Dla czynności nerek najpierw oszacuj CrCl według Cockcrofta–Gaulta, a następnie przeskaluj dawkę lub odstęp.
Sprawdź wynik: stężenia spadają o połowę co okres półtrwania, a stan stacjonarny wymaga około pięciu okresów półtrwania.
2Zadania do ćwiczenia
1.FarmakologiaŚredni
A man taking tamsulosin is planning cataract surgery. What should the nurse advise?
AStop the drug for one day and no further action is needed
BTake a double dose on the day of surgery
CThe drug has no link with eye surgery
DTell the eye surgeon, as it can cause floppy iris syndrome
2.FarmakologiaTrudny
A patient with latent tuberculosis feels well and is not infectious. Why is treatment such as isoniazid still offered?
ATo stop the patient spreading TB at the moment
BTo prevent progression to active TB later
CTo cure an active lung infection
DTo produce a negative skin test quickly
3.Obliczanie dawekŚredni
Pacjent waży 22 kg. Zlecona dawka to 5 mg/kg na dobę, podzielona na 3 równe dawki. Ile miligramów D podaje się w jednej dawce?
22 kg5 mg/kg/dobę3× na dobę
D = mg
4.Obliczanie dawekTrudny
Zlecona dawka to 1180 mikrogramów. Ampułka zawiera 2 mg/mL. Pobierz dawkę do strzykawki 1 mL: jaką objętość V podajesz?
1180 mcg2 mg/mL
V = mL
5.Farmakokinetyka klinicznaŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Po dawce dożylnej leku (tobramycin) stężenie wynosi 8 mg/L po 1 h i 2,8 mg/L po 4 h. Załóż eliminację pierwszego rzędu. Oblicz okres półtrwania t½.
C1 = 8 mg/L (1 h)C2 = 2,8 mg/L (4 h)
t½ = h
6.Farmakokinetyka klinicznaTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Wlew leku (theophylline) biegnie z prędkością 20 mg/h bez dawki nasycającej. Klirens pacjenta wynosi 2 L/h, a okres półtrwania 9 h. Jakie jest stężenie C po 26 h?
R = 20 mg/hCL = 2 L/ht½ = 9 ht = 26 h
C = mg/L
3Roztwory
1.Farmakologia
Odpowiedź: D · Tell the eye surgeon, as it can cause floppy iris syndrome
Dlaczego to jest odpowiedź
Tamsulosin can cause intraoperative floppy iris syndrome, which complicates cataract surgery. The surgeon needs to know so that the technique can be adapted.
Odpowiedź
D · Tell the eye surgeon, as it can cause floppy iris syndrome
2.Farmakologia
Odpowiedź: B · To prevent progression to active TB later
Dlaczego to jest odpowiedź
People with latent TB carry dormant bacteria that can reactivate, especially if immunity weakens. Treatment reduces the risk of active disease, which would be infectious.
Odpowiedź
B · To prevent progression to active TB later
3.Obliczanie dawek
Odpowiedź: D = 36,67 mg
Obliczanie dawki: ilość do podania to dawka zlecona podzielona przez moc preparatu, razy ilość, w jakiej ta moc występuje: ilość = (dawka zlecona/moc) × objętość. Zawsze ujednolicaj jednostki (najpierw zamień g na mg, mg na µg) i sprawdzaj, czy wynik ma sens.
Łącznie na dobę
5·22 = 110 mg
Na dawkę
D = 110/3 = 36,67 mg
Odpowiedź
D = 36,67 mg
4.Obliczanie dawek
Odpowiedź: V = 0,59 mL
Pobieranie dawki: objętość = (przepisana dawka/stężenie preparatu) × objętość preparatu. Najpierw zamień na te same jednostki, potem sprawdź, czy objętość mieści się w strzykawce i wypada na jednej z jej kresek.
Te same jednostki
2 mg/mL = 2000 mcg/mL
Objętość
V = 1180/2000 = 0,59 mL
Odpowiedź
V = 0,59 mL
5.Farmakokinetyka kliniczna
Odpowiedź: t½ = 1,981 h
Klirens i objętość: w stanie stacjonarnym szybkość dawkowania równa się szybkości eliminacji, więc szybkość podtrzymująca = CL × Css. Dawka nasycająca to LD = Vd × C/(S × F), gdzie S to współczynnik soli (ułamek substancji czynnej w soli), a F to biodostępność (1 dla podania dożylnego). Z dwóch stężeń k = ln(C₁/C₂)/Δt; dla bolusa dożylnego Vd = dawka/C₀ i CL = k × Vd. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Stała szybkości eliminacji
k = ln(8/2,8)/3 = 1,05/3 = 0,3499 h⁻¹
Okres połowicznego rozpadu
t½ = 0,693/0,3499 = 1,981 h
Odpowiedź
t½ = 1,981 h
6.Farmakokinetyka kliniczna
Odpowiedź: C = 8,65 mg/L
Projektowanie schematu: przy szybkich dawkach dożylnych stężenie spada od szczytu do wartości dolnej w trakcie odstępu, więc τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, a dawka przywracająca szczyt to Vd × (Cpeak − Ctrough). Średnie stężenie w stanie stacjonarnym to Css,avg = S·F·dawka/(CL·τ). Wlew narasta jako C = (R/CL)(1 − e−kt). Dla leku wydalanego przez nerki dawkę skaluje się według klirensu kreatyniny. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.