Farmakologia: zestaw na powtórkę

Wzory, najważniejsze kroki metod dla każdego tematu i 6 zadań do ćwiczenia, z pełnymi rozwiązaniami na końcu.

Nowe zadaniaWróć do przedmiotu

W oknie drukowania wybierz „Zapisz jako PDF”, aby zachować kopię na swoim urządzeniu.

1Wzory i metody

Obliczanie dawek

Dawka ze stężenia
objętość = dawka / stężenie
Dawka zależna od masy ciała
dawka = mg/kg × masa ciała
Tabletki
liczba = dawka / dawka w tabletce
Jednostki
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Metoda

  1. Przelicz zleconą dawkę i moc preparatu na tę samą jednostkę.
  2. Użyj wzoru „potrzebne przez dostępne razy ilość”: (D/H) × Q.
  3. Przy dawkach zależnych od masy ciała najpierw pomnóż przez masę w kg, a potem podziel dawkę dobową przez liczbę dawek.
  4. Najpierw oszacuj wynik i sprawdź, czy odpowiedź jest rozsądna.

Farmakokinetyka kliniczna

Stała szybkości i okres półtrwania
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Rozpad pierwszego rzędu
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dwa stężenia
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Objętość i klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dawka nasycająca
LD = Vd·C/(S·F)
Szybkość podtrzymująca
R = CL·Css/(S·F)
Średni stan stacjonarny
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Stan ustalony
1 − (1/2)ⁿ po n okresach półtrwania; ≈ 97% po 5
Wlew
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Odstęp i dawka na podstawie szczytu i wartości dolnej
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − wiek) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0,85 u kobiet
Korekta dawki przy niewydolności nerek
dawka × CrCl/norma; Dettli Q = 1 − fe·(1 − CrCl/norma)

Metoda

  1. Przelicz okres półtrwania na stałą szybkości: k = 0,693/t½.
  2. Zamień wartości na kg na wartości całkowite: Vd (L) = L/kg × masa ciała, CL (L/h) = L/kg/h × masa ciała.
  3. Wybierz zależność: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), szybkość podtrzymująca = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k.
  4. Dla czynności nerek najpierw oszacuj CrCl według Cockcrofta–Gaulta, a następnie przeskaluj dawkę lub odstęp.
  5. Sprawdź wynik: stężenia spadają o połowę co okres półtrwania, a stan stacjonarny wymaga około pięciu okresów półtrwania.

2Zadania do ćwiczenia

1.FarmakologiaŚredni

Which drug is used for torsades de pointes?

  1. AOral digoxin
  2. BIntravenous adenosine (rapid push)
  3. CIntravenous verapamil
  4. DIntravenous magnesium sulfate
2.FarmakologiaTrudny

Why are antipsychotics used with great caution in older people with dementia?

  1. AThey are not absorbed in people over 65
  2. BThey cause severe hypoglycaemia in older people
  3. CThey are linked to a higher risk of stroke and death
  4. DThey always cure the dementia and stop all behaviour problems
3.Obliczanie dawekŚredni
32 kgBSA = 1 m²175 mg/m²D = ? mg

Pacjent o masie ciała 32 kg ma powierzchnię ciała 1 m². Zlecono 175 mg/m². Wyznacz dawkę D w mg.

32 kgBSA = 1 m²175 mg/m²
D = mg
4.Obliczanie dawekTrudny
00,10,20,30,40,50,60,70,80,911 mL

Zlecona dawka to 3,48 mg. Ampułka zawiera 4000 mikrogramów na mL. Pobierz dawkę do strzykawki 1 mL: jaką objętość V podajesz?

3,48 mg4000 mcg/mL
V = mL
5.Farmakokinetyka klinicznaŚredni
110t (h)C (mg/L)1 h8 mg/L9 h1,6 mg/L

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Po dawce dożylnej leku (gentamicin) stężenie wynosi 8 mg/L po 1 h i 1,6 mg/L po 9 h. Załóż eliminację pierwszego rzędu. Oblicz okres półtrwania t½.

C1 = 8 mg/L (1 h)C2 = 1,6 mg/L (9 h)
t½ = h
6.Farmakokinetyka klinicznaTrudny
VCss,avg​ = ?400 mg · q12hCL = 0,03 L/kg/h58 kg · S = 1 · F = 1

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Pacjent o masie 58 kg przyjmuje doustnie teofilinę (F = 1) co 12 h. Klirens wynosi 0,03 L/kg/h. Każda dawka to 400 mg leku (theophylline). Oblicz średnie stężenie w stanie stacjonarnym Css,avg.

CL = 0,03 L/kg/hτ = 12 hS = 1F = 158 kgD = 400 mg
Css,avg = mg/L

3Roztwory

1.Farmakologia

Odpowiedź: D · Intravenous magnesium sulfate

Dlaczego to jest odpowiedź

IV magnesium is first-line for torsades de pointes, even when serum magnesium is normal. QT-prolonging drugs are stopped and potassium is corrected.

Odpowiedź

D · Intravenous magnesium sulfate
2.Farmakologia

Odpowiedź: C · They are linked to a higher risk of stroke and death

Dlaczego to jest odpowiedź

In older people with dementia, antipsychotics increase the risk of stroke and death. Non-drug approaches are tried first, and antipsychotics are used at low doses for short periods if needed.

Odpowiedź

C · They are linked to a higher risk of stroke and death
3.Obliczanie dawek

Odpowiedź: D = 175 mg

Body-surface-area dosing: many cytotoxic and some paediatric doses are prescribed per square metre of body surface area: dose (mg) = dose per m² × BSA (m²). The Mosteller formula estimates BSA = √(height (cm) × weight (kg)/3600).

Dawka

D = 175·1 = 175 mg

Odpowiedź

D = 175 mg
4.Obliczanie dawek

Odpowiedź: V = 0,87 mL

Pobieranie dawki: objętość = (przepisana dawka/stężenie preparatu) × objętość preparatu. Najpierw zamień na te same jednostki, potem sprawdź, czy objętość mieści się w strzykawce i wypada na jednej z jej kresek.

Te same jednostki

3,48 mg = 3480 mcg

Objętość

V = 3480/4000 = 0,87 mL

Odpowiedź

V = 0,87 mL
5.Farmakokinetyka kliniczna

Odpowiedź: t½ = 3,445 h

Klirens i objętość: w stanie stacjonarnym szybkość dawkowania równa się szybkości eliminacji, więc szybkość podtrzymująca = CL × Css. Dawka nasycająca to LD = Vd × C/(S × F), gdzie S to współczynnik soli (ułamek substancji czynnej w soli), a F to biodostępność (1 dla podania dożylnego). Z dwóch stężeń k = ln(C₁/C₂)/Δt; dla bolusa dożylnego Vd = dawka/C₀ i CL = k × Vd. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.

Stała szybkości eliminacji

k = ln(8/1,6)/8 = 1,609/8 = 0,2012 h⁻¹

Okres połowicznego rozpadu

t½ = 0,693/0,2012 = 3,445 h

Odpowiedź

t½ = 3,445 h
6.Farmakokinetyka kliniczna

Odpowiedź: Css,avg = 19,16 mg/L

Projektowanie schematu: przy szybkich dawkach dożylnych stężenie spada od szczytu do wartości dolnej w trakcie odstępu, więc τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, a dawka przywracająca szczyt to Vd × (Cpeak − Ctrough). Średnie stężenie w stanie stacjonarnym to Css,avg = S·F·dawka/(CL·τ). Wlew narasta jako C = (R/CL)(1 − e−kt). Dla leku wydalanego przez nerki dawkę skaluje się według klirensu kreatyniny. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.

Klirens

CL = 0,03·58 = 1,74 L/h

Średnie stężenie w stanie stacjonarnym

Css,avg = S·F·D/(CL·τ) = 1·1·400/(1,74·12) = 19,16 mg/L

Odpowiedź

Css,avg = 19,16 mg/L

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology