Obliczenia dla techników farmaceutycznych: zestaw na powtórkę

Wzory, najważniejsze kroki metod dla każdego tematu i 8 zadań do ćwiczenia, z pełnymi rozwiązaniami na końcu.

Nowe zadaniaWróć do przedmiotu

W oknie drukowania wybierz „Zapisz jako PDF”, aby zachować kopię na swoim urządzeniu.

1Wzory i metody

Obliczenia farmaceutyczne

Stężenie procentowe
% w/v = g na 100 mL
Ilość w roztworze
g = % × mL / 100
Stężenie wyrażone stosunkiem
1:X = 1 g w X mL; % = 100 / X
Rekonstytucja
objętość końcowa = rozpuszczalnik + objętość proszku
Stężenie
mg/mL = lek w fiolce / objętość końcowa
Metoda krzyżowa (aligacja)
części H = T − L, części L = H − T
Woda lub baza
0%

Obliczanie dawek

Dawka ze stężenia
objętość = dawka / stężenie
Dawka zależna od masy ciała
dawka = mg/kg × masa ciała
Tabletki
liczba = dawka / dawka w tabletce
Jednostki
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Metoda

  1. Przelicz zleconą dawkę i moc preparatu na tę samą jednostkę.
  2. Użyj wzoru „potrzebne przez dostępne razy ilość”: (D/H) × Q.
  3. Przy dawkach zależnych od masy ciała najpierw pomnóż przez masę w kg, a potem podziel dawkę dobową przez liczbę dawek.
  4. Najpierw oszacuj wynik i sprawdź, czy odpowiedź jest rozsądna.

Szybkość wlewów dożylnych

Szybkość pompy
mL/h = volume (mL)/time (h)
Szybkość kapania
drops/min = volume (mL) × drop factor / time (min)
Czas wlewu
time (h) = volume (mL)/rate (mL/h)

Metoda

  1. Prędkość pompy w mL/h: objętość podzielona przez czas w godzinach.
  2. Prędkość kroplówki w kroplach/min: objętość × współczynnik kroplenia podzielone przez czas w minutach.
  3. Pozostały czas: pozostała objętość podzielona przez prędkość.
  4. Zaokrąglaj tak, jak wymaga zadanie lub sprzęt.

Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapii

Dawka dobowa
mg/dobę = mg/kg/dobę × masa ciała (kg)
Liczba dawek na dobę
liczba = 24 h / odstęp między dawkami (h)
Funty na kilogramy
kg = lb / 2,2
Stężenie wlewu
jednostki/mL = jednostki w worku / objętość worka
Szybkość pompy
mL/h = dawka na godzinę / stężenie
Wlew miareczkowany
mL/h = mcg/kg/min × kg × 60 / (mcg/mL)
Dawka z prędkości pompy
mcg/kg/min = mL/h × (mcg/mL) / (60 × kg)
Jednostki
1 mg = 1000 mcg

2Zadania do ćwiczenia

1.Obliczenia farmaceutyczneŚredni
00,10,20,30,40,50,60,70,80,911 mL

Roztwór ma stężenie stosunkowe 1:1000. Potrzebujesz 0,92 mg. Pobierz objętość do strzykawki 1 mL: jaka to objętość V?

1:10000,92 mg
V = mL
2.Obliczenia farmaceutyczneTrudny
70%dextrose+10%dextrose? mL25%100 mL

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Musisz przygotować 100 mL 25% roztworu dextrose, mieszając roztwory dextrose o stężeniach 70% i 10%. Ile mL V roztworu 10% potrzebujesz? Zaokrąglij do pełnych mL.

70%10%25%100 mL
V = mL
3.Obliczanie dawekŚredni
22 kg15 mg/kg/dobę3× na dobęD = ? mg

Pacjent waży 22 kg. Zlecona dawka to 15 mg/kg na dobę, podzielona na 3 równe dawki. Ile miligramów D podaje się w jednej dawce?

22 kg15 mg/kg/dobę3× na dobę
D = mg
4.Obliczanie dawekTrudny
40k szt.500 mL? mL/h1500 szt./h

Wlew zawiera 40000 jednostek leku w 500 mL. Zlecono 1500 jednostek na godzinę. Na jaką szybkość R ustawisz pompę, w mL/h?

40000 szt./500 mL1500 szt./h
R = mL/h
5.Szybkość wlewów dożylnychŚredni
1000 mL10 gtt/mL2 h? gtt/min

Podaj 1000 mL w ciągu 2 godzin zestawem o współczynniku 10 gtt/mL. Wyznacz szybkość kapania R w kroplach na minutę. Zaokrąglij do najbliższej liczby całkowitej.

1000 mL2 h10 gtt/mL
R = gtt/min
6.Szybkość wlewów dożylnychTrudny
770 mLpozostało? mL/h4 h pozostało

Zlecono 1500 mL w ciągu 10 godzin. Po 6 godzinach stwierdzasz, że w worku pozostało jeszcze 770 mL, a wlew nadal musi zakończyć się na czas. O ile procent Δ trzeba zwiększyć pierwotną szybkość pompy?

1500 mL / 10 hpo 6 h: 770 mL
Δ = %
7.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapiiŚredni
50 szt.50 mLinsulina krótkodziałająca15 mL/h? szt./h

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Wlew 50 jednostek insuliny krótkodziałającej w 50 mL płynie z prędkością 15 mL/h. Ile jednostek na godzinę D otrzymuje pacjent?

50 szt./50 mL15 mL/h
D = szt./h
8.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapiiTrudny
250 mg250 mLdobutamine26 mL/h55 kg? mcg/kg/min

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Wlew dobutamine zawierający 250 mg w 250 mL płynie z prędkością 26 mL/h. Pacjent waży 55 kg. Jaką dawkę D w mcg/kg/min otrzymuje pacjent? Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.

250 mg/250 mL26 mL/h55 kg
D = mcg/kg/min

3Roztwory

1.Obliczenia farmaceutyczne

Odpowiedź: V = 0,92 mL

Od stężenia do objętości: najpierw zamień stężenie na mg na mL. Procent m/v to gramy na 100 mL, więc x% = 10x mg/mL. Stężenie stosunkowe 1:n to 1 g w n mL. Po rekonstytucji stężenie to dawka proszku podzielona przez objętość końcową (rozcieńczalnik + objętość proszku). Wtedy objętość = dawka/stężenie.

Stężenie w mg/mL

1000 mg/1000 mL = 1 mg/mL

Objętość

V = 0,92/1 = 0,92 mL

Odpowiedź

V = 0,92 mL
2.Obliczenia farmaceutyczne

Odpowiedź: V = 75 mL

Metoda krzyżowa (aligacja): aby zmieszać wyższe stężenie H i niższe stężenie L do stężenia docelowego T, weź (T − L) części H i (H − T) części L. Części się krzyżują: każdy składnik dostaje odległość stężenia docelowego od drugiego składnika. Woda lub czysta baza liczy się jako 0%. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.

Części w metodzie krzyżowej

70%: 25 − 10 = 15 części
10%: 70 − 25 = 45 części
razem: 60 części

Podziel objętość

V = 100·45/60 = 75 mL

Odpowiedź

V = 75 mL

Sprawdzenie: 25 mL roztworu 70% + 75 mL roztworu 10% = 100 mL.

3.Obliczanie dawek

Odpowiedź: D = 110 mg

Obliczanie dawki: ilość do podania to dawka zlecona podzielona przez moc preparatu, razy ilość, w jakiej ta moc występuje: ilość = (dawka zlecona/moc) × objętość. Zawsze ujednolicaj jednostki (najpierw zamień g na mg, mg na µg) i sprawdzaj, czy wynik ma sens.

Łącznie na dobę

15·22 = 330 mg

Na dawkę

D = 330/3 = 110 mg

Odpowiedź

D = 110 mg
4.Obliczanie dawek

Odpowiedź: R = 18,75 mL/h

Obliczanie dawki: ilość do podania to dawka zlecona podzielona przez moc preparatu, razy ilość, w jakiej ta moc występuje: ilość = (dawka zlecona/moc) × objętość. Zawsze ujednolicaj jednostki (najpierw zamień g na mg, mg na µg) i sprawdzaj, czy wynik ma sens.

Stężenie

40000/500 = 80 szt./mL

Szybkość pompy

R = 1500/80 = 18,75 mL/h

Odpowiedź

R = 18,75 mL/h
5.Szybkość wlewów dożylnych

Odpowiedź: R = 83 gtt/min

Szybkość wlewu: pompę ustawia się w mL/h = objętość/czas w godzinach. Wlew grawitacyjny liczy się w kroplach na minutę: gtt/min = objętość (mL) × współczynnik kroplowy (gtt/mL)/czas (min). Współczynnik kroplowy jest podany na opakowaniu zestawu: zestawy makrokroplowe dają 10, 15 lub 20 gtt/mL (zestawy do krwi w USA często 10 gtt/mL, w Wielkiej Brytanii 15), a mikrokroplowe 60 gtt/mL. Zawsze używaj współczynnika kroplowego podanego w zadaniu lub na opakowaniu.

Czas w minutach

2·60 = 120 min

Szybkość kapania

R = 1000·10/120 = 83,33 ≈ 83 gtt/min

Odpowiedź

R = 83 gtt/min

Przy łóżku zaokrąglasz do najbliższej pełnej kropli: 83 gtt/min.

6.Szybkość wlewów dożylnych

Odpowiedź: Δ = 28,33 %

Infusion rates: a pump is set in mL/h = volume/time in hours. A gravity drip is counted in drops per minute: gtt/min = volume (mL) × drop factor (gtt/mL)/time (min). The drop factor is printed on the tubing package: macrodrip sets deliver 10, 15 or 20 gtt/mL (blood sets often 10 gtt/mL in the US, 15 in the UK) and microdrip sets 60 gtt/mL. Always use the drop factor the question or package gives.

Pierwotna szybkość

1500/10 = 150 mL/h

Nowa szybkość

R = 770/4 = 192,5 mL/h

Zmiana procentowa

Δ = (192,5 − 150)/150·100% = 28,33%

Odpowiedź

Δ = 28,33%

To wzrost o ponad 25%: w większości szpitali zamiast nadrabiać trzeba skontaktować się z osobą zlecającą i ocenić pacjenta pod kątem przeciążenia płynami.

7.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapii

Odpowiedź: D = 15 szt./h

Wlewy heparyny i insuliny: stężenie = jednostki w worku/objętość worka (jednostki/mL). Prędkość pompy (mL/h) = jednostki na godzinę/stężenie, a jednostki na godzinę = mL/h × stężenie. Przy zleceniu zależnym od masy ciała najpierw jednostki/h = jednostki/kg/h × masa ciała. Objętość bolusa = potrzebne jednostki/moc fiolki. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.

Stężenie

50/50 = 1 szt./mL

Jednostki na godzinę

D = 15·1 = 15 szt./h

Odpowiedź

D = 15 szt./h
8.Dawkowanie w pediatrii i intensywnej terapii

Odpowiedź: D = 7,9 mcg/kg/min

Wlewy miareczkowane: najpierw wyznacz stężenie w mcg/mL (mg × 1000/mL). Przy zleceniu zależnym od masy ciała mcg/min = mcg/kg/min × masa ciała. Następnie mL/h = mcg/min × 60/stężenie. Licząc wstecz, mcg/kg/min = mL/h × stężenie/(60 × masa ciała). Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.

Stężenie

250 000/250 = 1000 mcg/mL

Mikrogramy na minutę

26·1000 = 26000 mcg/h
26000/60 = 433,3 mcg/min

Na kilogram

D = 433,3/55 = 7,879 ≈ 7,9 mcg/kg/min

Odpowiedź

D = 7,9 mcg/kg/min

To niezależne materiały do ćwiczeń. ExamProblems nie jest powiązane z organizacją przeprowadzającą ten egzamin ani przez nią rekomendowane, a nazwa egzaminu służy wyłącznie do opisu treści. Egzamin PTCE prowadzi the Pharmacy Technician Certification Board (PTCB), organizacja niezwiązana z ExamProblems, która go nie popiera.

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacy-technician-math