Hemşirelik Esasları ve Klinik Uygulama: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 18 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Arter kan gazı yorumlama

Normal aralıklar
pH 7,35–7,45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4,7–6,0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Solunumsal: PaCO₂ pH’ın tersi yönde; Metabolik: HCO₃⁻ pH ile aynı yönde
Winter formülü
PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Metabolik alkaloz
PaCO₂ ≈ 0,7·HCO₃⁻ + 21
Anyon açığı
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Albümine göre düzeltilmiş açık
AG + 2,5·(4,0 − alb g/dL) = AG + 0,25·(40 − alb g/L)
Delta oranı
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
P/F oranı
PaO₂/FiO₂
Alveoler gaz denklemi
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8
Serum ozmolalitesi
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2,8)

Yöntem

  1. pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
  2. Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
  3. Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
  4. Metabolik asidozda PaCO₂’yi Winter formülüyle (1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2) karşılaştırın ve anyon açığını Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ile hesaplayın.
  5. Yüksek bir anyon açığını delta oranıyla, albümin düşükse de düzeltilmiş açıkla denetleyin.

Klinik değerlendirme skorları

Glasgow Koma Skalası
GCS = E (1–4) + V (1–5) + M (1–6) = 3–15
APGAR
5 belirti × 0–2 = 0–10; 7–10 güven verici, 4–6 orta derecede anormal, 0–3 düşük
Braden skalası
5 × (1–4) + 1 × (1–3) = 6–23; ≤ 18 risk altında
Morse düşme skalası
düşme 25, tanı 15, yardımcı 15/30, IV 20, yürüyüş 10/20, mental durum 15
NEWS2 riski
0–4 düşük; tek bir 3 düşük–orta; 5–6 orta; ≥ 7 yüksek
Ortalama arter basıncı
MAP = (SBP + 2·DBP)/3 = DBP + PP/3
Nabız basıncı ve şok indeksi
PP = SBP − DBP, SI = HR/SBP
Beden kitle indeksi
BMI = kg/m² = 703·lb/in²

Yöntem

  1. Sorunun kullandığı skor çizelgesini ve aralığını bulun (GCS 3–15, APGAR 0–10, Braden 6–23, Morse 0–125).
  2. Her maddeyi ayrı ayrı puanlayın, tanımı düzeyiyle eşleştirin.
  3. Madde puanlarını toplayın ve toplamın aralık içinde olduğunu kontrol edin.
  4. Kesme değerlerini uygulayın: NEWS2 için ayrıca tek başına 3 puan alan parametre olup olmadığına bakın.
  5. Türetilmiş değerler için MAP = (SKB + 2·DKB)/3, PP = SKB − DKB, SI = KH/SKB ve BKİ = kg/m² kullanın.

Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Günlük hacim
mL = kcal / (kcal/mL)
Sürekli besleme
mL/sa = günlük hacim / besleme saati
Bolus besleme
besleme başına mL = günlük hacim / besleme sayısı
Sağlanan enerji ve protein
kcal = mL × kcal/mL; g = L × g/L
Serbest su
mL = formül hacmi × su oranı
İdeal vücut ağırlığı (Devine)
erkekler 50 + 2,3 × (in − 60); kadınlar 45,5 + 2,3 × (in − 60); 1 in = 2,54 cm
Beden kitle indeksi
BMI = kg/m²
Parenteral beslenme
dekstroz 3,4 kcal/g, amino asitler 4 kcal/g, lipit %20 2,0 kcal/mL, %10 1,1 kcal/mL
Azot
g N = g protein / 6,25
Glukoz infüzyon hızı
GIR = mg/(kg·min) = % × mL/h / (6 × kg)

Yöntem

  1. Neyin istendiğini yazın: pompa hızı, hacim, kilokalori, gram protein ya da su.
  2. Enerjiyi mL = kcal/(kcal/mL) ile hacme, hacmi litre × g/L ile proteine çevirin.
  3. Hız için beslemenin gerçekten çalıştığı saate, bolus için besleme sayısına bölün.
  4. Gereksinimler için kcal/kg ya da g/kg değerini kuralın belirttiği ağırlıkla çarpın; ideal vücut ağırlığını Devine ile bulun: 50 ya da 45,5 + 2,3 × (inç − 60).
  5. PN için gramı % × mL/100 ile bulun, sonra dekstroz için 3,4 kcal/g, amino asitler için 4 kcal/g ve lipit için belirtilen kcal/mL’yi kullanın.

EKG ritim şeridi yorumlama

Kâğıt (25 mm/sn, 10 mm/mV)
1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 sn, 10 mm = 1 mV
Kalp hızı, düzenli ritim
300 ÷ büyük kareler = 1500 ÷ küçük kareler = 60 ÷ RR (sn)
Kalp hızı, düzensiz ritim
6 sn’deki QRS kompleksleri × 10
Normal PR aralığı
0,12–0,20 s
Normal QRS süresi
< 0.12 s
QTc (Bazett)
QT/√RR
QTc (Fridericia)
QT/∛RR
QTc (Framingham)
QT + 154·(1 − RR)
Sinüs hızları
bradikardi < 60, normal 60–100, taşikardi > 100 /dk
Kaçış hızları
junctional 40–60, ventriküler 20–40 /dk
Hızlı ritimler
SVT dakikada 150–250 (dar), VT dakikada > 100 (geniş)

Yöntem

  1. Hız: düzenli bir ritimde 300’ü iki R dalgası arasındaki büyük karelere ya da 1500’ü küçük karelere bölün; düzensiz bir ritimde 6 saniyedeki QRS komplekslerini sayın ve 10 ile çarpın.
  2. Ritim: R–R aralıklarını karşılaştırın. Eşitse düzenli; tekrarlayan bir örüntü varsa düzenli düzensiz; hiç örüntü yoksa düzensiz düzensizdir.
  3. P dalgaları: DII’de her QRS’in öncesinde, hepsi birbirine benzer, pozitif bir P dalgası var mı? Fibrilasyon ya da testere dişi dalgalarını, ters P dalgalarını ve QRS’siz P dalgalarını arayın.
  4. PR aralığı: P’nin başından QRS’in başına kadar, normalde 0,12–0,20 sn ve sabit. Uzayıp uzamadığına, düşen bir atımdan önce sabit kalıp kalmadığına ya da rastgele değişip değişmediğine bakın.
  5. QRS süresi: 0,12 sn’nin altı dar; 0,12 sn ve üzeri geniştir. Sonra ritmi adlandırın ve QT için saniye cinsinden sürelerle QTc = QT/√RR (Bazett) kullanın.

Önceliklendirme ve yetki devri

Yöntem

  1. Hiçbir şey yapılmazsa hastaya en çabuk neyin zarar vereceğini sorun.
  2. ABC’yi uygulayın (kalp durmasında C-A-B), sonra Maslow: fizyolojik gereksinimler güvenlikten, güvenlik psikolojik gereksinimlerden önce gelir.
  3. Seçenekleri karşılaştırın: akut kronikten, stabil olmayan stabilden, beklenmeyen beklenenden, sistemik lokalden önce gelir ve her bulguyu hastanın başlangıç durumuyla karşılaştırın.
  4. Acil durum değilse harekete geçmeden önce değerlendirin; sonra diğerlerinin bağlı olduğu adımı seçin.
  5. Yetki devri için beş doğruyu kontrol edin: görev, koşul, kişi, talimatlar ve gözetim. Değerlendirme, eğitim ve sonuçların değerlendirilmesi RN’de kalır.

Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Yöntem

  1. Her hasta için standart önlemlerle başlayın: el hijyeni, beklenen maruziyete uygun KKD, güvenli keskin alet kullanımı.
  2. Önlemleri bulaş yoluna göre ekleyin: temas (önlük, eldiven), damlacık (cerrahi maske), havayolu (N95, negatif basınçlı oda).
  3. Steril malzemeyi steril tutun: şüphe varsa steril değildir; değiştirin, asla silmeyin.
  4. Ortamda zararı önleyin: düşme önlemleri, kısıtlama yalnızca son çare olarak, yangın için RACE ve PASS.
  5. İlaç uygulamanın doğrularını, iki tanımlayıcıyı ve yüksek riskli ilaçlar için ek güvenceleri kontrol edin; hataları ve ramak kalaları bildirin.

Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Yöntem

  1. Değeri önce laboratuvarın kendi referans aralığıyla, sonra hastanın başlangıç değeri ve eğilimiyle karşılaştırın.
  2. Örneği kontrol edin: hemoliz, gecikme ya da IV yakınından alınan kan yanlış sonuç verebilir.
  3. Değeri tipik belirtilerine ve buna yol açan ilaç ve durumlara bağlayın.
  4. Etkileşimleri arayın: düşük potasyum ya da magnezyum digoksin toksisitesini artırır; dehidratasyon lityumu yükseltir.
  5. Hasta üzerinde harekete geçin: değerlendirin, düzey güvenli değilse ilacı bekletin, kritik değerleri geri okuyun ve reçeteyi yazan hekime bildirin.

2Alıştırma soruları

1.Hemşirelik esaslarıOrta

What is the purpose of a negative-pressure isolation room?

  1. AIt makes it easier for patients to breathe
  2. BThe low pressure kills bacteria inside the room
  3. CAir flows out of the room, keeping germs from the corridor away from the patient
  4. DAir flows into the room, so airborne particles do not escape into the corridor
2.Hemşirelik esaslarıZor

A patient opens their eyes only to pain, makes incomprehensible sounds and withdraws from a painful stimulus. What is the Glasgow Coma Scale score?

  1. A8
  2. B6
  3. C9
  4. D11
3.Klinik hemşirelikOrta

Bir hastanın NEWS2 skoru 7'ye yükseldi. Uygun yanıt nedir?

  1. ASedatif verip daha sonra yeniden kontrol etmek
  2. BSkoru kaydedip gözlemleri sıklaştırmak ve sabah vizitini beklemek
  3. CGözlemleri 12 saatte bir sürdürmek
  4. DKritik bakım becerilerine sahip bir klinik ekip tarafından acil değerlendirme
4.Klinik hemşirelikZor

Which type of drug is commonly used to treat neuropathic pain?

  1. AProton pump inhibitors such as omeprazole
  2. BAntibiotics such as amoxicillin, given as a long course
  3. CAntihistamines such as cetirizine
  4. DSome anticonvulsants or antidepressants, such as gabapentin
5.Arter kan gazı yorumlamaOrta

Bir alıştırma gazı PaCO₂ 54 mmHg (7,2 kPa) gösteriyor. HCO₃⁻ için 24 mmol/L başlangıç değerinden yola çıkın ve şu kuralı kullanın: kronik solunumsal asidozda PaCO₂, 40’ın üstündeki her 10 mmHg için HCO₃⁻ değeri 3,5 mmol/L artar. Beklenen HCO₃⁻ değerini bulun.

PaCO₂ 54 mmHg (7,2 kPa)başlangıç değeri: 40 mmHg, 24 mmol/L
HCO₃⁻ = mmol/L
6.Arter kan gazı yorumlamaZor

Bir alıştırma gazı, HCO₃⁻ 37 mmol/L ile metabolik alkaloz gösteriyor. Beklenen PaCO₂ değerini bulmak için beklenen PaCO₂ = 0,7·HCO₃⁻ + 21 formülünü kullanın.

HCO₃⁻ 37 mmol/L
PaCO₂ = mmHg
7.Klinik değerlendirme skorlarıOrta
H? / 25+D? / 15+Aid? / 30+IV? / 20+G? / 20+MS? / 15Σ?

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir alıştırma hastası Morse düşme skalasıyla değerlendiriliyor: son 3 ayda düşme öyküsü: evet; ikincil tanı: hayır; yürüme yardımcısı: mobilyalara tutunuyor; IV tedavi ya da salin kilidi: evet; yürüyüş: bozulmuş; mental durum: sınırlarını olduğundan fazla görüyor ya da unutuyor. Morse toplamını MFS bulun.

0–125
MFS =
8.Klinik değerlendirme skorlarıZor
düşük riskorta riskyüksek risk

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir alıştırma hastası Morse düşme skalasıyla değerlendiriliyor: son 3 ayda düşme öyküsü: hayır; ikincil tanı: hayır; yürüme yardımcısı: koltuk değneği, baston ya da yürüteç; IV tedavi ya da salin kilidi: hayır; yürüyüş: normal, yatak istirahati ya da tekerlekli sandalye; mental durum: sınırlarını olduğundan fazla görüyor ya da unutuyor. 0–24 düşük, 25–44 orta ve 45 ve üzeri yüksek kesme değerlerini kullanarak düşme riski düzeyine tıklayın.

  1. 1düşük risk
  2. 2orta risk
  3. 3yüksek risk
9.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamalarıOrta
44 g/L1,8 g/kg/gün80 mL/h72 kg16 h/günΔP = ? g

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 72 kg ağırlığındaki bir hastanın günde kilogram başına 1,8 g proteine ihtiyacı var. Tüple beslemede litrede 44 g protein var ve günde 16 saat boyunca 80 mL/sa hızla veriliyor. Günde hâlâ kaç gram ek protein ΔP gerekir? Bir ondalık basamağa yuvarlayın.

72 kg1,8 g/kg/gün44 g/L80 mL/h · 16 h
ΔP = g/gün
10.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamalarıZor
24 hdekstroz 17,5%1200 mLamino asitler 5%1200 mLlipit 10%500 mL · 1,1 kcal/mLN = protein/6,25NPC : N = ? : 1

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 24 saat boyunca bir hasta, son konsantrasyonları %17,5 dekstroz ve %5 amino asit olan 1200 mL parenteral beslenme ile birlikte 500 mL %10 lipit emülsiyonu (1,1 kcal/mL) alıyor. Protein dışı kilokalorinin azota oranını NPC : N bulun (x : 1 içindeki x sayısı). En yakın tam sayıya yuvarlayın.

1200 mLdekstroz 17,5%amino asitler 5%lipit 500 mL · 1,1 kcal/mL
NPC : N =
11.EKG ritim şeridi yorumlamaOrta
II25 mm/s · 10 mm/mV

Bu düzenli DII şeridinde QT aralığını ve R–R aralığını ölçün, sonra hıza göre düzeltilmiş QTc değerini Fridericia formülüyle hesaplayın: QTc = QT/∛RR (her ikisi de saniye cinsinden). Cevabı saniye cinsinden üç ondalık basamakla verin.

DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
QTc = s
12.EKG ritim şeridi yorumlamaZor
II25 mm/s · 10 mm/mVüçüncü derece (tam) AV blokikinci derece AV blok tip IIsinüs bradikardisiikinci derece AV blok tip I (Wenckebach)

Bu DII şeridi atriyumlar ile ventriküller arasında bir iletim sorunu gösteriyor. Hangi ritimdir? Cevabınıza tıklayın.

DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
  1. 1üçüncü derece (tam) AV blok
  2. 2ikinci derece AV blok tip II
  3. 3sinüs bradikardisi
  4. 4ikinci derece AV blok tip I (Wenckebach)
13.Önceliklendirme ve yetki devriOrta

Gündüz salonunda yemek yiyen yetişkin bir hasta aniden boğazını tutuyor ve konuşamıyor, soluyamıyor veya öksüremiyor. Hemşire önce ne yapmalıdır?

  1. AHastanın öksürerek çıkarıp çıkaramayacağını beklemek
  2. BAğızda kör parmak taraması yapmak
  3. CYiyeceği aşağı itmesi için hastaya bir bardak su vermek
  4. DYardım çağırmak ve sırta vurular ile abdominal itmeler uygulamak
14.Önceliklendirme ve yetki devriZor

A patient with known abdominal aortic aneurysm suddenly has severe back pain, a pulsing mass in the abdomen and a falling blood pressure. What should the nurse do?

  1. AEncourage the patient to walk to ease the back pain
  2. BCall for emergency help at once and prepare for urgent surgery
  3. CGive an oral analgesic and reassess the patient in about one hour
  4. DPalpate the mass firmly to check its size and spread
15.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliğiOrta

A nurse has just given an intramuscular injection with a safety needle. What should the nurse do next with the needle?

  1. ALay it on the medication tray and discard it later
  2. BRecap it carefully with both hands and dispose of it after the drug round
  3. CBend the needle to make it unusable, then discard it
  4. DActivate the safety device and drop it into a sharps container at once
16.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliğiZor

A patient on an anticoagulant falls and hits their head but says they feel fine. What should the nurse do?

  1. ANotify the provider and start neurological observations, because a brain bleed may develop
  2. BWait until the next day to see if a headache develops
  3. CHelp the patient back to bed and do nothing more if they feel fine
  4. DGive the next anticoagulant dose early to prevent clots from forming after the fall
17.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerOrta

A patient has a calcium of 11,8 mg/dL (2,95 mmol/L) from bone metastases. Which nursing measure is appropriate?

  1. AOffer extra milk and cheese at each meal
  2. BGive calcium carbonate antacids for nausea
  3. CEncourage fluids and mobility as tolerated
  4. DEncourage bed rest and limit oral fluids
18.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerZor

A patient in hyperosmolar hyperglycemic state has a glucose of 1,050 mg/dL (58 mmol/L), very dry mucous membranes and a fast pulse. Which treatment is usually the first priority?

  1. AAn IV bolus of sodium bicarbonate
  2. BLarge-volume IV fluid replacement
  3. CStrict fluid restriction
  4. DOral glucose-lowering tablets

3Çözeltiler

1.Hemşirelik esasları

Cevap: D · Air flows into the room, so airborne particles do not escape into the corridor

Cevap neden bu

Negative pressure draws air into the room and out through filtered exhaust. It is used for airborne infections such as tuberculosis; positive pressure is used to protect patients with very weak immunity.

Cevap

D · Air flows into the room, so airborne particles do not escape into the corridor
2.Hemşirelik esasları

Cevap: A · 8

Cevap neden bu

Eyes to pain score 2, incomprehensible sounds score 2 and withdrawal from pain scores 4, giving 8. A GCS of 8 or less suggests the patient may not be able to protect their airway.

Cevap

A · 8
3.Klinik hemşirelik

Cevap: D · Kritik bakım becerilerine sahip bir klinik ekip tarafından acil değerlendirme

Cevap neden bu

NEWS2'de 7 veya üzeri bir skor acil yanıtı tetikler; genellikle sürekli izlem ve kritik hastaların yönetiminde yetkin bir ekip tarafından acil değerlendirme gerekir.

Cevap

D · Kritik bakım becerilerine sahip bir klinik ekip tarafından acil değerlendirme
4.Klinik hemşirelik

Cevap: D · Some anticonvulsants or antidepressants, such as gabapentin

Cevap neden bu

Neuropathic pain responds poorly to standard analgesics. Drugs that modify nerve signalling, such as gabapentinoids and some antidepressants, are used, with doses increased gradually.

Cevap

D · Some anticonvulsants or antidepressants, such as gabapentin
5.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: HCO₃⁻ = 28,9 mmol/L

Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.

PaCO₂ değişimi

|54 − 40| = 14 mmHg → 1,4 × 10 mmHg

Beklenen HCO₃⁻

HCO₃⁻ = 24 + 3,5·1,4 = 28,9 mmol/L

Cevap

HCO₃⁻ = 28,9 mmol/L
6.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: PaCO₂ = 46,9 mmHg

Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.

Beklenen PaCO₂

0,7·37 + 21 = 46,9 mmHg

Cevap

PaCO₂ = 46,9 mmHg

Yükselişin bir sınırı vardır: PaCO₂ yalnızca kompansasyonla nadiren yaklaşık 55 mmHg’nin üstüne çıkar.

7.Klinik değerlendirme skorları

Cevap: MFS = 110

Morse düşme skalası: altı madde. Düşme öyküsü: hayır 0, evet 25. İkincil tanı: hayır 0, evet 15. Yürüme yardımcısı: yok, yatak istirahati ya da hemşire yardımı 0; koltuk değneği, baston ya da yürüteç 15; mobilyalara tutunma 30. IV tedavi ya da salin kilidi: hayır 0, evet 20. Yürüyüş: normal, yatak istirahati ya da tekerlekli sandalye 0; zayıf 10; bozulmuş 20. Mental durum: kendi sınırlarını biliyor 0; sınırlarını olduğundan fazla görüyor ya da unutuyor 15. Toplam 0 ile 125 arasındadır. Risk kesme değerleri hastaneler arasında farklıdır; yaygın bir set: 0–24 düşük, 25–44 orta ve 45 ve üzeri yüksek.

Her maddeyi puanlayın

son 3 ayda düşme öyküsü: evet → 25
ikincil tanı: hayır → 0
yürüme yardımcısı: mobilyalara tutunuyor → 30
IV tedavi ya da salin kilidi: evet → 20
yürüyüş: bozulmuş → 20
mental durum: sınırlarını olduğundan fazla görüyor ya da unutuyor → 15

Toplayın

Morse toplamı = 25 + 0 + 30 + 20 + 20 + 15 = 110

Cevap

MFS = 110
8.Klinik değerlendirme skorları

Cevap: orta risk

Morse düşme skalası: altı madde. Düşme öyküsü: hayır 0, evet 25. İkincil tanı: hayır 0, evet 15. Yürüme yardımcısı: yok, yatak istirahati ya da hemşire yardımı 0; koltuk değneği, baston ya da yürüteç 15; mobilyalara tutunma 30. IV tedavi ya da salin kilidi: hayır 0, evet 20. Yürüyüş: normal, yatak istirahati ya da tekerlekli sandalye 0; zayıf 10; bozulmuş 20. Mental durum: kendi sınırlarını biliyor 0; sınırlarını olduğundan fazla görüyor ya da unutuyor 15. Toplam 0 ile 125 arasındadır. Risk kesme değerleri hastaneler arasında farklıdır; yaygın bir set: 0–24 düşük, 25–44 orta ve 45 ve üzeri yüksek.

Her maddeyi puanlayın

son 3 ayda düşme öyküsü: hayır → 0
ikincil tanı: hayır → 0
yürüme yardımcısı: koltuk değneği, baston ya da yürüteç → 15
IV tedavi ya da salin kilidi: hayır → 0
yürüyüş: normal, yatak istirahati ya da tekerlekli sandalye → 0
mental durum: sınırlarını olduğundan fazla görüyor ya da unutuyor → 15

Toplayın

Morse toplamı = 0 + 0 + 15 + 0 + 0 + 15 = 30

Risk düzeyi

30 → orta risk

Cevap

orta risk
9.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Cevap: ΔP = 73,3 g/gün

Gereksinimler ve serbest su: enerji gereksinimi çoğunlukla kcal/kg/gün × ağırlık, protein gereksinimi ise g/kg/gün × ağırlık olarak tahmin edilir. Bir formül yalnızca kısmen sudur; bu nedenle serbest suyu = hacim × su oranıdır; su ile yıkamalar günlük sıvı hedefinin geri kalanını oluşturur. İdeal vücut ağırlığı (Devine): İVA = erkeklerde 5 fitin (60 in) üzerindeki her inç için 50 kg + 2,3 kg, kadınlarda 60 in üzerindeki her inç için 45,5 kg + 2,3 kg; 1 in = 2,54 cm. Formül boyu en az 152,4 cm (5 ft) olan yetişkinler içindir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Gereken protein

1,8·72 = 129,6 g/gün

Beslemeden gelen protein

80·16 = 1280 mL = 1,28 L
1,28·44 = 56,32 g/gün

Açık

ΔP = 129,6 − 56,32 = 73,28 ≈ 73,3 g/gün

Cevap

ΔP = 73,3 g/gün
10.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Cevap: NPC : N = 132

Parenteral beslenme: dekstroz 3,4 kcal/g, amino asitler 4 kcal/g, lipid emülsiyonu ise belirtilen kcal/mL değerini sağlar (%20 için 2 kcal/mL, %10 için 1,1 kcal/mL). Gram = % × mL/100. Protein dışı kcal (NPC) = dekstroz + lipid kcal; azot = protein/6,25. Glukoz infüzyon hızı (GIR), mg/kg/min cinsinden = dekstroz mg/(kg × dakika). Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Dekstroz ve amino asitlerin gram miktarı

dekstroz: 17,5·1200/100 = 210 g
amino asitler: 5·1200/100 = 60 g

Bileşen başına kilokalori

dekstroz: 210·3,4 = 714 kcal
amino asitler: 60·4 = 240 kcal
lipit: 500·1,1 = 550 kcal

Protein dışı kcal ve azot

NPC = 714 + 550 = 1264 kcal
N = 60/6,25 = 9,6 g

Oran

NPC : N = 1264/9,6 = 131,7 ≈ 132 : 1

Cevap

NPC : N = 132

Stabil hastalar için yaklaşık 150 : 1 oranları tipiktir; daha düşük oranlar göreli olarak daha fazla protein verir.

11.EKG ritim şeridi yorumlama

Cevap: QTc = 0,487 s

QT ve QTc: QT aralığı QRS kompleksinin başından T dalgasının sonuna kadar uzanır. Kalp hızı arttıkça kısalır; bu nedenle saniye cinsinden R–R aralığı kullanılarak hıza göre düzeltilir: Bazett QTc = QT/√RR ve Fridericia QTc = QT/∛RR. Bazett çoğu ders kitabında kullanılan formüldür; hızlı hızlarda fazla düzeltir, bu durumlarda Fridericia tercih edilir. Sınırlar kaynaklara göre değişir: erkeklerde yaklaşık 0,45 sn, kadınlarda 0,46 sn üzerindeki QTc genellikle uzamış, 0,50 sn üzeri ise belirgin uzamış olarak adlandırılır.

Ölçün

QT = 12,5 × 0,04 = 0,50 s
RR = 27 × 0,04 = 1,08 s

Fridericia formülü

QTc = 0,50/∛1,08 = 0,50/1,026 = 0,487 s

Cevap

QTc = 0,487 s

Hem erkekler (yaklaşık 0,45 sn) hem kadınlar (yaklaşık 0,46 sn) için olağan sınırların üzerinde: uzamış. (487 ms)

12.EKG ritim şeridi yorumlama

Cevap: ikinci derece AV blok tip II

AV bloklar: P dalgalarını sırayla işaretleyin ve hangilerini QRS’in izlediğini kontrol edin. Birinci derece: her P iletilir, PR sabit ve 0,20 sn’nin üzerinde. İkinci derece tip I (Mobitz I, Wenckebach): bir P dalgası iletilmeyene kadar PR atımdan atıma uzar, sonra döngü yeniden başlar (grup atımları). İkinci derece tip II (Mobitz II): iletilen atımların PR’si sabit kalır ve P dalgaları ansızın iletilmez; QRS çoğunlukla geniştir. Üçüncü derece (tam) blok: P dalgaları ve QRS kompleksleri kendi içinde düzenlidir ama birbirinden bağımsızdır, PR rastgele değişir ve atriyal hız kaçış hızından yüksektir (junctional 40–60/dk ve dar QRS, ventriküler 20–40/dk ve geniş QRS). 2:1 blok tek bir şeritten tip I ya da tip II olarak adlandırılamaz.

Beş adım

1. Hız: 6 sn’de 5 QRS kompleksi, × 10 = dakikada 50.
2. Ritim: P dalgaları düzenli; QRS’in eksik olduğu uzun bir duraklama dışında R–R düzenli.
3. P dalgaları: pozitif ve düzenli (P–P 0,96 sn, dakikada 63); her 4 P dalgasından birini QRS izlemiyor.
4. PR aralığı: iletilen atımlarda 0,20 sn ile sabit.
5. QRS: 0,12 sn, geniş (0,12 sn ve üzeri).

Yorum

ikinci derece AV blok tip II

Cevap

ikinci derece AV blok tip II

Tip II ve üçüncü derece bloklar ansızın ilerleyebilenlerdir; bu nedenle ders kitapları onları tip I’den daha ciddi olarak sıralar.

13.Önceliklendirme ve yetki devri

Cevap: D · Yardım çağırmak ve sırta vurular ile abdominal itmeler uygulamak

Cevap neden bu

Konuşamayan, soluyamayan ve öksüremeyen bir yetişkinde ağır hava yolu tıkanıklığı vardır. Avrupa Resüsitasyon Konseyi gibi resüsitasyon kılavuzları, nesne çıkana kadar tekrarlanmak üzere en fazla 5 sırta vuruyu takiben en fazla 5 abdominal itme önerir; bazı kılavuzlar abdominal itmelerle başlar. Hasta yanıtsız hâle gelirse CPR başlatılır. Kör parmak taraması nesneyi daha derine itebilir.

Cevap

D · Yardım çağırmak ve sırta vurular ile abdominal itmeler uygulamak
14.Önceliklendirme ve yetki devri

Cevap: B · Call for emergency help at once and prepare for urgent surgery

Cevap neden bu

Sudden severe back or abdominal pain with hypotension in a patient with an aneurysm suggests rupture, which is fatal without urgent surgery. The mass should not be palpated firmly.

Cevap

B · Call for emergency help at once and prepare for urgent surgery
15.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Cevap: D · Activate the safety device and drop it into a sharps container at once

Cevap neden bu

Used needles are never recapped with two hands, bent or left lying around. The safety feature is activated straight away and the needle goes into a puncture-resistant sharps container at the point of use.

Cevap

D · Activate the safety device and drop it into a sharps container at once
16.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Cevap: A · Notify the provider and start neurological observations, because a brain bleed may develop

Cevap neden bu

Head injury in a patient on anticoagulants can cause bleeding inside the skull that shows signs later. The provider is told at once, imaging may be needed and neurological checks are done closely.

Cevap

A · Notify the provider and start neurological observations, because a brain bleed may develop
17.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: C · Encourage fluids and mobility as tolerated

Cevap neden bu

Hydration helps the kidneys excrete calcium and prevents stones, and weight-bearing mobility slows calcium loss from bone. Calcium-containing foods and antacids are not encouraged. The nurse also monitors for confusion, constipation and arrhythmias.Kontrol edilen kaynak: Hypercalcemia · MedlinePlus (NIH) (2026)

Cevap

C · Encourage fluids and mobility as tolerated
18.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: B · Large-volume IV fluid replacement

Cevap neden bu

In HHS the fluid deficit is often very large, so IV fluid replacement is the first priority; it also lowers the glucose. Insulin follows as prescribed, and potassium, sodium and mental status are monitored closely.Kontrol edilen kaynak: Diabetic hyperglycemic hyperosmolar syndrome · MedlinePlus (NIH) (2026)

Cevap

B · Large-volume IV fluid replacement

ExamProblems · examproblems.com/courses/nursing-fundamentals