W oknie drukowania wybierz „Zapisz jako PDF”, aby zachować kopię na swoim urządzeniu.
1Wzory i metody
Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapii
Dawka dobowa
mg/dobę = mg/kg/dobę × masa ciała (kg)
Liczba dawek na dobę
liczba = 24 h / odstęp między dawkami (h)
Funty na kilogramy
kg = lb / 2,2
Stężenie wlewu
jednostki/mL = jednostki w worku / objętość worka
Szybkość pompy
mL/h = dawka na godzinę / stężenie
Wlew miareczkowany
mL/h = mcg/kg/min × kg × 60 / (mcg/mL)
Dawka z prędkości pompy
mcg/kg/min = mL/h × (mcg/mL) / (60 × kg)
Jednostki
1 mg = 1000 mcg
Obliczanie dawek
Dawka ze stężenia
objętość = dawka / stężenie
Dawka zależna od masy ciała
dawka = mg/kg × masa ciała
Tabletki
liczba = dawka / dawka w tabletce
Jednostki
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg
Metoda
Przelicz zleconą dawkę i moc preparatu na tę samą jednostkę.
Użyj wzoru „potrzebne przez dostępne razy ilość”: (D/H) × Q.
Przy dawkach zależnych od masy ciała najpierw pomnóż przez masę w kg, a potem podziel dawkę dobową przez liczbę dawek.
Najpierw oszacuj wynik i sprawdź, czy odpowiedź jest rozsądna.
Szybkość wlewów dożylnych
Szybkość pompy
mL/h = volume (mL)/time (h)
Szybkość kapania
drops/min = volume (mL) × drop factor / time (min)
Czas wlewu
time (h) = volume (mL)/rate (mL/h)
Metoda
Prędkość pompy w mL/h: objętość podzielona przez czas w godzinach.
Prędkość kroplówki w kroplach/min: objętość × współczynnik kroplenia podzielone przez czas w minutach.
Pozostały czas: pozostała objętość podzielona przez prędkość.
Zaokrąglaj tak, jak wymaga zadanie lub sprzęt.
2Zadania do ćwiczenia
1.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapiiŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Protokół ćwiczeniowy przewiduje bolus heparyny 70 jednostek/kg dla pacjenta o masie ciała 48 kg. Fiolka zawiera 1 000 jednostek/mL. Jaką objętość V nabierasz? Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.
70 szt./kg48 kg1 000 szt./mL
V = mL
2.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapiiTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Wlew dopamine zawierający 400 mg w 250 mL płynie z prędkością 10 mL/h. Pacjent waży 76 kg. Jaką dawkę D w mcg/kg/min otrzymuje pacjent? Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.
400 mg/250 mL10 mL/h76 kg
D = mcg/kg/min
3.Obliczanie dawekŚredni
Pacjent waży 18 kg. Zlecona dawka to 30 mg/kg na dobę, podzielona na 3 równe dawki. Ile miligramów D podaje się w jednej dawce?
18 kg30 mg/kg/dobę3× na dobę
D = mg
4.Obliczanie dawekTrudny
Pacjent ma 162 cm wzrostu i waży 54 kg. Zlecono 60 mg/m². Korzystając ze wzoru Mostellera BSA = √(wzrost (cm) × masa ciała (kg)/3600), wyznacz dawkę D w mg.
162 cm54 kg60 mg/m²
D = mg
5.Szybkość wlewów dożylnychŚredni
Podaj 500 mL w ciągu 5 godzin zestawem o współczynniku 15 gtt/mL. Wyznacz szybkość kapania R w kroplach na minutę.
500 mL5 h15 gtt/mL
R = gtt/min
6.Szybkość wlewów dożylnychTrudny
Zlecono 1000 mL w ciągu 6 godzin. Po 4 godzinach stwierdzasz, że w worku pozostało jeszcze 430 mL, a wlew nadal musi zakończyć się na czas. O ile procent Δ trzeba zwiększyć pierwotną szybkość pompy?
1000 mL / 6 hpo 4 h: 430 mL
Δ = %
3Roztwory
1.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapii
Odpowiedź: V = 3,4 mL
Wlewy heparyny i insuliny: stężenie = jednostki w worku/objętość worka (jednostki/mL). Prędkość pompy (mL/h) = jednostki na godzinę/stężenie, a jednostki na godzinę = mL/h × stężenie. Przy zleceniu zależnym od masy ciała najpierw jednostki/h = jednostki/kg/h × masa ciała. Objętość bolusa = potrzebne jednostki/moc fiolki. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Potrzebna liczba sztuk
70·48 = 3 360 szt.
Objętość
V = 3360/1000 = 3,36 ≈ 3,4 mL
Odpowiedź
V = 3,4 mL
2.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapii
Odpowiedź: D = 3,5 mcg/kg/min
Wlewy miareczkowane: najpierw wyznacz stężenie w mcg/mL (mg × 1000/mL). Przy zleceniu zależnym od masy ciała mcg/min = mcg/kg/min × masa ciała. Następnie mL/h = mcg/min × 60/stężenie. Licząc wstecz, mcg/kg/min = mL/h × stężenie/(60 × masa ciała). Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Stężenie
400 000/250 = 1600 mcg/mL
Mikrogramy na minutę
10·1600 = 16000 mcg/h
16000/60 = 266,7 mcg/min
Na kilogram
D = 266,7/76 = 3,509 ≈ 3,5 mcg/kg/min
Odpowiedź
D = 3,5 mcg/kg/min
3.Obliczanie dawek
Odpowiedź: D = 180 mg
Obliczanie dawki: ilość do podania to dawka zlecona podzielona przez moc preparatu, razy ilość, w jakiej ta moc występuje: ilość = (dawka zlecona/moc) × objętość. Zawsze ujednolicaj jednostki (najpierw zamień g na mg, mg na µg) i sprawdzaj, czy wynik ma sens.
Łącznie na dobę
30·18 = 540 mg
Na dawkę
D = 540/3 = 180 mg
Odpowiedź
D = 180 mg
4.Obliczanie dawek
Odpowiedź: D = 93,53 mg
Body-surface-area dosing: many cytotoxic and some paediatric doses are prescribed per square metre of body surface area: dose (mg) = dose per m² × BSA (m²). The Mosteller formula estimates BSA = √(height (cm) × weight (kg)/3600).
Powierzchnia ciała
BSA = √(162·54/3600) = √2,43 = 1,559 m²
Dawka
D = 60·1,559 = 93,53 mg
Odpowiedź
D = 93,53 mg
5.Szybkość wlewów dożylnych
Odpowiedź: R = 25 gtt/min
Szybkość wlewu: pompę ustawia się w mL/h = objętość/czas w godzinach. Wlew grawitacyjny liczy się w kroplach na minutę: gtt/min = objętość (mL) × współczynnik kroplowy (gtt/mL)/czas (min). Współczynnik kroplowy jest podany na opakowaniu zestawu: zestawy makrokroplowe dają 10, 15 lub 20 gtt/mL (zestawy do krwi w USA często 10 gtt/mL, w Wielkiej Brytanii 15), a mikrokroplowe 60 gtt/mL. Zawsze używaj współczynnika kroplowego podanego w zadaniu lub na opakowaniu.
Czas w minutach
5·60 = 300 min
Szybkość kapania
R = 500·15/300 = 25 gtt/min
Odpowiedź
R = 25 gtt/min
6.Szybkość wlewów dożylnych
Odpowiedź: Δ = 29 %
Infusion rates: a pump is set in mL/h = volume/time in hours. A gravity drip is counted in drops per minute: gtt/min = volume (mL) × drop factor (gtt/mL)/time (min). The drop factor is printed on the tubing package: macrodrip sets deliver 10, 15 or 20 gtt/mL (blood sets often 10 gtt/mL in the US, 15 in the UK) and microdrip sets 60 gtt/mL. Always use the drop factor the question or package gives.
Pierwotna szybkość
1000/6 = 166,7 mL/h
Nowa szybkość
R = 430/2 = 215 mL/h
Zmiana procentowa
Δ = (215 − 166,7)/166,7·100% = 29%
Odpowiedź
Δ = 29%
To wzrost o ponad 25%: w większości szpitali zamiast nadrabiać trzeba skontaktować się z osobą zlecającą i ocenić pacjenta pod kątem przeciążenia płynami.