Hemşirelik Esasları ve Klinik Uygulama: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 18 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Arter kan gazı yorumlama

Normal aralıklar
pH 7,35–7,45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4,7–6,0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Solunumsal: PaCO₂ pH’ın tersi yönde; Metabolik: HCO₃⁻ pH ile aynı yönde
Winter formülü
PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Metabolik alkaloz
PaCO₂ ≈ 0,7·HCO₃⁻ + 21
Anyon açığı
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Albümine göre düzeltilmiş açık
AG + 2,5·(4,0 − alb g/dL) = AG + 0,25·(40 − alb g/L)
Delta oranı
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
P/F oranı
PaO₂/FiO₂
Alveoler gaz denklemi
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8
Serum ozmolalitesi
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2,8)

Yöntem

  1. pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
  2. Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
  3. Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
  4. Metabolik asidozda PaCO₂’yi Winter formülüyle (1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2) karşılaştırın ve anyon açığını Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ile hesaplayın.
  5. Yüksek bir anyon açığını delta oranıyla, albümin düşükse de düzeltilmiş açıkla denetleyin.

Klinik değerlendirme skorları

Glasgow Koma Skalası
GCS = E (1–4) + V (1–5) + M (1–6) = 3–15
APGAR
5 belirti × 0–2 = 0–10; 7–10 güven verici, 4–6 orta derecede anormal, 0–3 düşük
Braden skalası
5 × (1–4) + 1 × (1–3) = 6–23; ≤ 18 risk altında
Morse düşme skalası
düşme 25, tanı 15, yardımcı 15/30, IV 20, yürüyüş 10/20, mental durum 15
NEWS2 riski
0–4 düşük; tek bir 3 düşük–orta; 5–6 orta; ≥ 7 yüksek
Ortalama arter basıncı
MAP = (SBP + 2·DBP)/3 = DBP + PP/3
Nabız basıncı ve şok indeksi
PP = SBP − DBP, SI = HR/SBP
Beden kitle indeksi
BMI = kg/m² = 703·lb/in²

Yöntem

  1. Sorunun kullandığı skor çizelgesini ve aralığını bulun (GCS 3–15, APGAR 0–10, Braden 6–23, Morse 0–125).
  2. Her maddeyi ayrı ayrı puanlayın, tanımı düzeyiyle eşleştirin.
  3. Madde puanlarını toplayın ve toplamın aralık içinde olduğunu kontrol edin.
  4. Kesme değerlerini uygulayın: NEWS2 için ayrıca tek başına 3 puan alan parametre olup olmadığına bakın.
  5. Türetilmiş değerler için MAP = (SKB + 2·DKB)/3, PP = SKB − DKB, SI = KH/SKB ve BKİ = kg/m² kullanın.

Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Günlük hacim
mL = kcal / (kcal/mL)
Sürekli besleme
mL/sa = günlük hacim / besleme saati
Bolus besleme
besleme başına mL = günlük hacim / besleme sayısı
Sağlanan enerji ve protein
kcal = mL × kcal/mL; g = L × g/L
Serbest su
mL = formül hacmi × su oranı
İdeal vücut ağırlığı (Devine)
erkekler 50 + 2,3 × (in − 60); kadınlar 45,5 + 2,3 × (in − 60); 1 in = 2,54 cm
Beden kitle indeksi
BMI = kg/m²
Parenteral beslenme
dekstroz 3,4 kcal/g, amino asitler 4 kcal/g, lipit %20 2,0 kcal/mL, %10 1,1 kcal/mL
Azot
g N = g protein / 6,25
Glukoz infüzyon hızı
GIR = mg/(kg·min) = % × mL/h / (6 × kg)

Yöntem

  1. Neyin istendiğini yazın: pompa hızı, hacim, kilokalori, gram protein ya da su.
  2. Enerjiyi mL = kcal/(kcal/mL) ile hacme, hacmi litre × g/L ile proteine çevirin.
  3. Hız için beslemenin gerçekten çalıştığı saate, bolus için besleme sayısına bölün.
  4. Gereksinimler için kcal/kg ya da g/kg değerini kuralın belirttiği ağırlıkla çarpın; ideal vücut ağırlığını Devine ile bulun: 50 ya da 45,5 + 2,3 × (inç − 60).
  5. PN için gramı % × mL/100 ile bulun, sonra dekstroz için 3,4 kcal/g, amino asitler için 4 kcal/g ve lipit için belirtilen kcal/mL’yi kullanın.

EKG ritim şeridi yorumlama

Kâğıt (25 mm/sn, 10 mm/mV)
1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 sn, 10 mm = 1 mV
Kalp hızı, düzenli ritim
300 ÷ büyük kareler = 1500 ÷ küçük kareler = 60 ÷ RR (sn)
Kalp hızı, düzensiz ritim
6 sn’deki QRS kompleksleri × 10
Normal PR aralığı
0,12–0,20 s
Normal QRS süresi
< 0.12 s
QTc (Bazett)
QT/√RR
QTc (Fridericia)
QT/∛RR
QTc (Framingham)
QT + 154·(1 − RR)
Sinüs hızları
bradikardi < 60, normal 60–100, taşikardi > 100 /dk
Kaçış hızları
junctional 40–60, ventriküler 20–40 /dk
Hızlı ritimler
SVT dakikada 150–250 (dar), VT dakikada > 100 (geniş)

Yöntem

  1. Hız: düzenli bir ritimde 300’ü iki R dalgası arasındaki büyük karelere ya da 1500’ü küçük karelere bölün; düzensiz bir ritimde 6 saniyedeki QRS komplekslerini sayın ve 10 ile çarpın.
  2. Ritim: R–R aralıklarını karşılaştırın. Eşitse düzenli; tekrarlayan bir örüntü varsa düzenli düzensiz; hiç örüntü yoksa düzensiz düzensizdir.
  3. P dalgaları: DII’de her QRS’in öncesinde, hepsi birbirine benzer, pozitif bir P dalgası var mı? Fibrilasyon ya da testere dişi dalgalarını, ters P dalgalarını ve QRS’siz P dalgalarını arayın.
  4. PR aralığı: P’nin başından QRS’in başına kadar, normalde 0,12–0,20 sn ve sabit. Uzayıp uzamadığına, düşen bir atımdan önce sabit kalıp kalmadığına ya da rastgele değişip değişmediğine bakın.
  5. QRS süresi: 0,12 sn’nin altı dar; 0,12 sn ve üzeri geniştir. Sonra ritmi adlandırın ve QT için saniye cinsinden sürelerle QTc = QT/√RR (Bazett) kullanın.

Önceliklendirme ve yetki devri

Yöntem

  1. Hiçbir şey yapılmazsa hastaya en çabuk neyin zarar vereceğini sorun.
  2. ABC’yi uygulayın (kalp durmasında C-A-B), sonra Maslow: fizyolojik gereksinimler güvenlikten, güvenlik psikolojik gereksinimlerden önce gelir.
  3. Seçenekleri karşılaştırın: akut kronikten, stabil olmayan stabilden, beklenmeyen beklenenden, sistemik lokalden önce gelir ve her bulguyu hastanın başlangıç durumuyla karşılaştırın.
  4. Acil durum değilse harekete geçmeden önce değerlendirin; sonra diğerlerinin bağlı olduğu adımı seçin.
  5. Yetki devri için beş doğruyu kontrol edin: görev, koşul, kişi, talimatlar ve gözetim. Değerlendirme, eğitim ve sonuçların değerlendirilmesi RN’de kalır.

Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Yöntem

  1. Her hasta için standart önlemlerle başlayın: el hijyeni, beklenen maruziyete uygun KKD, güvenli keskin alet kullanımı.
  2. Önlemleri bulaş yoluna göre ekleyin: temas (önlük, eldiven), damlacık (cerrahi maske), havayolu (N95, negatif basınçlı oda).
  3. Steril malzemeyi steril tutun: şüphe varsa steril değildir; değiştirin, asla silmeyin.
  4. Ortamda zararı önleyin: düşme önlemleri, kısıtlama yalnızca son çare olarak, yangın için RACE ve PASS.
  5. İlaç uygulamanın doğrularını, iki tanımlayıcıyı ve yüksek riskli ilaçlar için ek güvenceleri kontrol edin; hataları ve ramak kalaları bildirin.

Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Yöntem

  1. Değeri önce laboratuvarın kendi referans aralığıyla, sonra hastanın başlangıç değeri ve eğilimiyle karşılaştırın.
  2. Örneği kontrol edin: hemoliz, gecikme ya da IV yakınından alınan kan yanlış sonuç verebilir.
  3. Değeri tipik belirtilerine ve buna yol açan ilaç ve durumlara bağlayın.
  4. Etkileşimleri arayın: düşük potasyum ya da magnezyum digoksin toksisitesini artırır; dehidratasyon lityumu yükseltir.
  5. Hasta üzerinde harekete geçin: değerlendirin, düzey güvenli değilse ilacı bekletin, kritik değerleri geri okuyun ve reçeteyi yazan hekime bildirin.

2Alıştırma soruları

1.Hemşirelik esaslarıOrta

A patient can wash their face and arms but cannot reach their back and feet. What is the best approach?

  1. ALeave the back and feet unwashed
  2. BAsk the patient to wait until a relative visits
  3. CLet the patient do what they can and help with the rest
  4. DWash the patient completely yourself to save time and effort
2.Hemşirelik esaslarıZor

An older patient's leg wound has become more painful and has a new unpleasant smell, but there is no fever. What does this suggest?

  1. AAn allergy to the dressing that needs no action
  2. BA possible wound infection that needs assessment and reporting
  3. CThe wound has dried out and needs to be left open
  4. DNormal healing, because there is no fever and the wound is still closed
3.Klinik hemşirelikOrta

Why is an urgent brain scan needed before thrombolysis for a suspected stroke?

  1. ATo measure the size of the ventricles
  2. BTo confirm the patient's age
  3. CTo rule out bleeding in the brain
  4. DTo check for brain tumours only
4.Klinik hemşirelikZor

A patient with full mental capacity decides against a treatment that the team thinks is best. What does the Mental Capacity Act 2005 (England and Wales) say?

  1. AA person is not treated as lacking capacity just because they make an unwise decision
  2. BThe family may make the decision instead if they disagree with the patient's choice
  3. CThe patient must be assessed by a psychiatrist before refusing
  4. DThe team may override any decision that it disagrees with if it is serious
5.Arter kan gazı yorumlamaOrta

Alıştırma değerleri: Na⁺ 138 mmol/L, glukoz 23,4 mmol/L ve üre 14,5 mmol/L. Serum ozmolalitesini, Osm = 2·Na⁺ + glukoz + üre, en yakın tam sayıya yuvarlayarak hesaplayın.

Na⁺ 138 mmol/Lglukoz 23,4 mmol/Lüre 14,5 mmol/L
Osm = mOsm/kg
6.Arter kan gazı yorumlamaZor
pH7,357,457,17PaCO₂mmHg354579HCO₃⁻mmol/L222628akutkronikkronik üzerine akut

Bir alıştırma gazı solunumsal asidoz gösteriyor: pH 7,17, PaCO₂ 79 mmHg (10,5 kPa), HCO₃⁻ 28 mmol/L. Sınıflandırmak için ‘HCO₃⁻ her 10 mmHg için 1 mmol/L artar (akut) ya da 3,5 mmol/L artar (kronik)’ kurallarını kullanın. Cevabınıza tıklayın.

pH 7,17PaCO₂ 79 mmHg (10,5 kPa)HCO₃⁻ 28 mmol/L
  1. 1akut
  2. 2kronik
  3. 3kronik üzerine akut
7.Klinik değerlendirme skorlarıOrta
S? / 4+M? / 4+A? / 4+Mob? / 4+N? / 4+F? / 3Σ?

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir alıştırma hastası Braden skalasıyla değerlendiriliyor: duyusal algı: çok kısıtlı; nemlilik: çok nemli; aktivite: sık yürüyor; hareketlilik: tamamen hareketsiz; beslenme: mükemmel; sürtünme ve makaslama: sorun var. Braden toplamını B bulun.

6–23
B =
8.Klinik değerlendirme skorlarıZor
97?SBPDBPmmHgMAP = 65

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Ekip en az 65 mmHg’lik bir ortalama arter basıncını hedefliyor. Bir hastanın sistolik basıncı 97 mmHg. MAP = (SKB + 2·DKB)/3 formülünü kullanarak hâlâ 65 mmHg MAP veren en düşük diyastolik basınç DBP kaçtır?

MAP 65 mmHgSBP 97 mmHg
DBP = mmHg
9.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamalarıOrta
1,5 kcal/mL25 kcal/kg/gün? mL/h78 kg16 h/gün

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 78 kg ağırlığındaki bir yetişkinin (BKİ 30’un altı) 25 kcal/kg/gün gereksinimi var. Tüple besleme 1,5 kcal/mL sağlıyor ve günde 16 saat pompayla veriliyor. Pompayı mL/sa cinsinden hangi hıza R ayarlarsınız? En yakın tam sayıya yuvarlayın.

78 kg25 kcal/kg/gün1,5 kcal/mL16 h
R = mL/h
10.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamalarıZor
108 kg163 cmkadınBMI = kg/m²P = ? g/gün

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Kritik hastalığı olan, boyu 163 cm ve ağırlığı 108 kg olan bir kadın için alıştırma protokolü, BKİ 30 ile 40 kg/m²’nin altı arasındaysa günde ideal vücut ağırlığının (Devine) kilogramı başına 2 g protein, BKİ 40 kg/m² veya daha fazlaysa günde ideal vücut ağırlığının kilogramı başına 2,5 g verir. Protein hedefini P g/gün cinsinden bulun. En yakın tam sayıya yuvarlayın.

163 cm108 kgkadınBMI 30–40: 2 g/kg IBWBMI ≥ 40: 2,5 g/kg IBW
P = g/gün
11.EKG ritim şeridi yorumlamaOrta
II25 mm/s · 10 mm/mV

Bu düzenli DII şeridinde QT aralığını ve R–R aralığını ölçün, sonra hıza göre düzeltilmiş QTc değerini Bazett formülüyle hesaplayın: QTc = QT/√RR (her ikisi de saniye cinsinden). Cevabı saniye cinsinden üç ondalık basamakla verin.

DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
QTc = s
12.EKG ritim şeridi yorumlamaZor
II25 mm/s · 10 mm/mV2:1 AV blok (tip belirsiz)ikinci derece AV blok tip I (Wenckebach)ikinci derece AV blok tip IIbirinci derece AV blok

Bu DII şeridini yorumlayın. Bu tek şeritten hangi yorumu savunabilirsiniz? Cevabınıza tıklayın.

DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
  1. 12:1 AV blok (tip belirsiz)
  2. 2ikinci derece AV blok tip I (Wenckebach)
  3. 3ikinci derece AV blok tip II
  4. 4birinci derece AV blok
13.Önceliklendirme ve yetki devriOrta

A patient has a serum potassium of 2,9 mEq/L. Which finding should the nurse expect?

  1. AFlushed, warm skin and a slow heart rate
  2. BTall, peaked T waves and muscle twitching
  3. CA rise in urine output and thirst only
  4. DMuscle weakness and U waves on the ECG
14.Önceliklendirme ve yetki devriZor

An adult choking on food is coughing forcefully and can speak a little. What should the nurse do?

  1. AGive the patient water to wash the food down
  2. BGive abdominal thrusts straight away until the food comes out
  3. CSweep the mouth blindly with a finger
  4. DEncourage the patient to keep coughing and stay with them
15.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliğiOrta

Bir hemşire HIV'li olduğu bilinen bir hastadan iğne batması yaralanması geçiriyor. Bunu hemen bildirmek neden önemlidir?

  1. ABildirim, riski değiştirmeden bir ay içinde herhangi bir zamanda yapılabilir
  2. BMaruziyet sonrası profilaksi, saatler içinde başlandığında en iyi sonucu verir
  3. CBildirim yalnızca yara kanıyorsa veya derinse gereklidir
  4. DBildirim yalnızca damar içi iğnelerden kaynaklanan yaralanmalarda gereklidir
16.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliğiZor

Bir hastanın yarasında MRSA saptanmıştır ve şimdi pansuman değişimi gerekiyor. Hangi kişisel koruyucu ekipman uygundur?

  1. AMRSA dirençli bir mikroorganizma olduğu için yalnızca N95 solunum maskesi
  2. BSonradan eller temizleniyorsa hiç kişisel koruyucu ekipman gerekmez
  3. CÖnlük veya başka koruma olmadan yalnızca steril eldiven
  4. DÖnlük ve eldiven; sıçrama olasılığı varsa göz koruması ve maske de
17.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerOrta

A patient takes high-dose biotin supplements for hair and nails. Why should the nurse report this before blood tests?

  1. ABiotin causes a true rise in blood glucose in all patients
  2. BBiotin makes the blood clot in the tube before testing
  3. CBiotin can distort some immunoassays, such as troponin or TSH
  4. DBiotin lowers the hemoglobin by destroying the red cells
18.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerZor

Tiyazid diüretik kullanan bir hastanın sodyumu 129 mEq/L, potasyumu 3,2 mEq/L'dir ve kendini güçsüz hissetmektedir. Hangi açıklama en iyi uyar?

  1. AHastada yüksek sodyumla birlikte primer hiperaldosteronizm vardır
  2. BHasta yalnızca IV sıvılardan dolayı aşırı hidrate olmuştur
  3. CSonuçlar böbrek yetmezliği için tipiktir
  4. DDiüretik sodyum ve potasyum kaybına neden olmaktadır

3Çözeltiler

1.Hemşirelik esasları

Cevap: C · Let the patient do what they can and help with the rest

Cevap neden bu

Encouraging patients to do what they can maintains independence, dignity and function. The nurse helps with the parts they cannot manage.

Cevap

C · Let the patient do what they can and help with the rest
2.Hemşirelik esasları

Cevap: B · A possible wound infection that needs assessment and reporting

Cevap neden bu

Increasing pain, odour, new exudate or delayed healing can signal infection even without fever, especially in older adults. The wound is assessed, the change reported and a swab taken if policy advises.

Cevap

B · A possible wound infection that needs assessment and reporting
3.Klinik hemşirelik

Cevap: C · To rule out bleeding in the brain

Cevap neden bu

A CT scan distinguishes haemorrhagic from ischaemic stroke. Clot-busting drugs are only given when bleeding has been excluded and other criteria are met.

Cevap

C · To rule out bleeding in the brain
4.Klinik hemşirelik

Cevap: A · A person is not treated as lacking capacity just because they make an unwise decision

Cevap neden bu

One of the Act's principles is that making an unwise decision is not, on its own, evidence of incapacity. The team should check understanding, explore reasons and document the discussion.

Cevap

A · A person is not treated as lacking capacity just because they make an unwise decision
5.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: Osm = 314 mOsm/kg

Türetilmiş değerler: hesaplanan serum ozmolalitesi, tüm değerler mmol/L cinsindeyken 2·Na⁺ + glukoz + üredir (glukoz ve BUN mg/dL cinsindeyse 2·Na⁺ + glukoz/18 + BUN/2,8); normal değer yaklaşık 275–295 mOsm/kg’dır. P/F oranı, PaO₂’nin kesir olarak FiO₂’ye bölünmesidir. Deniz seviyesinde alveoler oksijen basıncı PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8 mmHg’dir ve A–a gradyanı PAO₂ − PaO₂’dir.

Hesaplanan ozmolalite

Osm = 2·138 + 23,4 + 14,5 = 313,9 ≈ 314 mOsm/kg

Cevap

Osm = 314 mOsm/kg
6.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: akut

Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.

Beklenen HCO₃⁻

akut: 24 + 1·3,9 = 27,9 mmol/L
kronik: 24 + 3,5·3,9 = 37,65 mmol/L

Karşılaştırın

ölçülen: 28 mmol/L → akut

Cevap

akut
7.Klinik değerlendirme skorları

Cevap: B = 14

Braden skalası: bası yarası riski için altı alt ölçek. Duyusal algı, nemlilik, aktivite, hareketlilik ve beslenme, en kötü düzeyden (1) sorun olmamasına (4) kadar 1 ile 4 arasında; sürtünme ve makaslama 1 ile 3 arasında puanlanır. Toplam 6 ile 23 arasındadır ve düşük toplam daha yüksek risk demektir. Yaygın bantlar: 19–23 risk yok, 15–18 hafif risk, 13–14 orta risk, 10–12 yüksek risk ve 9 ve altı çok yüksek risk.

Her alt ölçeği puanlayın

duyusal algı: çok kısıtlı → 2
nemlilik: çok nemli → 2
aktivite: sık yürüyor → 4
hareketlilik: tamamen hareketsiz → 1
beslenme: mükemmel → 4
sürtünme ve makaslama: sorun var → 1

Toplayın

Braden toplamı = 2 + 2 + 4 + 1 + 4 + 1 = 14

Cevap

B = 14
8.Klinik değerlendirme skorları

Cevap: DBP = 49 mmHg

Kan basıncı değerleri: nabız basıncı PP = SKB − DKB. Ortalama arter basıncı MAP ≈ (SKB + 2·DKB)/3 = DKB + PP/3; bu tahmin, normal kalp hızında kalbin her atımın yaklaşık üçte ikisini diyastolde geçirmesine dayanır (kalp hızı yüksekken daha az doğrudur); en az yaklaşık 65 mmHg MAP, organ perfüzyonu için yaygın bir hedeftir. Şok indeksi SI = kalp hızı/SKB normalde yaklaşık 0,5–0,7’dir; yaklaşık 1’in üzerindeki bir değer şok için uyarı işaretidir.

Düzenleyin

DBP = (3·MAP − SBP)/2

Yerine koyun

DBP = (3·65 − 97)/2 = 98/2 = 49 mmHg

Cevap

DBP = 49 mmHg
9.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Cevap: R = 81 mL/h

Gereksinimler ve serbest su: enerji gereksinimi çoğunlukla kcal/kg/gün × ağırlık, protein gereksinimi ise g/kg/gün × ağırlık olarak tahmin edilir. Bir formül yalnızca kısmen sudur; bu nedenle serbest suyu = hacim × su oranıdır; su ile yıkamalar günlük sıvı hedefinin geri kalanını oluşturur. İdeal vücut ağırlığı (Devine): İVA = erkeklerde 5 fitin (60 in) üzerindeki her inç için 50 kg + 2,3 kg, kadınlarda 60 in üzerindeki her inç için 45,5 kg + 2,3 kg; 1 in = 2,54 cm. Formül boyu en az 152,4 cm (5 ft) olan yetişkinler içindir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Gereken enerji

E = 25·78 = 1950 kcal/gün

Günlük hacim

V = 1950/1,5 = 1300 mL/gün

Pompa hızı

R = 1300/16 = 81,25 ≈ 81 mL/h

Cevap

R = 81 mL/h
10.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Cevap: P = 138 g/gün

İdeal vücut ağırlığı (Devine): İVA = erkeklerde 5 fitin (60 in) üzerindeki her inç için 50 kg + 2,3 kg, kadınlarda 60 in üzerindeki her inç için 45,5 kg + 2,3 kg; 1 in = 2,54 cm. Formül boyu en az 152,4 cm (5 ft) olan yetişkinler içindir. Kritik hastalıkta obezite (ASPEN/SCCM 2016): BKİ = ağırlık/boy² (kg/m²). Protein hedefi, BKİ 30–40 için günde ideal vücut ağırlığının kilogramı başına 2 g, BKİ 40 ve üzeri için günde ideal vücut ağırlığının kilogramı başına 2,5 g’a kadardır. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Beden kitle indeksi

BMI = 108/1,63² = 40,65 kg/m²

İdeal vücut ağırlığı (Devine)

163 cm/2,54 = 64,17 in
IBW = 45,5 + 2,3·(64,17 − 60) = 55,1 kg

Protein hedefi

BKİ 40 ve üzeri: ideal vücut ağırlığının kilogramı başına 2,5 g.

P = 2,5·55,1 = 137,7 ≈ 138 g/gün

Cevap

P = 138 g/gün
11.EKG ritim şeridi yorumlama

Cevap: QTc = 0,4 s

QT ve QTc: QT aralığı QRS kompleksinin başından T dalgasının sonuna kadar uzanır. Kalp hızı arttıkça kısalır; bu nedenle saniye cinsinden R–R aralığı kullanılarak hıza göre düzeltilir: Bazett QTc = QT/√RR ve Fridericia QTc = QT/∛RR. Bazett çoğu ders kitabında kullanılan formüldür; hızlı hızlarda fazla düzeltir, bu durumlarda Fridericia tercih edilir. Sınırlar kaynaklara göre değişir: erkeklerde yaklaşık 0,45 sn, kadınlarda 0,46 sn üzerindeki QTc genellikle uzamış, 0,50 sn üzeri ise belirgin uzamış olarak adlandırılır.

Ölçün

QT = 10 × 0,04 = 0,40 s
RR = 25 × 0,04 = 1,00 s

Bazett formülü

QTc = 0,40/√1,00 = 0,40/1 = 0,4 s

Cevap

QTc = 0,4 s

Olağan sınırlar içinde (erkekler için yaklaşık 0,45 sn, kadınlar için 0,46 sn). (400 ms)

12.EKG ritim şeridi yorumlama

Cevap: 2:1 AV blok (tip belirsiz)

2:1 AV blok: her QRS için iki P dalgası olduğunda, iletilen iki P dalgası art arda gelmez; bu yüzden iletilmeyen P dalgasından önce PR’nin uzayıp uzamayacağını (tip I) ya da sabit kalıp kalmayacağını (tip II) göremezsiniz. Tek bir şeritten buna 2:1 AV blok denir; tipi daha uzun bir şerit veya iletim oranındaki bir değişiklik belirler. Dar QRS tip I’i, geniş QRS tip II’yi daha olası kılar, ancak hiçbiri bunu kanıtlamaz.

Beş adım

1. Hız: R–R = 40 küçük kare, 1500 ÷ 40 ≈ dakikada 38.
2. Ritim: düzenli, her R–R 1,60 sn.
3. P dalgaları: pozitif ve düzenli (P–P 0,80 sn, dakikada 75), her QRS için iki tane.
4. PR aralığı: iletilen atımlarda 0,16 sn ile sabit.
5. QRS: 0,08 sn, dar (0,12 sn’nin altında).

Tipin neden açık kaldığı

Her ikinci P dalgası iletilmiyor, bu yüzden art arda iki iletilen atım yok ve PR’nin uzaması hiç görülemez.
2:1 AV blok (tip belirsiz)

Cevap

2:1 AV blok (tip belirsiz)

Dar QRS tip I’i, geniş QRS tip II’yi daha olası kılar, ancak yalnızca daha uzun bir şerit veya iletim oranındaki bir değişiklik belirler.

13.Önceliklendirme ve yetki devri

Cevap: D · Muscle weakness and U waves on the ECG

Cevap neden bu

Hypokalemia causes muscle weakness, cramps and arrhythmias, with flattened T waves and U waves on the ECG. Peaked T waves are a sign of hyperkalemia.

Cevap

D · Muscle weakness and U waves on the ECG
14.Önceliklendirme ve yetki devri

Cevap: D · Encourage the patient to keep coughing and stay with them

Cevap neden bu

A partial obstruction with a forceful cough is best cleared by the patient’s own coughing. The nurse stays and is ready to act if the cough becomes weak or the patient cannot speak or breathe.

Cevap

D · Encourage the patient to keep coughing and stay with them
15.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Cevap: B · Maruziyet sonrası profilaksi, saatler içinde başlandığında en iyi sonucu verir

Cevap neden bu

Yara sabun ve suyla yıkandıktan sonra hemşire, maruziyetin değerlendirilebilmesi için hemen bildirimde bulunur. HIV maruziyet sonrası profilaksisine mümkün olan en kısa sürede, ideal olarak saatler içinde ve en geç 72 saat içinde başlanmalıdır.

Cevap

B · Maruziyet sonrası profilaksi, saatler içinde başlandığında en iyi sonucu verir
16.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Cevap: D · Önlük ve eldiven; sıçrama olasılığı varsa göz koruması ve maske de

Cevap neden bu

MRSA temasla yayılır; bu nedenle önlük ve eldiven giyilir. Yara sıvısı sıçraması olasılığı varsa standart önlemler göz ve yüz korumasını ekler. Yara MRSA'sı için solunum maskesi gerekmez.

Cevap

D · Önlük ve eldiven; sıçrama olasılığı varsa göz koruması ve maske de
17.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: C · Biotin can distort some immunoassays, such as troponin or TSH

Cevap neden bu

Many immunoassays use biotin-streptavidin binding, and high blood biotin levels can give falsely high or low results, for example a falsely low troponin or abnormal thyroid tests. The laboratory and prescriber should know about biotin use.Kontrol edilen kaynak: Troponin Test · MedlinePlus (NIH) (2023); Biotin Interference with Troponin Lab Tests - Assays Subject to Biotin Interference · U.S. FDA (2022)

Cevap

C · Biotin can distort some immunoassays, such as troponin or TSH
18.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: D · Diüretik sodyum ve potasyum kaybına neden olmaktadır

Cevap neden bu

Tiyazid diüretikler, özellikle yaşlı erişkinlerde, sık olarak hiponatremi ve hipokalemiye neden olur. Hemşire sonuçları bildirir ve reçeteyi yazan kişi ilacı ve elektrolit replasmanını gözden geçirir.Kontrol edilen kaynak: Thiazide Diuretics · StatPearls (NCBI Bookshelf) (2025)

Cevap

D · Diüretik sodyum ve potasyum kaybına neden olmaktadır

ExamProblems · examproblems.com/courses/nursing-fundamentals