Yatay hareket sabit hızlıdır; düşey hareketin ivmesi −g’dir.
Uçuş süresini düşey hareketten bulun.
Menzili bulmak için bu süreyi yatay harekette kullanın.
Dairesel hareket
Merkezcil ivme
a = v²/r = ω²·r
Merkezcil kuvvet
F = m·v²/r
Açısal hız
ω = v/r = 2π/T
Düz viraj, sürtünme
vmax = √(μ·g·r)
İş ve enerji
Kinetik enerji
Ek = ½mv²
Potansiyel enerji
Ep = mgh
Enerji denkliği
Ek1 + Ep1 + W = Ek2 + Ep2 + losses
Sürtünme işi
W = μ·N·d
Güç
P = W/t
Momentum ve çarpışmalar
Momentum
p = m·v
Korunum
Σm·v (before) = Σm·v (after)
Tamamen esnek olmayan
v′ = (m1v1 + m2v2)/(m1 + m2)
İtme
J = F·Δt = m·Δv
Yöntem
Bir pozitif yön seçin ve her hıza işaretini verin.
Önceki toplam momentumu yazın: Σm·v.
Tamamen esnek olmayan çarpışmada cisimler sonra birlikte hareket eder; esnek çarpışmada kinetik enerji de korunur.
Önceki momentumu sonraki momentuma eşitleyin ve çözün.
Rijit cismin dönmesi
G’ye göre atalet momentleri
çubuk mL²/12, disk ½mR², halka mR², dolu küre (2/5)mR², içi boş küre (2/3)mR²
Paralel eksen teoremi
I = IG + m·d²
Atalet yarıçapı
I = m·k²
Ucuna göre çubuk
I = mL²/3
Hareket denklemi
ΣM = I·α
rad/s cinsinden hız
ω = 2π·n/60
Kinetik enerji
E = ½·I·ω²
İş ve güç
W = T·θ, P = T·ω
Kaymadan yuvarlanma
v = ω·r, E = ½mv²(1 + I/(mr²)), a = g·sin θ/(1 + I/(mr²))
Açısal momentum
L = I·ω, I1ω1 = I2ω2
Bir mafsal etrafında çarpma
m·v·d = I·ω
Yöntem
Ekseni seçin: sabit bir mafsal ya da yuvarlanan cisimler için kütle merkezi.
O eksene göre atalet momentini standart sonuçlardan bulun; kaydırılmış eksen için I = IG + m·d² kullanın.
Yöntemi seçin: ivmeler ve kuvvetler için ΣM = I·α, hızlar için enerji (½·I·ω² + ½·m·v² + m·g·h), çarpmalar ve ani değişimler için açısal momentum.
Doğrusal ve dönme hareketini v = ω·r ve a = α·r ile bağlayın ve devir/dakikayı rad/s’ye çevirin.
Dişliler ve dişli dizileri
Birbirini kavrayan dişliler
n1·N1 = n2·N2
Tork
T2 = T1·(N2/N1)·η
Güç
P = T·ω, ω = 2π·n/60
Bileşik dişli dizisi
toplam oran = kademe oranlarının çarpımı
Yaylar ve sarkaçlar
Yaydaki kütle
T = 2π·√(m/k)
Sarkaç
T = 2π·√(L/g)
Açısal frekans
ω = √(k/m) = 2π/T
En büyük hız ve ivme
vmax = A·ω, amax = A·ω²
Enerji
E = ½·k·A²
Mekanik titreşimler
Doğal frekans
ωn = √(k/m), fn = ωn/(2π)
Statik çökmeden
ωn = √(g/δst)
Kritik sönüm
cc = 2√(km) = 2mωn
Sönüm oranı
ζ = c/cc
Sönümlü frekans
ωd = ωn√(1 − ζ²)
Logaritmik azalma
δ = (1/n)·ln(x0/xn), ζ = δ/√(4π² + δ²)
Paralel yaylar
k = k1 + k2
Seri yaylar
1/k = 1/k1 + 1/k2
2Alıştırma soruları
1.KinematikOrta
36 km/h hızla giden bir otomobil, durana kadar 3,5 m/s² sabit yavaşlamayla fren yapıyor. Frenleme ne kadar sürer? t değerini bulun.
v₀ = 36 km/ha = −3,5 m/s²v = 0
t = s
2.KinematikZor
Bir top, yerden 20 m yükseklikteki bir çatının kenarından 13 m/s hızla düşey olarak yukarı atılıyor. Hava direncini ihmal edin ve g = 9,81 m/s² alın. Top atıldıktan ne kadar süre sonra yere çarpar? t değerini bulun.
v₀ = 13 m/sh₀ = 20 mg = 9,81 m/s²
t = s
3.Newton yasalarıOrta
8 kg ve 6 kg’lık kütleler, hafif bir iple bağlı olarak hafif ve sürtünmesiz bir makaranın iki yanında asılı. Sistem durgun hâlden bırakılıyor. g = 9,81 m/s² alın. İpteki gerilme kuvveti T değerini bulun.
m1 = 8 kgm2 = 6 kgg = 9,81 m/s²
T = N
4.Newton yasalarıZor
20° eğimli bir rampadaki 10 kg’lık bir blok, rampanın tepesindeki sürtünmesiz bir makaradan geçen hafif bir iple 9 kg’lık asılı bir kütleye bağlıdır. Asılı kütle aşağı doğru hareket ediyor. Blok ile rampa arasındaki kinetik sürtünme katsayısı 0,25. g = 9,81 m/s² alın. Sistemin ivmesi a değerini bulun.
m1 = 10 kgm2 = 9 kgθ = 20°μ = 0,25g = 9,81 m/s²
a = m/s²
5.Eğik atışOrta
Bir top düz zeminden 30 m/s hızla atılıyor ve 55 m uzağa düşmelidir. Hava direncini ihmal edin ve g = 9,81 m/s² alın. İki olası atış açısından küçük olanı θ bulun.
v₀ = 30 m/sR = 55 mg = 9,81 m/s²
θ = °
6.Eğik atışZor
Bir top 60 m yüksekliğindeki bir uçurumun tepesinden yatayın 25° üzerinden fırlatılıyor. Hava direncini ihmal edin. Top yere çarpana kadar geçen uçuş süresi t değerini bulun.
v0 = 16 m/sθ = 25°h = 60 mg = 9,81 m/s²
t = s
7.Dairesel hareketOrta
Bir otomobil 70 m yarıçaplı düz bir virajı dönüyor. Lastiklerle yol arasındaki statik sürtünme katsayısı 0,8. g = 9,81 m/s² alın. Otomobilin kaymadan virajı dönebileceği en yüksek hız vmax değerini bulun.
r = 70 mμs = 0,8g = 9,81 m/s²
vmax = m/s
8.Dairesel hareketZor
0,8 m uzunluğunda bir ipe bağlı bir top düşey bir çember üzerinde döndürülüyor. g = 9,81 m/s² alın. İpin tam gergin kaldığı, tepedeki en küçük hız vmin nedir?
r = 0,8 mg = 9,81 m/s²
vmin = m/s
9.İş ve enerjiOrta
Bir oyuncak fırlatıcının yay sabiti 1000 N/m olan düşey bir yayı vardır. Üzerine kütlesi 0,15 kg olan bir top konuyor ve yay 6 cm sıkıştırılıp bırakılıyor. Hava direncini ve yayın kütlesini ihmal ederek topun, yay sıkışıkken bulunduğu konumdan ölçülen yükselme yüksekliği h değerini bulun.
m = 0,15 kgk = 1000 N/mx = 6 cmg = 9,81 m/s²
h = m
10.İş ve enerjiZor
Kütlesi 2 kg olan bir blok, 35° eğimli bir yüzeyin dibinde durgun hâlden başlıyor ve eğime paralel 20 N sabit bir kuvvetle yukarı çekiliyor. Kinetik sürtünme katsayısı 0,2’tür. Blok eğim boyunca 5 m yukarı hareket ettikten sonraki hızı v değerini bulun.
11 m/s hızla giden 900 kg’lık bir otomobil, duran 1100 kg’lık bir otomobile çarpıyor ve ikisi birbirine kenetleniyor. Çarpışmada ne kadar kinetik enerji ΔK kaybolur?
m1 = 900 kgv1 = 11 m/sm2 = 1100 kgv2 = 0
ΔK = J
12.Momentum ve çarpışmalarZor
Bir kavşakta 17 m/s hızla doğuya giden 1300 kg’lık bir otomobil, 21 m/s hızla kuzeye giden 1900 kg’lık bir otomobille çarpışıyor. Otomobiller birbirine kenetleniyor. Çarpışmadan hemen sonra enkazın hızı v′ değerini bulun.
m1 = 1300 kgv1 = 17 m/s (E)m2 = 1900 kgv2 = 21 m/s (N)
v′ = m/s
13.Rijit cismin dönmesiOrta
Bir motor, atalet momenti 3,5 kg·m² olan bir volanı 57 s içinde duruştan 1000 devir/dakikaya çıkarıyor. Kayıpları ihmal ederek verdiği ortalama gücü Pavg kW cinsinden bulun.
I = 3,5 kg·m²n = 1000 rpmt = 57 s
Pavg = kW
14.Rijit cismin dönmesiZor
Kütlesi 7,5 kg ve uzunluğu 1,7 m olan düzgün ince bir çubuk, üst ucundaki sürtünmesiz bir mafsaldan duruşta asılıdır. Yatay olarak 600 m/s ile hareket eden 10 g’lık bir kurşun, çubuğa mafsalın 0,93 m altında çarpar ve içinde kalır. Çarpmadan hemen sonra çubuğun açısal hızını ω bulun.
M = 7,5 kgL = 1,7 mm = 10 gv = 600 m/sd = 0,93 m
ω = rad/s
15.Dişliler ve dişli dizileriOrta
1450 rpm ile çalışan 11 kW’lık bir motor 40 dişli bir pinyonu döndürüyor; pinyon 60 dişli bir dişliyi kavrıyor. Dişli çiftinin verimi %95. Dişli milindeki çıkış torku T2 değerini bulun.
P = 11 kWn1 = 1450 rpmN1 = 40N2 = 60η = 95%
T2 = N·m
16.Dişliler ve dişli dizileriZor
Bileşik bir dişli dizisinde, 1450 rpm ile dönen giriş milindeki A dişlisi (24 diş) B dişlisini (60 diş) döndürüyor. C dişlisi (60 diş) B ile aynı mile sabitlenmiştir ve çıkış milindeki D dişlisini (72 diş) döndürüyor. Çıkış hızı nout değerini bulun.
nin = 1450 rpmA = 24B = 60C = 60D = 72
nout = rpm
17.Yaylar ve sarkaçlarOrta
Başka bir gezegendeki bir astronot, 1,2 m uzunluğundaki bir basit sarkacın küçük salınımlar için periyodunun 5,41 s olduğunu buluyor. O gezegendeki yerçekimi ivmesi g değerini bulun.
L = 1,2 mT = 5,41 s
g = m/s²
18.Yaylar ve sarkaçlarZor
k = 220 N/m olan bir yaydaki kütle sürtünmesiz bir yüzeyde 12 cm genlikle salınıyor. Dengeden 3 cm uzaktayken kinetik enerjisi K değerini bulun.
k = 220 N/mA = 12 cmx = 3 cm
K = J
19.Mekanik titreşimlerOrta
Rijitliği 25 kN/m olan bir yay üzerindeki 25 kg’lık bir kütlenin, 0,45 sönüm oranı veren viskoz bir sönümleyicisi var. Serbest titreşiminin sönümlü doğal frekansı fd değerini Hz cinsinden bulun.
m = 25 kgk = 25 kN/mζ = 0,45
fd = Hz
20.Mekanik titreşimlerZor
10 kg’lık bir kütle k₃ = 40 kN/m yayına asılı. k₃’ün üst ucu, yan yana iki yaya, k₁ = 20 kN/m ve k₂ = 10 kN/m, asılı rijit bir çubuğa bağlıdır; çubuk yatay kalıyor. Sönümü ve yaylarla çubuğun kütlelerini ihmal edin. Düşey titreşimin doğal frekansı fn değerini Hz cinsinden bulun.
m = 10 kgk1 = 20 kN/mk2 = 10 kN/mk3 = 40 kN/m
fn = Hz
3Çözeltiler
1.Kinematik
Cevap: t = 2,857 s
Sabit ivmeli hareket: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² ve v² = v₀² + 2·a·s. Bildiğiniz üç büyüklüğü ve aradığınız büyüklüğü içeren denklemi seçin ve işaretleri tek bir pozitif yöne göre tutarlı tutun.
Birimler
v₀ = 36/3,6 = 10 m/s
Frenleme süresi
0 = v₀ − a·t → t = v₀/a = 10/3,5 = 2,857 s
Cevap
t = 2,857 s
2.Kinematik
Cevap: t = 3,74 s
Sabit ivmeli hareket: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² ve v² = v₀² + 2·a·s. Bildiğiniz üç büyüklüğü ve aradığınız büyüklüğü içeren denklemi seçin ve işaretleri tek bir pozitif yöne göre tutarlı tutun.
Hareket denklemi
Yukarı pozitiftir ve yer, başlangıç noktasının h₀ altındadır.
−20 = 13·t − ½·9,81·t²
4,905·t² − 13·t − 20 = 0
İkinci derece denklemi çözün
Yalnızca pozitif kök fiziksel olarak anlamlıdır.
t = (13 + √(13² + 2·9,81·20))/9,81 = 3,74 s
Cevap
t = 3,74 s
3.Newton yasaları
Cevap: T = 67,27 N
Newton’s second law: the net force on a body equals its mass times its acceleration, ΣF = m·a. Draw a free-body diagram, choose a positive direction along the motion, and add every force in that direction: applied forces, friction μ·N against the motion, and the components of gravity.
İvme
Net itici kuvvet ağırlıkların farkıdır; toplam kütleyi hareket ettirir.
a = (8 − 6)·9,81/(8 + 6) = 1,401 m/s²
Hafif kütleden ip gerilmesi
T − m2·g = m2·a → T = 6·(9,81 + 1,401) = 67,27 N
Cevap
T = 67,27 N
4.Newton yasaları
Cevap: a = 1,668 m/s²
Newton’s second law: the net force on a body equals its mass times its acceleration, ΣF = m·a. Draw a free-body diagram, choose a positive direction along the motion, and add every force in that direction: applied forces, friction μ·N against the motion, and the components of gravity.
İp boyunca kuvvetler
m₂·g = 88,29 N
m₁·g·sin θ = 33,55 N
μ·m₁·g·cos θ = 23,05 N
Sistemin ivmesi
a = (88,29 − 33,55 − 23,05)/19 = 1,668 m/s²
Cevap
a = 1,668 m/s²
5.Eğik atış
Cevap: θ = 18,42 °
Projectile motion: with no air resistance, x = vxt and y = h + vyt − ½gt². The two directions are independent except that they share the same time.
Menzil formülü
R = v₀²·sin 2θ/g → sin 2θ = 9,81·55/30² = 0,5995
Açı
2θ = 36,83° → θ = 18,42°
Cevap
θ = 18,42°
Diğer çözüm 90° − θ = 71,58°.
6.Eğik atış
Cevap: t = 4,254 s
Eğik atış: hava direnci yokken x = vxt ve y = h + vyt − ½gt². İki yön, aynı süreyi paylaşmaları dışında birbirinden bağımsızdır.
Atış hızını bileşenlerine ayırın
Yatay hız sabittir; düşey hareketin aşağı doğru sabit ivmesi g = 9,81 m/s² değerindedir.
vx = v0·cos θ = 16·cos 25° = 14,5 m/s
vy = v0·sin θ = 16·sin 25° = 6,762 m/s
Havada kalma süresi
y(t) = h + vy·t − ½gt² = 0 denklemini pozitif kök için çözün.
0 = 60 + 6,762·t − 4,905·t²
t = (vy + √(vy² + 2gh))/g = (6,762 + √(45,72 + 1177))/9,81 = 4,254 s
Cevap
t = 4,254 s
7.Dairesel hareket
Cevap: vmax = 23,44 m/s
Düzgün dairesel hareket: r yarıçaplı bir çember üzerinde v hızıyla hareket eden bir cisim merkeze doğru a = v²/r ivmesiyle ivmelenir; bu yüzden içe doğru F = m·v²/r net kuvvetine ihtiyaç duyar. Bu kuvveti gerçek bir etki sağlar: sürtünme, ip gerilmesi, yer çekimi ya da normal kuvvet.
Merkezcil kuvveti sürtünme sağlar
m·v²/r = μ·m·g
v = √(μ·g·r) = √(0,8·9,81·70) = 23,44 m/s
Cevap
vmax = 23,44 m/s (84,38 km/h)
8.Dairesel hareket
Cevap: vmin = 2,801 m/s
Düzgün dairesel hareket: r yarıçaplı bir çember üzerinde v hızıyla hareket eden bir cisim merkeze doğru a = v²/r ivmesiyle ivmelenir; bu yüzden içe doğru F = m·v²/r net kuvvetine ihtiyaç duyar. Bu kuvveti gerçek bir etki sağlar: sürtünme, ip gerilmesi, yer çekimi ya da normal kuvvet.
Tepede gerilme kuvveti sıfır
m·g = m·v²/r → v = √(g·r) = √(9,81·0,8) = 2,801 m/s
Cevap
vmin = 2,801 m/s
9.İş ve enerji
Cevap: h = 1,223 m
İş–enerji ilkesi: kinetik enerjideki değişim tüm kuvvetlerin işine eşittir. Yer çekimi ve yayları potansiyel enerji (mgh ve ½kx²) olarak yazmak bunu bir denkliğe çevirir: ilk enerji = son enerji + sürtünmeyle kaybedilen enerji (μN·d).
Yay enerjisi
x = 6 cm = 0,06 m
½kx² = ½·1000·0,06² = 1,8 J
Yükseklik
m·g = 0,15·9,81 = 1,472 N
h = ½kx²/(mg) = 1,8/1,472 = 1,223 m
Cevap
h = 1,223 m
10.İş ve enerji
Cevap: v = 5,259 m/s
İş–enerji ilkesi: kinetik enerjideki değişim tüm kuvvetlerin işine eşittir. Yer çekimi ve yayları potansiyel enerji (mgh ve ½kx²) olarak yazmak bunu bir denkliğe çevirir: ilk enerji = son enerji + sürtünmeyle kaybedilen enerji (μN·d).
Eğim boyunca kuvvetler
m·g = 2·9,81 = 19,62 N
mg·sin θ = 11,25 N
μ·mg·cos θ = 3,214 N
İş–enerji
½mv² = (20 − 14,47)·5 = 27,66 J
v = √(2·27,66/2) = 5,259 m/s
Cevap
v = 5,259 m/s
11.Momentum ve çarpışmalar
Cevap: ΔK = 29948 J
Conservation of momentum: when no external force acts during a collision, the total momentum Σm·v before equals the total after. Velocities have a direction, so pick a positive direction and give velocities the other way a minus sign. In an elastic collision kinetic energy is conserved too; in a perfectly inelastic one the bodies stick together.
Ortak hız
v′ = m1·v1/(m1 + m2) = 900·11/2000 = 4,95 m/s
Önceki ve sonraki kinetik enerji
Kbefore = ½·900·11² = 54450 J
Kafter = ½·2000·4,95² = 24503 J
Kaybolan enerji
ΔK = 54450 − 24503 = 29948 J
Cevap
ΔK = 29948 J
Kaybolan enerji şekil değiştirmeye, ısıya ve sese gider.
12.Momentum ve çarpışmalar
Cevap: v′ = 14,25 m/s
Conservation of momentum: when no external force acts during a collision, the total momentum Σm·v before equals the total after. Velocities have a direction, so pick a positive direction and give velocities the other way a minus sign. In an elastic collision kinetic energy is conserved too; in a perfectly inelastic one the bodies stick together.
Rotation about a fixed axis: the sum of the moments about the axis equals I·α (ΣM = I·α), just as ΣF = m·a for translation. In energy form, a torque T turning through an angle θ (in radians) does work T·θ, which changes the kinetic energy ½·I·ω²; gravity adds or removes m·g·Δh of the centre of mass. Power is P = T·ω.
Açısal hız
ω = 2π·1000/60 = 104,7 rad/s
Enerji
E = ½·I·ω² = ½·3,5·104,7² = 19191 J
Ortalama güç
Pavg = E/t = 19191/57 = 336,7 W = 0,3367 kW
Cevap
Pavg = 0,3367 kW
14.Rijit cismin dönmesi
Cevap: ω = 0,7714 rad/s
Rolling and angular momentum: a body rolling without slipping has v = ω·r, so its kinetic energy is ½·m·v² + ½·I·ω² = ½·m·v²·(1 + I/(m·r²)). Down a slope that gives a = g·sin θ/(1 + I/(m·r²)). When no external moment acts about an axis, the angular momentum about that axis stays constant, I₁·ω₁ = I₂·ω₂, even if kinetic energy is lost.
Dişli dizileri: birbirini kavrayan dişlilerin dişlerdeki hızı aynıdır, bu yüzden n₁·N₁ = n₂·N₂: dişi az olan dişli daha hızlı döner. Aynı mil üzerindeki dişliler aynı hızla döner. Güç (kayıplar düşülerek) aktarılır, bu yüzden hız düştüğünde tork artar: T₂ = T₁·(N₂/N₁)·η ve P = T·ω, burada ω = 2π·n/60.
Motor torku
ω₁ = 2π·1450/60 = 151,8 rad/s
T1 = P/ω₁ = 11000/151,8 = 72,44 N·m
Çıkış torku
T2 = 72,44·60/40·0,95 = 103,2 N·m
Cevap
T2 = 103,2 N·m
16.Dişliler ve dişli dizileri
Cevap: nout = 483,3 rpm
Dişli dizileri: birbirini kavrayan dişlilerin dişlerdeki hızı aynıdır, bu yüzden n₁·N₁ = n₂·N₂: dişi az olan dişli daha hızlı döner. Aynı mil üzerindeki dişliler aynı hızla döner. Güç (kayıplar düşülerek) aktarılır, bu yüzden hız düştüğünde tork artar: T₂ = T₁·(N₂/N₁)·η ve P = T·ω, burada ω = 2π·n/60.
Birinci kademe
nB = 1450·24/60 = 580 rpm = nC
İkinci kademe
nout = 580·60/72 = 483,3 rpm
Cevap
nout = 483,3 rpm
toplam oran = 3 : 1
17.Yaylar ve sarkaçlar
Cevap: g = 1,619 m/s²
Simple harmonic motion: a mass m on a spring of stiffness k oscillates with angular frequency ω = √(k/m) and period T = 2π/ω = 2π·√(m/k). A simple pendulum of length L has T = 2π·√(L/g). With amplitude A, the largest speed is A·ω, the largest acceleration A·ω² and the energy ½·k·A².
g için çözün
g = 4π²·L/T² = 4π²·1,2/5,41² = 1,619 m/s²
Cevap
g = 1,619 m/s²
18.Yaylar ve sarkaçlar
Cevap: K = 1,485 J
Simple harmonic motion: a mass m on a spring of stiffness k oscillates with angular frequency ω = √(k/m) and period T = 2π/ω = 2π·√(m/k). A simple pendulum of length L has T = 2π·√(L/g). With amplitude A, the largest speed is A·ω, the largest acceleration A·ω² and the energy ½·k·A².
Toplam enerji
E = ½·k·A² = ½·220·0,12² = 1,584 J
x’teki yay enerjisi
U = ½·k·x² = ½·220·0,03² = 0,099 J
Kinetik enerji
K = 1,584 − 0,099 = 1,485 J
Cevap
K = 1,485 J
19.Mekanik titreşimler
Cevap: fd = 4,495 Hz
Kütle–yay sisteminin serbest titreşimi: sönümsüz doğal frekans rad/s cinsinden ωn = √(k/m) ve Hz cinsinden fn = ωn/(2π)’dir. Viskoz bir sönümleyici c, ζ = c/cc sönüm oranını verir; kritik sönüm cc = 2·√(k·m) = 2·m·ωn’dir. Az sönümlü bir sistem (ζ < 1) ωd = ωn·√(1 − ζ²) ile salınır. Paralel yaylar toplanır, k = k₁ + k₂; seri yaylar tersleriyle toplanır, 1/k = 1/k₁ + 1/k₂.
Sönümsüz doğal frekans
ωn = √(25000/25) = 31,62 rad/s
fn = 31,62/(2π) = 5,033 Hz
Sönümlü doğal frekans
fd = fn·√(1 − ζ²) = 5,033·√(1 − 0,45²) = 4,495 Hz
Cevap
fd = 4,495 Hz
20.Mekanik titreşimler
Cevap: fn = 6,59 Hz
Kütle–yay sisteminin serbest titreşimi: sönümsüz doğal frekans rad/s cinsinden ωn = √(k/m) ve Hz cinsinden fn = ωn/(2π)’dir. Viskoz bir sönümleyici c, ζ = c/cc sönüm oranını verir; kritik sönüm cc = 2·√(k·m) = 2·m·ωn’dir. Az sönümlü bir sistem (ζ < 1) ωd = ωn·√(1 − ζ²) ile salınır. Paralel yaylar toplanır, k = k₁ + k₂; seri yaylar tersleriyle toplanır, 1/k = 1/k₁ + 1/k₂.
Eşdeğer rijitlik
Yalnızca k1 ve k2 paraleldir. Bu çift k3 ile seridir, bu yüzden onları tersleriyle birleştirin.