Penjagaan Respiratori dan Terapi Oksigen: pek ulang kaji kilat

Lembaran formula, langkah kaedah utama untuk setiap topik dan 8 soalan latihan, dengan penyelesaian penuh di bahagian belakang.

Soalan baharu Kembali ke kursus

Dalam tetingkap cetak, pilih “Simpan sebagai PDF” untuk menyimpan salinan pada peranti anda.

1Formula dan kaedah

Terapi oksigen & pengiraan respiratori

Kanula nasal: FiO₂ ≈ 21% + 4% × L/min (1–6 L/min)
Tempoh silinder: min = (psi − 200) × faktor / (L/min); D 0.16, E 0.28, H 3.14 L/psi
Ventilasi seminit dan alveolar: V̇E = V_T·f, V̇A = (V_T − V_D)·f
Berat badan ramalan: lelaki 50 + 0.91 × (cm − 152.4); wanita 45.5 + 0.91 × (cm − 152.4)
Nisbah P/F (Berlin, PEEP ≥ 5): ringan > 200–300, sederhana > 100–200, teruk ≤ 100 mmHg
Kandungan oksigen: CaO₂ = 1.34·Hb·SaO₂ + 0.003·PaO₂
Penghantaran oksigen: DO₂ = CaO₂ × CO × 10
Indeks ROX: (SpO₂/FiO₂)/RR

Kaedah

Letakkan setiap nilai dalam unit formula: FiO₂ dan SaO₂ sebagai pecahan, PaO₂ dalam mmHg, Hb dalam g/dL.
Untuk silinder, tolak baki selamat, darabkan dengan faktor silinder dan bahagikan dengan aliran.
Bundarkan masa silinder dan aliran ke bawah, jangan sekali-kali ke atas.
Untuk nisbah P/F, semak PEEP dahulu, kemudian bahagikan PaO₂ dengan FiO₂ dan bandingkan dengan 300, 200 dan 100 mmHg.
Untuk ventilasi, tolak ruang mati untuk ventilasi alveolar dan gunakan berat badan ramalan untuk isi padu tidal.

Tafsiran gas darah arteri

Julat normal: pH 7.35–7.45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4.7–6.0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME: Respiratori: PaCO₂ berlawanan dengan pH; Metabolik: HCO₃⁻ sama dengan pH
Rumus Winter: PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Alkalosis metabolik: PaCO₂ ≈ 0.7·HCO₃⁻ + 21
Sela anion: AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Sela terbetul albumin: AG + 2.5·(4.0 − alb g/dL) = AG + 0.25·(40 − alb g/L)
Nisbah delta: (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
Nisbah P/F: PaO₂/FiO₂
Persamaan gas alveolus: PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8
Osmolaliti serum: 2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2.8)

Kaedah

Baca pH: di bawah 7.35 ialah asidosis, di atas 7.45 ialah alkalosis.
Cari nilai yang menerangkannya: PaCO₂ yang bergerak berlawanan dengan pH ialah respiratori, HCO₃⁻ yang bergerak sama dengan pH ialah metabolik.
Lihat nilai yang satu lagi: normal bermaksud tanpa pampasan, tidak normal dalam arah pampasan bermaksud pampasan separa, dan pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh.
Dalam asidosis metabolik, bandingkan PaCO₂ dengan rumus Winter, 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, dan hitung sela anion Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
Semak sela anion yang tinggi dengan nisbah delta dan, apabila albumin rendah, dengan sela terbetul.

Skor penilaian klinikal

Skala Koma Glasgow: GCS = E (1–4) + V (1–5) + M (1–6) = 3–15
APGAR: 5 tanda × 0–2 = 0–10; 7–10 menenangkan, 4–6 tidak normal secara sederhana, 0–3 rendah
Skala Braden: 5 × (1–4) + 1 × (1–3) = 6–23; ≤ 18 berisiko
Skala jatuh Morse: jatuh 25, diagnosis 15, alat bantu 15/30, IV 20, cara berjalan 10/20, status mental 15
Risiko NEWS2: 0–4 rendah; 3 tunggal rendah–sederhana; 5–6 sederhana; ≥ 7 tinggi
Tekanan arteri purata: MAP = (SBP + 2·DBP)/3 = DBP + PP/3
Tekanan nadi dan indeks kejutan: PP = SBP − DBP, SI = HR/SBP
Indeks jisim badan: BMI = kg/m² = 703·lb/in²

Kaedah

Cari helaian skor yang digunakan oleh soalan dan julatnya (GCS 3–15, APGAR 0–10, Braden 6–23, Morse 0–125).
Skorkan setiap item secara berasingan, dengan memadankan huraian dengan tahapnya.
Tambahkan skor item dan semak bahawa jumlahnya berada dalam julat.
Gunakan nilai potongan: untuk NEWS2 cari juga sebarang parameter tunggal yang diskor 3.
Untuk nilai terterbitan gunakan MAP = (SBP + 2·DBP)/3, PP = SBP − DBP, SI = HR/SBP dan BMI = kg/m².

Perubatan-pembedahan: kardiovaskular & respiratori

Kaedah

Namakan masalah itu: kegagalan pam, arteri tersumbat, rentak, bekuan, penyempitan saluran udara, jangkitan atau masalah peranti.
Semak tanda bahaya dahulu: hipoksia, hipotensi, sakit dada, kekeliruan baharu, anggota sejuk tanpa nadi.
Padankan oksigen dengan pesakit: 94–98% untuk kebanyakan, 88–92% untuk mereka yang berisiko menahan CO₂.
Kaitkan setiap ubat dengan ujian dan risikonya: warfarin dan INR, heparin dan aPTT serta platelet, diuretik dan kalium.
Pilih tindakan pertama yang selamat, kemudian eskalasikan dan nilai semula.

2Soalan latihan

1.Terapi oksigen & pengiraan respiratoriSederhana

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit berventilasi yang memenuhi kriteria Berlin yang lain untuk ARDS mempunyai PaO₂ 65 mmHg (8.7 kPa) pada oksigen 70% dengan PEEP 12 cmH₂O. Kira nisbah P/F dan klik keterukan ARDS.

PaO₂ 65 mmHg (8.7 kPa)FiO₂ 70%PEEP 12 cmH₂O

1melebihi 300: tiada gred ARDS
2ringan
3sederhana
4teruk

2.Terapi oksigen & pengiraan respiratoriSukar

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang lelaki berventilasi setinggi 186 cm dan seberat 105 kg. Ventilasi pelindung paru-paru ditetapkan pada 6 mL bagi setiap kg berat badan ramalan. Dengan menggunakan PBW = 50 + 0.91 × (height cm − 152.4) kg, cari isi padu tidal V_T kepada mL yang terdekat.

186 cm105 kg6 mL/kg

V_T = mL

3.Tafsiran gas darah arteriSederhana

Gas darah arteri latihan menunjukkan pH 7.50, PaCO₂ 40 mmHg (5.3 kPa) dan HCO₃⁻ 30 mmol/L. Gangguan utamanya ialah alkalosis metabolik. Setakat mana ia diberi pampasan? Klik jawapan anda.

pH 7.50PaCO₂ 40 mmHg (5.3 kPa)HCO₃⁻ 30 mmol/L

1tanpa pampasan
2pampasan separa
3pampasan penuh

4.Tafsiran gas darah arteriSukar

Nilai latihan: Na⁺ 136, Cl⁻ 107, HCO₃⁻ 19 mmol/L dan albumin 32 g/L. Cari sela anion terbetul albumin AG_c = AG + 0.25·(40 − albumin).

Na⁺ 136 mmol/LCl⁻ 107 mmol/LHCO₃⁻ 19 mmol/Lalbumin 32 g/L

AG_c = mmol/L

5.Skor penilaian klinikalSederhana

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit latihan dinilai dengan skala jatuh Morse: sejarah jatuh dalam 3 bulan yang lalu: tidak; diagnosis sekunder: tidak; alat bantu berjalan: tiada, rehat di katil atau dibantu jururawat; terapi IV atau kunci salina: tidak; cara berjalan: terjejas; status mental: melebih-lebihkan atau melupakan had. Cari jumlah Morse MFS.

0–125

MFS =

6.Skor penilaian klinikalSukar

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Gunakan carta NEWS2 (SpO₂ skala 1) untuk pemerhatian ini: kadar pernafasan 9/min, SpO₂ 86% dengan oksigen tambahan, tekanan darah 110/66 mmHg, nadi 38/min, sedar, suhu 36.3 °C. Kumpulan risiko klinikal yang manakah pesakit itu termasuk? Klik padanya.

RR 9SpO₂ 86%O₂SBP 110HR 38AT 36.3 °C

1rendah
2rendah–sederhana
3sederhana
4tinggi

7.Perubatan-pembedahan: kardiovaskular & respiratoriSederhana

A patient with a regular narrow-complex tachycardia of 180/min is alert with a normal blood pressure. What is usually tried first?

AChest compressions until the rate slows
BAn immediate unsynchronised shock with the defibrillator
CVagal manoeuvres such as a modified Valsalva
DA large oral dose of digoxin

8.Perubatan-pembedahan: kardiovaskular & respiratoriSukar

A patient with a stab wound to the chest has a hole that sucks air with each breath. What is the immediate management?

APack the wound tightly with gauze pushed deep into the chest
BCover it with a vented chest seal or a dressing taped on three sides
CSeal it completely with tape on all four sides and leave it alone
DLeave it open and give a nebuliser

3Larutan

1.Terapi oksigen & pengiraan respiratori

Jawapan: teruk

Nisbah P/F dan ARDS (takrifan Berlin): P/F = PaO₂ (mmHg)/FiO₂ (sebagai pecahan). Dengan PEEP atau CPAP sekurang-kurangnya 5 cmH₂O, ARDS digredkan ringan untuk 200 < P/F ≤ 300, sederhana untuk 100 < P/F ≤ 200 dan teruk untuk P/F ≤ 100 mmHg. Kriteria Berlin yang lain (permulaan dalam masa seminggu, kelegapan dua hala, tidak dapat dijelaskan sepenuhnya oleh kegagalan jantung) juga mesti dipenuhi. PaO₂ dalam kPa × 7.5 memberikan mmHg. Indeks ROX (SpO₂/FiO₂)/kadar pernafasan digunakan untuk memantau pesakit yang menerima oksigen nasal aliran tinggi.

Nisbah P/F

P/F = 65/0.7 = 92.86 mmHg

Keterukan Berlin

teruk

Jawapan

teruk

2.Terapi oksigen & pengiraan respiratori

Jawapan: V_T = 483 mL

Ventilasi: ventilasi seminit V̇E = isi padu tidal × kadar pernafasan (orang dewasa normal kira-kira 5–8 L/min). Ventilasi alveolar V̇A = (isi padu tidal − ruang mati) × kadar, kerana udara dalam saluran udara (kira-kira 150 mL pada orang dewasa) tidak mengambil bahagian dalam pertukaran gas. Ventilasi pelindung paru-paru menggunakan kira-kira 6 mL setiap kg berat badan ramalan (PBW): lelaki 50 + 0.91 × (ketinggian dalam cm − 152.4) kg, wanita 45.5 + 0.91 × (ketinggian dalam cm − 152.4) kg (dengan inci: 2.3 bagi setiap inci melebihi 60 in).

Berat badan ramalan

PBW = 50 + 0.91·(186 − 152.4) = 80.58 kg

Isi padu tidal

V_T = 6·80.58 = 483.5 ≈ 483 mL

Jawapan

V_T = 483 mL

3.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: tanpa pampasan

Membaca gas darah (ROME): pertama pH: di bawah 7.35 ialah asidemia, di atas 7.45 alkalemia. Kemudian cari nilai yang menerangkannya. PaCO₂ (normal 35–45 mmHg, 4.7–6.0 kPa) ialah bahagian respiratori dan bergerak berlawanan (Opposite) dengan pH dalam gangguan respiratori; HCO₃⁻ (normal 22–26 mmol/L) ialah bahagian metabolik dan bergerak dalam arah yang sama dengan pH (Respiratory Opposite, Metabolic Equal). Nilai yang satu lagi menunjukkan pampasan: normal bermaksud tanpa pampasan; tidak normal dalam arah yang menarik pH kembali sementara pH masih tidak normal bermaksud pampasan separa; pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh. Julat berbeza sedikit antara makmal; ini ialah nilai latihan.

ROME, nilai demi nilai

pH 7.50: alkalemia (di atas 7.45)

PaCO₂ 40 mmHg: biasa (35–45)

HCO₃⁻ 30 mmol/L: tinggi (22–26)

Pampasan

tanpa pampasan

Jawapan

tanpa pampasan

4.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: AG_c = 12 mmol/L

Pampasan yang dijangka: dalam asidosis metabolik, rumus Winter meramalkan PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; nilai yang diukur di atas julat itu menunjukkan asidosis respiratori tambahan, dan di bawahnya alkalosis respiratori tambahan. Sela anion AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), biasanya kira-kira 8–12 mmol/L, membezakan asidosis metabolik sela tinggi daripada sela normal; albumin rendah menyembunyikan sela yang tinggi (tambah 2.5 bagi setiap g/dL albumin di bawah 4.0). Nisbah delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) antara kira-kira 0.8 dan 2 sepadan dengan asidosis sela tinggi tulen (sesetengah buku menggunakan 1 dan bukannya 0.8), di bawahnya asidosis sela normal tambahan, dan di atas 2 alkalosis metabolik tambahan.

Sela anion

AG = 136 − (107 + 19) = 10

Pembetulan untuk albumin

10 + 0.25·(40 − 32) = 12 mmol/L

Jawapan

AG_c = 12 mmol/L

Masih dalam lingkungan kira-kira 8–12 selepas pembetulan.

5.Skor penilaian klinikal

Jawapan: MFS = 35

Skala jatuh Morse: enam item. Sejarah jatuh: tidak 0, ya 25. Diagnosis sekunder: tidak 0, ya 15. Alat bantu berjalan: tiada, rehat di katil atau bantuan jururawat 0; tongkat ketiak, tongkat atau alat bantu berjalan 15; berpegang pada perabot 30. Terapi IV atau kunci salina: tidak 0, ya 20. Cara berjalan: normal, rehat di katil atau kerusi roda 0; lemah 10; terjejas 20. Status mental: tahu had sendiri 0; melebih-lebihkan atau melupakan had 15. Jumlahnya dari 0 hingga 125. Nilai potongan risiko berbeza antara hospital; set yang lazim ialah 0–24 rendah, 25–44 sederhana dan 45 atau lebih tinggi.

Skorkan setiap item

sejarah jatuh dalam 3 bulan yang lalu: tidak → 0

diagnosis sekunder: tidak → 0

alat bantu berjalan: tiada, rehat di katil atau dibantu jururawat → 0

terapi IV atau kunci salina: tidak → 0

cara berjalan: terjejas → 20

status mental: melebih-lebihkan atau melupakan had → 15

Tambah

Jumlah Morse = 0 + 0 + 0 + 0 + 20 + 15 = 35

Jawapan

MFS = 35

6.Skor penilaian klinikal

Jawapan: tinggi

NEWS2 (National Early Warning Score 2, Royal College of Physicians 2017): skorkan setiap satu daripada tujuh parameter dengan carta (kadar pernafasan, SpO₂ pada skala 1, udara atau oksigen tambahan, tekanan darah sistolik, nadi, kesedaran pada skala ACVPU dan suhu) dan tambahkan skor. Risiko klinikal: 0–4 rendah; skor 3 dalam mana-mana satu parameter rendah–sederhana; 5–6 sederhana; 7 atau lebih tinggi. Jumlah 5 atau lebih memerlukan tindak balas segera.

Skorkan setiap parameter

RR 9/min → 1

SpO₂ 86% → 3

dengan oksigen → 2

SBP 110 mmHg → 1

HR 38/min → 3

sedar (A) → 0

T 36.3 °C → 0

Jumlah dan skor merah

NEWS2 = 1 + 3 + 2 + 1 + 3 + 0 + 0 = 10

Sekurang-kurangnya satu parameter diskor 3.

Kumpulan risiko

tinggi

Jawapan

tinggi

Jumlah 5 atau lebih memerlukan tindak balas klinikal segera.

7.Perubatan-pembedahan: kardiovaskular & respiratori

Jawapan: C · Vagal manoeuvres such as a modified Valsalva

Mengapa ini jawapannya

In stable supraventricular tachycardia, vagal manoeuvres slow AV node conduction and can stop the rhythm. If they fail, IV adenosine is usually next. Electrical cardioversion is for patients with adverse features such as shock or chest pain.

Jawapan

C · Vagal manoeuvres such as a modified Valsalva

8.Perubatan-pembedahan: kardiovaskular & respiratori

Jawapan: B · Cover it with a vented chest seal or a dressing taped on three sides

Mengapa ini jawapannya

An open (sucking) chest wound lets air enter the pleural space. A vented chest seal or a dressing taped on three sides acts as a flap valve, letting air out but not in. A fully sealed dressing can cause a tension pneumothorax. A chest drain is placed away from the wound.

Jawapan

B · Cover it with a vented chest seal or a dressing taped on three sides

ExamProblems · examproblems.com/courses/respiratory-care-and-oxygen-therapy