Zapisz daną wielkość z jednostką i jednostkę, którą chcesz otrzymać.
Wybierz odpowiednik: 1000 między kg, g, mg i mcg lub L i mL; 1 kg = 2,2 lb; 1 łyżeczka = 5 mL, 1 łyżka stołowa = 15 mL, 1 fl oz = 30 mL, 1 szklanka = 240 mL.
Zapisz to jako ułamek tak, aby niechciana jednostka się skróciła; dla szybkości użyj jednego ułamka na każdą zmieniającą się jednostkę.
Sprawdź kierunek: mniejsza jednostka daje większą liczbę.
Zaokrąglaj tylko ostateczną odpowiedź, z dokładnością podaną w pytaniu.
Obliczanie dawek
Dawka ze stężenia
objętość = dawka / stężenie
Dawka zależna od masy ciała
dawka = mg/kg × masa ciała
Tabletki
liczba = dawka / dawka w tabletce
Jednostki
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg
Metoda
Przelicz zleconą dawkę i moc preparatu na tę samą jednostkę.
Użyj wzoru „potrzebne przez dostępne razy ilość”: (D/H) × Q.
Przy dawkach zależnych od masy ciała najpierw pomnóż przez masę w kg, a potem podziel dawkę dobową przez liczbę dawek.
Najpierw oszacuj wynik i sprawdź, czy odpowiedź jest rozsądna.
Szybkość wlewów dożylnych
Szybkość pompy
mL/h = volume (mL)/time (h)
Szybkość kapania
drops/min = volume (mL) × drop factor / time (min)
Czas wlewu
time (h) = volume (mL)/rate (mL/h)
Metoda
Prędkość pompy w mL/h: objętość podzielona przez czas w godzinach.
Prędkość kroplówki w kroplach/min: objętość × współczynnik kroplenia podzielone przez czas w minutach.
Pozostały czas: pozostała objętość podzielona przez prędkość.
Zaokrąglaj tak, jak wymaga zadanie lub sprzęt.
Płyny dożylne i bilans płynów
Holliday–Segar na godzinę
4 mL/kg (pierwsze 10 kg) + 2 mL/kg (kolejne 10 kg) + 1 mL/kg (każdy kg powyżej 20)
Holliday–Segar na dobę
100 / 50 / 20 mL/kg dla tych samych przedziałów
Bilans płynów
przyjęte − wydalone
Kostki lodu
liczą się jako połowa swojej objętości
Diureza
mL/kg/h = mL / (kg × h)
Czas wlewu
czas (h) = pozostała objętość (mL) / prędkość (mL/h)
1.Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostekŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Obliczenie szybkości kapania daje 128,834 kropli/min. Zasada w tym ćwiczeniu mówi, że szybkość kapania zaokrągla się do pełnej kropli. Jaką wartość x zapisujesz?
128,834 gtt/min
x = gtt/min
2.Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostekTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Recepta brzmi: 2 tsp zawiesiny doustnej dwa razy na dobę przez 10 dni. Zawiesina jest w butelkach po 150 mL. Używając 1 tsp = 5 mL, ile całych butelek N trzeba wydać, aby cykl leczenia był kompletny?
2 tspdwa razy na dobę10 dni150 mL1 tsp = 5 mL
N =
3.Obliczanie dawekŚredni
Pacjent waży 12 kg. Zlecona dawka to 5 mg/kg na dobę, podzielona na 3 równe dawki. Ile miligramów D podaje się w jednej dawce?
12 kg5 mg/kg/dobę3× na dobę
D = mg
4.Obliczanie dawekTrudny
Dziecku o masie ciała 16 kg zlecono 15 mg/kg na dawkę zawiesiny doustnej, która zawiera 40 mg w 1 mL. Jaką objętość V podasz?
16 kg15 mg/kg40 mg/1 mL
V = mL
5.Szybkość wlewów dożylnychŚredni
Zlecono 500 mL w ciągu 12 godzin. Po 8 godzinach stwierdzasz, że w worku pozostało jeszcze 210 mL, a wlew nadal musi zakończyć się na czas. Na jaką szybkość R w mL/h trzeba przestawić pompę?
500 mL / 12 hpo 8 h: 210 mL
R = mL/h
6.Szybkość wlewów dożylnychTrudny
100 mg leku rozcieńczono w 100 mL i podaje się grawitacyjnie przez zestaw o 60 gtt/mL. Zlecono 100 mg na godzinę. Wyznacz szybkość kapania R w kroplach na minutę.
100 mg/100 mL100 mg/h60 gtt/mL
R = gtt/min
7.Płyny dożylne i bilans płynówŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Karta pokazuje płyny przyjęte i wydalone przez pacjenta podczas jednej 12-godzinnej zmiany. Pacjent waży 48 kg. Wyznacz średnią diurezę U w mL/kg/h. Zaokrąglij do dwóch miejsc po przecinku.
48 kg12 hmocz: 500 mLmocz: 350 mLmocz: 500 mLmocz: 400 mLdren z rany: 130 mLwymiociny: 200 mL
U = mL/kg/h
8.Płyny dożylne i bilans płynówTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Worek 1000 mL podłączono o 07:00 i jest podawany przez pompę z prędkością 50 mL/h. Ile mL V zostanie w worku o 15:00?
1000 mL50 mL/h07:00 → 15:00
V = mL
9.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapiiŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Protokół ćwiczeniowy przewiduje bolus heparyny 60 jednostek/kg dla pacjenta o masie ciała 102 kg. Fiolka zawiera 1 000 jednostek/mL. Jaką objętość V nabierasz? Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.
60 szt./kg102 kg1 000 szt./mL
V = mL
10.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapiiTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Worek zawiera dobutamine 250 mg w 250 mL. Zlecenie to 2,5 mcg/kg/min dla pacjenta o masie ciała 64 kg. Jaką prędkość R ustawiasz na pompie, w mL/h? Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.
250 mg/250 mL2,5 mcg/kg/min64 kg
R = mL/h
11.Obliczenia farmaceutyczneŚredni
Roztwór ma stężenie stosunkowe 1:1000. Potrzebujesz 0,95 mg. Pobierz objętość do strzykawki 1 mL: jaka to objętość V?
1:10000,95 mg
V = mL
12.Obliczenia farmaceutyczneTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Masz 120 g 5% maści coal tar. Ile gramów m 1% maści coal tar musisz dodać, aby otrzymać maść 3%? Zaokrąglij do pełnych gramów.
120 g · 5%1%3%
m = g
3Roztwory
1.Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostek
Odpowiedź: x = 129 gtt/min
Zaokrąglanie: spójrz na cyfrę tuż za miejscem, do którego zaokrąglasz: 5 lub więcej zaokrągla w górę, 4 lub mniej zostawia cyfrę bez zmian. Zaokrąglaj tylko ostateczną odpowiedź, nigdy kroków pośrednich. Typowe zasady egzaminacyjne: objętości 1 mL lub większe do części dziesiątych, objętości poniżej 1 mL do części setnych, szybkość kapania do pełnych kropli, a masy do jednego miejsca po przecinku; zawsze stosuj zasadę podaną w pytaniu.
Cyfra na miejscu: jedynki
128.834 → 8
Decyduje tylko następna cyfra
128.834 → 8
8 to 5 lub więcej, więc zaokrąglij 8 w górę.
Dalsze cyfry (34) się nie liczą: zaokrąglaj raz, nigdy krok po kroku.
Zaokrąglij
x = 129 gtt/min
Odpowiedź
x = 129 gtt/min
2.Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostek
Odpowiedź: N = 2
Analiza wymiarowa: zapisz daną wielkość, a następnie mnóż przez czynniki przeliczeniowe zapisane jako ułamki (np. 60 min/1 h lub 1 mg/1000 mcg), tak aby każda niechciana jednostka pojawiła się raz w liczniku i raz w mianowniku i się skróciła. Gdy zostanie tylko szukana jednostka, oblicz wynik. Używaj odpowiedników podanych w pytaniu i zaokrąglaj tylko ostateczną odpowiedź.
Całkowita objętość
10 mL × 2 × 10 = 200 mL
Butelki
200/150 = 1,333 → N = 2
Odpowiedź
N = 2
3.Obliczanie dawek
Odpowiedź: D = 20 mg
Obliczanie dawki: ilość do podania to dawka zlecona podzielona przez moc preparatu, razy ilość, w jakiej ta moc występuje: ilość = (dawka zlecona/moc) × objętość. Zawsze ujednolicaj jednostki (najpierw zamień g na mg, mg na µg) i sprawdzaj, czy wynik ma sens.
Łącznie na dobę
5·12 = 60 mg
Na dawkę
D = 60/3 = 20 mg
Odpowiedź
D = 20 mg
4.Obliczanie dawek
Odpowiedź: V = 6 mL
Obliczanie dawki: ilość do podania to dawka zlecona podzielona przez moc preparatu, razy ilość, w jakiej ta moc występuje: ilość = (dawka zlecona/moc) × objętość. Zawsze ujednolicaj jednostki (najpierw zamień g na mg, mg na µg) i sprawdzaj, czy wynik ma sens.
Dawka z masy ciała
15·16 = 240 mg
Objętość
V = (240/40)·1 = 6 mL
Odpowiedź
V = 6 mL
5.Szybkość wlewów dożylnych
Odpowiedź: R = 52,5 mL/h
Szybkość wlewu: pompę ustawia się w mL/h = objętość/czas w godzinach. Wlew grawitacyjny liczy się w kroplach na minutę: gtt/min = objętość (mL) × współczynnik kroplowy (gtt/mL)/czas (min). Współczynnik kroplowy jest podany na opakowaniu zestawu: zestawy makrokroplowe dają 10, 15 lub 20 gtt/mL (zestawy do krwi w USA często 10 gtt/mL, w Wielkiej Brytanii 15), a mikrokroplowe 60 gtt/mL. Zawsze używaj współczynnika kroplowego podanego w zadaniu lub na opakowaniu.
Pierwotna szybkość
500/12 = 41,67 mL/h
Nowa szybkość
R = 210/4 = 52,5 mL/h
Odpowiedź
R = 52,5 mL/h
To wzrost o ponad 25%: w większości szpitali zamiast nadrabiać trzeba skontaktować się z osobą zlecającą i ocenić pacjenta pod kątem przeciążenia płynami.
6.Szybkość wlewów dożylnych
Odpowiedź: R = 100 gtt/min
Wlewy dawkowane: stężenie = ilość leku w worku/objętość worka. Szybkość pompy (mL/h) = dawka na godzinę/stężenie, a dawka na godzinę = mL/h × stężenie. Dawki na minutę przelicz na godzinę (× 60) i używaj tych samych jednostek masy (1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg).
Stężenie
100/100 = 1 mg/mL
Objętość na godzinę
100/1 = 100 mL/h
Szybkość kapania
R = 100·60/60 = 100 gtt/min
Odpowiedź
R = 100 gtt/min
7.Płyny dożylne i bilans płynów
Odpowiedź: U = 3,04 mL/kg/h
Płyny przyjęte i wydalone: do przyjętych wlicza się wszystko, co wchodzi (płyny doustne, wlewy dożylne, leki dożylne i przepłukania, żywienie przez zgłębnik); kostki lodu liczą się jako połowa swojej objętości. Do wydalonych wlicza się mocz, drenaże, wymiociny i inne straty. Bilans = suma przyjętych − suma wydalonych; bilans ujemny oznacza stratę netto. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Suma moczu
500 + 350 + 500 + 400 = 1750 mL
Na kilogram na godzinę
U = 1750/(48·12) = 3,038 ≈ 3,04 mL/kg/h
Odpowiedź
U = 3,04 mL/kg/h
8.Płyny dożylne i bilans płynów
Odpowiedź: V = 600 mL
Czas wlewu: czas (h) = objętość do przetoczenia (mL)/prędkość (mL/h); użyj objętości pozostałej w worku, a nie pojemności worka. Przetoczona objętość = prędkość × czas. Godziny dziesiętne zamieniaj na godziny i minuty, mnożąc część ułamkową × 60 (0,5 h = 30 min, a nie 50 min). Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Czas, który upłynął
07:00 → 15:00 = 8 h
Przetoczona objętość
50·8 = 400 mL
Pozostała objętość
V = 1000 − 400 = 600 mL
Odpowiedź
V = 600 mL
9.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapii
Odpowiedź: V = 6,1 mL
Wlewy heparyny i insuliny: stężenie = jednostki w worku/objętość worka (jednostki/mL). Prędkość pompy (mL/h) = jednostki na godzinę/stężenie, a jednostki na godzinę = mL/h × stężenie. Przy zleceniu zależnym od masy ciała najpierw jednostki/h = jednostki/kg/h × masa ciała. Objętość bolusa = potrzebne jednostki/moc fiolki. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Potrzebna liczba sztuk
60·102 = 6 120 szt.
Objętość
V = 6120/1000 = 6,12 ≈ 6,1 mL
Odpowiedź
V = 6,1 mL
10.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapii
Odpowiedź: R = 9,6 mL/h
Wlewy miareczkowane: najpierw wyznacz stężenie w mcg/mL (mg × 1000/mL). Przy zleceniu zależnym od masy ciała mcg/min = mcg/kg/min × masa ciała. Następnie mL/h = mcg/min × 60/stężenie. Licząc wstecz, mcg/kg/min = mL/h × stężenie/(60 × masa ciała). Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Stężenie
250 mg = 250 000 mcg
250 000/250 = 1000 mcg/mL
Dawka na minutę i na godzinę
2,5·64 = 160 mcg/min
160·60 = 9600 mcg/h
Szybkość pompy
R = 9600/1000 = 9,6 mL/h
Odpowiedź
R = 9,6 mL/h
11.Obliczenia farmaceutyczne
Odpowiedź: V = 0,95 mL
Od stężenia do objętości: najpierw zamień stężenie na mg na mL. Procent m/v to gramy na 100 mL, więc x% = 10x mg/mL. Stężenie stosunkowe 1:n to 1 g w n mL. Po rekonstytucji stężenie to dawka proszku podzielona przez objętość końcową (rozcieńczalnik + objętość proszku). Wtedy objętość = dawka/stężenie.
Stężenie w mg/mL
1000 mg/1000 mL = 1 mg/mL
Objętość
V = 0,95/1 = 0,95 mL
Odpowiedź
V = 0,95 mL
12.Obliczenia farmaceutyczne
Odpowiedź: m = 120 g
Metoda krzyżowa (aligacja): aby zmieszać wyższe stężenie H i niższe stężenie L do stężenia docelowego T, weź (T − L) części H i (H − T) części L. Części się krzyżują: każdy składnik dostaje odległość stężenia docelowego od drugiego składnika. Woda lub czysta baza liczy się jako 0%. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.