Baca pH: di bawah 7.35 ialah asidosis, di atas 7.45 ialah alkalosis.
Cari nilai yang menerangkannya: PaCO₂ yang bergerak berlawanan dengan pH ialah respiratori, HCO₃⁻ yang bergerak sama dengan pH ialah metabolik.
Lihat nilai yang satu lagi: normal bermaksud tanpa pampasan, tidak normal dalam arah pampasan bermaksud pampasan separa, dan pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh.
Dalam asidosis metabolik, bandingkan PaCO₂ dengan rumus Winter, 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, dan hitung sela anion Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
Semak sela anion yang tinggi dengan nisbah delta dan, apabila albumin rendah, dengan sela terbetul.
Farmakokinetik klinikal
Pemalar kadar dan separuh hayat
k = ln 2/t½ = 0.693/t½
Pereputan tertib pertama
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dua paras
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Isi padu dan klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dos pemuat
LD = Vd·C/(S·F)
Kadar penyelenggaraan
R = CL·Css/(S·F)
Purata keadaan mantap
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Keadaan mantap
1 − (1/2)ⁿ selepas n separuh hayat; ≈ 97% selepas 5
Infusi
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Sela dan dos daripada puncak dan palung
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − umur) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0.85 untuk wanita
Tukarkan separuh hayat kepada pemalar kadar: k = 0.693/t½.
Tukarkan nilai bagi setiap kg kepada jumlah: Vd (L) = L/kg × berat, CL (L/h) = L/kg/h × berat.
Pilih hubungan: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), kadar penyelenggaraan = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k.
Untuk fungsi buah pinggang, anggarkan CrCl dengan Cockcroft–Gault dahulu, kemudian skalakan dos atau sela.
Semak keputusan: paras jatuh separuh setiap separuh hayat, dan keadaan mantap mengambil masa kira-kira lima separuh hayat.
2Soalan latihan
1.Nilai makmal & elektrolitSederhana
A patient with hepatic encephalopathy is receiving lactulose. Which finding best shows that the treatment is effective?
AA rising serum ammonia with a slower flapping tremor
BSix to eight watery stools a day with dizziness
CNo bowel movement for 2 days and calm sleep
DTwo to three soft stools a day and clearer thinking
2.Nilai makmal & elektrolitSukar
Mengapakah kreatinin yang normal boleh mengelirukan pada warga emas yang lemah dengan jisim otot yang rendah?
AOtot yang kurang menghasilkan kreatinin yang kurang, menyembunyikan fungsi buah pinggang yang berkurang
BWarga emas sentiasa mempunyai kreatinin lebih tinggi daripada orang muda
CKreatinin yang normal sentiasa membuktikan fungsi buah pinggang yang normal
DParas kreatinin tidak bergantung pada jisim otot sama sekali
3.Tafsiran gas darah arteriSederhana
Gas latihan menunjukkan PaCO₂ 24 mmHg (3.2 kPa). Gunakan peraturan bahawa dalam alkalosis respiratori kronik HCO₃⁻ menurun 5 mmol/L bagi setiap 10 mmHg PaCO₂ di bawah 40, bermula dari HCO₃⁻ 24 mmol/L, untuk mencari HCO₃⁻ yang dijangka.
Pada aras laut, gas latihan yang diambil pada oksigen 50% menunjukkan PaO₂ 68 mmHg (9.1 kPa) dan PaCO₂ 48 mmHg (6.4 kPa). Gunakan PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8 untuk mencari Kecerunan A–a.
Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit menerima bolus IV 180 mg gentamicin. Paras yang diekstrapolasi ke belakang kepada masa sifar ialah 10 mg/L dan separuh hayatnya ialah 2.5 h. Cari klirens CL dalam L/h.
D = 180 mgC₀ = 10 mg/Lt½ = 2.5 h
CL = L/h
6.Farmakokinetik klinikalSukar
Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit 66 kg yang menerima dos tobramycin berkala berada pada keadaan mantap. Sasarannya ialah puncak 7 mg/L dan palung 0.5 mg/L, dan isi padu taburannya ialah 0.3 L/kg. Dengan menganggap dos IV pantas, apakah dos D yang menaikkan paras dari palung ke puncak?
Why are older adults at higher risk of dehydration?
AThey always drink large amounts of tea
BTheir body water content increases with age
CTheir sense of thirst is often reduced
DTheir kidneys hold on to too much water
8.Kejururawatan klinikalSukar
Why can sepsis be missed in older adults?
AOlder adults cannot develop sepsis because their immune system is weaker
BOlder adults always have a very high fever
CThey may have no fever and present with confusion, falls or reduced mobility
DBlood tests are not useful in older people
3Larutan
1.Nilai makmal & elektrolit
Jawapan: D · Two to three soft stools a day and clearer thinking
Mengapa ini jawapannya
Lactulose acidifies the colon, traps ammonia and speeds its removal, so the goal is usually about 2–3 soft stools a day with improving mental status. Too much lactulose can cause severe diarrhea, dehydration and electrolyte loss.Disemak dengan:Lactulose · MedlinePlus (NIH) (2024)
Jawapan
D · Two to three soft stools a day and clearer thinking
2.Nilai makmal & elektrolit
Jawapan: A · Otot yang kurang menghasilkan kreatinin yang kurang, menyembunyikan fungsi buah pinggang yang berkurang
Mengapa ini jawapannya
Kreatinin dihasilkan oleh otot. Orang dengan otot yang sedikit menghasilkan kreatinin yang sedikit, maka nilai itu boleh kelihatan normal walaupun fungsi buah pinggang berkurang. eGFR berasaskan kreatinin boleh menganggar fungsi secara berlebihan dengan cara yang sama, maka pelepasan kreatinin yang diukur atau anggaran berasaskan sistatin C boleh digunakan semasa menentukan dos ubat yang disingkirkan oleh buah pinggang.Disemak dengan:Creatinine blood test · MedlinePlus (NIH) (2025)
Jawapan
A · Otot yang kurang menghasilkan kreatinin yang kurang, menyembunyikan fungsi buah pinggang yang berkurang
3.Tafsiran gas darah arteri
Jawapan: HCO₃⁻ = 16 mmol/L
Pampasan yang dijangka: dalam asidosis metabolik, rumus Winter meramalkan PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; nilai yang diukur di atas julat itu menunjukkan asidosis respiratori tambahan, dan di bawahnya alkalosis respiratori tambahan. Sela anion AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), biasanya kira-kira 8–12 mmol/L, membezakan asidosis metabolik sela tinggi daripada sela normal; albumin rendah menyembunyikan sela yang tinggi (tambah 2.5 bagi setiap g/dL albumin di bawah 4.0). Nisbah delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) antara kira-kira 0.8 dan 2 sepadan dengan asidosis sela tinggi tulen (sesetengah buku menggunakan 1 dan bukannya 0.8), di bawahnya asidosis sela normal tambahan, dan di atas 2 alkalosis metabolik tambahan.
Perubahan PaCO₂
|24 − 40| = 16 mmHg → 1.6 × 10 mmHg
HCO₃⁻ yang dijangka
HCO₃⁻ = 24 − 5·1.6 = 16 mmol/L
Jawapan
HCO₃⁻ = 16 mmol/L
4.Tafsiran gas darah arteri
Jawapan: Kecerunan A–a = 228.5 mmHg
Nilai terterbitan: osmolaliti serum terhitung ialah 2·Na⁺ + glukosa + urea dengan semua nilai dalam mmol/L (2·Na⁺ + glukosa/18 + BUN/2.8 dengan glukosa dan BUN dalam mg/dL); nilai normal kira-kira 275–295 mOsm/kg. Nisbah P/F ialah PaO₂ dibahagi dengan FiO₂ sebagai pecahan. Tekanan oksigen alveolus ialah PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8 mmHg pada aras laut, dan kecerunan A–a ialah PAO₂ − PaO₂.
Oksigen alveolus
PAO₂ = 0.5·713 − 48/0.8 = 356.5 − 60 = 296.5 mmHg
Kecerunan
A–a = 296.5 − 68 = 228.5 mmHg
Jawapan
Kecerunan A–a = 228.5 mmHg
5.Farmakokinetik klinikal
Jawapan: CL = 4.991 L/h
Klirens dan isi padu: pada keadaan mantap kadar pendosan sama dengan kadar penyingkiran, jadi kadar penyelenggaraan = CL × Css. Dos pemuat ialah LD = Vd × C/(S × F), dengan S faktor garam (pecahan ubat aktif dalam garam) dan F bioketersediaan (1 untuk IV). Daripada dua paras, k = ln(C₁/C₂)/Δt; untuk bolus IV Vd = dos/C₀ dan CL = k × Vd. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.
Isi padu taburan
Vd = 180/10 = 18 L
Pemalar kadar
k = 0.693/2.5 = 0.2773 h⁻¹
Klirens
CL = 0.2773·18 = 4.991 L/h
Jawapan
CL = 4.991 L/h
6.Farmakokinetik klinikal
Jawapan: D = 128.7 mg
Merangka regimen: dengan dos IV pantas, paras jatuh dari puncak ke palung semasa sela, jadi τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k dan dos yang memulihkan puncak ialah Vd × (Cpuncak − Cpalung). Purata paras keadaan mantap ialah Css,avg = S·F·dos/(CL·τ). Infusi meningkat sebagai C = (R/CL)(1 − e−kt). Untuk ubat yang dibersihkan oleh buah pinggang, dos dilaraskan mengikut klirens kreatinina. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.
Isi padu taburan
Vd = 0.3·66 = 19.8 L
Dos
D = 19.8·(7 − 0.5) = 128.7 mg
Jawapan
D = 128.7 mg
Dalam amalan dos dibundarkan kepada jumlah yang mudah.
7.Kejururawatan klinikal
Jawapan: C · Their sense of thirst is often reduced
Mengapa ini jawapannya
With age, thirst is blunted, kidney concentrating ability falls and total body water decreases. Cognitive or physical problems can also make it harder to drink.
Jawapan
C · Their sense of thirst is often reduced
8.Kejururawatan klinikal
Jawapan: C · They may have no fever and present with confusion, falls or reduced mobility
Mengapa ini jawapannya
Older people may have a normal or low temperature and present with delirium, falls or general decline. Early warning scores and a high index of suspicion are important.
Jawapan
C · They may have no fever and present with confusion, falls or reduced mobility