Dahili ve Cerrahi Hemşirelik: hızlı tekrar paketi

Dahili-cerrahi: kardiyovasküler ve solunum

Yöntem

1. Sorunu adlandırın: pompa yetmezliği, tıkalı arter, ritim, pıhtı, hava yolu daralması, enfeksiyon ya da bir cihaz sorunu.
2. Önce tehlike işaretlerini kontrol edin: hipoksi, hipotansiyon, göğüs ağrısı, yeni konfüzyon, soğuk nabızsız bir ekstremite.
3. Oksijeni hastaya göre ayarlayın: çoğu için %94–98, CO₂ retansiyonu riski taşıyanlar için %88–92.
4. Her ilacı testine ve riskine bağlayın: varfarin ve INR, heparin ve aPTT ile trombositler, diüretikler ve potasyum.
5. Güvenli ilk eylemi seçin, sonra durumu bildirin ve yeniden değerlendirin.

Dahili-cerrahi: nöroloji, endokrin ve böbrek

Yöntem

1. Yeni konfüzyonu, halsizliği ya da nöbeti olan her hastada glukozu kontrol edin.
2. Bilinç düzeyini beyin sorunlarının en erken uyarısı olarak kullanın; pupiller ve Cushing triadı geç gelir.
3. Diyabet acillerinde DKA’yı (keton, asidoz) HHS’den (çok yüksek osmolalite, dehidratasyon) ayırın; önce sıvı verin.
4. Sodyum ve su için ADH’nin fazla (SİADH) mı yoksa eksik (DI) mi olduğuna karar verin ve kronik değişiklikleri yavaş düzeltin.
5. Böbrek sorunlarında nedeni prerenal, intrinsik ya da postrenal olarak ayırın ve potasyum ile sıvıyı izleyin.

Dahili-cerrahi: sindirim sistemi, perioperatif ve onkoloji

Yöntem

1. Neyin gizlenmiş olabileceğini sorun: iç kanama, ateşsiz enfeksiyon, normal bir SpO₂ arkasında hipoventilasyon.
2. Komplikasyonları daraltmak için ameliyat sonrası zamanlamayı kullanın: saatlerde kanama, günlerde göğüs sorunları, daha sonra yara ve kaçak sorunları.
3. Ağrıda değerlendirin, multimodal analjezi ile tedavi edin, yeniden değerlendirin ve her opioidle sedasyonu izleyin.
4. Kanser hastalarında nadir döneminde ortaya çıkan her hastalığı nötropenik sepsis olarak ele alın ve onkolojik acilleri bilin.
5. Yanıklarda yalnızca kısmi ve tam kalınlıktaki alanları sayın, Parkland saatini yanık anında başlatın ve idrar çıkışına göre ayarlayın.

Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Yöntem

1. Değeri önce laboratuvarın kendi referans aralığıyla, sonra hastanın başlangıç değeri ve eğilimiyle karşılaştırın.
2. Örneği kontrol edin: hemoliz, gecikme ya da IV yakınından alınan kan yanlış sonuç verebilir.
3. Değeri tipik belirtilerine ve buna yol açan ilaç ve durumlara bağlayın.
4. Etkileşimleri arayın: düşük potasyum ya da magnezyum digoksin toksisitesini artırır; dehidratasyon lityumu yükseltir.
5. Hasta üzerinde harekete geçin: değerlendirin, düzey güvenli değilse ilacı bekletin, kritik değerleri geri okuyun ve reçeteyi yazan hekime bildirin.

Arter kan gazı yorumlama

Normal aralıklar

pH 7,35–7,45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4,7–6,0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L

ROME

Solunumsal: PaCO₂ pH’ın tersi yönde; Metabolik: HCO₃⁻ pH ile aynı yönde

Winter formülü

PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2

Metabolik alkaloz

PaCO₂ ≈ 0,7·HCO₃⁻ + 21

Anyon açığı

AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12

Albümine göre düzeltilmiş açık

AG + 2,5·(4,0 − alb g/dL) = AG + 0,25·(40 − alb g/L)

Delta oranı

(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)

P/F oranı

PaO₂/FiO₂

Alveoler gaz denklemi

PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8

Serum ozmolalitesi

2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2,8)

Yöntem

1. pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
2. Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
3. Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
4. Metabolik asidozda PaCO₂’yi Winter formülüyle (1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2) karşılaştırın ve anyon açığını Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ile hesaplayın.
5. Yüksek bir anyon açığını delta oranıyla, albümin düşükse de düzeltilmiş açıkla denetleyin.

EKG ritim şeridi yorumlama

Kâğıt (25 mm/sn, 10 mm/mV)

1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 sn, 10 mm = 1 mV

Kalp hızı, düzenli ritim

300 ÷ büyük kareler = 1500 ÷ küçük kareler = 60 ÷ RR (sn)

Kalp hızı, düzensiz ritim

6 sn’deki QRS kompleksleri × 10

Normal PR aralığı

0,12–0,20 s

Normal QRS süresi

< 0.12 s

QTc (Bazett)

QT/√RR

QTc (Fridericia)

QT/∛RR

QTc (Framingham)

QT + 154·(1 − RR)

Sinüs hızları

bradikardi < 60, normal 60–100, taşikardi > 100 /dk

Kaçış hızları

junctional 40–60, ventriküler 20–40 /dk

Hızlı ritimler

SVT dakikada 150–250 (dar), VT dakikada > 100 (geniş)

Yöntem

1. Hız: düzenli bir ritimde 300’ü iki R dalgası arasındaki büyük karelere ya da 1500’ü küçük karelere bölün; düzensiz bir ritimde 6 saniyedeki QRS komplekslerini sayın ve 10 ile çarpın.
2. Ritim: R–R aralıklarını karşılaştırın. Eşitse düzenli; tekrarlayan bir örüntü varsa düzenli düzensiz; hiç örüntü yoksa düzensiz düzensizdir.
3. P dalgaları: DII’de her QRS’in öncesinde, hepsi birbirine benzer, pozitif bir P dalgası var mı? Fibrilasyon ya da testere dişi dalgalarını, ters P dalgalarını ve QRS’siz P dalgalarını arayın.
4. PR aralığı: P’nin başından QRS’in başına kadar, normalde 0,12–0,20 sn ve sabit. Uzayıp uzamadığına, düşen bir atımdan önce sabit kalıp kalmadığına ya da rastgele değişip değişmediğine bakın.
5. QRS süresi: 0,12 sn’nin altı dar; 0,12 sn ve üzeri geniştir. Sonra ritmi adlandırın ve QT için saniye cinsinden sürelerle QTc = QT/√RR (Bazett) kullanın.

Önceliklendirme ve yetki devri

Yöntem

1. Hiçbir şey yapılmazsa hastaya en çabuk neyin zarar vereceğini sorun.
2. ABC’yi uygulayın (kalp durmasında C-A-B), sonra Maslow: fizyolojik gereksinimler güvenlikten, güvenlik psikolojik gereksinimlerden önce gelir.
3. Seçenekleri karşılaştırın: akut kronikten, stabil olmayan stabilden, beklenmeyen beklenenden, sistemik lokalden önce gelir ve her bulguyu hastanın başlangıç durumuyla karşılaştırın.
4. Acil durum değilse harekete geçmeden önce değerlendirin; sonra diğerlerinin bağlı olduğu adımı seçin.
5. Yetki devri için beş doğruyu kontrol edin: görev, koşul, kişi, talimatlar ve gözetim. Değerlendirme, eğitim ve sonuçların değerlendirilmesi RN’de kalır.