Dla czynności nerek najpierw oszacuj CrCl według Cockcrofta–Gaulta, a następnie przeskaluj dawkę lub odstęp.
Sprawdź wynik: stężenia spadają o połowę co okres półtrwania, a stan stacjonarny wymaga około pięciu okresów półtrwania.
2Zadania do ćwiczenia
1.FarmakologiaŚredni
Co sprawia, że przedawkowanie trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych, takich jak amitryptylina, jest szczególnie niebezpieczne?
ANagła hiperglikemia
BCiężka niewydolność wątroby w ciągu kilku godzin
CZaburzenia rytmu serca i drgawki
DKamica nerkowa
2.FarmakologiaTrudny
Dlaczego pacjentom przyjmującym długo działające azotany zaleca się codzienną kilkugodzinną przerwę bez azotanów?
AAby wątroba mogła się zregenerować po działaniu toksycznym
BAby zmniejszyć ryzyko krwawienia
CAby uniknąć kumulacji azotanów w tkance tłuszczowej
DAby zapobiec tolerancji na azotan
3.Obliczanie dawekŚredni
Dziecko o masie 19 kg ma zlecone 4 mg/kg leku. Roztwór wyjściowy zawiera 10 mg/mL. Pobierz dawkę: jaką objętość V podajesz?
19 kg4 mg/kg10 mg/mL
V = mL
4.Obliczanie dawekTrudny
Dziecku o masie ciała 24 kg zlecono 15 mg/kg na dawkę zawiesiny doustnej, która zawiera 200 mg w 5 mL. Jaką objętość V podasz?
24 kg15 mg/kg200 mg/5 mL
V = mL
5.Farmakokinetyka klinicznaŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Wankomycyna jest podawana we wlewie ciągłym pacjentowi, u którego klirens wankomycyny wynosi 3 L/h. Jaka szybkość wlewu R w mg/h daje stężenie w stanie stacjonarnym 20 mg/L?
CL = 3 L/hCss = 20 mg/L
R = mg/h
6.Farmakokinetyka klinicznaTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Pacjent o masie 50 kg przyjmujący regularne dawki leku (gentamicin) jest w stanie stacjonarnym. Cel to szczyt 6 mg/L i wartość dolna 0,5 mg/L, a objętość dystrybucji wynosi 0,25 L/kg. Zakładając szybkie dawki dożylne, jaka dawka D podnosi stężenie od wartości dolnej do szczytu?
Leki trójpierścieniowe blokują sercowe kanały sodowe (poszerzając zespół QRS) i działają antycholinergicznie. Po przedawkowaniu powodują zaburzenia rytmu, hipotensję, drgawki i śpiączkę.
Odpowiedź
C · Zaburzenia rytmu serca i drgawki
2.Farmakologia
Odpowiedź: D · Aby zapobiec tolerancji na azotan
Dlaczego to jest odpowiedź
Tolerancja na azotany rozwija się szybko przy stałych stężeniach. Niesymetryczny schemat dawkowania lub zdejmowanie plastrów na noc utrzymuje ich skuteczność.
Odpowiedź
D · Aby zapobiec tolerancji na azotan
3.Obliczanie dawek
Odpowiedź: V = 7,6 mL
Pobieranie dawki: objętość = (przepisana dawka/stężenie preparatu) × objętość preparatu. Najpierw zamień na te same jednostki, potem sprawdź, czy objętość mieści się w strzykawce i wypada na jednej z jej kresek.
Dawka z masy ciała
D = 4·19 = 76 mg
Objętość
V = 76/10 = 7,6 mL
Na strzykawce
Na tej strzykawce 10 mL każda mała kreska to 0,2 mL.
Odpowiedź
V = 7,6 mL
4.Obliczanie dawek
Odpowiedź: V = 9 mL
Obliczanie dawki: ilość do podania to dawka zlecona podzielona przez moc preparatu, razy ilość, w jakiej ta moc występuje: ilość = (dawka zlecona/moc) × objętość. Zawsze ujednolicaj jednostki (najpierw zamień g na mg, mg na µg) i sprawdzaj, czy wynik ma sens.
Dawka z masy ciała
15·24 = 360 mg
Objętość
V = (360/200)·5 = 9 mL
Odpowiedź
V = 9 mL
5.Farmakokinetyka kliniczna
Odpowiedź: R = 60 mg/h
Klirens i objętość: w stanie stacjonarnym szybkość dawkowania równa się szybkości eliminacji, więc szybkość podtrzymująca = CL × Css. Dawka nasycająca to LD = Vd × C/(S × F), gdzie S to współczynnik soli (ułamek substancji czynnej w soli), a F to biodostępność (1 dla podania dożylnego). Z dwóch stężeń k = ln(C₁/C₂)/Δt; dla bolusa dożylnego Vd = dawka/C₀ i CL = k × Vd. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Szybkość wlewu
R = 3·20 = 60 mg/h
Odpowiedź
R = 60 mg/h
6.Farmakokinetyka kliniczna
Odpowiedź: D = 68,75 mg
Projektowanie schematu: przy szybkich dawkach dożylnych stężenie spada od szczytu do wartości dolnej w trakcie odstępu, więc τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, a dawka przywracająca szczyt to Vd × (Cpeak − Ctrough). Średnie stężenie w stanie stacjonarnym to Css,avg = S·F·dawka/(CL·τ). Wlew narasta jako C = (R/CL)(1 − e−kt). Dla leku wydalanego przez nerki dawkę skaluje się według klirensu kreatyniny. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Objętość dystrybucji
Vd = 0,25·50 = 12,5 L
Dawka
D = 12,5·(6 − 0,5) = 68,75 mg
Odpowiedź
D = 68,75 mg
W praktyce dawkę zaokrągla się do wygodnej ilości.