Farmakologia: zestaw na powtórkę

Wzory, najważniejsze kroki metod dla każdego tematu i 6 zadań do ćwiczenia, z pełnymi rozwiązaniami na końcu.

Nowe zadaniaWróć do przedmiotu

W oknie drukowania wybierz „Zapisz jako PDF”, aby zachować kopię na swoim urządzeniu.

1Wzory i metody

Obliczanie dawek

Dawka ze stężenia
objętość = dawka / stężenie
Dawka zależna od masy ciała
dawka = mg/kg × masa ciała
Tabletki
liczba = dawka / dawka w tabletce
Jednostki
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Metoda

  1. Przelicz zleconą dawkę i moc preparatu na tę samą jednostkę.
  2. Użyj wzoru „potrzebne przez dostępne razy ilość”: (D/H) × Q.
  3. Przy dawkach zależnych od masy ciała najpierw pomnóż przez masę w kg, a potem podziel dawkę dobową przez liczbę dawek.
  4. Najpierw oszacuj wynik i sprawdź, czy odpowiedź jest rozsądna.

Farmakokinetyka kliniczna

Stała szybkości i okres półtrwania
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Rozpad pierwszego rzędu
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dwa stężenia
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Objętość i klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dawka nasycająca
LD = Vd·C/(S·F)
Szybkość podtrzymująca
R = CL·Css/(S·F)
Średni stan stacjonarny
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Stan ustalony
1 − (1/2)ⁿ po n okresach półtrwania; ≈ 97% po 5
Wlew
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Odstęp i dawka na podstawie szczytu i wartości dolnej
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − wiek) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0,85 u kobiet
Korekta dawki przy niewydolności nerek
dawka × CrCl/norma; Dettli Q = 1 − fe·(1 − CrCl/norma)

Metoda

  1. Przelicz okres półtrwania na stałą szybkości: k = 0,693/t½.
  2. Zamień wartości na kg na wartości całkowite: Vd (L) = L/kg × masa ciała, CL (L/h) = L/kg/h × masa ciała.
  3. Wybierz zależność: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), szybkość podtrzymująca = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k.
  4. Dla czynności nerek najpierw oszacuj CrCl według Cockcrofta–Gaulta, a następnie przeskaluj dawkę lub odstęp.
  5. Sprawdź wynik: stężenia spadają o połowę co okres półtrwania, a stan stacjonarny wymaga około pięciu okresów półtrwania.

2Zadania do ćwiczenia

1.FarmakologiaŚredni

Which antihypertensive class can raise blood glucose and uric acid levels, sometimes triggering gout?

  1. AThiazide diuretics
  2. BACE inhibitors
  3. CAlpha-1 blockers
  4. DAngiotensin II receptor blockers
2.FarmakologiaTrudny

A patient took a doxycycline tablet with a sip of water just before lying down. Now swallowing is very painful. What is the most likely cause?

  1. AOral candidiasis from the antibiotic
  2. BPill-induced oesophagitis
  3. CAn allergic reaction to the tablet coating
  4. DGastric ulcer caused by doxycycline
3.Obliczanie dawekŚredni
90 kg2 mg/kg/dobę3× na dobęD = ? mg

Pacjent waży 90 kg. Zlecona dawka to 2 mg/kg na dobę, podzielona na 3 równe dawki. Ile miligramów D podaje się w jednej dawce?

90 kg2 mg/kg/dobę3× na dobę
D = mg
4.Obliczanie dawekTrudny
250 mg/5 mLV = ? mL

Pacjent waży 189,2 lb. Zlecono 5 mg/kg jednorazowo, a roztwór podstawowy zawiera 250 mg w 5 mL. Przyjmując 1 kg = 2,2 lb, jaką objętość V podasz?

189,2 lb5 mg/kg250 mg/5 mL1 kg = 2,2 lb
V = mL
5.Farmakokinetyka klinicznaŚredni
110100t (h)C (mg/L)1 h30 mg/L17 h8,7 mg/L

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Po dawce dożylnej leku (vancomycin) stężenie wynosi 30 mg/L po 1 h i 8,7 mg/L po 17 h. Załóż eliminację pierwszego rzędu. Oblicz okres półtrwania t½.

C1 = 30 mg/L (1 h)C2 = 8,7 mg/L (17 h)
t½ = h
6.Farmakokinetyka klinicznaTrudny
Vd = 0,7 L/kg10 → 20 mg/LLD = ? mg99 kg · S = 0,92 · F = 1

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Pacjent o masie 99 kg ma stężenie (phenytoin) równe 10 mg/L; docelowe wynosi 20 mg/L. Lek jest podawany dożylnie jako phenytoin sodium (S = 0,92), a objętość dystrybucji wynosi 0,7 L/kg. Jaka dodatkowa dawka nasycająca LD podnosi stężenie do wartości docelowej?

99 kgVd = 0,7 L/kgC = 10 → 20 mg/LS = 0,92
LD = mg

3Roztwory

1.Farmakologia

Odpowiedź: A · Thiazide diuretics

Dlaczego to jest odpowiedź

Thiazide diuretics reduce uric acid excretion and can worsen glucose tolerance. They also cause low potassium and sodium, so electrolytes are monitored.

Odpowiedź

A · Thiazide diuretics
2.Farmakologia

Odpowiedź: B · Pill-induced oesophagitis

Dlaczego to jest odpowiedź

Doxycycline can cause oesophageal ulceration if it stays in the oesophagus. It is taken with a full glass of water while upright, and the patient stays upright for at least 30 minutes.

Odpowiedź

B · Pill-induced oesophagitis
3.Obliczanie dawek

Odpowiedź: D = 60 mg

Obliczanie dawki: ilość do podania to dawka zlecona podzielona przez moc preparatu, razy ilość, w jakiej ta moc występuje: ilość = (dawka zlecona/moc) × objętość. Zawsze ujednolicaj jednostki (najpierw zamień g na mg, mg na µg) i sprawdzaj, czy wynik ma sens.

Łącznie na dobę

2·90 = 180 mg

Na dawkę

D = 180/3 = 60 mg

Odpowiedź

D = 60 mg
4.Obliczanie dawek

Odpowiedź: V = 8,6 mL

Dose calculation: the amount to give equals what is prescribed divided by what you have, times the quantity it comes in: amount = (desired dose/stock strength) × stock volume. Always keep the units the same (convert g to mg, mg to mcg first) and check that the answer is sensible.

Masa ciała w kg

189,2/2,2 = 86 kg

Dawka

5·86 = 430 mg

Objętość

V = (430/250)·5 = 8,6 mL

Odpowiedź

V = 8,6 mL
5.Farmakokinetyka kliniczna

Odpowiedź: t½ = 8,959 h

Klirens i objętość: w stanie stacjonarnym szybkość dawkowania równa się szybkości eliminacji, więc szybkość podtrzymująca = CL × Css. Dawka nasycająca to LD = Vd × C/(S × F), gdzie S to współczynnik soli (ułamek substancji czynnej w soli), a F to biodostępność (1 dla podania dożylnego). Z dwóch stężeń k = ln(C₁/C₂)/Δt; dla bolusa dożylnego Vd = dawka/C₀ i CL = k × Vd. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.

Stała szybkości eliminacji

k = ln(30/8,7)/16 = 1,238/16 = 0,07737 h⁻¹

Okres połowicznego rozpadu

t½ = 0,693/0,07737 = 8,959 h

Odpowiedź

t½ = 8,959 h
6.Farmakokinetyka kliniczna

Odpowiedź: LD = 753,3 mg

Projektowanie schematu: przy szybkich dawkach dożylnych stężenie spada od szczytu do wartości dolnej w trakcie odstępu, więc τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, a dawka przywracająca szczyt to Vd × (Cpeak − Ctrough). Średnie stężenie w stanie stacjonarnym to Css,avg = S·F·dawka/(CL·τ). Wlew narasta jako C = (R/CL)(1 − e−kt). Dla leku wydalanego przez nerki dawkę skaluje się według klirensu kreatyniny. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.

Objętość dystrybucji

Vd = 0,7·99 = 69,3 L

Potrzebny wzrost

20 − 10 = 10 mg/L

Dawka nasycająca

LD = 69,3·10/(0,92·1) = 753,3 mg

Odpowiedź

LD = 753,3 mg

W praktyce dawkę zaokrągla się do wygodnej ilości.

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology