F bioketersediaan (1 untuk IV). Daripada dua paras, k = ln(C₁/C₂)/Δt; untuk bolus IV Vd = dos/C₀ dan CL = k × Vd. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.

Isi padu taburan

Vd = 110/6 = 18.33 L

Jawapan

Vd = 18.33 L

6.Farmakokinetik klinikal

Jawapan: D = 627.7 mg

Merangka regimen: dengan dos IV pantas, paras jatuh dari puncak ke palung semasa sela, jadi τ = ln(C_puncak/C_palung)/k dan dos yang memulihkan puncak ialah Vd × (C_puncak − C_palung). Purata paras keadaan mantap ialah C_ss,avg = S·F·dos/(CL·τ). Infusi meningkat sebagai C = (R/CL)(1 − e^−kt). Untuk ubat yang dibersihkan oleh buah pinggang, dos dilaraskan mengikut klirens kreatinina. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.

Klirens

CL = 0.045·93 = 4.185 L/h

Dos

D = C_ss,avg·CL·τ/(S·F) = 10·4.185·12/(0.8·1) = 627.7 mg

Jawapan

D = 627.7 mg

7.Kejururawatan klinikal

Jawapan: C · Non-rebreathe mask with reservoir bag at 15 L/min

Mengapa ini jawapannya

A non-rebreathe mask with a filled reservoir at 15 L/min delivers a high oxygen concentration and is used first in critical illness. The dose is then titrated down to the target saturation.

Jawapan

C · Non-rebreathe mask with reservoir bag at 15 L/min

8.Kejururawatan klinikal

Jawapan: C · A sudden drop can reduce blood flow to the brain, heart and kidneys

Mengapa ini jawapannya

In a hypertensive emergency, autoregulation in vital organs is reset to higher pressures. Lowering BP too fast can cause ischaemia, so it is reduced gradually under close monitoring.

Jawapan

C · A sudden drop can reduce blood flow to the brain, heart and kidneys

ExamProblems · examproblems.com/courses/lab-values-for-nurses