Penjagaan Respiratori dan Terapi Oksigen: pek ulang kaji kilat

Lembaran formula, langkah kaedah utama untuk setiap topik dan 8 soalan latihan, dengan penyelesaian penuh di bahagian belakang.

Soalan baharu Kembali ke kursus

Dalam tetingkap cetak, pilih “Simpan sebagai PDF” untuk menyimpan salinan pada peranti anda.

1Formula dan kaedah

Terapi oksigen & pengiraan respiratori

Kanula nasal: FiO₂ ≈ 21% + 4% × L/min (1–6 L/min)
Tempoh silinder: min = (psi − 200) × faktor / (L/min); D 0.16, E 0.28, H 3.14 L/psi
Ventilasi seminit dan alveolar: V̇E = V_T·f, V̇A = (V_T − V_D)·f
Berat badan ramalan: lelaki 50 + 0.91 × (cm − 152.4); wanita 45.5 + 0.91 × (cm − 152.4)
Nisbah P/F (Berlin, PEEP ≥ 5): ringan > 200–300, sederhana > 100–200, teruk ≤ 100 mmHg
Kandungan oksigen: CaO₂ = 1.34·Hb·SaO₂ + 0.003·PaO₂
Penghantaran oksigen: DO₂ = CaO₂ × CO × 10
Indeks ROX: (SpO₂/FiO₂)/RR

Kaedah

Letakkan setiap nilai dalam unit formula: FiO₂ dan SaO₂ sebagai pecahan, PaO₂ dalam mmHg, Hb dalam g/dL.
Untuk silinder, tolak baki selamat, darabkan dengan faktor silinder dan bahagikan dengan aliran.
Bundarkan masa silinder dan aliran ke bawah, jangan sekali-kali ke atas.
Untuk nisbah P/F, semak PEEP dahulu, kemudian bahagikan PaO₂ dengan FiO₂ dan bandingkan dengan 300, 200 dan 100 mmHg.
Untuk ventilasi, tolak ruang mati untuk ventilasi alveolar dan gunakan berat badan ramalan untuk isi padu tidal.

Tafsiran gas darah arteri

Julat normal: pH 7.35–7.45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4.7–6.0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME: Respiratori: PaCO₂ berlawanan dengan pH; Metabolik: HCO₃⁻ sama dengan pH
Rumus Winter: PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Alkalosis metabolik: PaCO₂ ≈ 0.7·HCO₃⁻ + 21
Sela anion: AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Sela terbetul albumin: AG + 2.5·(4.0 − alb g/dL) = AG + 0.25·(40 − alb g/L)
Nisbah delta: (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
Nisbah P/F: PaO₂/FiO₂
Persamaan gas alveolus: PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8
Osmolaliti serum: 2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2.8)

Kaedah

Baca pH: di bawah 7.35 ialah asidosis, di atas 7.45 ialah alkalosis.
Cari nilai yang menerangkannya: PaCO₂ yang bergerak berlawanan dengan pH ialah respiratori, HCO₃⁻ yang bergerak sama dengan pH ialah metabolik.
Lihat nilai yang satu lagi: normal bermaksud tanpa pampasan, tidak normal dalam arah pampasan bermaksud pampasan separa, dan pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh.
Dalam asidosis metabolik, bandingkan PaCO₂ dengan rumus Winter, 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, dan hitung sela anion Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
Semak sela anion yang tinggi dengan nisbah delta dan, apabila albumin rendah, dengan sela terbetul.

Skor penilaian klinikal

Skala Koma Glasgow: GCS = E (1–4) + V (1–5) + M (1–6) = 3–15
APGAR: 5 tanda × 0–2 = 0–10; 7–10 menenangkan, 4–6 tidak normal secara sederhana, 0–3 rendah
Skala Braden: 5 × (1–4) + 1 × (1–3) = 6–23; ≤ 18 berisiko
Skala jatuh Morse: jatuh 25, diagnosis 15, alat bantu 15/30, IV 20, cara berjalan 10/20, status mental 15
Risiko NEWS2: 0–4 rendah; 3 tunggal rendah–sederhana; 5–6 sederhana; ≥ 7 tinggi
Tekanan arteri purata: MAP = (SBP + 2·DBP)/3 = DBP + PP/3
Tekanan nadi dan indeks kejutan: PP = SBP − DBP, SI = HR/SBP
Indeks jisim badan: BMI = kg/m² = 703·lb/in²

Kaedah

Cari helaian skor yang digunakan oleh soalan dan julatnya (GCS 3–15, APGAR 0–10, Braden 6–23, Morse 0–125).
Skorkan setiap item secara berasingan, dengan memadankan huraian dengan tahapnya.
Tambahkan skor item dan semak bahawa jumlahnya berada dalam julat.
Gunakan nilai potongan: untuk NEWS2 cari juga sebarang parameter tunggal yang diskor 3.
Untuk nilai terterbitan gunakan MAP = (SBP + 2·DBP)/3, PP = SBP − DBP, SI = HR/SBP dan BMI = kg/m².

Perubatan-pembedahan: kardiovaskular & respiratori

Kaedah

Namakan masalah itu: kegagalan pam, arteri tersumbat, rentak, bekuan, penyempitan saluran udara, jangkitan atau masalah peranti.
Semak tanda bahaya dahulu: hipoksia, hipotensi, sakit dada, kekeliruan baharu, anggota sejuk tanpa nadi.
Padankan oksigen dengan pesakit: 94–98% untuk kebanyakan, 88–92% untuk mereka yang berisiko menahan CO₂.
Kaitkan setiap ubat dengan ujian dan risikonya: warfarin dan INR, heparin dan aPTT serta platelet, diuretik dan kalium.
Pilih tindakan pertama yang selamat, kemudian eskalasikan dan nilai semula.

2Soalan latihan

1.Terapi oksigen & pengiraan respiratoriSederhana

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Satu silinder oksigen saiz E (faktor 0.28 L/psi) menunjukkan 1500 psi dan berjalan pada 3 L/min. Dengan mengekalkan baki selamat 200 psi, berapa minit t ia akan bertahan? Bundarkan ke bawah kepada minit bulat.

1500 psif = 0.28 L/psi3 L/min200 psi

t = min

2.Terapi oksigen & pengiraan respiratoriSukar

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang wanita berventilasi setinggi 174 cm dan seberat 111 kg. Ventilasi pelindung paru-paru ditetapkan pada 6 mL bagi setiap kg berat badan ramalan. Dengan menggunakan PBW = 45.5 + 0.91 × (height cm − 152.4) kg, cari isi padu tidal V_T kepada mL yang terdekat.

174 cm111 kg6 mL/kg

V_T = mL

3.Tafsiran gas darah arteriSederhana

Nilai latihan: Na⁺ 138 mmol/L, glukosa 26.8 mmol/L dan urea 3.3 mmol/L. Hitung osmolaliti serum Osm = 2·Na⁺ + glukosa + urea kepada nombor bulat terdekat.

Na⁺ 138 mmol/Lglukosa 26.8 mmol/Lurea 3.3 mmol/L

Osm = mOsm/kg

4.Tafsiran gas darah arteriSukar

Gas latihan menunjukkan alkalosis metabolik dengan HCO₃⁻ 32 mmol/L. Gunakan PaCO₂ yang dijangka = 0.7·HCO₃⁻ + 21 untuk mencari PaCO₂ yang dijangka.

HCO₃⁻ 32 mmol/L

PaCO₂ = mmHg

5.Skor penilaian klinikalSederhana

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Gunakan carta NEWS2 (SpO₂ skala 1) untuk pemerhatian ini: kadar pernafasan 18/min, SpO₂ 99% bernafas udara bilik, tekanan darah 112/68 mmHg, nadi 114/min, sedar, suhu 39.6 °C. Apakah jumlah skor NEWS2?

RR 18SpO₂ 99%udaraSBP 112HR 114AT 39.6 °C

NEWS2 =

6.Skor penilaian klinikalSukar

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Pasukan menyasarkan tekanan arteri purata sekurang-kurangnya 60 mmHg. Tekanan sistolik pesakit ialah 108 mmHg. Dengan menggunakan MAP = (SBP + 2·DBP)/3, apakah tekanan diastolik terendah DBP yang masih memberikan MAP 60 mmHg?

MAP 60 mmHgSBP 108 mmHg

DBP = mmHg

7.Perubatan-pembedahan: kardiovaskular & respiratoriSederhana

A patient with an implantable cardioverter-defibrillator asks what to do if it fires. Which teaching is correct?

AIgnore any shock at all, because the device is designed to fire every day and needs no follow-up
BDrive straight to hospital alone after any shock so the device can be checked by the team
COne shock and well: contact the device clinic; repeated shocks or unwell: call emergency services
DRemove the device battery at home if it fires more than once

8.Perubatan-pembedahan: kardiovaskular & respiratoriSukar

A patient with a tracheostomy suddenly becomes distressed, and a suction catheter will not pass down the tube. What should the nurse do first?

AInflate the cuff with more air
BRemove the inner cannula
CIncrease the oxygen and wait
DGive a nebulised bronchodilator

3Larutan

1.Terapi oksigen & pengiraan respiratori

Jawapan: t = 121 min

Tempoh silinder: liter yang boleh digunakan = (tekanan tolok − baki selamat) × faktor silinder, dengan baki selamat biasanya 200 psi. Faktor silinder dalam L/psi: D 0.16, E 0.28, H (dan K) 3.14. Tempoh (min) = liter yang boleh digunakan/aliran (L/min). Bundarkan tempoh ke bawah, jangan ke atas, supaya silinder ditukar tepat pada masanya. Dalam sistem berasaskan bar, isi padu gas ialah kapasiti air (L) × tekanan (bar).

Liter yang boleh digunakan

(1500 − 200)·0.28 = 364 L

Tempoh

364/3 = 121.3 min → t = 121 min

Jawapan

t = 121 min

Itu kira-kira 2 h 01 min.

2.Terapi oksigen & pengiraan respiratori

Jawapan: V_T = 391 mL

Ventilasi: ventilasi seminit V̇E = isi padu tidal × kadar pernafasan (orang dewasa normal kira-kira 5–8 L/min). Ventilasi alveolar V̇A = (isi padu tidal − ruang mati) × kadar, kerana udara dalam saluran udara (kira-kira 150 mL pada orang dewasa) tidak mengambil bahagian dalam pertukaran gas. Ventilasi pelindung paru-paru menggunakan kira-kira 6 mL setiap kg berat badan ramalan (PBW): lelaki 50 + 0.91 × (ketinggian dalam cm − 152.4) kg, wanita 45.5 + 0.91 × (ketinggian dalam cm − 152.4) kg (dengan inci: 2.3 bagi setiap inci melebihi 60 in).

Berat badan ramalan

PBW = 45.5 + 0.91·(174 − 152.4) = 65.16 kg

Isi padu tidal

V_T = 6·65.16 = 390.9 ≈ 391 mL

Jawapan

V_T = 391 mL

3.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: Osm = 306 mOsm/kg

Nilai terterbitan: osmolaliti serum terhitung ialah 2·Na⁺ + glukosa + urea dengan semua nilai dalam mmol/L (2·Na⁺ + glukosa/18 + BUN/2.8 dengan glukosa dan BUN dalam mg/dL); nilai normal kira-kira 275–295 mOsm/kg. Nisbah P/F ialah PaO₂ dibahagi dengan FiO₂ sebagai pecahan. Tekanan oksigen alveolus ialah PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8 mmHg pada aras laut, dan kecerunan A–a ialah PAO₂ − PaO₂.

Osmolaliti terhitung

Osm = 2·138 + 26.8 + 3.3 = 306.1 ≈ 306 mOsm/kg

Jawapan

Osm = 306 mOsm/kg

4.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: PaCO₂ = 43.4 mmHg

Pampasan yang dijangka: dalam asidosis metabolik, rumus Winter meramalkan PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; nilai yang diukur di atas julat itu menunjukkan asidosis respiratori tambahan, dan di bawahnya alkalosis respiratori tambahan. Sela anion AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), biasanya kira-kira 8–12 mmol/L, membezakan asidosis metabolik sela tinggi daripada sela normal; albumin rendah menyembunyikan sela yang tinggi (tambah 2.5 bagi setiap g/dL albumin di bawah 4.0). Nisbah delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) antara kira-kira 0.8 dan 2 sepadan dengan asidosis sela tinggi tulen (sesetengah buku menggunakan 1 dan bukannya 0.8), di bawahnya asidosis sela normal tambahan, dan di atas 2 alkalosis metabolik tambahan.

PaCO₂ yang dijangka

0.7·32 + 21 = 43.4 mmHg

Jawapan

PaCO₂ = 43.4 mmHg

Kenaikan itu ada had: PaCO₂ jarang melebihi kira-kira 55 mmHg daripada pampasan sahaja.

5.Skor penilaian klinikal

Jawapan: NEWS2 = 4

NEWS2 (National Early Warning Score 2, Royal College of Physicians 2017): skorkan setiap satu daripada tujuh parameter dengan carta (kadar pernafasan, SpO₂ pada skala 1, udara atau oksigen tambahan, tekanan darah sistolik, nadi, kesedaran pada skala ACVPU dan suhu) dan tambahkan skor. Risiko klinikal: 0–4 rendah; skor 3 dalam mana-mana satu parameter rendah–sederhana; 5–6 sederhana; 7 atau lebih tinggi. Jumlah 5 atau lebih memerlukan tindak balas segera.

Skorkan setiap parameter

RR 18/min → 0

SpO₂ 99% → 0

bernafas udara → 0

SBP 112 mmHg → 0

HR 114/min → 2

sedar (A) → 0

T 39.6 °C → 2

Tambah

NEWS2 = 0 + 0 + 0 + 0 + 2 + 0 + 2 = 4

Jawapan

NEWS2 = 4

6.Skor penilaian klinikal

Jawapan: DBP = 36 mmHg

Nilai tekanan darah: tekanan nadi PP = SBP − DBP. Tekanan arteri min MAP ≈ (SBP + 2·DBP)/3 = DBP + PP/3, anggaran berdasarkan jantung yang menghabiskan kira-kira dua pertiga setiap denyutan dalam diastol pada kadar denyutan jantung normal (kurang tepat apabila kadar denyutan jantung laju); MAP sekurang-kurangnya kira-kira 65 mmHg ialah sasaran biasa untuk perfusi organ. Indeks kejutan SI = kadar denyutan jantung/SBP biasanya kira-kira 0.5–0.7; nilai melebihi kira-kira 1 ialah tanda amaran kejutan.

Susun semula

DBP = (3·MAP − SBP)/2

Gantikan

DBP = (3·60 − 108)/2 = 72/2 = 36 mmHg

Jawapan

DBP = 36 mmHg

7.Perubatan-pembedahan: kardiovaskular & respiratori

Jawapan: C · One shock and well: contact the device clinic; repeated shocks or unwell: call emergency services

Mengapa ini jawapannya

A single shock with full recovery usually needs a call to the device team. Several shocks in a short time, or a shock with chest pain, breathlessness or collapse, needs emergency help. Patients should not drive themselves after a shock.

Jawapan

C · One shock and well: contact the device clinic; repeated shocks or unwell: call emergency services

8.Perubatan-pembedahan: kardiovaskular & respiratori

Jawapan: B · Remove the inner cannula

Mengapa ini jawapannya

Tracheostomy emergency guidance is to remove the inner cannula first, because it may be blocked with secretions. If the patient does not improve, the cuff is deflated and the tube may need to be removed. Oxygen is applied to the face and the stoma, and emergency help is called.

Jawapan

B · Remove the inner cannula

ExamProblems · examproblems.com/courses/respiratory-care-and-oxygen-therapy