Farmakologia: zestaw na powtórkę

Wzory, najważniejsze kroki metod dla każdego tematu i 6 zadań do ćwiczenia, z pełnymi rozwiązaniami na końcu.

Nowe zadaniaWróć do przedmiotu

W oknie drukowania wybierz „Zapisz jako PDF”, aby zachować kopię na swoim urządzeniu.

1Wzory i metody

Obliczanie dawek

Dawka ze stężenia
objętość = dawka / stężenie
Dawka zależna od masy ciała
dawka = mg/kg × masa ciała
Tabletki
liczba = dawka / dawka w tabletce
Jednostki
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Metoda

  1. Przelicz zleconą dawkę i moc preparatu na tę samą jednostkę.
  2. Użyj wzoru „potrzebne przez dostępne razy ilość”: (D/H) × Q.
  3. Przy dawkach zależnych od masy ciała najpierw pomnóż przez masę w kg, a potem podziel dawkę dobową przez liczbę dawek.
  4. Najpierw oszacuj wynik i sprawdź, czy odpowiedź jest rozsądna.

Farmakokinetyka kliniczna

Stała szybkości i okres półtrwania
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Rozpad pierwszego rzędu
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dwa stężenia
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Objętość i klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dawka nasycająca
LD = Vd·C/(S·F)
Szybkość podtrzymująca
R = CL·Css/(S·F)
Średni stan stacjonarny
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Stan ustalony
1 − (1/2)ⁿ po n okresach półtrwania; ≈ 97% po 5
Wlew
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Odstęp i dawka na podstawie szczytu i wartości dolnej
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − wiek) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0,85 u kobiet
Korekta dawki przy niewydolności nerek
dawka × CrCl/norma; Dettli Q = 1 − fe·(1 − CrCl/norma)

Metoda

  1. Przelicz okres półtrwania na stałą szybkości: k = 0,693/t½.
  2. Zamień wartości na kg na wartości całkowite: Vd (L) = L/kg × masa ciała, CL (L/h) = L/kg/h × masa ciała.
  3. Wybierz zależność: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), szybkość podtrzymująca = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k.
  4. Dla czynności nerek najpierw oszacuj CrCl według Cockcrofta–Gaulta, a następnie przeskaluj dawkę lub odstęp.
  5. Sprawdź wynik: stężenia spadają o połowę co okres półtrwania, a stan stacjonarny wymaga około pięciu okresów półtrwania.

2Zadania do ćwiczenia

1.FarmakologiaŚredni

Which teaching about antiepileptic drugs is most important?

  1. ADo not stop the drug suddenly, as this can trigger severe seizures
  2. BAlcohol has no effect on seizure control
  3. CStop the drug when you have had no seizures for one whole week
  4. DTake a double dose if you feel a seizure coming
2.FarmakologiaTrudny

A patient has SIADH with mild hyponatraemia and no neurological symptoms. What is usually the first-line treatment?

  1. AA rapid bolus of hypertonic saline
  2. BDesmopressin
  3. CLarge volumes of IV glucose 5%
  4. DFluid restriction
3.Obliczanie dawekŚredni
1 g+ 9,6 mLV = ? mL

Fiolka zawiera 1 g proszku. Na etykiecie napisano: dodaj 9,6 mL wody do wstrzykiwań, aby otrzymać całkowitą objętość 10 mL. Zlecono 240 mg. Jaką objętość V przygotowanego roztworu podasz?

1 g+ 9,6 mL → 10 mL240 mg
V = mL
4.Obliczanie dawekTrudny
40 mg/1 mLV = ? mL

Dziecku o masie ciała 14 kg zlecono 15 mg/kg na dawkę zawiesiny doustnej, która zawiera 40 mg w 1 mL. Jaką objętość V podasz? Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.

14 kg15 mg/kg40 mg/1 mL
V = mL
5.Farmakokinetyka klinicznaŚredni
110t (h)C (mg/L)C₀ = 7 mg/Lt½ = 2 hC₀/2

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Pacjent otrzymuje bolus dożylny 120 mg leku (tobramycin). Stężenie ekstrapolowane wstecz do czasu zero wynosi 7 mg/L, a okres półtrwania 2 h. Oblicz klirens CL w L/h.

D = 120 mgC₀ = 7 mg/Lt½ = 2 h
CL = L/h
6.Farmakokinetyka klinicznaTrudny
VCss,avg​ = ?300 mg · q8hCL = 0,05 L/kg/h64 kg · S = 0,8 · F = 1

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Pacjent o masie 64 kg przyjmuje doustnie aminofilinę (S = 0,8, F = 1) co 8 h. Klirens teofiliny wynosi 0,05 L/kg/h. Każda dawka to 300 mg leku (aminophylline). Oblicz średnie stężenie w stanie stacjonarnym Css,avg.

CL = 0,05 L/kg/hτ = 8 hS = 0,8F = 164 kgD = 300 mg
Css,avg = mg/L

3Roztwory

1.Farmakologia

Odpowiedź: A · Do not stop the drug suddenly, as this can trigger severe seizures

Dlaczego to jest odpowiedź

Abrupt withdrawal of antiepileptic drugs can cause rebound seizures and even status epilepticus. Any change is made gradually under medical supervision.

Odpowiedź

A · Do not stop the drug suddenly, as this can trigger severe seizures
2.Farmakologia

Odpowiedź: D · Fluid restriction

Dlaczego to jest odpowiedź

In SIADH, excess ADH makes the kidneys retain water. Restricting fluid intake raises sodium gradually; hypertonic saline is kept for severe symptomatic cases, and hypotonic fluids and desmopressin would worsen it.

Odpowiedź

D · Fluid restriction
3.Obliczanie dawek

Odpowiedź: V = 2,4 mL

Dose calculation: the amount to give equals what is prescribed divided by what you have, times the quantity it comes in: amount = (desired dose/stock strength) × stock volume. Always keep the units the same (convert g to mg, mg to mcg first) and check that the answer is sensible.

Stężenie po zmieszaniu

1000 mg/10 mL = 100 mg/mL

Objętość

V = 240/100 = 2,4 mL

Odpowiedź

V = 2,4 mL
4.Obliczanie dawek

Odpowiedź: V = 5,3 mL

Obliczanie dawki: ilość do podania to dawka zlecona podzielona przez moc preparatu, razy ilość, w jakiej ta moc występuje: ilość = (dawka zlecona/moc) × objętość. Zawsze ujednolicaj jednostki (najpierw zamień g na mg, mg na µg) i sprawdzaj, czy wynik ma sens.

Dawka z masy ciała

15·14 = 210 mg

Objętość

V = (210/40)·1 = 5,25 ≈ 5,3 mL

Odpowiedź

V = 5,3 mL
5.Farmakokinetyka kliniczna

Odpowiedź: CL = 5,941 L/h

Klirens i objętość: w stanie stacjonarnym szybkość dawkowania równa się szybkości eliminacji, więc szybkość podtrzymująca = CL × Css. Dawka nasycająca to LD = Vd × C/(S × F), gdzie S to współczynnik soli (ułamek substancji czynnej w soli), a F to biodostępność (1 dla podania dożylnego). Z dwóch stężeń k = ln(C₁/C₂)/Δt; dla bolusa dożylnego Vd = dawka/C₀ i CL = k × Vd. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.

Objętość dystrybucji

Vd = 120/7 = 17,14 L

Stała szybkości

k = 0,693/2 = 0,3466 h⁻¹

Klirens

CL = 0,3466·17,14 = 5,941 L/h

Odpowiedź

CL = 5,941 L/h
6.Farmakokinetyka kliniczna

Odpowiedź: Css,avg = 9,375 mg/L

Projektowanie schematu: przy szybkich dawkach dożylnych stężenie spada od szczytu do wartości dolnej w trakcie odstępu, więc τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, a dawka przywracająca szczyt to Vd × (Cpeak − Ctrough). Średnie stężenie w stanie stacjonarnym to Css,avg = S·F·dawka/(CL·τ). Wlew narasta jako C = (R/CL)(1 − e−kt). Dla leku wydalanego przez nerki dawkę skaluje się według klirensu kreatyniny. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.

Klirens

CL = 0,05·64 = 3,2 L/h

Średnie stężenie w stanie stacjonarnym

Css,avg = S·F·D/(CL·τ) = 0,8·1·300/(3,2·8) = 9,375 mg/L

Odpowiedź

Css,avg = 9,375 mg/L

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology