Hemşireler İçin Laboratuvar Değerleri: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 8 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Yöntem

  1. Değeri önce laboratuvarın kendi referans aralığıyla, sonra hastanın başlangıç değeri ve eğilimiyle karşılaştırın.
  2. Örneği kontrol edin: hemoliz, gecikme ya da IV yakınından alınan kan yanlış sonuç verebilir.
  3. Değeri tipik belirtilerine ve buna yol açan ilaç ve durumlara bağlayın.
  4. Etkileşimleri arayın: düşük potasyum ya da magnezyum digoksin toksisitesini artırır; dehidratasyon lityumu yükseltir.
  5. Hasta üzerinde harekete geçin: değerlendirin, düzey güvenli değilse ilacı bekletin, kritik değerleri geri okuyun ve reçeteyi yazan hekime bildirin.

Arter kan gazı yorumlama

Normal aralıklar
pH 7,35–7,45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4,7–6,0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Solunumsal: PaCO₂ pH’ın tersi yönde; Metabolik: HCO₃⁻ pH ile aynı yönde
Winter formülü
PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Metabolik alkaloz
PaCO₂ ≈ 0,7·HCO₃⁻ + 21
Anyon açığı
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Albümine göre düzeltilmiş açık
AG + 2,5·(4,0 − alb g/dL) = AG + 0,25·(40 − alb g/L)
Delta oranı
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
P/F oranı
PaO₂/FiO₂
Alveoler gaz denklemi
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8
Serum ozmolalitesi
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2,8)

Yöntem

  1. pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
  2. Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
  3. Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
  4. Metabolik asidozda PaCO₂’yi Winter formülüyle (1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2) karşılaştırın ve anyon açığını Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ile hesaplayın.
  5. Yüksek bir anyon açığını delta oranıyla, albümin düşükse de düzeltilmiş açıkla denetleyin.

Klinik farmakokinetik

Hız sabiti ve yarı ömür
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Birinci derece azalma
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
İki düzey
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Hacim ve klerens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Yükleme dozu
LD = Vd·C/(S·F)
İdame hızı
R = CL·Css/(S·F)
Ortalama kararlı durum
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Kararlı hâl
n yarı ömürden sonra 1 − (1/2)ⁿ; 5 sonrasında ≈ %97
İnfüzyon
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Tepe ve çukur değerden aralık ve doz
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
KrKl = (140 − yaş) × kg/(72 × SKr mg/dL), kadınlar için × 0,85
Renal ayarlama
doz × KrKl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − KrKl/normal)

Yöntem

  1. Yarı ömrü hız sabitine çevirin: k = 0,693/t½.
  2. Kg başına değerleri toplamlara çevirin: Vd (L) = L/kg × ağırlık, CL (L/sa) = L/kg/sa × ağırlık.
  3. Bağıntıyı seçin: C = C₀·e−kt, YD = Vd·C/(S·F), idame hızı = CL·Css/(S·F), τ = ln(Ctepe/C_çukur)/k.
  4. Böbrek işlevi için önce KrKl’yi Cockcroft–Gault ile tahmin edin, sonra dozu ya da aralığı ölçekleyin.
  5. Sonucu kontrol edin: düzeyler her yarı ömürde yarıya iner ve kararlı durum yaklaşık beş yarı ömür alır.

2Alıştırma soruları

1.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerOrta

Bir hastanın beyaz hücre sayısı 16 × 10³/µL ve olgunlaşmamış nötrofillerin (band formları) oranı yüksek. Bu en olası olarak neyi gösterir?

  1. AAkut bakteriyel enfeksiyonu
  2. BYalnızca kronik viral hastalığı
  3. CDemir eksikliği anemisini
  4. DNormal bir sonucu
2.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerZor

A patient receiving parenteral nutrition with lipid emulsion has a triglyceride level of 620 mg/dL (7,0 mmol/L). Why is this result important?

  1. AIt is a normal fasting value for adults
  2. BIt raises the risk of acute pancreatitis
  3. CIt means the patient needs more lipid
  4. DIt shows the nutrition is fully effective
3.Arter kan gazı yorumlamaOrta

Bir alıştırma gazı, HCO₃⁻ 10 mmol/L ile metabolik asidoz gösteriyor. Beklenen PaCO₂ değerini (aralığın merkezi), mmHg cinsinden bulmak için Winter formülünü kullanın.

HCO₃⁻ 10 mmol/L
PaCO₂ = mmHg
4.Arter kan gazı yorumlamaZor
pH7,357,457,32PaCO₂mmHg354532HCO₃⁻mmol/L222616ek normal açıklı asidozsaf yüksek açıklı asidozek metabolik alkaloz

Bir alıştırma gazı pH 7,32, PaCO₂ 32 mmHg (4,3 kPa) ve HCO₃⁻ 16 mmol/L gösteriyor; Na⁺ 143 ve Cl⁻ 94 mmol/L. Anyon açığını ve delta oranını kullanarak en iyi yorumu seçip tıklayın.

pH 7,32PaCO₂ 32 mmHg (4,3 kPa)HCO₃⁻ 16 mmol/LNa⁺ 143 mmol/LCl⁻ 94 mmol/L
  1. 1ek normal açıklı asidoz
  2. 2saf yüksek açıklı asidoz
  3. 3ek metabolik alkaloz
5.Klinik farmakokinetikOrta
Vd = 0,7 L/kgC = 15 mg/LLD = ? mg64 kg · S = 0,92 · F = 1

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 64 kg ağırlığındaki bir hastaya phenytoin sodium ile intravenöz yükleme yapılacak ve phenytoin düzeyi mg/L cinsinden 15 olacak. Dağılım hacmi 0,7 L/kg ve tuz faktörü S = 0,92. phenytoin sodium yükleme dozunu LD mg cinsinden bulun.

64 kgVd = 0,7 L/kgC = 15 mg/LS = 0,92
LD = mg
6.Klinik farmakokinetikZor
79 kg61 · erkekSCr 2,4 mg/dLCrCl → D = ? mg

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 61 yaşındaki bir erkek, 79 kg ağırlığında ve serum kreatinini 2,4 mg/dL (212 µmol/L). Kreatinin klerensini Cockcroft–Gault ile tahmin edin: KrKl (mL/dk) = (140 − yaş) × ağırlık (kg)/(72 × mg/dL cinsinden SKr), kadınlar için × 0,85. Kreatinin klerensi 100 mL/dk olduğunda olağan vancomycin dozu 12 saatte bir 1000 mg. Aralık korunarak doz, kreatinin klerensiyle orantılı olarak azaltılır. Ayarlanmış dozu D bulun. En yakın tam sayıya yuvarlayın.

61 yıl79 kgerkekSCr = 2,4 mg/dL1000 mg q12hCrCl normal 100 mL/min
D = mg
7.Klinik hemşirelikOrta

Under the Mental Capacity Act 2005 (England and Wales), which principle applies?

  1. AEveryone over 75 is assumed to lack capacity
  2. BA diagnosis of dementia means the person lacks capacity for all decisions
  3. CCapacity is decided by the next of kin, who must sign a form for every decision
  4. DA person must be assumed to have capacity unless it is shown that they lack it
8.Klinik hemşirelikZor

Which finding suggests hypocalcaemia?

  1. ASpasm of the hand when a blood pressure cuff is inflated on the arm
  2. BSevere thirst with a large urine output and constipation
  3. CA slow, irregular pulse with nausea and yellow-tinged vision
  4. DA flapping tremor of the outstretched hands

3Çözeltiler

1.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: A · Akut bakteriyel enfeksiyonu

Cevap neden bu

Daha fazla band formuyla birlikte yüksek beyaz hücre sayısı (“sola kayma”), kemik iliğinin akut bakteriyel enfeksiyona veya ağır inflamasyona yanıt verdiğini düşündürür. Sonuç, ateş gibi hastanın belirtileriyle birlikte okunur.Kontrol edilen kaynak: Blood Differential · MedlinePlus (NIH) (2024)

Cevap

A · Akut bakteriyel enfeksiyonu
2.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: B · It raises the risk of acute pancreatitis

Cevap neden bu

Triglycerides are monitored in patients receiving lipid emulsions, because high levels can cause pancreatitis and show that lipid is not being cleared. The result is reported, and the lipid dose may be reduced or held.Kontrol edilen kaynak: Triglycerides Test · MedlinePlus (NIH) (2024)

Cevap

B · It raises the risk of acute pancreatitis
3.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: PaCO₂ = 23 mmHg

Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.

Winter formülü

PaCO₂ = 1,5·10 + 8 = 23 mmHg
menzil: 21–25 mmHg

Cevap

PaCO₂ = 23 mmHg
4.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: ek metabolik alkaloz

Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.

Anyon açığı

AG = 143 − (94 + 16) = 33

Delta oranı

(33 − 12)/(24 − 16) = 2,625
ek metabolik alkaloz

Cevap

ek metabolik alkaloz
5.Klinik farmakokinetik

Cevap: LD = 730,4 mg

Klerens ve hacim: kararlı durumda dozlama hızı eliminasyon hızına eşittir; bu nedenle idame hızı = CL × Css. Yükleme dozu YD = Vd × C/(S × F)’dir; S tuz faktörü (tuzdaki etkin ilaç oranı), F biyoyararlanımdır (IV için 1). İki düzeyden k = ln(C₁/C₂)/Δt; IV bolus için Vd = doz/C₀ ve CL = k × Vd. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Dağılım hacmi

Vd = 0,7·64 = 44,8 L

Gereken etkin ilaç miktarı

Vd·C = 44,8·15 = 672 mg

Yükleme dozu

LD = 672/(0,92·1) = 730,4 mg

Cevap

LD = 730,4 mg

Uygulamada doz uygun bir miktara yuvarlanır.

6.Klinik farmakokinetik

Cevap: D = 361 mg

Rejim tasarlama: hızlı IV dozlarda düzey aralık boyunca tepe değerden çukur değere düşer; bu nedenle τ = ln(Ctepe/Cçukur)/k ve tepe değeri geri getiren doz Vd × (Ctepe − Cçukur)’dur. Kararlı durum ortalama düzeyi Css,ort = S·F·doz/(CL·τ)’dur. Bir infüzyon C = (R/CL)(1 − e−kt) şeklinde yükselir. Böbreklerle atılan bir ilaçta doz, kreatinin klerensine göre ölçeklenir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Kreatinin klerensi (Cockcroft–Gault)

CrCl = (140 − 61)·79/(72·2,4) = 36,12 mL/min

Ayarlanmış doz

D = 1000·36,12/100 = 361,2 ≈ 361 mg

Cevap

D = 361 mg

Uygulamada doz uygun bir miktara yuvarlanır ve ürün bilgisiyle karşılaştırılır.

7.Klinik hemşirelik

Cevap: D · A person must be assumed to have capacity unless it is shown that they lack it

Cevap neden bu

The Act begins by presuming capacity. Capacity is decision-specific and time-specific, and people must be given all practicable help to make their own decision.

Cevap

D · A person must be assumed to have capacity unless it is shown that they lack it
8.Klinik hemşirelik

Cevap: A · Spasm of the hand when a blood pressure cuff is inflated on the arm

Cevap neden bu

Trousseau's sign, carpal spasm during cuff inflation, and Chvostek's sign, facial twitching on tapping the facial nerve, indicate neuromuscular irritability from low calcium.

Cevap

A · Spasm of the hand when a blood pressure cuff is inflated on the arm

ExamProblems · examproblems.com/courses/lab-values-for-nurses