Dla czynności nerek najpierw oszacuj CrCl według Cockcrofta–Gaulta, a następnie przeskaluj dawkę lub odstęp.
Sprawdź wynik: stężenia spadają o połowę co okres półtrwania, a stan stacjonarny wymaga około pięciu okresów półtrwania.
2Zadania do ćwiczenia
1.FarmakologiaŚredni
A man taking tamsulosin is planning cataract surgery. What should the nurse advise?
AThe drug has no link with eye surgery
BStop the drug for one day and no further action is needed
CTell the eye surgeon, as it can cause floppy iris syndrome
DTake a double dose on the day of surgery
2.FarmakologiaTrudny
A patient who takes propranolol has anaphylaxis and does not respond to repeated adrenaline doses. Which drug may help?
AOral cetirizine alone
BGlucagon
CMore propranolol
DNaloxone
3.Obliczanie dawekŚredni
Dziecko o masie 12 kg ma zlecone 3 mg/kg leku. Roztwór wyjściowy zawiera 10 mg/mL. Pobierz dawkę: jaką objętość V podajesz?
12 kg3 mg/kg10 mg/mL
V = mL
4.Obliczanie dawekTrudny
Wlew zawiera 40000 jednostek leku w 250 mL. Zlecono 1000 jednostek na godzinę. Na jaką szybkość R ustawisz pompę, w mL/h?
40000 szt./250 mL1000 szt./h
R = mL/h
5.Farmakokinetyka klinicznaŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Pacjent o masie 71 kg otrzymuje wlew teofiliny. Klirens wynosi 0,04 L/kg/h. Jaka szybkość wlewu R w mg/h daje stężenie w stanie stacjonarnym 15 mg/L?
71 kgCL = 0,04 L/kg/hCss = 15 mg/L
R = mg/h
6.Farmakokinetyka klinicznaTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Wlew leku (theophylline) biegnie z prędkością 30 mg/h bez dawki nasycającej. Klirens pacjenta wynosi 2,5 L/h, a okres półtrwania 8 h. Jakie jest stężenie C po 6 h?
R = 30 mg/hCL = 2,5 L/ht½ = 8 ht = 6 h
C = mg/L
3Roztwory
1.Farmakologia
Odpowiedź: C · Tell the eye surgeon, as it can cause floppy iris syndrome
Dlaczego to jest odpowiedź
Tamsulosin can cause intraoperative floppy iris syndrome, which complicates cataract surgery. The surgeon needs to know so that the technique can be adapted.
Odpowiedź
C · Tell the eye surgeon, as it can cause floppy iris syndrome
2.Farmakologia
Odpowiedź: B · Glucagon
Dlaczego to jest odpowiedź
Beta blockers can make anaphylaxis more severe and resistant to adrenaline. Glucagon acts through its own receptor to increase heart rate and contractility, bypassing the blocked beta receptors.
Odpowiedź
B · Glucagon
3.Obliczanie dawek
Odpowiedź: V = 3,6 mL
Pobieranie dawki: objętość = (przepisana dawka/stężenie preparatu) × objętość preparatu. Najpierw zamień na te same jednostki, potem sprawdź, czy objętość mieści się w strzykawce i wypada na jednej z jej kresek.
Dawka z masy ciała
D = 3·12 = 36 mg
Objętość
V = 36/10 = 3,6 mL
Na strzykawce
Na tej strzykawce 10 mL każda mała kreska to 0,2 mL.
Odpowiedź
V = 3,6 mL
4.Obliczanie dawek
Odpowiedź: R = 6,25 mL/h
Obliczanie dawki: ilość do podania to dawka zlecona podzielona przez moc preparatu, razy ilość, w jakiej ta moc występuje: ilość = (dawka zlecona/moc) × objętość. Zawsze ujednolicaj jednostki (najpierw zamień g na mg, mg na µg) i sprawdzaj, czy wynik ma sens.
Stężenie
40000/250 = 160 szt./mL
Szybkość pompy
R = 1000/160 = 6,25 mL/h
Odpowiedź
R = 6,25 mL/h
5.Farmakokinetyka kliniczna
Odpowiedź: R = 42,6 mg/h
Klirens i objętość: w stanie stacjonarnym szybkość dawkowania równa się szybkości eliminacji, więc szybkość podtrzymująca = CL × Css. Dawka nasycająca to LD = Vd × C/(S × F), gdzie S to współczynnik soli (ułamek substancji czynnej w soli), a F to biodostępność (1 dla podania dożylnego). Z dwóch stężeń k = ln(C₁/C₂)/Δt; dla bolusa dożylnego Vd = dawka/C₀ i CL = k × Vd. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Klirens
CL = 0,04·71 = 2,84 L/h
Szybkość wlewu
R = 2,84·15 = 42,6 mg/h
Odpowiedź
R = 42,6 mg/h
6.Farmakokinetyka kliniczna
Odpowiedź: C = 4,865 mg/L
Projektowanie schematu: przy szybkich dawkach dożylnych stężenie spada od szczytu do wartości dolnej w trakcie odstępu, więc τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, a dawka przywracająca szczyt to Vd × (Cpeak − Ctrough). Średnie stężenie w stanie stacjonarnym to Css,avg = S·F·dawka/(CL·τ). Wlew narasta jako C = (R/CL)(1 − e−kt). Dla leku wydalanego przez nerki dawkę skaluje się według klirensu kreatyniny. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.