Verilen miktarı birimiyle ve istediğiniz birimle birlikte yazın.
Eşdeğeri seçin: kg, g, mg ve mcg ya da L ve mL arasında 1000; 1 kg = 2,2 lb; 1 tsp = 5 mL, 1 tbsp = 15 mL, 1 fl oz = 30 mL, 1 su bardağı = 240 mL.
İstenmeyen birim sadeleşecek şekilde kesir olarak yazın; bir hız için değişen her birim başına bir kesir kullanın.
Yönü kontrol edin: daha küçük bir birim daha büyük bir sayı verir.
Yalnızca nihai cevabı, sorunun belirttiği duyarlılıkta yuvarlayın.
2Alıştırma soruları
1.Doz hesaplarıOrta
%2 (w/v) bir çözeltiden 50 mg’lik bir doz gerekiyor. Bu dozu hangi hacim V içerir?
50 mg2% w/v
V = mL
2.Doz hesaplarıZor
10 kg ağırlığındaki bir çocuğa, 5 mL’de 120 mg içeren oral süspansiyondan doz başına 15 mg/kg istenmiştir. Hangi hacmi V verirsiniz? Bir ondalık basamağa yuvarlayın.
10 kg15 mg/kg120 mg/5 mL
V = mL
3.IV infüzyon hızlarıOrta
12 saatte 1500 mL istenmişti. 3 saat sonra torbada hâlâ 1420 mL olduğunu görüyorsunuz ve istem yine zamanında bitmelidir. Pompa hangi hıza R (mL/h) yeniden ayarlanmalıdır?
1500 mL / 12 hsonra 3 h: 1420 mL
R = mL/h
4.IV infüzyon hızlarıZor
Bir torba 100 mL'de 500 mg ilaç içeriyor ve 8 mL/h hızla akıyor. Hasta saatte kaç miligram D alır?
500 mg/100 mL8 mL/h
D = mg/h
5.Pediatrik ve yoğun bakım doz hesaplarıOrta
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 50 mL’de 100 ünite kristalize insülin içeren bir infüzyon 3 mL/h hızla gidiyor. Hasta saatte kaç ünite D alıyor?
100 birim/50 mL3 mL/h
D = birim/h
6.Pediatrik ve yoğun bakım doz hesaplarıZor
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 82 kg ağırlığındaki bir hastaya 16 mcg/min hızında norepinephrine order edilmiş. Torbada 250 mL’de 8 mg var. Pompa hızı R değerini mL/h cinsinden bulun. Bir ondalık basamağa yuvarlayın.
8 mg/250 mL16 mcg/min82 kg
R = mL/h
7.IV sıvılar ve sıvı dengesiOrta
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Kayıt, bir hastanın 8 saatlik bir vardiyadaki aldığı ve çıkardığını gösteriyor. IV infüzyon vardiya boyunca gösterilen hızla gitti. Sıvı dengesi B = alınan − çıkarılan değerini mL cinsinden bulun (negatif cevap net kayıp demektir).
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 500 mL’lik bir torba pompayla 80 mL/h hızla gidiyor. Saat 15:30’de 50 mL zaten verilmiş. Torba kaç saat t sonra boşalır? Bir ondalık basamağa yuvarlayın.
500 mL50 mL verilen80 mL/h
t = h
9.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleriOrta
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir doz 3:05 AM saatinde kaydedilmiş. Hangi giriş 24 saatlik saatte aynı zamandır? Tıklayın.
3:05 AM
102:05
203:05
304:05
415:05
10.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleriZor
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir idame infüzyonu ara vermeden 25 mL/sa hızla akıyor. 24 saatte kaç litre V verir?
25 mL/h24 h
V = L
3Çözeltiler
1.Doz hesapları
Cevap: V = 2,5 mL
Solution strengths: a percentage strength is grams per 100 mL, so 1% = 1 g/100 mL = 10 mg/mL. A ratio strength 1:1000 means 1 g in 1000 mL = 1 mg/mL; 1:10 000 is 0,1 mg/mL. For a dilution the amount of drug stays the same: C₁·V₁ = C₂·V₂.
Konsantrasyon
2% = 20 mg/mL
Hacim
V = 50/20 = 2,5 mL
Cevap
V = 2,5 mL
2.Doz hesapları
Cevap: V = 6,3 mL
Doz hesabı: verilecek miktar, istenen dozun eldeki gücüne bölünüp bulunduğu miktarla çarpılmasına eşittir: miktar = (istenen doz/stok gücü) × stok hacmi. Birimleri her zaman aynı tutun (önce g'yi mg'ye, mg'yi mcg'ye çevirin) ve cevabın mantıklı olup olmadığını kontrol edin.
Ağırlığa göre doz
15·10 = 150 mg
Hacim
V = (150/120)·5 = 6,25 ≈ 6,3 mL
Cevap
V = 6,3 mL
3.IV infüzyon hızları
Cevap: R = 157,8 mL/h
Infusion rates: a pump is set in mL/h = volume/time in hours. A gravity drip is counted in drops per minute: gtt/min = volume (mL) × drop factor (gtt/mL)/time (min). The drop factor is printed on the tubing package: macrodrip sets deliver 10, 15 or 20 gtt/mL (blood sets often 10 gtt/mL in the US, 15 in the UK) and microdrip sets 60 gtt/mL. Always use the drop factor the question or package gives.
Başlangıç hızı
1500/12 = 125 mL/h
Yeni hız
R = 1420/9 = 157,8 mL/h
Cevap
R = 157,8 mL/h
Bu %25’ten fazla bir artıştır: çoğu hastane açığı kapatmak yerine istemi yazan hekimle iletişime geçmenizi ve hastayı sıvı yüklenmesi açısından değerlendirmenizi ister.
4.IV infüzyon hızları
Cevap: D = 40 mg/h
İnfüzyon hızları: pompa mL/h olarak ayarlanır = hacim/saat cinsinden süre. Yerçekimiyle damla dakikadaki damla olarak sayılır: gtt/min = hacim (mL) × damla faktörü (gtt/mL)/süre (min). Damla faktörü setin ambalajında yazar: makro damla setleri 10, 15 veya 20 gtt/mL (kan setleri ABD’de çoğunlukla 10 gtt/mL, Birleşik Krallık’ta 15), mikro damla setleri 60 gtt/mL verir. Her zaman sorunun veya ambalajın verdiği damla faktörünü kullanın.
Konsantrasyon
500/100 = 5 mg/mL
Doz hızı
D = 5·8 = 40 mg/h
Cevap
D = 40 mg/h
5.Pediatrik ve yoğun bakım doz hesapları
Cevap: D = 6 birim/h
Heparin ve insülin infüzyonları: konsantrasyon = torbadaki ünite/torba hacmi (ünite/mL). Pompa hızı (mL/h) = saatlik ünite/konsantrasyon ve saatlik ünite = mL/h × konsantrasyon. Ağırlığa göre bir orderda önce ünite/h = ünite/kg/h × ağırlık. Bolus hacmi = gereken ünite/flakon konsantrasyonu. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.
Konsantrasyon
100/50 = 2 birim/mL
Saatlik ünite
D = 3·2 = 6 birim/h
Cevap
D = 6 birim/h
6.Pediatrik ve yoğun bakım doz hesapları
Cevap: R = 30 mL/h
Titre edilen infüzyonlar: önce konsantrasyonu mcg/mL cinsinden bulun (mg × 1000/mL). Ağırlığa göre bir orderda mcg/min = mcg/kg/min × ağırlık. Sonra mL/h = mcg/min × 60/konsantrasyon. Geriye doğru çalışırken mcg/kg/min = mL/h × konsantrasyon/(60 × ağırlık). Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.
Konsantrasyon
8 000/250 = 32 mcg/mL
Saatlik doz
Order hastanın tamamı için dakika başınadır, bu yüzden ağırlık gerekmez.
16·60 = 960 mcg/h
Pompa hızı
R = 960/32 = 30 mL/h
Cevap
R = 30 mL/h
7.IV sıvılar ve sıvı dengesi
Cevap: B = 885 mL
Aldığı ve çıkardığı: alınanlar içeri giren her şeyi kapsar (oral sıvılar, IV infüzyonlar, IV ilaçlar ve yıkamalar, tüp beslemeler); buz parçaları hacimlerinin yarısı olarak sayılır. Çıkarılanlar idrar, drenler, kusmuk ve diğer kayıpları kapsar. Denge = toplam alınan − toplam çıkarılan; negatif denge net kayıptır. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.
Toplam alınan
oral: 200 + 150 + 240 = 590 mL
IV infüzyon: 100·8 = 800 mL
IV antibiyotik: 1·100 = 100 mL
toplam alınan = 1490 mL
Toplam çıkarılan
375 + 150 + 80 = 605 mL
Denge
B = 1490 − 605 = 885 mL
Cevap
B = 885 mL
Pozitif: içeri giren sıvı çıkandan fazla.
8.IV sıvılar ve sıvı dengesi
Cevap: t = 5,6 h
İnfüzyon süresi: süre (h) = verilecek hacim (mL)/hız (mL/h); torba büyüklüğünü değil, torbada kalan hacmi kullanın. Verilen hacim = hız × süre. Ondalık saatleri kesir × 60 ile saat ve dakikaya çevirin (0,5 h = 30 dk, 50 dk değil). Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.
Kalan hacim
500 − 50 = 450 mL
Süre
t = 450/80 = 5,625 ≈ 5,6 h
Cevap
t = 5,6 h
Bu yaklaşık 5 h 38 min eder, yani torba yaklaşık saat 21:08 civarında biter.
9.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleri
Cevap: 03:05
24 saatlik saat: öğleden sonra 1’den itibaren saate 12 ekleyin (3:45 ÖS = 15:45). Gece yarısından öğleden önce 12:59’a kadar 00:00–00:59 olur ve öğleden sonra 12:00–12:59 olduğu gibi kalır. Geri dönerken 13–23 saatlerinden 12 çıkarın ve ÖS ekleyin; 00 saati 12 ÖÖ olur. Gece yarısını geçen süreyi iki parçada sayın: 24:00’e (00:00) kadar, sonra 00:00’dan itibaren.
Saati dönüştürün
3 AM → 03
Cevap
03:05
Cevap
03:05
10.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleri
Cevap: V = 0,6 L
Boyut analizi: verilen miktarı yazın, sonra kesir olarak yazılmış dönüşüm çarpanlarıyla (örneğin 60 dk/1 sa ya da 1 mg/1000 mcg) çarpın; böylece istenmeyen her birim bir kez payda bir kez paydada görünür ve sadeleşir. Yalnızca istenen birim kaldığında hesaplayın. Sorunun verdiği eşdeğerleri kullanın ve yalnızca nihai cevabı yuvarlayın.