Nilai Makmal untuk Jururawat: pek ulang kaji kilat

Lembaran formula, langkah kaedah utama untuk setiap topik dan 8 soalan latihan, dengan penyelesaian penuh di bahagian belakang.

Soalan baharuKembali ke kursus

Dalam tetingkap cetak, pilih “Simpan sebagai PDF” untuk menyimpan salinan pada peranti anda.

1Formula dan kaedah

Nilai makmal & elektrolit

Kaedah

  1. Bandingkan nilai dengan julat rujukan makmal itu sendiri, kemudian dengan garis dasar dan arah aliran pesakit.
  2. Semak sampel: hemolisis, kelewatan, atau darah yang diambil berhampiran IV boleh memberikan keputusan palsu.
  3. Kaitkan nilai dengan tanda lazimnya dan dengan ubat serta keadaan yang menyebabkannya.
  4. Cari interaksi: kalium atau magnesium yang rendah meningkatkan ketoksikan digoksin; dehidrasi menaikkan litium.
  5. Bertindak untuk pesakit: nilai, tahan ubat jika paras tidak selamat, baca balik nilai kritikal dan maklumkan pemberi preskripsi.

Tafsiran gas darah arteri

Julat normal
pH 7.35–7.45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4.7–6.0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Respiratori: PaCO₂ berlawanan dengan pH; Metabolik: HCO₃⁻ sama dengan pH
Rumus Winter
PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Alkalosis metabolik
PaCO₂ ≈ 0.7·HCO₃⁻ + 21
Sela anion
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Sela terbetul albumin
AG + 2.5·(4.0 − alb g/dL) = AG + 0.25·(40 − alb g/L)
Nisbah delta
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
Nisbah P/F
PaO₂/FiO₂
Persamaan gas alveolus
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8
Osmolaliti serum
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2.8)

Kaedah

  1. Baca pH: di bawah 7.35 ialah asidosis, di atas 7.45 ialah alkalosis.
  2. Cari nilai yang menerangkannya: PaCO₂ yang bergerak berlawanan dengan pH ialah respiratori, HCO₃⁻ yang bergerak sama dengan pH ialah metabolik.
  3. Lihat nilai yang satu lagi: normal bermaksud tanpa pampasan, tidak normal dalam arah pampasan bermaksud pampasan separa, dan pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh.
  4. Dalam asidosis metabolik, bandingkan PaCO₂ dengan rumus Winter, 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, dan hitung sela anion Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
  5. Semak sela anion yang tinggi dengan nisbah delta dan, apabila albumin rendah, dengan sela terbetul.

Farmakokinetik klinikal

Pemalar kadar dan separuh hayat
k = ln 2/t½ = 0.693/t½
Pereputan tertib pertama
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dua paras
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Isi padu dan klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dos pemuat
LD = Vd·C/(S·F)
Kadar penyelenggaraan
R = CL·Css/(S·F)
Purata keadaan mantap
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Keadaan mantap
1 − (1/2)ⁿ selepas n separuh hayat; ≈ 97% selepas 5
Infusi
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Sela dan dos daripada puncak dan palung
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − umur) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0.85 untuk wanita
Pelarasan buah pinggang
dos × CrCl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − CrCl/normal)

Kaedah

  1. Tukarkan separuh hayat kepada pemalar kadar: k = 0.693/t½.
  2. Tukarkan nilai bagi setiap kg kepada jumlah: Vd (L) = L/kg × berat, CL (L/h) = L/kg/h × berat.
  3. Pilih hubungan: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), kadar penyelenggaraan = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k.
  4. Untuk fungsi buah pinggang, anggarkan CrCl dengan Cockcroft–Gault dahulu, kemudian skalakan dos atau sela.
  5. Semak keputusan: paras jatuh separuh setiap separuh hayat, dan keadaan mantap mengambil masa kira-kira lima separuh hayat.

2Soalan latihan

1.Nilai makmal & elektrolitSederhana

Seorang pesakit mempunyai hematokrit 54%, BUN tinggi dan graviti tentu air kencing 1.034. Apakah yang dicadangkan oleh corak ini?

  1. ADehidrasi dengan hemopemekatan
  2. BLebihan cecair
  3. CKegagalan buah pinggang dengan air kencing cair
  4. DKehilangan darah akut dengan pencairan
2.Nilai makmal & elektrolitSukar

Seorang pesakit yang muntah teruk mempunyai kalium 3.0 mEq/L, klorida 88 mEq/L dan bikarbonat yang tinggi. Apakah corak yang ditunjukkan ini?

  1. AKeputusan normal yang tidak memerlukan tindakan susulan
  2. BKehilangan asid gaster: kalium dan klorida rendah, alkalosis metabolik
  3. CKetoasidosis diabetes dengan jurang anion yang tinggi
  4. DKalium tinggi dengan asidosis metabolik akibat dehidrasi
3.Tafsiran gas darah arteriSederhana

Gas latihan menunjukkan asidosis metabolik dengan HCO₃⁻ 16 mmol/L. Gunakan rumus Winter untuk mencari PaCO₂ yang dijangka (tengah julat) dalam mmHg.

HCO₃⁻ 16 mmol/L
PaCO₂ = mmHg
4.Tafsiran gas darah arteriSukar
pH7.357.457.28PaCO₂mmHg354569HCO₃⁻mmol/L222631akutkronikakut di atas kronik

Gas latihan menunjukkan asidosis respiratori: pH 7.28, PaCO₂ 69 mmHg (9.2 kPa), HCO₃⁻ 31 mmol/L. Gunakan peraturan ‘HCO₃⁻ meningkat 1 mmol/L bagi setiap 10 mmHg (akut) atau 3.5 mmol/L bagi setiap 10 mmHg (kronik)’ untuk mengelaskannya. Klik jawapan anda.

pH 7.28PaCO₂ 69 mmHg (9.2 kPa)HCO₃⁻ 31 mmol/L
  1. 1akut
  2. 2kronik
  3. 3akut di atas kronik
5.Farmakokinetik klinikalSederhana
Vd = 0.7 L/kgC = 15 mg/LLD = ? mg73 kg · S = 0.92 · F = 1

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit 73 kg akan diberi dos pemuat secara intravena dengan phenytoin sodium untuk mencapai paras phenytoin sebanyak 15 mg/L. Isi padu taburannya ialah 0.7 L/kg dan faktor garamnya S = 0.92. Cari dos pemuat LD bagi phenytoin sodium dalam mg.

73 kgVd = 0.7 L/kgC = 15 mg/LS = 0.92
LD = mg
6.Farmakokinetik klinikalSukar
72 kg74 · lelakiSCr 2.2 mg/dLCrCl → τ = ? h

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang lelaki berumur 74 tahun seberat 72 kg dan mempunyai kreatinina serum 2.2 mg/dL (194 µmol/L). Anggarkan klirens kreatinina dengan Cockcroft–Gault: CrCl (mL/min) = (140 − umur) × berat (kg)/(72 × SCr dalam mg/dL), × 0.85 untuk wanita. Regimen vancomycin yang lazim ialah 1000 mg setiap 12 h untuk klirens kreatinina 100 mL/min. Dengan mengekalkan dos, sela dipanjangkan mengikut kadar penurunan klirens. Cari sela dos baharu τ. Bundarkan kepada satu tempat perpuluhan.

74 tahun72 kglelakiSCr = 2.2 mg/dL1000 mg q12hCrCl biasa 100 mL/min
τ = h
7.Kejururawatan klinikalSederhana

Abdomen pesakit keras seperti papan, dan mereka berbaring sangat diam kerana pergerakan memburukkan sakit. Apakah yang dicadangkan oleh ini?

  1. APeritonitis
  2. BJangkitan saluran kencing
  3. CSembelit
  4. DSenak
8.Kejururawatan klinikalSukar

Seorang pesakit dengan trakeostomi tiba-tiba tidak dapat bernafas dan tiub kelihatan tersumbat. Apakah tindakan pertama?

  1. AKempiskan kaf dan tinggalkan pesakit
  2. BBeri oksigen melalui mulut sahaja
  3. CTunggu doktor sebelum melakukan apa-apa
  4. DKeluarkan tiub dalam (kanula) dan periksa sama ada ia tersumbat

3Larutan

1.Nilai makmal & elektrolit

Jawapan: A · Dehidrasi dengan hemopemekatan

Mengapa ini jawapannya

Kehilangan air plasma memekatkan sel darah merah (hematokrit meningkat) dan air kencing (graviti tentu tinggi), dan BUN meningkat. Lebihan cecair akan menyebabkan corak yang bertentangan.Disemak dengan: Hematocrit Test · MedlinePlus (NIH) (2024); BUN (Blood Urea Nitrogen) · MedlinePlus (NIH) (2024)

Jawapan

A · Dehidrasi dengan hemopemekatan
2.Nilai makmal & elektrolit

Jawapan: B · Kehilangan asid gaster: kalium dan klorida rendah, alkalosis metabolik

Mengapa ini jawapannya

Muntah membuang asid hidroklorik, maka klorida menurun dan bikarbonat meningkat (alkalosis metabolik). Buah pinggang kemudian kehilangan kalium. Penggantian lazimnya termasuk natrium klorida 0.9% dengan kalium seperti yang ditetapkan.Disemak dengan: Alkalosis · StatPearls (NCBI Bookshelf) (2024)

Jawapan

B · Kehilangan asid gaster: kalium dan klorida rendah, alkalosis metabolik
3.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: PaCO₂ = 32 mmHg

Pampasan yang dijangka: dalam asidosis metabolik, rumus Winter meramalkan PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; nilai yang diukur di atas julat itu menunjukkan asidosis respiratori tambahan, dan di bawahnya alkalosis respiratori tambahan. Sela anion AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), biasanya kira-kira 8–12 mmol/L, membezakan asidosis metabolik sela tinggi daripada sela normal; albumin rendah menyembunyikan sela yang tinggi (tambah 2.5 bagi setiap g/dL albumin di bawah 4.0). Nisbah delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) antara kira-kira 0.8 dan 2 sepadan dengan asidosis sela tinggi tulen (sesetengah buku menggunakan 1 dan bukannya 0.8), di bawahnya asidosis sela normal tambahan, dan di atas 2 alkalosis metabolik tambahan.

Rumus Winter

PaCO₂ = 1.5·16 + 8 = 32 mmHg
julat: 30–34 mmHg

Jawapan

PaCO₂ = 32 mmHg
4.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: akut di atas kronik

Pampasan yang dijangka: dalam asidosis metabolik, rumus Winter meramalkan PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; nilai yang diukur di atas julat itu menunjukkan asidosis respiratori tambahan, dan di bawahnya alkalosis respiratori tambahan. Sela anion AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), biasanya kira-kira 8–12 mmol/L, membezakan asidosis metabolik sela tinggi daripada sela normal; albumin rendah menyembunyikan sela yang tinggi (tambah 2.5 bagi setiap g/dL albumin di bawah 4.0). Nisbah delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) antara kira-kira 0.8 dan 2 sepadan dengan asidosis sela tinggi tulen (sesetengah buku menggunakan 1 dan bukannya 0.8), di bawahnya asidosis sela normal tambahan, dan di atas 2 alkalosis metabolik tambahan.

HCO₃⁻ yang dijangka

akut: 24 + 1·2.9 = 26.9 mmol/L
kronik: 24 + 3.5·2.9 = 34.15 mmol/L

Bandingkan

terukur: 31 mmol/L → akut di atas kronik

Jawapan

akut di atas kronik
5.Farmakokinetik klinikal

Jawapan: LD = 833.2 mg

Klirens dan isi padu: pada keadaan mantap kadar pendosan sama dengan kadar penyingkiran, jadi kadar penyelenggaraan = CL × Css. Dos pemuat ialah LD = Vd × C/(S × F), dengan S faktor garam (pecahan ubat aktif dalam garam) dan F bioketersediaan (1 untuk IV). Daripada dua paras, k = ln(C₁/C₂)/Δt; untuk bolus IV Vd = dos/C₀ dan CL = k × Vd. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.

Isi padu taburan

Vd = 0.7·73 = 51.1 L

Jumlah ubat aktif yang diperlukan

Vd·C = 51.1·15 = 766.5 mg

Dos pemuat

LD = 766.5/(0.92·1) = 833.2 mg

Jawapan

LD = 833.2 mg

Dalam amalan dos dibundarkan kepada jumlah yang mudah.

6.Farmakokinetik klinikal

Jawapan: τ = 40 h

Merangka regimen: dengan dos IV pantas, paras jatuh dari puncak ke palung semasa sela, jadi τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k dan dos yang memulihkan puncak ialah Vd × (Cpuncak − Cpalung). Purata paras keadaan mantap ialah Css,avg = S·F·dos/(CL·τ). Infusi meningkat sebagai C = (R/CL)(1 − e−kt). Untuk ubat yang dibersihkan oleh buah pinggang, dos dilaraskan mengikut klirens kreatinina. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.

Klirens kreatinina (Cockcroft–Gault)

CrCl = (140 − 74)·72/(72·2.2) = 30 mL/min

Sela baharu

τ = 12·100/30 = 40 h

Jawapan

τ = 40 h

Dalam amalan sela dibundarkan kepada nilai yang mudah seperti 12, 24, 36 atau 48 h.

7.Kejururawatan klinikal

Jawapan: A · Peritonitis

Mengapa ini jawapannya

Peritonitis, selalunya akibat perforasi, menyebabkan pertahanan otot, kekerasan dan sakit yang bertambah dengan pergerakan. Ia kecemasan pembedahan.

Jawapan

A · Peritonitis
8.Kejururawatan klinikal

Jawapan: D · Keluarkan tiub dalam (kanula) dan periksa sama ada ia tersumbat

Mengapa ini jawapannya

Mengikut algoritma kecemasan, keluarkan kanula dalam dahulu, cuba sedutan dan panggil bantuan. Jika gagal, langkah selanjutnya termasuk mengempiskan kaf dan menukar tiub.

Jawapan

D · Keluarkan tiub dalam (kanula) dan periksa sama ada ia tersumbat

ExamProblems · examproblems.com/courses/lab-values-for-nurses