Hemşirelik Esasları ve Klinik Uygulama: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 18 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Arter kan gazı yorumlama

Normal aralıklar
pH 7,35–7,45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4,7–6,0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Solunumsal: PaCO₂ pH’ın tersi yönde; Metabolik: HCO₃⁻ pH ile aynı yönde
Winter formülü
PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Metabolik alkaloz
PaCO₂ ≈ 0,7·HCO₃⁻ + 21
Anyon açığı
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Albümine göre düzeltilmiş açık
AG + 2,5·(4,0 − alb g/dL) = AG + 0,25·(40 − alb g/L)
Delta oranı
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
P/F oranı
PaO₂/FiO₂
Alveoler gaz denklemi
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8
Serum ozmolalitesi
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2,8)

Yöntem

  1. pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
  2. Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
  3. Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
  4. Metabolik asidozda PaCO₂’yi Winter formülüyle (1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2) karşılaştırın ve anyon açığını Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ile hesaplayın.
  5. Yüksek bir anyon açığını delta oranıyla, albümin düşükse de düzeltilmiş açıkla denetleyin.

Klinik değerlendirme skorları

Glasgow Koma Skalası
GCS = E (1–4) + V (1–5) + M (1–6) = 3–15
APGAR
5 belirti × 0–2 = 0–10; 7–10 güven verici, 4–6 orta derecede anormal, 0–3 düşük
Braden skalası
5 × (1–4) + 1 × (1–3) = 6–23; ≤ 18 risk altında
Morse düşme skalası
düşme 25, tanı 15, yardımcı 15/30, IV 20, yürüyüş 10/20, mental durum 15
NEWS2 riski
0–4 düşük; tek bir 3 düşük–orta; 5–6 orta; ≥ 7 yüksek
Ortalama arter basıncı
MAP = (SBP + 2·DBP)/3 = DBP + PP/3
Nabız basıncı ve şok indeksi
PP = SBP − DBP, SI = HR/SBP
Beden kitle indeksi
BMI = kg/m² = 703·lb/in²

Yöntem

  1. Sorunun kullandığı skor çizelgesini ve aralığını bulun (GCS 3–15, APGAR 0–10, Braden 6–23, Morse 0–125).
  2. Her maddeyi ayrı ayrı puanlayın, tanımı düzeyiyle eşleştirin.
  3. Madde puanlarını toplayın ve toplamın aralık içinde olduğunu kontrol edin.
  4. Kesme değerlerini uygulayın: NEWS2 için ayrıca tek başına 3 puan alan parametre olup olmadığına bakın.
  5. Türetilmiş değerler için MAP = (SKB + 2·DKB)/3, PP = SKB − DKB, SI = KH/SKB ve BKİ = kg/m² kullanın.

Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Günlük hacim
mL = kcal / (kcal/mL)
Sürekli besleme
mL/sa = günlük hacim / besleme saati
Bolus besleme
besleme başına mL = günlük hacim / besleme sayısı
Sağlanan enerji ve protein
kcal = mL × kcal/mL; g = L × g/L
Serbest su
mL = formül hacmi × su oranı
İdeal vücut ağırlığı (Devine)
erkekler 50 + 2,3 × (in − 60); kadınlar 45,5 + 2,3 × (in − 60); 1 in = 2,54 cm
Beden kitle indeksi
BMI = kg/m²
Parenteral beslenme
dekstroz 3,4 kcal/g, amino asitler 4 kcal/g, lipit %20 2,0 kcal/mL, %10 1,1 kcal/mL
Azot
g N = g protein / 6,25
Glukoz infüzyon hızı
GIR = mg/(kg·min) = % × mL/h / (6 × kg)

Yöntem

  1. Neyin istendiğini yazın: pompa hızı, hacim, kilokalori, gram protein ya da su.
  2. Enerjiyi mL = kcal/(kcal/mL) ile hacme, hacmi litre × g/L ile proteine çevirin.
  3. Hız için beslemenin gerçekten çalıştığı saate, bolus için besleme sayısına bölün.
  4. Gereksinimler için kcal/kg ya da g/kg değerini kuralın belirttiği ağırlıkla çarpın; ideal vücut ağırlığını Devine ile bulun: 50 ya da 45,5 + 2,3 × (inç − 60).
  5. PN için gramı % × mL/100 ile bulun, sonra dekstroz için 3,4 kcal/g, amino asitler için 4 kcal/g ve lipit için belirtilen kcal/mL’yi kullanın.

EKG ritim şeridi yorumlama

Kâğıt (25 mm/sn, 10 mm/mV)
1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 sn, 10 mm = 1 mV
Kalp hızı, düzenli ritim
300 ÷ büyük kareler = 1500 ÷ küçük kareler = 60 ÷ RR (sn)
Kalp hızı, düzensiz ritim
6 sn’deki QRS kompleksleri × 10
Normal PR aralığı
0,12–0,20 s
Normal QRS süresi
< 0.12 s
QTc (Bazett)
QT/√RR
QTc (Fridericia)
QT/∛RR
QTc (Framingham)
QT + 154·(1 − RR)
Sinüs hızları
bradikardi < 60, normal 60–100, taşikardi > 100 /dk
Kaçış hızları
junctional 40–60, ventriküler 20–40 /dk
Hızlı ritimler
SVT dakikada 150–250 (dar), VT dakikada > 100 (geniş)

Yöntem

  1. Hız: düzenli bir ritimde 300’ü iki R dalgası arasındaki büyük karelere ya da 1500’ü küçük karelere bölün; düzensiz bir ritimde 6 saniyedeki QRS komplekslerini sayın ve 10 ile çarpın.
  2. Ritim: R–R aralıklarını karşılaştırın. Eşitse düzenli; tekrarlayan bir örüntü varsa düzenli düzensiz; hiç örüntü yoksa düzensiz düzensizdir.
  3. P dalgaları: DII’de her QRS’in öncesinde, hepsi birbirine benzer, pozitif bir P dalgası var mı? Fibrilasyon ya da testere dişi dalgalarını, ters P dalgalarını ve QRS’siz P dalgalarını arayın.
  4. PR aralığı: P’nin başından QRS’in başına kadar, normalde 0,12–0,20 sn ve sabit. Uzayıp uzamadığına, düşen bir atımdan önce sabit kalıp kalmadığına ya da rastgele değişip değişmediğine bakın.
  5. QRS süresi: 0,12 sn’nin altı dar; 0,12 sn ve üzeri geniştir. Sonra ritmi adlandırın ve QT için saniye cinsinden sürelerle QTc = QT/√RR (Bazett) kullanın.

Önceliklendirme ve yetki devri

Yöntem

  1. Hiçbir şey yapılmazsa hastaya en çabuk neyin zarar vereceğini sorun.
  2. ABC’yi uygulayın (kalp durmasında C-A-B), sonra Maslow: fizyolojik gereksinimler güvenlikten, güvenlik psikolojik gereksinimlerden önce gelir.
  3. Seçenekleri karşılaştırın: akut kronikten, stabil olmayan stabilden, beklenmeyen beklenenden, sistemik lokalden önce gelir ve her bulguyu hastanın başlangıç durumuyla karşılaştırın.
  4. Acil durum değilse harekete geçmeden önce değerlendirin; sonra diğerlerinin bağlı olduğu adımı seçin.
  5. Yetki devri için beş doğruyu kontrol edin: görev, koşul, kişi, talimatlar ve gözetim. Değerlendirme, eğitim ve sonuçların değerlendirilmesi RN’de kalır.

Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Yöntem

  1. Her hasta için standart önlemlerle başlayın: el hijyeni, beklenen maruziyete uygun KKD, güvenli keskin alet kullanımı.
  2. Önlemleri bulaş yoluna göre ekleyin: temas (önlük, eldiven), damlacık (cerrahi maske), havayolu (N95, negatif basınçlı oda).
  3. Steril malzemeyi steril tutun: şüphe varsa steril değildir; değiştirin, asla silmeyin.
  4. Ortamda zararı önleyin: düşme önlemleri, kısıtlama yalnızca son çare olarak, yangın için RACE ve PASS.
  5. İlaç uygulamanın doğrularını, iki tanımlayıcıyı ve yüksek riskli ilaçlar için ek güvenceleri kontrol edin; hataları ve ramak kalaları bildirin.

Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Yöntem

  1. Değeri önce laboratuvarın kendi referans aralığıyla, sonra hastanın başlangıç değeri ve eğilimiyle karşılaştırın.
  2. Örneği kontrol edin: hemoliz, gecikme ya da IV yakınından alınan kan yanlış sonuç verebilir.
  3. Değeri tipik belirtilerine ve buna yol açan ilaç ve durumlara bağlayın.
  4. Etkileşimleri arayın: düşük potasyum ya da magnezyum digoksin toksisitesini artırır; dehidratasyon lityumu yükseltir.
  5. Hasta üzerinde harekete geçin: değerlendirin, düzey güvenli değilse ilacı bekletin, kritik değerleri geri okuyun ve reçeteyi yazan hekime bildirin.

2Alıştırma soruları

1.Hemşirelik esaslarıOrta

A large pressure ulcer is left open and fills in with new tissue from its base. This is called healing by:

  1. ASecondary intention
  2. BDelayed intention
  3. CPrimary intention
  4. DTertiary intention
2.Hemşirelik esaslarıZor

A patient's notes record a penicillin allergy with a rash. The new prescription is for amoxicillin. What should the nurse do?

  1. AGive half the dose and watch for a rash
  2. BGive the dose, as amoxicillin is a different drug from penicillin itself
  3. CGive an antihistamine first, then the amoxicillin
  4. DWithhold it and contact the prescriber, as amoxicillin is a penicillin
3.Klinik hemşirelikOrta

Why are patients advised to rinse their mouth after using an inhaled corticosteroid?

  1. ATo make the drug work faster
  2. BTo reduce the risk of oral thrush
  3. CTo stop the drug from being absorbed in the lungs
  4. DTo prevent tooth decay from the sugar in it
4.Klinik hemşirelikZor

A patient with a confirmed pulmonary embolism is started on anticoagulation. Which statement best explains its purpose?

  1. AIt stops the clot growing and prevents new clots while the body breaks it down
  2. BIt is mainly given to lower the blood pressure
  3. CIt dissolves the clot completely within minutes of the first dose being given
  4. DIt thins the blood so that the lungs absorb more oxygen
5.Arter kan gazı yorumlamaOrta

Bir alıştırma gazı PaCO₂ 29 mmHg (3,9 kPa) gösteriyor. HCO₃⁻ için 24 mmol/L başlangıç değerinden yola çıkın ve şu kuralı kullanın: akut solunumsal alkalozda PaCO₂, 40’ın altındaki her 10 mmHg için HCO₃⁻ değeri 2 mmol/L düşer. Beklenen HCO₃⁻ değerini bulun.

PaCO₂ 29 mmHg (3,9 kPa)başlangıç değeri: 40 mmHg, 24 mmol/L
HCO₃⁻ = mmol/L
6.Arter kan gazı yorumlamaZor
pH7,357,457,19PaCO₂mmHg354575HCO₃⁻mmol/L222628akutkronikkronik üzerine akut

Bir alıştırma gazı solunumsal asidoz gösteriyor: pH 7,19, PaCO₂ 75 mmHg (10,0 kPa), HCO₃⁻ 28 mmol/L. Sınıflandırmak için ‘HCO₃⁻ her 10 mmHg için 1 mmol/L artar (akut) ya da 3,5 mmol/L artar (kronik)’ kurallarını kullanın. Cevabınıza tıklayın.

pH 7,19PaCO₂ 75 mmHg (10,0 kPa)HCO₃⁻ 28 mmol/L
  1. 1akut
  2. 2kronik
  3. 3kronik üzerine akut
7.Klinik değerlendirme skorlarıOrta
H? / 25+D? / 15+Aid? / 30+IV? / 20+G? / 20+MS? / 15Σ?

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir alıştırma hastası Morse düşme skalasıyla değerlendiriliyor: son 3 ayda düşme öyküsü: evet; ikincil tanı: hayır; yürüme yardımcısı: yok, yatak istirahati ya da hemşire yardımı; IV tedavi ya da salin kilidi: evet; yürüyüş: normal, yatak istirahati ya da tekerlekli sandalye; mental durum: kendi sınırlarını biliyor. Morse toplamını MFS bulun.

0–125
MFS =
8.Klinik değerlendirme skorlarıZor
risk yokhafif riskorta riskyüksek riskçok yüksek risk

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir alıştırma hastası Braden skalasıyla değerlendiriliyor: duyusal algı: çok kısıtlı; nemlilik: çok nemli; aktivite: sık yürüyor; hareketlilik: hafif kısıtlı; beslenme: mükemmel; sürtünme ve makaslama: sorun var. 19–23 risk yok, 15–18 hafif, 13–14 orta, 10–12 yüksek ve 9 ve altı çok yüksek bantlarını kullanın. Risk düzeyine tıklayın.

  1. 1risk yok
  2. 2hafif risk
  3. 3orta risk
  4. 4yüksek risk
  5. 5çok yüksek risk
9.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamalarıOrta
1,2 kcal/mL30 kcal/kg/gün? mL/h63 kg16 h/gün

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 63 kg ağırlığındaki bir yetişkinin (BKİ 30’un altı) 30 kcal/kg/gün gereksinimi var. Tüple besleme 1,2 kcal/mL sağlıyor ve günde 16 saat pompayla veriliyor. Pompayı mL/sa cinsinden hangi hıza R ayarlarsınız? En yakın tam sayıya yuvarlayın.

63 kg30 kcal/kg/gün1,2 kcal/mL16 h
R = mL/h
10.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamalarıZor
101 kg178 cmkadınBMI = kg/m²P = ? g/gün

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Kritik hastalığı olan, boyu 178 cm ve ağırlığı 101 kg olan bir kadın için alıştırma protokolü, BKİ 30 ile 40 kg/m²’nin altı arasındaysa günde ideal vücut ağırlığının (Devine) kilogramı başına 2 g protein, BKİ 40 kg/m² veya daha fazlaysa günde ideal vücut ağırlığının kilogramı başına 2,5 g verir. Protein hedefini P g/gün cinsinden bulun. En yakın tam sayıya yuvarlayın.

178 cm101 kgkadınBMI 30–40: 2 g/kg IBWBMI ≥ 40: 2,5 g/kg IBW
P = g/gün
11.EKG ritim şeridi yorumlamaOrta
II25 mm/s · 10 mm/mV

Bu düzenli DII şeridinde QT aralığını ve R–R aralığını ölçün, sonra hıza göre düzeltilmiş QTc değerini Bazett formülüyle hesaplayın: QTc = QT/√RR (her ikisi de saniye cinsinden). Cevabı saniye cinsinden üç ondalık basamakla verin.

DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
QTc = s
12.EKG ritim şeridi yorumlamaZor
II25 mm/s · 10 mm/mVikinci derece AV blok tip IIbirinci derece AV bloküçüncü derece (tam) AV blokjunctional ritim

Bu DII şeridi atriyumlar ile ventriküller arasında bir iletim sorunu gösteriyor. Hangi ritimdir? Cevabınıza tıklayın.

DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
  1. 1ikinci derece AV blok tip II
  2. 2birinci derece AV blok
  3. 3üçüncü derece (tam) AV blok
  4. 4junctional ritim
13.Önceliklendirme ve yetki devriOrta

During labor, the nurse sees the umbilical cord in the vagina after the membranes rupture. What is the first action?

  1. APush the cord back into the uterus
  2. BAsk the patient to walk around the room to bring the baby lower and speed up labor
  3. CWait for the next contraction before acting
  4. DRelieve pressure on the cord by lifting the presenting part with a gloved hand
14.Önceliklendirme ve yetki devriZor

A provider asks a nurse to perform a procedure that is outside the nurse’s scope of practice. What should the nurse do?

  1. ADecline, explain why and suggest who can safely do it
  2. BDo it just this once and promise the provider not to do it again
  3. CAsk a nursing assistant to do it instead
  4. DDo it, because the provider gave the instruction
15.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliğiOrta

Hangi pansuman atığı tıbbi (biyolojik tehlikeli) atık olarak atılmalıdır?

  1. ASon kullanma tarihi geçmiş, açılmamış ve kapalı bir pansuman
  2. BSteril pansuman paketinin dış kâğıt ambalajı
  3. CEnfekte bir yaradan gelen sıvıyla ıslanmış pansuman
  4. DElleri kurulamak için kullanılan temiz bir kâğıt havlu
16.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliğiZor

A patient given naloxone for an opioid overdose wakes up. An hour later, the patient is drowsy again with slow breathing. What is the likely reason?

  1. AThe patient is simply tired after the event
  2. BNaloxone itself causes slow breathing and drowsiness once it has been given
  3. CThe patient is now allergic to naloxone
  4. DNaloxone wears off sooner than many opioids, so the opioid effect returns
17.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerOrta

Which blood collection practice helps prevent hemolysis of the sample?

  1. ALeaving the tourniquet on for at least 3 minutes
  2. BGently inverting the tubes instead of shaking them
  3. CForcing blood quickly through a needle into the tube
  4. DUsing the smallest needle available for every patient
18.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerZor

Kalp yetmezliği olan bir hasta lisinopril, spironolakton ve potasyum takviyesi kullanmaktadır. Bugün potasyum 6,0 mEq/L'dir. En olası açıklama nedir?

  1. ALisinopril potasyumu düşürür
  2. BPotasyumu yükselten birkaç ilaç birlikte alınmaktadır
  3. CPotasyum takviyelerinin serum düzeyi üzerinde etkisi yoktur
  4. DSpironolakton potasyum kaybına neden olur

3Çözeltiler

1.Hemşirelik esasları

Cevap: A · Secondary intention

Cevap neden bu

Wounds with tissue loss that cannot be closed heal by secondary intention, with granulation filling the wound and more scarring. Tertiary (delayed primary) closure is when a wound is left open first and closed later.

Cevap

A · Secondary intention
2.Hemşirelik esasları

Cevap: D · Withhold it and contact the prescriber, as amoxicillin is a penicillin

Cevap neden bu

Amoxicillin is a penicillin and can cause the same allergic reaction, including anaphylaxis. The nurse withholds it and asks for an alternative.

Cevap

D · Withhold it and contact the prescriber, as amoxicillin is a penicillin
3.Klinik hemşirelik

Cevap: B · To reduce the risk of oral thrush

Cevap neden bu

Inhaled steroid deposited in the mouth and throat can cause oral candidiasis and a hoarse voice. Rinsing and using a spacer reduce this.

Cevap

B · To reduce the risk of oral thrush
4.Klinik hemşirelik

Cevap: A · It stops the clot growing and prevents new clots while the body breaks it down

Cevap neden bu

Anticoagulants prevent clot extension and new clots; the body's own fibrinolysis gradually breaks down the existing clot. Thrombolysis, which actively dissolves clots, is reserved for massive PE with shock.

Cevap

A · It stops the clot growing and prevents new clots while the body breaks it down
5.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: HCO₃⁻ = 21,8 mmol/L

Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.

PaCO₂ değişimi

|29 − 40| = 11 mmHg → 1,1 × 10 mmHg

Beklenen HCO₃⁻

HCO₃⁻ = 24 − 2·1,1 = 21,8 mmol/L

Cevap

HCO₃⁻ = 21,8 mmol/L
6.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: akut

Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.

Beklenen HCO₃⁻

akut: 24 + 1·3,5 = 27,5 mmol/L
kronik: 24 + 3,5·3,5 = 36,25 mmol/L

Karşılaştırın

ölçülen: 28 mmol/L → akut

Cevap

akut
7.Klinik değerlendirme skorları

Cevap: MFS = 45

Morse düşme skalası: altı madde. Düşme öyküsü: hayır 0, evet 25. İkincil tanı: hayır 0, evet 15. Yürüme yardımcısı: yok, yatak istirahati ya da hemşire yardımı 0; koltuk değneği, baston ya da yürüteç 15; mobilyalara tutunma 30. IV tedavi ya da salin kilidi: hayır 0, evet 20. Yürüyüş: normal, yatak istirahati ya da tekerlekli sandalye 0; zayıf 10; bozulmuş 20. Mental durum: kendi sınırlarını biliyor 0; sınırlarını olduğundan fazla görüyor ya da unutuyor 15. Toplam 0 ile 125 arasındadır. Risk kesme değerleri hastaneler arasında farklıdır; yaygın bir set: 0–24 düşük, 25–44 orta ve 45 ve üzeri yüksek.

Her maddeyi puanlayın

son 3 ayda düşme öyküsü: evet → 25
ikincil tanı: hayır → 0
yürüme yardımcısı: yok, yatak istirahati ya da hemşire yardımı → 0
IV tedavi ya da salin kilidi: evet → 20
yürüyüş: normal, yatak istirahati ya da tekerlekli sandalye → 0
mental durum: kendi sınırlarını biliyor → 0

Toplayın

Morse toplamı = 25 + 0 + 0 + 20 + 0 + 0 = 45

Cevap

MFS = 45
8.Klinik değerlendirme skorları

Cevap: hafif risk

Braden skalası: bası yarası riski için altı alt ölçek. Duyusal algı, nemlilik, aktivite, hareketlilik ve beslenme, en kötü düzeyden (1) sorun olmamasına (4) kadar 1 ile 4 arasında; sürtünme ve makaslama 1 ile 3 arasında puanlanır. Toplam 6 ile 23 arasındadır ve düşük toplam daha yüksek risk demektir. Yaygın bantlar: 19–23 risk yok, 15–18 hafif risk, 13–14 orta risk, 10–12 yüksek risk ve 9 ve altı çok yüksek risk.

Her alt ölçeği puanlayın

duyusal algı: çok kısıtlı → 2
nemlilik: çok nemli → 2
aktivite: sık yürüyor → 4
hareketlilik: hafif kısıtlı → 3
beslenme: mükemmel → 4
sürtünme ve makaslama: sorun var → 1

Toplayın

Braden toplamı = 2 + 2 + 4 + 3 + 4 + 1 = 16

Risk düzeyi

16 → hafif risk

Cevap

hafif risk
9.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Cevap: R = 98 mL/h

Gereksinimler ve serbest su: enerji gereksinimi çoğunlukla kcal/kg/gün × ağırlık, protein gereksinimi ise g/kg/gün × ağırlık olarak tahmin edilir. Bir formül yalnızca kısmen sudur; bu nedenle serbest suyu = hacim × su oranıdır; su ile yıkamalar günlük sıvı hedefinin geri kalanını oluşturur. İdeal vücut ağırlığı (Devine): İVA = erkeklerde 5 fitin (60 in) üzerindeki her inç için 50 kg + 2,3 kg, kadınlarda 60 in üzerindeki her inç için 45,5 kg + 2,3 kg; 1 in = 2,54 cm. Formül boyu en az 152,4 cm (5 ft) olan yetişkinler içindir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Gereken enerji

E = 30·63 = 1890 kcal/gün

Günlük hacim

V = 1890/1,2 = 1575 mL/gün

Pompa hızı

R = 1575/16 = 98,44 ≈ 98 mL/h

Cevap

R = 98 mL/h
10.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Cevap: P = 137 g/gün

İdeal vücut ağırlığı (Devine): İVA = erkeklerde 5 fitin (60 in) üzerindeki her inç için 50 kg + 2,3 kg, kadınlarda 60 in üzerindeki her inç için 45,5 kg + 2,3 kg; 1 in = 2,54 cm. Formül boyu en az 152,4 cm (5 ft) olan yetişkinler içindir. Kritik hastalıkta obezite (ASPEN/SCCM 2016): BKİ = ağırlık/boy² (kg/m²). Protein hedefi, BKİ 30–40 için günde ideal vücut ağırlığının kilogramı başına 2 g, BKİ 40 ve üzeri için günde ideal vücut ağırlığının kilogramı başına 2,5 g’a kadardır. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Beden kitle indeksi

BMI = 101/1,78² = 31,88 kg/m²

İdeal vücut ağırlığı (Devine)

178 cm/2,54 = 70,08 in
IBW = 45,5 + 2,3·(70,08 − 60) = 68,68 kg

Protein hedefi

BKİ 30 ile 40’ın altı: ideal vücut ağırlığının kilogramı başına 2 g.

P = 2·68,68 = 137,4 ≈ 137 g/gün

Cevap

P = 137 g/gün
11.EKG ritim şeridi yorumlama

Cevap: QTc = 0,471 s

QT ve QTc: QT aralığı QRS kompleksinin başından T dalgasının sonuna kadar uzanır. Kalp hızı arttıkça kısalır; bu nedenle saniye cinsinden R–R aralığı kullanılarak hıza göre düzeltilir: Bazett QTc = QT/√RR ve Fridericia QTc = QT/∛RR. Bazett çoğu ders kitabında kullanılan formüldür; hızlı hızlarda fazla düzeltir, bu durumlarda Fridericia tercih edilir. Sınırlar kaynaklara göre değişir: erkeklerde yaklaşık 0,45 sn, kadınlarda 0,46 sn üzerindeki QTc genellikle uzamış, 0,50 sn üzeri ise belirgin uzamış olarak adlandırılır.

Ölçün

QT = 10 × 0,04 = 0,40 s
RR = 18 × 0,04 = 0,72 s

Bazett formülü

QTc = 0,40/√0,72 = 0,40/0,8485 = 0,471 s

Cevap

QTc = 0,471 s

Hem erkekler (yaklaşık 0,45 sn) hem kadınlar (yaklaşık 0,46 sn) için olağan sınırların üzerinde: uzamış. (471 ms)

12.EKG ritim şeridi yorumlama

Cevap: üçüncü derece (tam) AV blok

AV bloklar: P dalgalarını sırayla işaretleyin ve hangilerini QRS’in izlediğini kontrol edin. Birinci derece: her P iletilir, PR sabit ve 0,20 sn’nin üzerinde. İkinci derece tip I (Mobitz I, Wenckebach): bir P dalgası iletilmeyene kadar PR atımdan atıma uzar, sonra döngü yeniden başlar (grup atımları). İkinci derece tip II (Mobitz II): iletilen atımların PR’si sabit kalır ve P dalgaları ansızın iletilmez; QRS çoğunlukla geniştir. Üçüncü derece (tam) blok: P dalgaları ve QRS kompleksleri kendi içinde düzenlidir ama birbirinden bağımsızdır, PR rastgele değişir ve atriyal hız kaçış hızından yüksektir (junctional 40–60/dk ve dar QRS, ventriküler 20–40/dk ve geniş QRS). 2:1 blok tek bir şeritten tip I ya da tip II olarak adlandırılamaz.

Beş adım

1. Hız: R–R = 35 küçük kare, 1500 ÷ 35 ≈ dakikada 43.
2. Ritim: R–R düzenli (1,40 sn) ve P–P düzenli (0,84 sn), ancak ikisi birbirinden bağımsız.
3. P dalgaları: pozitif ve dakikada 71 hızında düzenli, ancak QRS komplekslerine bağlı değil; bazıları bir QRS ya da T dalgasının içinde gizleniyor.
4. PR aralığı: atımdan atıma değişiyor; sabit bir ilişki yok.
5. QRS: 0,06 sn, dar (0,12 sn’nin altında).

Yorum

üçüncü derece (tam) AV blok

Cevap

üçüncü derece (tam) AV blok

Tip II ve üçüncü derece bloklar ansızın ilerleyebilenlerdir; bu nedenle ders kitapları onları tip I’den daha ciddi olarak sıralar.

13.Önceliklendirme ve yetki devri

Cevap: D · Relieve pressure on the cord by lifting the presenting part with a gloved hand

Cevap neden bu

In cord prolapse, the presenting part can compress the cord and cut off fetal oxygen. The nurse lifts the presenting part off the cord, calls for help and positions the patient (for example knee-chest) while urgent birth is arranged.

Cevap

D · Relieve pressure on the cord by lifting the presenting part with a gloved hand
14.Önceliklendirme ve yetki devri

Cevap: A · Decline, explain why and suggest who can safely do it

Cevap neden bu

Nurses must work within their legal scope of practice, even when asked by a provider. The nurse declines, explains the reason and helps find a suitable professional.

Cevap

A · Decline, explain why and suggest who can safely do it
15.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Cevap: C · Enfekte bir yaradan gelen sıvıyla ıslanmış pansuman

Cevap neden bu

Kan veya bulaşıcı vücut sıvılarıyla kontamine olan malzemeler yerel kurallara göre tıbbi atığa atılır. Temiz ambalaj genel atığa veya geri dönüşüme gider; böylece tıbbi atık hacmi olabildiğince az kalır.

Cevap

C · Enfekte bir yaradan gelen sıvıyla ıslanmış pansuman
16.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Cevap: D · Naloxone wears off sooner than many opioids, so the opioid effect returns

Cevap neden bu

Naloxone acts for a shorter time than many opioids, so sedation and respiratory depression can return. Patients are monitored closely, and repeat doses or an infusion may be needed.

Cevap

D · Naloxone wears off sooner than many opioids, so the opioid effect returns
17.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: B · Gently inverting the tubes instead of shaking them

Cevap neden bu

Hemolysis falsely raises potassium and affects other results. It is reduced by gentle inversion of tubes, avoiding very small needles, avoiding strong suction or forcing blood through a needle, and keeping tourniquet time short.

Cevap

B · Gently inverting the tubes instead of shaking them
18.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: B · Potasyumu yükselten birkaç ilaç birlikte alınmaktadır

Cevap neden bu

ADE inhibitörleri ve spironolaktonun ikisi de böbreklerin potasyumu tutmasına neden olur ve takviye bunu daha da artırır. Hemşire takviyeyi tutar, reçeteyi yazan kişiyi bilgilendirir ve böbrek işlevini ve EKG'yi kontrol eder.Kontrol edilen kaynak: High potassium level · MedlinePlus (NIH) (2025); Spironolactone · MedlinePlus (NIH) (2018)

Cevap

B · Potasyumu yükselten birkaç ilaç birlikte alınmaktadır

ExamProblems · examproblems.com/courses/nursing-fundamentals