Zapisz daną wielkość z jednostką i jednostkę, którą chcesz otrzymać.
Wybierz odpowiednik: 1000 między kg, g, mg i mcg lub L i mL; 1 kg = 2,2 lb; 1 łyżeczka = 5 mL, 1 łyżka stołowa = 15 mL, 1 fl oz = 30 mL, 1 szklanka = 240 mL.
Zapisz to jako ułamek tak, aby niechciana jednostka się skróciła; dla szybkości użyj jednego ułamka na każdą zmieniającą się jednostkę.
Sprawdź kierunek: mniejsza jednostka daje większą liczbę.
Zaokrąglaj tylko ostateczną odpowiedź, z dokładnością podaną w pytaniu.
Obliczanie dawek
Dawka ze stężenia
objętość = dawka / stężenie
Dawka zależna od masy ciała
dawka = mg/kg × masa ciała
Tabletki
liczba = dawka / dawka w tabletce
Jednostki
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg
Metoda
Przelicz zleconą dawkę i moc preparatu na tę samą jednostkę.
Użyj wzoru „potrzebne przez dostępne razy ilość”: (D/H) × Q.
Przy dawkach zależnych od masy ciała najpierw pomnóż przez masę w kg, a potem podziel dawkę dobową przez liczbę dawek.
Najpierw oszacuj wynik i sprawdź, czy odpowiedź jest rozsądna.
Szybkość wlewów dożylnych
Szybkość pompy
mL/h = volume (mL)/time (h)
Szybkość kapania
drops/min = volume (mL) × drop factor / time (min)
Czas wlewu
time (h) = volume (mL)/rate (mL/h)
Metoda
Prędkość pompy w mL/h: objętość podzielona przez czas w godzinach.
Prędkość kroplówki w kroplach/min: objętość × współczynnik kroplenia podzielone przez czas w minutach.
Pozostały czas: pozostała objętość podzielona przez prędkość.
Zaokrąglaj tak, jak wymaga zadanie lub sprzęt.
Płyny dożylne i bilans płynów
Holliday–Segar na godzinę
4 mL/kg (pierwsze 10 kg) + 2 mL/kg (kolejne 10 kg) + 1 mL/kg (każdy kg powyżej 20)
Holliday–Segar na dobę
100 / 50 / 20 mL/kg dla tych samych przedziałów
Bilans płynów
przyjęte − wydalone
Kostki lodu
liczą się jako połowa swojej objętości
Diureza
mL/kg/h = mL / (kg × h)
Czas wlewu
czas (h) = pozostała objętość (mL) / prędkość (mL/h)
1.Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostekŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Obliczenie dawki małego wstrzyknięcia daje 0,70323 mL. Zasada w tym ćwiczeniu mówi, że objętości poniżej 1 mL zaokrągla się do części setnych mL. Jaką wartość x zapisujesz?
0,70323 mL
x = mL
2.Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostekTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). W czasie dyżuru pacjent przyjmuje 3 fl oz z sok, 2 tsp z syrop na kaszel, 1 szklanka z herbata, 1 tbsp z płynny suplement. Używając podanych odpowiedników, oblicz łączne przyjęcie doustne V w mL.
1 fl oz = 30 mL1 tsp = 5 mL1 szklanka = 8 fl oz = 240 mL1 tbsp = 15 mL
V = mL
3.Obliczanie dawekŚredni
Pacjent waży 12 kg. Zlecona dawka to 25 mg/kg na dobę, podzielona na 4 równe dawki. Ile miligramów D podaje się w jednej dawce?
12 kg25 mg/kg/dobę4× na dobę
D = mg
4.Obliczanie dawekTrudny
Wlew zawiera 20000 jednostek leku w 250 mL. Zlecono 1250 jednostek na godzinę. Na jaką szybkość R ustawisz pompę, w mL/h?
20000 szt./250 mL1250 szt./h
R = mL/h
5.Szybkość wlewów dożylnychŚredni
Zlecono 1500 mL w ciągu 10 godzin. Po 3 godzinach stwierdzasz, że w worku pozostało jeszcze 1200 mL, a wlew nadal musi zakończyć się na czas. Na jaką szybkość R w mL/h trzeba przestawić pompę?
1500 mL / 10 hpo 3 h: 1200 mL
R = mL/h
6.Szybkość wlewów dożylnychTrudny
Worek zawiera 1 g leku w 250 mL. Zlecono 0,5 mg na minutę. Na jaką szybkość R ustawisz pompę, w mL/h?
1 g/250 mL0,5 mg/min
R = mL/h
7.Płyny dożylne i bilans płynówŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Karta pokazuje płyny przyjęte i wydalone przez pacjenta podczas jednej 12-godzinnej zmiany. Wlew dożylny płynął z podaną prędkością przez całą zmianę. Wyznacz bilans płynów B = przyjęte − wydalone w mL (wynik ujemny oznacza stratę netto). Licz kostki lodu jako połowę ich objętości.
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Wlew 1000 mL rozpoczyna się o 08:30 z prędkością 150 mL/h. Po 4 godzinach prędkość zmienia się na 200 mL/h i nie jest już zmieniana. Po ilu godzinach t od rozpoczęcia worek będzie pusty? Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.
1000 mL150 mL/h · 4 h200 mL/h
t = h
9.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapiiŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Protokół ćwiczeniowy przewiduje bolus heparyny 80 jednostek/kg dla pacjenta o masie ciała 101 kg. Fiolka zawiera 1 000 jednostek/mL. Jaką objętość V nabierasz? Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.
80 szt./kg101 kg1 000 szt./mL
V = mL
10.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapiiTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Wlew dopamine zawierający 400 mg w 250 mL płynie z prędkością 17 mL/h. Pacjent waży 110 kg. Jaką dawkę D w mcg/kg/min otrzymuje pacjent? Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.
400 mg/250 mL17 mL/h110 kg
D = mcg/kg/min
11.Obliczenia farmaceutyczneŚredni
Roztwór ma stężenie stosunkowe 1:1000. Potrzebujesz 0,65 mg. Pobierz objętość do strzykawki 1 mL: jaka to objętość V?
1:10000,65 mg
V = mL
12.Obliczenia farmaceutyczneTrudny
Fiolka zawiera 1000 mg proszku. Dodajesz 4,4 mL rozcieńczalnika, a proszek dodaje 0,6 mL objętości. Zlecona dawka to 860 mg. Pobierz dawkę: jaką objętość V podajesz?
1000 mg4,4 mL + 0,6 mL860 mg
V = mL
3Roztwory
1.Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostek
Odpowiedź: x = 0,7 mL
Zaokrąglanie: spójrz na cyfrę tuż za miejscem, do którego zaokrąglasz: 5 lub więcej zaokrągla w górę, 4 lub mniej zostawia cyfrę bez zmian. Zaokrąglaj tylko ostateczną odpowiedź, nigdy kroków pośrednich. Typowe zasady egzaminacyjne: objętości 1 mL lub większe do części dziesiątych, objętości poniżej 1 mL do części setnych, szybkość kapania do pełnych kropli, a masy do jednego miejsca po przecinku; zawsze stosuj zasadę podaną w pytaniu.
Cyfra na miejscu: części setne
0,70323 → 0
Decyduje tylko następna cyfra
0,70323 → 3
3 to 4 lub mniej, więc 0 zostaje.
Dalsze cyfry (23) się nie liczą: zaokrąglaj raz, nigdy krok po kroku.
Zaokrąglij
x = 0,7 mL
Odpowiedź
x = 0,7 mL
2.Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostek
Odpowiedź: V = 355 mL
Miary domowe i masa: w egzaminach pielęgniarskich używa się zaokrąglonych odpowiedników: 1 łyżeczka (tsp) = 5 mL, 1 łyżka stołowa (tbsp) = 15 mL = 3 łyżeczki, 1 uncja płynu (fl oz) = 30 mL = 2 łyżki, a 1 szklanka = 8 fl oz = 240 mL. Dla masy: 1 kg = 2,2 lb i 1 lb = 16 oz; dla długości: 1 cal = 2,54 cm. Ułóż przeliczenie tak, aby niechciana jednostka się skróciła.
Każda pozycja w mL
3 fl oz = 3·30 = 90 mL
2 tsp = 2·5 = 10 mL
1 szklanka = 1·240 = 240 mL
1 tbsp = 1·15 = 15 mL
Dodaj
V = 90 + 10 + 240 + 15 = 355 mL
Odpowiedź
V = 355 mL
3.Obliczanie dawek
Odpowiedź: D = 75 mg
Obliczanie dawki: ilość do podania to dawka zlecona podzielona przez moc preparatu, razy ilość, w jakiej ta moc występuje: ilość = (dawka zlecona/moc) × objętość. Zawsze ujednolicaj jednostki (najpierw zamień g na mg, mg na µg) i sprawdzaj, czy wynik ma sens.
Łącznie na dobę
25·12 = 300 mg
Na dawkę
D = 300/4 = 75 mg
Odpowiedź
D = 75 mg
4.Obliczanie dawek
Odpowiedź: R = 15,63 mL/h
Obliczanie dawki: ilość do podania to dawka zlecona podzielona przez moc preparatu, razy ilość, w jakiej ta moc występuje: ilość = (dawka zlecona/moc) × objętość. Zawsze ujednolicaj jednostki (najpierw zamień g na mg, mg na µg) i sprawdzaj, czy wynik ma sens.
Stężenie
20000/250 = 80 szt./mL
Szybkość pompy
R = 1250/80 = 15,63 mL/h
Odpowiedź
R = 15,63 mL/h
5.Szybkość wlewów dożylnych
Odpowiedź: R = 171,4 mL/h
Szybkość wlewu: pompę ustawia się w mL/h = objętość/czas w godzinach. Wlew grawitacyjny liczy się w kroplach na minutę: gtt/min = objętość (mL) × współczynnik kroplowy (gtt/mL)/czas (min). Współczynnik kroplowy jest podany na opakowaniu zestawu: zestawy makrokroplowe dają 10, 15 lub 20 gtt/mL (zestawy do krwi w USA często 10 gtt/mL, w Wielkiej Brytanii 15), a mikrokroplowe 60 gtt/mL. Zawsze używaj współczynnika kroplowego podanego w zadaniu lub na opakowaniu.
Pierwotna szybkość
1500/10 = 150 mL/h
Nowa szybkość
R = 1200/7 = 171,4 mL/h
Odpowiedź
R = 171,4 mL/h
W wielu szpitalach taka korekta do 25 % jest dozwolona bez nowego zlecenia; sprawdź lokalne procedury.
6.Szybkość wlewów dożylnych
Odpowiedź: R = 7,5 mL/h
Wlewy dawkowane: stężenie = ilość leku w worku/objętość worka. Szybkość pompy (mL/h) = dawka na godzinę/stężenie, a dawka na godzinę = mL/h × stężenie. Dawki na minutę przelicz na godzinę (× 60) i używaj tych samych jednostek masy (1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg).
Stężenie
1000 mg/250 mL = 4 mg/mL
Dawka na godzinę
0,5·60 = 30 mg/h
Szybkość pompy
R = 30/4 = 7,5 mL/h
Odpowiedź
R = 7,5 mL/h
7.Płyny dożylne i bilans płynów
Odpowiedź: B = −280 mL
Płyny przyjęte i wydalone: do przyjętych wlicza się wszystko, co wchodzi (płyny doustne, wlewy dożylne, leki dożylne i przepłukania, żywienie przez zgłębnik); kostki lodu liczą się jako połowa swojej objętości. Do wydalonych wlicza się mocz, drenaże, wymiociny i inne straty. Bilans = suma przyjętych − suma wydalonych; bilans ujemny oznacza stratę netto. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Suma przyjętych
doustnie: 200 + 100 = 300 mL
kostki lodu: 100/2 = 50 mL
Wlew dożylny: 60·12 = 720 mL
antybiotyk dożylnie: 2·100 = 200 mL
suma przyjętych = 1270 mL
Suma wydalonych
325 + 250 + 250 + 475 + 250 = 1550 mL
Bilans
B = 1270 − 1550 = −280 mL
Odpowiedź
B = −280 mL
Ujemny: pacjent stracił więcej płynów, niż przyjął.
8.Płyny dożylne i bilans płynów
Odpowiedź: t = 6 h
Czas wlewu: czas (h) = objętość do przetoczenia (mL)/prędkość (mL/h); użyj objętości pozostałej w worku, a nie pojemności worka. Przetoczona objętość = prędkość × czas. Godziny dziesiętne zamieniaj na godziny i minuty, mnożąc część ułamkową × 60 (0,5 h = 30 min, a nie 50 min). Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Pierwsza część
150·4 = 600 mL
1000 − 600 = 400 mL pozostało
Druga część
400/200 = 2 h
Czas całkowity
t = 4 + 2 = 6 h
Odpowiedź
t = 6 h
To około 6 h 00 min, więc worek skończy się około 14:30.
9.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapii
Odpowiedź: V = 8,1 mL
Wlewy heparyny i insuliny: stężenie = jednostki w worku/objętość worka (jednostki/mL). Prędkość pompy (mL/h) = jednostki na godzinę/stężenie, a jednostki na godzinę = mL/h × stężenie. Przy zleceniu zależnym od masy ciała najpierw jednostki/h = jednostki/kg/h × masa ciała. Objętość bolusa = potrzebne jednostki/moc fiolki. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Potrzebna liczba sztuk
80·101 = 8 080 szt.
Objętość
V = 8080/1000 = 8,08 ≈ 8,1 mL
Odpowiedź
V = 8,1 mL
10.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapii
Odpowiedź: D = 4,1 mcg/kg/min
Wlewy miareczkowane: najpierw wyznacz stężenie w mcg/mL (mg × 1000/mL). Przy zleceniu zależnym od masy ciała mcg/min = mcg/kg/min × masa ciała. Następnie mL/h = mcg/min × 60/stężenie. Licząc wstecz, mcg/kg/min = mL/h × stężenie/(60 × masa ciała). Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Stężenie
400 000/250 = 1600 mcg/mL
Mikrogramy na minutę
17·1600 = 27200 mcg/h
27200/60 = 453,3 mcg/min
Na kilogram
D = 453,3/110 = 4,121 ≈ 4,1 mcg/kg/min
Odpowiedź
D = 4,1 mcg/kg/min
11.Obliczenia farmaceutyczne
Odpowiedź: V = 0,65 mL
Od stężenia do objętości: najpierw zamień stężenie na mg na mL. Procent m/v to gramy na 100 mL, więc x% = 10x mg/mL. Stężenie stosunkowe 1:n to 1 g w n mL. Po rekonstytucji stężenie to dawka proszku podzielona przez objętość końcową (rozcieńczalnik + objętość proszku). Wtedy objętość = dawka/stężenie.
Stężenie w mg/mL
1000 mg/1000 mL = 1 mg/mL
Objętość
V = 0,65/1 = 0,65 mL
Odpowiedź
V = 0,65 mL
12.Obliczenia farmaceutyczne
Odpowiedź: V = 4,3 mL
Od stężenia do objętości: najpierw zamień stężenie na mg na mL. Procent m/v to gramy na 100 mL, więc x% = 10x mg/mL. Stężenie stosunkowe 1:n to 1 g w n mL. Po rekonstytucji stężenie to dawka proszku podzielona przez objętość końcową (rozcieńczalnik + objętość proszku). Wtedy objętość = dawka/stężenie.