Nauki medyczne: zestaw na powtórkę

Wzory, najważniejsze kroki metod dla każdego tematu i 14 zadań do ćwiczenia, z pełnymi rozwiązaniami na końcu.

Nowe zadaniaWróć do przedmiotu

W oknie drukowania wybierz „Zapisz jako PDF”, aby zachować kopię na swoim urządzeniu.

1Wzory i metody

Interpretacja gazometrii krwi tętniczej

Zakresy prawidłowe
pH 7,35–7,45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4,7–6,0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Zaburzenie oddechowe: PaCO₂ odwrotnie do pH; metaboliczne: HCO₃⁻ zgodnie z pH
Wzór Wintersa
PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Zasadowica metaboliczna
PaCO₂ ≈ 0,7·HCO₃⁻ + 21
Luka anionowa
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Luka anionowa skorygowana o albuminy
AG + 2,5·(4,0 − alb g/dL) = AG + 0,25·(40 − alb g/L)
Wskaźnik delta
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
Wskaźnik P/F
PaO₂/FiO₂
Równanie gazu pęcherzykowego
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8
Osmolalność surowicy
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2,8)

Metoda

  1. Odczytaj pH: poniżej 7,35 to kwasica, powyżej 7,45 zasadowica.
  2. Znajdź wartość, która to tłumaczy: PaCO₂ zmieniające się odwrotnie do pH oznacza zaburzenie oddechowe, HCO₃⁻ zmieniające się zgodnie z pH – metaboliczne.
  3. Spójrz na drugą wartość: prawidłowa oznacza brak wyrównania, nieprawidłowa w kierunku wyrównującym oznacza wyrównanie częściowe, a prawidłowe pH przy obu wartościach nieprawidłowych oznacza wyrównanie całkowite.
  4. Przy kwasicy metabolicznej porównaj PaCO₂ ze wzorem Wintersa, 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, i oblicz lukę anionową Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
  5. Wysoką lukę anionową sprawdź wskaźnikiem delta, a przy niskiej albuminie – luką skorygowaną.

Interpretacja zapisu rytmu EKG

Papier (25 mm/s, 10 mm/mV)
1 mała kratka = 0,04 s, 1 duża kratka = 0,20 s, 10 mm = 1 mV
Częstość akcji serca, rytm regularny
300 ÷ duże kratki = 1500 ÷ małe kratki = 60 ÷ RR (s)
Częstość akcji serca, rytm nieregularny
Zespoły QRS w 6 s × 10
Prawidłowy odstęp PR
0,12–0,20 s
Prawidłowy czas trwania QRS
< 0.12 s
QTc (Bazett)
QT/√RR
QTc (Fridericia)
QT/∛RR
QTc (Framingham)
QT + 154·(1 − RR)
Częstości zatokowe
bradykardia < 60, prawidłowa 60–100, tachykardia > 100 /min
Częstości rytmów zastępczych
węzłowy 40–60, komorowy 20–40 /min
Szybkie rytmy
SVT 150–250 /min (wąskie), VT > 100 /min (szerokie)

Metoda

  1. Częstość: przy rytmie regularnym podziel 300 przez liczbę dużych kratek lub 1500 przez liczbę małych kratek między dwoma załamkami R; przy rytmie nieregularnym policz zespoły QRS w 6 sekundach i pomnóż przez 10.
  2. Rytm: porównaj odstępy R–R. Równe oznaczają rytm regularny; powtarzający się wzorzec to rytm regularnie nieregularny; brak jakiegokolwiek wzorca to rytm całkowicie nieregularny.
  3. Załamki P: czy w odprowadzeniu II przed każdym zespołem QRS jest dodatni załamek P, wszystkie takie same? Szukaj fal migotania lub fal o kształcie zębów piły, odwróconych załamków P i załamków P bez zespołu QRS.
  4. Odstęp PR: od początku P do początku QRS, prawidłowo 0,12–0,20 s i stały. Sprawdź, czy się wydłuża, czy pozostaje stały przed wypadnięciem pobudzenia, czy zmienia się przypadkowo.
  5. Czas trwania QRS: poniżej 0,12 s to wąski; 0,12 s lub więcej to szeroki. Następnie nazwij rytm, a dla QT użyj QTc = QT/√RR (Bazett) z czasami w sekundach.

Statystyka w praktyce opartej na dowodach

Czułość i swoistość
Se = a/(a + c), Sp = d/(b + d)
Wartości predykcyjne
PPV = a/(a + b), NPV = d/(c + d)
Trafność
(a + d)/n
Ilorazy wiarygodności
LR+ = Se/(1 − Sp), LR− = (1 − Se)/Sp
PPV przy chorobowości p
Se·p / (Se·p + (1 − Sp)(1 − p))
Szanse
szanse = p/(1 − p); p = szanse/(1 + szanse); szanse potestowe = szanse przedtestowe × LR
Miary ryzyka
RR = EER/CER, ARR = CER − EER, RRR = ARR/CER
Liczba pacjentów, których trzeba leczyć
NNT = 1/ARR, zaokrąglone w górę; NNH = 1/(EER − CER)
Iloraz szans
OR = ad/(bc)
Współczynnik zapadalności
nowe przypadki / osobo-czas

Metoda

  1. Narysuj tabelę 2 × 2 i oznacz a, b, c i d, zanim zaczniesz liczyć.
  2. Czułość i swoistość odczytuj w kolumnach, a wartości predykcyjne wzdłuż wierszy.
  3. Dla innej chorobowości wyobraź sobie 10 000 osób i wypełnij tabelę za pomocą Se, Sp i chorobowości.
  4. Dla ilorazu wiarygodności przelicz prawdopodobieństwo na szanse, pomnóż i przelicz z powrotem.
  5. W badaniu klinicznym najpierw znajdź EER i CER; następnie RR = EER/CER, ARR = CER − EER i NNT = 1/ARR zaokrąglone w górę.

2Zadania do ćwiczenia

1.Anatomia człowiekaŚredni

Która część nadnercza wydziela adrenalinę?

  1. AWarstwa siatkowata
  2. BWarstwa kłębkowata
  3. CRdzeń nadnercza
  4. DWarstwa pasmowata
2.Anatomia człowiekaTrudny

W jakiej kolejności leżą główne struktury trójkąta udowego od strony bocznej do przyśrodkowej?

  1. AŻyła udowa, tętnica udowa, nerw udowy
  2. BNerw udowy, tętnica udowa, żyła udowa
  3. CNerw udowy, żyła udowa, tętnica udowa
  4. DTętnica udowa, nerw udowy, żyła udowa
3.Fizjologia człowiekaŚredni

Które zdarzenie hormonalne wyzwala owulację?

  1. AWyrzut prolaktyny
  2. BWyrzut hormonu luteinizującego (LH)
  3. CSpadek estrogenu
  4. DWzrost progesteronu z ciałka żółtego
4.Fizjologia człowiekaTrudny

Gazometria tętnicza pacjenta pokazuje pH 7,30, PaCO₂ 7,8 kPa (59 mmHg) i prawidłowe wodorowęglany. Jakie zaburzenie jest najbardziej prawdopodobne?

  1. AZasadowica oddechowa
  2. BKwasica metaboliczna
  3. COstra kwasica oddechowa
  4. DWyrównana zasadowica metaboliczna
5.MikrobiologiaŚredni

MRSA jest oporny na metycylinę, ponieważ ma:

  1. Apompę efflux dla każdego antybiotyku
  2. Bzmienione białko wiążące penicylinę (PBP2a)
  3. Cbrak jakiejkolwiek ściany komórkowej
  4. Dotoczkę polisacharydową blokującą wnikanie wszystkich beta-laktamów
6.MikrobiologiaTrudny

Nastolatek ma gorączkę, sztywność karku i niebladnącą fioletową wysypkę. W płynie mózgowo-rdzeniowym widać Gram-ujemne dwoinki. Który organizm jest najbardziej prawdopodobny?

  1. AEscherichia coli
  2. BStreptococcus pneumoniae
  3. CListeria monocytogenes
  4. DNeisseria meningitidis
7.FarmakologiaŚredni

Why should NSAIDs be used with caution in some people with asthma?

  1. AThey increase the clearance of salbutamol
  2. BThey can trigger bronchospasm in aspirin-sensitive asthma
  3. CThey block the anti-inflammatory effect of inhaled corticosteroids
  4. DThey cause mucus plugs by drying the airways
8.FarmakologiaTrudny

A patient receiving cisplatin is given large volumes of IV fluid before and after each dose. What is the main purpose?

  1. ATo prevent hair loss
  2. BTo prevent bleeding
  3. CTo increase drug absorption from the gut
  4. DTo reduce kidney damage
9.Interpretacja gazometrii krwi tętniczejŚredni

Gazometria do ćwiczeń pokazuje kwasicę metaboliczną z HCO₃⁻ 16 mmol/L. Użyj wzoru Wintersa, aby znaleźć oczekiwane PaCO₂ (środek zakresu) w mmHg.

HCO₃⁻ 16 mmol/L
PaCO₂ = mmHg
10.Interpretacja gazometrii krwi tętniczejTrudny
pH7,357,457,32PaCO₂mmHg354567HCO₃⁻mmol/L222633ostryprzewlekłyostra na tle przewlekłej

Gazometria do ćwiczeń pokazuje kwasicę oddechową: pH 7,32, PaCO₂ 67 mmHg (8,9 kPa), HCO₃⁻ 33 mmol/L. Użyj reguł „HCO₃⁻ rośnie o 1 mmol/L na 10 mmHg (ostra) lub o 3,5 mmol/L na 10 mmHg (przewlekła)”, aby ją sklasyfikować. Kliknij swoją odpowiedź.

pH 7,32PaCO₂ 67 mmHg (8,9 kPa)HCO₃⁻ 33 mmol/L
  1. 1ostry
  2. 2przewlekły
  3. 3ostra na tle przewlekłej
11.Interpretacja zapisu rytmu EKGŚredni
II25 mm/s · 10 mm/mVblok przedsionkowo-komorowy (AV) I stopniarytm węzłowyprawidłowy rytm zatokowybradykardia zatokowa

Zinterpretuj ten zapis rytmu w odprowadzeniu II. Jaki to rytm? Kliknij odpowiedź.

odprowadzenie II, 25 mm/s, 10 mm/mV1 mała kratka = 0,04 s, 1 duża kratka = 0,20 sdługość zapisu 6 s
  1. 1blok przedsionkowo-komorowy (AV) I stopnia
  2. 2rytm węzłowy
  3. 3prawidłowy rytm zatokowy
  4. 4bradykardia zatokowa
12.Interpretacja zapisu rytmu EKGTrudny
II25 mm/s · 10 mm/mV

Ten zapis w odprowadzeniu II pokazuje blok AV z nieregularnym rytmem komór. Użyj metody 6-sekundowej, aby znaleźć częstość komór w uderzeniach na minutę.

odprowadzenie II, 25 mm/s, 10 mm/mV1 mała kratka = 0,04 s, 1 duża kratka = 0,20 sdługość zapisu 6 s
częstość komór = bpm
13.Statystyka w praktyce opartej na dowodachŚredni
osobylata1280524700,532301nowe przypadki14

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). W kohorcie obserwowano grupy osób przez różny czas (zob. tabela: liczba osób i lata obserwacji dla każdej). W trakcie obserwacji wystąpiło 14 nowych przypadków. Oblicz współczynnik zapadalności IR na 1000 osobolat. Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.

280 × 5 lata470 × 0,5 lata230 × 1 rok14 nowe przypadki
IR = na 1000 osobolat
14.Statystyka w praktyce opartej na dowodachTrudny
testchoroba obecnachoroba nieobecnarazemdodatniaujemna?razem10 000

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Przebadano 10 000 osób testem o czułości 84% i swoistości 78%. Chorobowość wynosi 13%. Ilu osób z chorobą test nie wykrywa (wyniki fałszywie ujemne, FN)?

N = 10 000p = 13%Se = 84%Sp = 78%
FN =

3Roztwory

1.Anatomia człowieka

Odpowiedź: C · Rdzeń nadnercza

Dlaczego to jest odpowiedź

Rdzeń nadnercza uwalnia adrenalinę i noradrenalinę w odpowiedzi na pobudzenie współczulne. Trzy warstwy kory wytwarzają hormony steroidowe.

Odpowiedź

C · Rdzeń nadnercza
2.Anatomia człowieka

Odpowiedź: B · Nerw udowy, tętnica udowa, żyła udowa

Dlaczego to jest odpowiedź

Od strony bocznej do przyśrodkowej: nerw, tętnica, żyła, potem pusta przestrzeń i naczynia chłonne (NAVEL). Dlatego tętno tętnicy udowej wyczuwa się między nerwem a żyłą.

Odpowiedź

B · Nerw udowy, tętnica udowa, żyła udowa
3.Fizjologia człowieka

Odpowiedź: B · Wyrzut hormonu luteinizującego (LH)

Dlaczego to jest odpowiedź

Rosnący estrogen z pęcherzyka dominującego wyzwala wyrzut LH z przedniego płata przysadki, który powoduje owulację mniej więcej dobę później.

Odpowiedź

B · Wyrzut hormonu luteinizującego (LH)
4.Fizjologia człowieka

Odpowiedź: C · Ostra kwasica oddechowa

Dlaczego to jest odpowiedź

Niskie pH z wysokim CO₂ wskazuje na kwasicę oddechową. Wodorowęglany jeszcze nie wzrosły, więc nerki nie wyrównały zaburzenia: jest ostre.

Odpowiedź

C · Ostra kwasica oddechowa
5.Mikrobiologia

Odpowiedź: B · zmienione białko wiążące penicylinę (PBP2a)

Dlaczego to jest odpowiedź

Gen mecA koduje PBP2a o niskim powinowactwie do beta-laktamów, więc bakteria może budować ścianę komórkową mimo metycyliny.

Odpowiedź

B · zmienione białko wiążące penicylinę (PBP2a)
6.Mikrobiologia

Odpowiedź: D · Neisseria meningitidis

Dlaczego to jest odpowiedź

Neisseria meningitidis to Gram-ujemny dwoinek wywołujący zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i posocznicę z wysypką wybroczynową lub plamicą. Wymaga pilnej antybiotykoterapii, a osoby z kontaktu mogą wymagać profilaktyki.

Odpowiedź

D · Neisseria meningitidis
7.Farmakologia

Odpowiedź: B · They can trigger bronchospasm in aspirin-sensitive asthma

Dlaczego to jest odpowiedź

In aspirin-exacerbated respiratory disease, COX inhibition increases leukotriene production, causing bronchospasm. These patients should avoid aspirin and other non-selective NSAIDs.

Odpowiedź

B · They can trigger bronchospasm in aspirin-sensitive asthma
8.Farmakologia

Odpowiedź: D · To reduce kidney damage

Dlaczego to jest odpowiedź

Cisplatin is nephrotoxic, and hydration helps protect the kidneys. It also causes ototoxicity, peripheral neuropathy, severe nausea and low magnesium.

Odpowiedź

D · To reduce kidney damage
9.Interpretacja gazometrii krwi tętniczej

Odpowiedź: PaCO₂ = 32 mmHg

Oczekiwana kompensacja: w kwasicy metabolicznej wzór Wintera przewiduje PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; zmierzona wartość powyżej tego zakresu wskazuje na dodatkową kwasicę oddechową, a poniżej na dodatkową zasadowicę oddechową. Luka anionowa AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), prawidłowo około 8–12 mmol/L, odróżnia kwasicę metaboliczną z podwyższoną luką od kwasicy z prawidłową luką; niskie stężenie albumin maskuje podwyższoną lukę (dodaj 2,5 na każdy g/dL, o który albuminy są poniżej 4,0). Współczynnik delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) w przedziale od około 0,8 do 2 odpowiada czystej kwasicy z podwyższoną luką (niektóre podręczniki przyjmują 1 zamiast 0,8), wartość niższa dodatkowej kwasicy z prawidłową luką, a wartość powyżej 2 dodatkowej zasadowicy metabolicznej.

Wzór Wintersa

PaCO₂ = 1,5·16 + 8 = 32 mmHg
zasięg: 30–34 mmHg

Odpowiedź

PaCO₂ = 32 mmHg
10.Interpretacja gazometrii krwi tętniczej

Odpowiedź: przewlekły

Oczekiwana kompensacja: w kwasicy metabolicznej wzór Wintera przewiduje PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; zmierzona wartość powyżej tego zakresu wskazuje na dodatkową kwasicę oddechową, a poniżej na dodatkową zasadowicę oddechową. Luka anionowa AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), prawidłowo około 8–12 mmol/L, odróżnia kwasicę metaboliczną z podwyższoną luką od kwasicy z prawidłową luką; niskie stężenie albumin maskuje podwyższoną lukę (dodaj 2,5 na każdy g/dL, o który albuminy są poniżej 4,0). Współczynnik delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) w przedziale od około 0,8 do 2 odpowiada czystej kwasicy z podwyższoną luką (niektóre podręczniki przyjmują 1 zamiast 0,8), wartość niższa dodatkowej kwasicy z prawidłową luką, a wartość powyżej 2 dodatkowej zasadowicy metabolicznej.

Oczekiwane HCO₃⁻

ostry: 24 + 1·2,7 = 26,7 mmol/L
przewlekły: 24 + 3,5·2,7 = 33,45 mmol/L

Porównaj

zmierzone: 33 mmol/L → przewlekły

Odpowiedź

przewlekły
11.Interpretacja zapisu rytmu EKG

Odpowiedź: rytm węzłowy

Kryteria rytmów (odprowadzenie II): rytm zatokowy ma dodatni załamek P przed każdym zespołem QRS, stały odstęp PR 0,12–0,20 s i wąski zespół QRS: prawidłowy rytm zatokowy 60–100/min, bradykardia zatokowa poniżej 60, tachykardia zatokowa powyżej 100. Migotanie przedsionków: brak załamków P, falująca linia podstawowa i całkowicie nieregularny odstęp R–R. Trzepotanie przedsionków: fale trzepotania o kształcie zębów piły z częstością około 250–350/min i stałym stosunkiem przewodzenia, np. 2:1 lub 4:1. Blok AV I stopnia: rytm zatokowy ze stałym odstępem PR powyżej 0,20 s. Rytm węzłowy: wąski zespół QRS z częstością 40–60/min i nieobecnymi lub odwróconymi załamkami P (PR poniżej 0,12 s lub P po zespole QRS). PVC to przedwczesny, szeroki (0,12 s lub więcej), dziwaczny zespół QRS bez załamka P, z załamkiem T skierowanym w przeciwną stronę i zwykle z pełną przerwą wyrównawczą; w bigeminii co drugie pobudzenie jest PVC.

Pięć kroków

1. Częstość: R–R = 33 małych kratek, 1500 ÷ 33 ≈ 45 na minutę.
2. Rytm: regularny, każdy odstęp R–R wynosi 1,32 s.
3. Załamki P: odwrócone, tuż po każdym zespole QRS.
4. Odstęp PR: nie da się zmierzyć.
5. QRS: 0,08 s, wąski (poniżej 0,12 s).

Interpretacja

rytm węzłowy

Odpowiedź

rytm węzłowy
12.Interpretacja zapisu rytmu EKG

Odpowiedź: częstość komór = 60 bpm

Bloki AV: wyznacz kolejne załamki P i sprawdź, po których następuje zespół QRS. Blok I stopnia: każdy załamek P przewiedziony, PR stały i powyżej 0,20 s. Blok II stopnia typu I (Mobitz I, Wenckebacha): odstęp PR wydłuża się z pobudzenia na pobudzenie, aż jeden załamek P nie zostanie przewiedziony, po czym cykl zaczyna się od nowa (grupowanie pobudzeń). Blok II stopnia typu II (Mobitz II): odstęp PR pobudzeń przewiedzionych pozostaje stały, a załamki P nagle nie są przewodzone; zespół QRS jest często szeroki. Blok III stopnia (całkowity): załamki P i zespoły QRS są każde regularne, ale niezależne, odstęp PR zmienia się przypadkowo, a częstość przedsionków jest większa niż częstość rytmu zastępczego (węzłowy 40–60/min z wąskim zespołem QRS, komorowy 20–40/min z szerokim zespołem QRS). Bloku 2:1 nie można na podstawie jednego zapisu określić jako typ I lub typ II.

Częstość przedsionków

P–P = 21 małych kratek = 0,84 s → 1500 ÷ 21 = 71,43 ≈ 71 na minutę

Częstość komór

6 zespołów QRS w 6 s × 10 = 60 na minutę

Odpowiedź

częstość komór = 60 bpm

Odpowiedź

częstość komór = 60 bpm

Blok AV II stopnia typu II: 4 załamków P na każde 3 zespołów QRS, ze stałym PR.

13.Statystyka w praktyce opartej na dowodach

Odpowiedź: IR = 7,5 na 1000 osobolat

Ilorazy wiarygodności i miary ryzyka: LR+ = czułość/(1 − swoistość), LR− = (1 − czułość)/swoistość. W badaniu klinicznym EER i CER to częstości zdarzeń z leczeniem i bez leczenia: RR = EER/CER, ARR = CER − EER, RRR = ARR/CER i NNT = 1/ARR, zaokrąglone w górę. W badaniu kliniczno-kontrolnym można użyć wyłącznie ilorazu szans OR = ad/(bc). Współczynnik zapadalności = nowe przypadki/osobo-czas.

Osobolata

PY = 280·5 + 470·0,5 + 230·1 = 1865

Współczynnik zapadalności

IR = 14/1865·1000 = 7,5 na 1000 osobolat

Odpowiedź

IR = 7,5 na 1000 osobolat
14.Statystyka w praktyce opartej na dowodach

Odpowiedź: FN = 208

Wartości predykcyjne zależą od chorobowości: PPV = Se·p/(Se·p + (1 − Sp)(1 − p)) i NPV = Sp(1 − p)/(Sp(1 − p) + (1 − Se)p). Z ilorazami wiarygodności: szanse przedtestowe = p/(1 − p), szanse potestowe = szanse przedtestowe × LR, prawdopodobieństwo = szanse/(1 + szanse). Dla populacji N prawdziwie dodatnie = N·p·Se, a fałszywie dodatnie = N·(1 − p)·(1 − Sp). NNT = 1/(CER × RRR), zaokrąglone w górę.

Z chorobą i bez choroby

10 000·0,13 = 1300
10 000 − 1300 = 8700

Wyniki fałszywie ujemne

FN = 1300·0,16 = 208

Odpowiedź

FN = 208

ExamProblems · examproblems.com/courses/medical-sciences