Zapisz daną wielkość z jednostką i jednostkę, którą chcesz otrzymać.
Wybierz odpowiednik: 1000 między kg, g, mg i mcg lub L i mL; 1 kg = 2,2 lb; 1 łyżeczka = 5 mL, 1 łyżka stołowa = 15 mL, 1 fl oz = 30 mL, 1 szklanka = 240 mL.
Zapisz to jako ułamek tak, aby niechciana jednostka się skróciła; dla szybkości użyj jednego ułamka na każdą zmieniającą się jednostkę.
Sprawdź kierunek: mniejsza jednostka daje większą liczbę.
Zaokrąglaj tylko ostateczną odpowiedź, z dokładnością podaną w pytaniu.
Obliczanie dawek
Dawka ze stężenia
objętość = dawka / stężenie
Dawka zależna od masy ciała
dawka = mg/kg × masa ciała
Tabletki
liczba = dawka / dawka w tabletce
Jednostki
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg
Metoda
Przelicz zleconą dawkę i moc preparatu na tę samą jednostkę.
Użyj wzoru „potrzebne przez dostępne razy ilość”: (D/H) × Q.
Przy dawkach zależnych od masy ciała najpierw pomnóż przez masę w kg, a potem podziel dawkę dobową przez liczbę dawek.
Najpierw oszacuj wynik i sprawdź, czy odpowiedź jest rozsądna.
Szybkość wlewów dożylnych
Szybkość pompy
mL/h = volume (mL)/time (h)
Szybkość kapania
drops/min = volume (mL) × drop factor / time (min)
Czas wlewu
time (h) = volume (mL)/rate (mL/h)
Metoda
Prędkość pompy w mL/h: objętość podzielona przez czas w godzinach.
Prędkość kroplówki w kroplach/min: objętość × współczynnik kroplenia podzielone przez czas w minutach.
Pozostały czas: pozostała objętość podzielona przez prędkość.
Zaokrąglaj tak, jak wymaga zadanie lub sprzęt.
Płyny dożylne i bilans płynów
Holliday–Segar na godzinę
4 mL/kg (pierwsze 10 kg) + 2 mL/kg (kolejne 10 kg) + 1 mL/kg (każdy kg powyżej 20)
Holliday–Segar na dobę
100 / 50 / 20 mL/kg dla tych samych przedziałów
Bilans płynów
przyjęte − wydalone
Kostki lodu
liczą się jako połowa swojej objętości
Diureza
mL/kg/h = mL / (kg × h)
Czas wlewu
czas (h) = pozostała objętość (mL) / prędkość (mL/h)
1.Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostekŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Pacjent ma wzrost 4 ft 9 in. Używając 1 ft = 12 in i 1 in = 2,54 cm, oblicz wzrost h w centymetrach, z dokładnością do pełnego centymetra.
4 ft 9 in1 ft = 12 in1 in = 2,54 cm
h = cm
2.Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostekTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). W czasie dyżuru pacjent przyjmuje 3 tbsp z płynny suplement, 1½ tsp z syrop na kaszel, 1 fl oz z sok, ½ szklanka z herbata. Używając podanych odpowiedników, oblicz łączne przyjęcie doustne V w mL.
1 tbsp = 15 mL1 tsp = 5 mL1 fl oz = 30 mL1 szklanka = 8 fl oz = 240 mL
V = mL
3.Obliczanie dawekŚredni
Ampułka epinefryny (adrenaliny) ma oznaczenie 1:1000 (1 mg/mL). Zlecono 0,5 mg IM w anafilaksji. Jaką objętość V pobierzesz?
1:10000,5 mg
V = mL
4.Obliczanie dawekTrudny
Dziecku o masie ciała 24 kg zlecono 15 mg/kg na dawkę zawiesiny doustnej, która zawiera 200 mg w 5 mL. Jaką objętość V podasz?
24 kg15 mg/kg200 mg/5 mL
V = mL
5.Szybkość wlewów dożylnychŚredni
Wlew kapie z szybkością 60 gtt/min przez zestaw o 60 gtt/mL. Ile mililitrów V otrzyma pacjent w ciągu 2 godzin?
60 gtt/min60 gtt/mL2 h
V = mL
6.Szybkość wlewów dożylnychTrudny
Worek zawiera 2 g leku w 500 mL. Zlecono 2 mg na minutę. Na jaką szybkość R ustawisz pompę, w mL/h?
2 g/500 mL2 mg/min
R = mL/h
7.Płyny dożylne i bilans płynówŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Karta pokazuje płyny przyjęte i wydalone przez pacjenta podczas jednej 8-godzinnej zmiany. Wlew dożylny płynął z podaną prędkością przez całą zmianę. Wyznacz bilans płynów B = przyjęte − wydalone w mL (wynik ujemny oznacza stratę netto). Licz kostki lodu jako połowę ich objętości.
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Worek 500 mL jest podawany przez pompę z prędkością 60 mL/h. O 15:00 przetoczono już 100 mL. Ile godzin t zostało do opróżnienia worka? Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.
500 mL100 mL przetoczono60 mL/h
t = h
9.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapiiŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Protokół ćwiczeniowy przewiduje bolus heparyny 80 jednostek/kg dla pacjenta o masie ciała 64 kg. Fiolka zawiera 1 000 jednostek/mL. Jaką objętość V nabierasz? Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.
80 szt./kg64 kg1 000 szt./mL
V = mL
10.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapiiTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Wlew dopamine zawierający 400 mg w 250 mL płynie z prędkością 32 mL/h. Pacjent waży 51 kg. Jaką dawkę D w mcg/kg/min otrzymuje pacjent? Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.
400 mg/250 mL32 mL/h51 kg
D = mcg/kg/min
11.Obliczenia farmaceutyczneŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Fiolka zawiera ampicillin 500 mg w postaci proszku. Etykieta ćwiczeniowa zaleca dodanie 1,8 mL wody do wstrzykiwań; proszek zwiększa objętość o 0,2 mL. Zlecona dawka to 250 mg. Jaką objętość V nabierasz? Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.
500 mg1,8 mL+0,2 mL250 mg
V = mL
12.Obliczenia farmaceutyczneTrudny
Fiolka zawiera 1000 mg proszku. Dodajesz 3,6 mL rozcieńczalnika, a proszek dodaje 0,4 mL objętości. Zlecona dawka to 575 mg. Pobierz dawkę: jaką objętość V podajesz?
1000 mg3,6 mL + 0,4 mL575 mg
V = mL
3Roztwory
1.Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostek
Odpowiedź: h = 145 cm
Miary domowe i masa: w egzaminach pielęgniarskich używa się zaokrąglonych odpowiedników: 1 łyżeczka (tsp) = 5 mL, 1 łyżka stołowa (tbsp) = 15 mL = 3 łyżeczki, 1 uncja płynu (fl oz) = 30 mL = 2 łyżki, a 1 szklanka = 8 fl oz = 240 mL. Dla masy: 1 kg = 2,2 lb i 1 lb = 16 oz; dla długości: 1 cal = 2,54 cm. Ułóż przeliczenie tak, aby niechciana jednostka się skróciła.
Wzrost w calach
4·12 + 9 = 57 in
Cale na centymetry
h = 57·2,54 = 144,8 ≈ 145 cm
Odpowiedź
h = 145 cm
2.Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostek
Odpowiedź: V = 202,5 mL
Miary domowe i masa: w egzaminach pielęgniarskich używa się zaokrąglonych odpowiedników: 1 łyżeczka (tsp) = 5 mL, 1 łyżka stołowa (tbsp) = 15 mL = 3 łyżeczki, 1 uncja płynu (fl oz) = 30 mL = 2 łyżki, a 1 szklanka = 8 fl oz = 240 mL. Dla masy: 1 kg = 2,2 lb i 1 lb = 16 oz; dla długości: 1 cal = 2,54 cm. Ułóż przeliczenie tak, aby niechciana jednostka się skróciła.
Każda pozycja w mL
3 tbsp = 3·15 = 45 mL
1½ tsp = 1,5·5 = 7,5 mL
1 fl oz = 1·30 = 30 mL
½ szklanka = 0,5·240 = 120 mL
Dodaj
V = 45 + 7,5 + 30 + 120 = 202,5 mL
Odpowiedź
V = 202,5 mL
3.Obliczanie dawek
Odpowiedź: V = 0,5 mL
Stężenia roztworów: stężenie procentowe to gramy na 100 mL, więc 1 % = 1 g/100 mL = 10 mg/mL. Stężenie wyrażone proporcją 1:1000 oznacza 1 g w 1000 mL = 1 mg/mL; 1:10 000 to 0,1 mg/mL. Przy rozcieńczaniu ilość leku się nie zmienia: C₁·V₁ = C₂·V₂.
Stężenie
1:1000 = 1 g/1000 mL = 1 mg/mL
Objętość
V = 0,5/1 = 0,5 mL
Odpowiedź
V = 0,5 mL
Etykiety w USA podają teraz mg/mL (1 mg/mL = 1:1000; 0,1 mg/mL = 1:10 000). Nigdy nie podawaj epinefryny 1 mg/mL w szybkim wstrzyknięciu dożylnym.
4.Obliczanie dawek
Odpowiedź: V = 9 mL
Obliczanie dawki: ilość do podania to dawka zlecona podzielona przez moc preparatu, razy ilość, w jakiej ta moc występuje: ilość = (dawka zlecona/moc) × objętość. Zawsze ujednolicaj jednostki (najpierw zamień g na mg, mg na µg) i sprawdzaj, czy wynik ma sens.
Dawka z masy ciała
15·24 = 360 mg
Objętość
V = (360/200)·5 = 9 mL
Odpowiedź
V = 9 mL
5.Szybkość wlewów dożylnych
Odpowiedź: V = 120 mL
Szybkość wlewu: pompę ustawia się w mL/h = objętość/czas w godzinach. Wlew grawitacyjny liczy się w kroplach na minutę: gtt/min = objętość (mL) × współczynnik kroplowy (gtt/mL)/czas (min). Współczynnik kroplowy jest podany na opakowaniu zestawu: zestawy makrokroplowe dają 10, 15 lub 20 gtt/mL (zestawy do krwi w USA często 10 gtt/mL, w Wielkiej Brytanii 15), a mikrokroplowe 60 gtt/mL. Zawsze używaj współczynnika kroplowego podanego w zadaniu lub na opakowaniu.
Szybkość w mL/h
60·60/60 = 60 mL/h
Objętość
V = 60·2 = 120 mL
Odpowiedź
V = 120 mL
6.Szybkość wlewów dożylnych
Odpowiedź: R = 30 mL/h
Wlewy dawkowane: stężenie = ilość leku w worku/objętość worka. Szybkość pompy (mL/h) = dawka na godzinę/stężenie, a dawka na godzinę = mL/h × stężenie. Dawki na minutę przelicz na godzinę (× 60) i używaj tych samych jednostek masy (1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg).
Stężenie
2000 mg/500 mL = 4 mg/mL
Dawka na godzinę
2·60 = 120 mg/h
Szybkość pompy
R = 120/4 = 30 mL/h
Odpowiedź
R = 30 mL/h
7.Płyny dożylne i bilans płynów
Odpowiedź: B = −50 mL
Płyny przyjęte i wydalone: do przyjętych wlicza się wszystko, co wchodzi (płyny doustne, wlewy dożylne, leki dożylne i przepłukania, żywienie przez zgłębnik); kostki lodu liczą się jako połowa swojej objętości. Do wydalonych wlicza się mocz, drenaże, wymiociny i inne straty. Bilans = suma przyjętych − suma wydalonych; bilans ujemny oznacza stratę netto. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Suma przyjętych
doustnie: 200 + 200 = 400 mL
kostki lodu: 200/2 = 100 mL
Wlew dożylny: 100·8 = 800 mL
antybiotyk dożylnie: 1·50 = 50 mL
suma przyjętych = 1350 mL
Suma wydalonych
150 + 200 + 475 + 475 + 100 = 1400 mL
Bilans
B = 1350 − 1400 = −50 mL
Odpowiedź
B = −50 mL
Ujemny: pacjent stracił więcej płynów, niż przyjął.
8.Płyny dożylne i bilans płynów
Odpowiedź: t = 6,7 h
Czas wlewu: czas (h) = objętość do przetoczenia (mL)/prędkość (mL/h); użyj objętości pozostałej w worku, a nie pojemności worka. Przetoczona objętość = prędkość × czas. Godziny dziesiętne zamieniaj na godziny i minuty, mnożąc część ułamkową × 60 (0,5 h = 30 min, a nie 50 min). Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Pozostała objętość
500 − 100 = 400 mL
Czas
t = 400/60 = 6,667 ≈ 6,7 h
Odpowiedź
t = 6,7 h
To około 6 h 40 min, więc worek skończy się około 21:40.
9.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapii
Odpowiedź: V = 5,1 mL
Wlewy heparyny i insuliny: stężenie = jednostki w worku/objętość worka (jednostki/mL). Prędkość pompy (mL/h) = jednostki na godzinę/stężenie, a jednostki na godzinę = mL/h × stężenie. Przy zleceniu zależnym od masy ciała najpierw jednostki/h = jednostki/kg/h × masa ciała. Objętość bolusa = potrzebne jednostki/moc fiolki. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Potrzebna liczba sztuk
80·64 = 5 120 szt.
Objętość
V = 5120/1000 = 5,12 ≈ 5,1 mL
Odpowiedź
V = 5,1 mL
10.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapii
Odpowiedź: D = 16,7 mcg/kg/min
Wlewy miareczkowane: najpierw wyznacz stężenie w mcg/mL (mg × 1000/mL). Przy zleceniu zależnym od masy ciała mcg/min = mcg/kg/min × masa ciała. Następnie mL/h = mcg/min × 60/stężenie. Licząc wstecz, mcg/kg/min = mL/h × stężenie/(60 × masa ciała). Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Stężenie
400 000/250 = 1600 mcg/mL
Mikrogramy na minutę
32·1600 = 51200 mcg/h
51200/60 = 853,3 mcg/min
Na kilogram
D = 853,3/51 = 16,73 ≈ 16,7 mcg/kg/min
Odpowiedź
D = 16,7 mcg/kg/min
11.Obliczenia farmaceutyczne
Odpowiedź: V = 1 mL
Rekonstytucja: proszek zajmuje miejsce, więc objętość końcowa to rozpuszczalnik plus objętość proszku. Stężenie = lek w fiolce/objętość końcowa, a objętość do podania = dawka/stężenie. Na etykiecie z kilkoma mocami użyj stężenia odpowiadającego ilości rozpuszczalnika, którą rzeczywiście dodano. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Objętość końcowa
1,8 + 0,2 = 2 mL
Stężenie
500/2 = 250 mg/mL
Objętość do podania
V = 250/250 = 1 mL
Odpowiedź
V = 1 mL
12.Obliczenia farmaceutyczne
Odpowiedź: V = 2,3 mL
Od stężenia do objętości: najpierw zamień stężenie na mg na mL. Procent m/v to gramy na 100 mL, więc x% = 10x mg/mL. Stężenie stosunkowe 1:n to 1 g w n mL. Po rekonstytucji stężenie to dawka proszku podzielona przez objętość końcową (rozcieńczalnik + objętość proszku). Wtedy objętość = dawka/stężenie.