pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
Yüksek bir anyon açığını delta oranıyla, albümin düşükse de düzeltilmiş açıkla denetleyin.
EKG ritim şeridi yorumlama
Kâğıt (25 mm/sn, 10 mm/mV)
1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 sn, 10 mm = 1 mV
Kalp hızı, düzenli ritim
300 ÷ büyük kareler = 1500 ÷ küçük kareler = 60 ÷ RR (sn)
Kalp hızı, düzensiz ritim
6 sn’deki QRS kompleksleri × 10
Normal PR aralığı
0,12–0,20 s
Normal QRS süresi
< 0.12 s
QTc (Bazett)
QT/√RR
QTc (Fridericia)
QT/∛RR
QTc (Framingham)
QT + 154·(1 − RR)
Sinüs hızları
bradikardi < 60, normal 60–100, taşikardi > 100 /dk
Kaçış hızları
junctional 40–60, ventriküler 20–40 /dk
Hızlı ritimler
SVT dakikada 150–250 (dar), VT dakikada > 100 (geniş)
Yöntem
Hız: düzenli bir ritimde 300’ü iki R dalgası arasındaki büyük karelere ya da 1500’ü küçük karelere bölün; düzensiz bir ritimde 6 saniyedeki QRS komplekslerini sayın ve 10 ile çarpın.
Ritim: R–R aralıklarını karşılaştırın. Eşitse düzenli; tekrarlayan bir örüntü varsa düzenli düzensiz; hiç örüntü yoksa düzensiz düzensizdir.
P dalgaları: DII’de her QRS’in öncesinde, hepsi birbirine benzer, pozitif bir P dalgası var mı? Fibrilasyon ya da testere dişi dalgalarını, ters P dalgalarını ve QRS’siz P dalgalarını arayın.
PR aralığı: P’nin başından QRS’in başına kadar, normalde 0,12–0,20 sn ve sabit. Uzayıp uzamadığına, düşen bir atımdan önce sabit kalıp kalmadığına ya da rastgele değişip değişmediğine bakın.
QRS süresi: 0,12 sn’nin altı dar; 0,12 sn ve üzeri geniştir. Sonra ritmi adlandırın ve QT için saniye cinsinden sürelerle QTc = QT/√RR (Bazett) kullanın.
Önceliklendirme ve yetki devri
Yöntem
Hiçbir şey yapılmazsa hastaya en çabuk neyin zarar vereceğini sorun.
ABC’yi uygulayın (kalp durmasında C-A-B), sonra Maslow: fizyolojik gereksinimler güvenlikten, güvenlik psikolojik gereksinimlerden önce gelir.
Seçenekleri karşılaştırın: akut kronikten, stabil olmayan stabilden, beklenmeyen beklenenden, sistemik lokalden önce gelir ve her bulguyu hastanın başlangıç durumuyla karşılaştırın.
Acil durum değilse harekete geçmeden önce değerlendirin; sonra diğerlerinin bağlı olduğu adımı seçin.
Yetki devri için beş doğruyu kontrol edin: görev, koşul, kişi, talimatlar ve gözetim. Değerlendirme, eğitim ve sonuçların değerlendirilmesi RN’de kalır.
2Alıştırma soruları
1.Dahili-cerrahi: kardiyovasküler ve solunumOrta
Shortly after a permanent pacemaker is inserted via the subclavian vein, the patient becomes breathless with reduced breath sounds on that side. What complication should be suspected?
APericarditis
BPulmonary oedema
CPneumothorax
DAsthma
2.Dahili-cerrahi: kardiyovasküler ve solunumZor
A 70-year-old man has a small abdominal aortic aneurysm found on screening and is placed under surveillance. Which advice is most important?
AStop all blood pressure medicines to avoid low pressure
BAvoid all exercise and lifting for the rest of his life to protect the aorta
CStop smoking, control BP and seek help at once for sudden back pain
DHave the aneurysm repaired immediately, whatever its size or growth rate
3.Dahili-cerrahi: nöroloji, endokrin ve böbrekOrta
Which picture fits Brown-Séquard syndrome?
AWeakness on the same side and loss of pain on the opposite side
BLoss of all feeling but normal movement on both sides
CParalysis of both legs, with normal sensation everywhere in the body
DWeakness of both arms with normal strength in the legs
4.Dahili-cerrahi: nöroloji, endokrin ve böbrekZor
A patient with myasthenia gravis took extra pyridostigmine doses. They now have more weakness, heavy salivation, sweating, diarrhoea, small pupils and a slow pulse. What is most likely?
AA myasthenic crisis from too little medication
BA normal response to a higher dose
CA cholinergic crisis from too much medication
DAn allergic reaction to the drug
5.Dahili-cerrahi: sindirim sistemi, perioperatif ve onkolojiOrta
Sıvı resüsitasyonu için yanık alanı hesaplanırken yüzeyel yanıklar (yalnızca kızarıklık, güneş yanığı gibi) neden sayılmaz?
ABir çizelgede doğru ölçülemeyecek kadar küçüktürler
BDiğer tüm derinliklerden daha fazla sıvı kaybına yol açarlar
CDeri bariyeri bozulmamıştır, bu nedenle az sıvı kaybedilir
DHer zaman bir gün içinde tamamen iyileşirler
6.Dahili-cerrahi: sindirim sistemi, perioperatif ve onkolojiZor
During bowel preparation, an older patient becomes dizzy and confused. Blood tests show sodium 127 mmol/L. What should the nurse do?
AEncourage plain water only, as much as possible
BStop the preparation and escalate to the medical team
CGive the rest of the preparation more quickly
DRecord it and continue as planned, as this is expected
7.Klinik hemşirelikOrta
Which equipment must always be kept at the bedside of a patient with a tracheostomy?
ASpare tracheostomy tubes, including one a size smaller, and working suction
BA peak flow meter and a nebuliser
CA blood glucose meter and a spare urinary catheter of the same size
DA blood pressure cuff and a spare nasal cannula and oxygen mask only
8.Klinik hemşirelikZor
Which type of drug is commonly used to treat neuropathic pain?
AAntibiotics such as amoxicillin, given as a long course
BProton pump inhibitors such as omeprazole
CAntihistamines such as cetirizine
DSome anticonvulsants or antidepressants, such as gabapentin
9.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerOrta
A patient on warfarin has an INR of 7,8 and a nosebleed. Which medication would the nurse expect the provider to prescribe?
AAcetylcysteine
BNaloxone hydrochloride
CVitamin K (phytonadione)
DProtamine sulfate
10.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerZor
A patient with a serum albumin of 1,9 g/dL (19 g/L) has signs of phenytoin toxicity, although the total phenytoin level is in the usual range. What is the most likely explanation?
ALow albumin raises the free (active) fraction of phenytoin
BLow albumin makes the liver clear phenytoin much faster
CLow albumin makes the total level falsely high in all cases
DLow albumin stops phenytoin from crossing into the brain
11.Arter kan gazı yorumlamaOrta
Bir alıştırma arter kan gazı pH 7,27, PaCO₂ 18 mmHg (2,4 kPa) ve HCO₃⁻ 8 mmol/L gösteriyor. Birincil bozukluk metabolik asidoz’dır. Ne kadar kompanse edilmiştir? Cevabınıza tıklayın.
Bu DII ritim şeridini yorumlayın. Hangi ritimdir? Cevabınıza tıklayın.
DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
1atriyal fibrilasyon
2junctional ritim
3birinci derece AV blok
4sinüs bradikardisi
14.EKG ritim şeridi yorumlamaZor
Bu DII şeridi bir AV blok gösteriyor; bu nedenle atriyumlar ve ventriküller farklı hızlarda atıyor. QRS kompleksleri düzenli: ventriküler hız değerini dakikadaki atım sayısı olarak bulun (1500 yöntemi, tam sayı).
DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
ventriküler hız = bpm
15.Önceliklendirme ve yetki devriOrta
A patient receiving IV magnesium sulfate for pre-eclampsia has absent knee reflexes and a respiratory rate of 10/min. What does the nurse do first?
AStop the magnesium infusion and call for help
BTurn the patient onto her back and recheck later
CIncrease the infusion to prevent a seizure
DGive oral fluids to help clear the drug faster
16.Önceliklendirme ve yetki devriZor
A patient is bleeding internally after a fall. Which finding is usually an early sign of hypovolemic shock?
AA slow heart rate with warm, dry, flushed skin and a normal blood pressure throughout
BLoss of consciousness with gasping breaths
CRestlessness and a rising heart rate while the blood pressure is still normal
DA very low blood pressure with fixed, dilated pupils
3Çözeltiler
1.Dahili-cerrahi: kardiyovasküler ve solunum
Cevap: C · Pneumothorax
Cevap neden bu
Subclavian puncture can injure the pleura and cause a pneumothorax. A chest X-ray is usually taken after implantation. Other complications include haematoma, lead displacement and infection.
Cevap
C · Pneumothorax
2.Dahili-cerrahi: kardiyovasküler ve solunum
Cevap: C · Stop smoking, control BP and seek help at once for sudden back pain
Cevap neden bu
Small aneurysms are usually monitored with regular ultrasound, with repair considered when they reach a threshold size or grow fast. Stopping smoking slows growth, and BP and cardiovascular risk are managed. Sudden abdominal or back pain may mean rupture and needs emergency care.
Cevap
C · Stop smoking, control BP and seek help at once for sudden back pain
3.Dahili-cerrahi: nöroloji, endokrin ve böbrek
Cevap: A · Weakness on the same side and loss of pain on the opposite side
Cevap neden bu
Damage to one side of the spinal cord, often from a stab wound, causes motor loss and loss of proprioception on the same side, and loss of pain and temperature on the opposite side. The pain fibres cross soon after entering the cord.
Cevap
A · Weakness on the same side and loss of pain on the opposite side
4.Dahili-cerrahi: nöroloji, endokrin ve böbrek
Cevap: C · A cholinergic crisis from too much medication
Cevap neden bu
Too much cholinesterase inhibitor causes a cholinergic crisis: weakness plus muscarinic effects such as salivation, sweating, diarrhoea, miosis and bradycardia. A myasthenic crisis is weakness from under-treatment or triggers. Both can cause respiratory failure, so the airway is the priority.
Cevap
C · A cholinergic crisis from too much medication
5.Dahili-cerrahi: sindirim sistemi, perioperatif ve onkoloji
Cevap: C · Deri bariyeri bozulmamıştır, bu nedenle az sıvı kaybedilir
Cevap neden bu
Yüzeyel (epidermal) yanıklar ağrıya ve kızarıklığa yol açar, ancak kısmi ve tam kat yanıkların kapiller sızıntısına ve sıvı kaybına yol açmaz. Bunları dahil etmek yanık boyutunu olduğundan büyük tahmin ettirir ve fazla sıvıya yol açar.
Cevap
C · Deri bariyeri bozulmamıştır, bu nedenle az sıvı kaybedilir
6.Dahili-cerrahi: sindirim sistemi, perioperatif ve onkoloji
Cevap: B · Stop the preparation and escalate to the medical team
Cevap neden bu
Bowel preparation can cause dehydration and electrolyte disturbance, including hyponatraemia, especially in older people. Confusion with low sodium needs prompt medical review, and further prep is withheld until assessed.
Cevap
B · Stop the preparation and escalate to the medical team
7.Klinik hemşirelik
Cevap: A · Spare tracheostomy tubes, including one a size smaller, and working suction
Cevap neden bu
Emergency equipment such as spare tubes (same size and one smaller), suction, oxygen and tracheal dilators must be at the bedside. This allows rapid management of a blocked or displaced tube.
Cevap
A · Spare tracheostomy tubes, including one a size smaller, and working suction
8.Klinik hemşirelik
Cevap: D · Some anticonvulsants or antidepressants, such as gabapentin
Cevap neden bu
Neuropathic pain responds poorly to standard analgesics. Drugs that modify nerve signalling, such as gabapentinoids and some antidepressants, are used, with doses increased gradually.
Cevap
D · Some anticonvulsants or antidepressants, such as gabapentin
9.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler
Cevap: C · Vitamin K (phytonadione)
Cevap neden bu
Warfarin blocks vitamin K–dependent clotting factors, and vitamin K restores their production over hours. For serious bleeding, a prothrombin complex concentrate may also be given to replace factors at once. The warfarin is held.Kontrol edilen kaynak:Label: WARFARIN SODIUM tablet · DailyMed (NLM/FDA) (2012)
Cevap
C · Vitamin K (phytonadione)
10.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler
Cevap: A · Low albumin raises the free (active) fraction of phenytoin
Cevap neden bu
Phenytoin is highly protein bound, and only the free drug is active. When albumin is low, more phenytoin is free, so toxicity can occur with a "normal" total level. A free phenytoin level or a corrected level helps.Kontrol edilen kaynak:Phenytoin · StatPearls (NCBI Bookshelf) (2023); Antiepileptic Drug Monitoring · StatPearls (NCBI Bookshelf) (2025)
Cevap
A · Low albumin raises the free (active) fraction of phenytoin
11.Arter kan gazı yorumlama
Cevap: kısmen kompanse
Kan gazı okuma (ROME): önce pH: 7,35’in altı asidemi, 7,45’in üstü alkalemidir. Sonra bunu açıklayan değeri bulun. PaCO₂ (normal 35–45 mmHg, 4,7–6,0 kPa) solunumsal kısımdır ve solunumsal bir bozuklukta pH’ın tersi yönde (Opposite) hareket eder; HCO₃⁻ (normal 22–26 mmol/L) metabolik kısımdır ve pH ile aynı yönde (Equal) hareket eder (Respiratory Opposite, Metabolic Equal). Öbür değer kompansasyonu gösterir: normalse kompanse olmamıştır; pH hâlâ anormalken pH’ı geri çeken yönde anormalse kısmen kompanse; pH normal ve her iki değer anormalse tam kompanse. Aralıklar laboratuvarlar arasında biraz farklılık gösterir; bunlar alıştırma değerleridir.
ROME, değer değer
pH 7,27: asidemi (7,35’in altı)
PaCO₂ 18 mmHg: düşük (35–45)
HCO₃⁻ 8 mmol/L: düşük (22–26)
Kompansasyon
kısmen kompanse
Cevap
kısmen kompanse
12.Arter kan gazı yorumlama
Cevap: ek solunumsal asidoz
Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.
Beklenen PaCO₂
1,5·14 + 8 = 29 → 27–31 mmHg
Karşılaştırın
ölçülen: 39 mmHg → ek solunumsal asidoz
Cevap
ek solunumsal asidoz
13.EKG ritim şeridi yorumlama
Cevap: junctional ritim
Ritim ölçütleri (DII derivasyonu): sinüs ritminde her QRS’in öncesinde pozitif bir P dalgası, 0,12–0,20 sn sabit bir PR ve dar bir QRS bulunur: 60–100/dk’da normal sinüs ritmi, 60’ın altında sinüs bradikardisi, 100’ün üzerinde sinüs taşikardisi. Atriyal fibrilasyon: P dalgası yok, fibrilasyon dalgalı temel çizgi ve düzensiz düzensiz R–R. Atriyal flutter: dakikada yaklaşık 250–350 hızında testere dişi flutter dalgaları ve 2:1 ya da 4:1 gibi sabit bir iletim oranı. Birinci derece AV blok: 0,20 sn’nin üzerinde sabit PR ile sinüs ritmi. Junctional ritim: 40–60/dk’da dar QRS, P dalgası yok ya da ters (PR 0,12 sn’nin altında ya da P dalgası QRS’ten sonra). PVK, P dalgası olmayan erken, geniş (0,12 sn ve üzeri), bozuk biçimli bir QRS’tir; T dalgası karşı yöndedir ve çoğunlukla tam kompanse edici bir duraklama izler; bigeminide her ikinci atım bir PVK’dır.
Beş adım
1. Hız: R–R = 29 küçük kare, 1500 ÷ 29 ≈ dakikada 52.
2. Ritim: düzenli, her R–R 1,16 sn.
3. P dalgaları: ters, her QRS’in hemen sonrasında.
4. PR aralığı: ölçülemiyor.
5. QRS: 0,08 sn, dar (0,12 sn’nin altında).
Yorum
junctional ritim
Cevap
junctional ritim
14.EKG ritim şeridi yorumlama
Cevap: ventriküler hız = 37 bpm
AV bloklar: P dalgalarını sırayla işaretleyin ve hangilerini QRS’in izlediğini kontrol edin. Birinci derece: her P iletilir, PR sabit ve 0,20 sn’nin üzerinde. İkinci derece tip I (Mobitz I, Wenckebach): bir P dalgası iletilmeyene kadar PR atımdan atıma uzar, sonra döngü yeniden başlar (grup atımları). İkinci derece tip II (Mobitz II): iletilen atımların PR’si sabit kalır ve P dalgaları ansızın iletilmez; QRS çoğunlukla geniştir. Üçüncü derece (tam) blok: P dalgaları ve QRS kompleksleri kendi içinde düzenlidir ama birbirinden bağımsızdır, PR rastgele değişir ve atriyal hız kaçış hızından yüksektir (junctional 40–60/dk ve dar QRS, ventriküler 20–40/dk ve geniş QRS). 2:1 blok tek bir şeritten tip I ya da tip II olarak adlandırılamaz.
Atriyal hız
P–P = 18 küçük kare = 0,72 sn → 1500 ÷ 18 = 83,33 ≈ dakikada 83
Ventriküler hız
R–R = 41 küçük kare = 1,64 sn → 1500 ÷ 41 = 36,59 ≈ dakikada 37
Cevap
ventriküler hız = 37 bpm
Cevap
ventriküler hız = 37 bpm
Geniş kompleksli ventriküler kaçış ritmiyle (genellikle dakikada 20–40) üçüncü derece blok.
15.Önceliklendirme ve yetki devri
Cevap: A · Stop the magnesium infusion and call for help
Cevap neden bu
Loss of deep tendon reflexes and slow breathing suggest magnesium toxicity. The nurse stops the infusion, supports breathing and escalates; calcium gluconate is the antidote kept ready.
Cevap
A · Stop the magnesium infusion and call for help
16.Önceliklendirme ve yetki devri
Cevap: C · Restlessness and a rising heart rate while the blood pressure is still normal
Cevap neden bu
In early shock, the body keeps the blood pressure up by raising the heart rate and narrowing vessels, so restlessness and tachycardia appear first. A falling blood pressure is a later sign.
Cevap
C · Restlessness and a rising heart rate while the blood pressure is still normal