Hemşirelik Esasları ve Klinik Uygulama: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 18 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Arter kan gazı yorumlama

Normal aralıklar
pH 7,35–7,45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4,7–6,0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Solunumsal: PaCO₂ pH’ın tersi yönde; Metabolik: HCO₃⁻ pH ile aynı yönde
Winter formülü
PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Metabolik alkaloz
PaCO₂ ≈ 0,7·HCO₃⁻ + 21
Anyon açığı
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Albümine göre düzeltilmiş açık
AG + 2,5·(4,0 − alb g/dL) = AG + 0,25·(40 − alb g/L)
Delta oranı
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
P/F oranı
PaO₂/FiO₂
Alveoler gaz denklemi
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8
Serum ozmolalitesi
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2,8)

Yöntem

  1. pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
  2. Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
  3. Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
  4. Metabolik asidozda PaCO₂’yi Winter formülüyle (1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2) karşılaştırın ve anyon açığını Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ile hesaplayın.
  5. Yüksek bir anyon açığını delta oranıyla, albümin düşükse de düzeltilmiş açıkla denetleyin.

Klinik değerlendirme skorları

Glasgow Koma Skalası
GCS = E (1–4) + V (1–5) + M (1–6) = 3–15
APGAR
5 belirti × 0–2 = 0–10; 7–10 güven verici, 4–6 orta derecede anormal, 0–3 düşük
Braden skalası
5 × (1–4) + 1 × (1–3) = 6–23; ≤ 18 risk altında
Morse düşme skalası
düşme 25, tanı 15, yardımcı 15/30, IV 20, yürüyüş 10/20, mental durum 15
NEWS2 riski
0–4 düşük; tek bir 3 düşük–orta; 5–6 orta; ≥ 7 yüksek
Ortalama arter basıncı
MAP = (SBP + 2·DBP)/3 = DBP + PP/3
Nabız basıncı ve şok indeksi
PP = SBP − DBP, SI = HR/SBP
Beden kitle indeksi
BMI = kg/m² = 703·lb/in²

Yöntem

  1. Sorunun kullandığı skor çizelgesini ve aralığını bulun (GCS 3–15, APGAR 0–10, Braden 6–23, Morse 0–125).
  2. Her maddeyi ayrı ayrı puanlayın, tanımı düzeyiyle eşleştirin.
  3. Madde puanlarını toplayın ve toplamın aralık içinde olduğunu kontrol edin.
  4. Kesme değerlerini uygulayın: NEWS2 için ayrıca tek başına 3 puan alan parametre olup olmadığına bakın.
  5. Türetilmiş değerler için MAP = (SKB + 2·DKB)/3, PP = SKB − DKB, SI = KH/SKB ve BKİ = kg/m² kullanın.

Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Günlük hacim
mL = kcal / (kcal/mL)
Sürekli besleme
mL/sa = günlük hacim / besleme saati
Bolus besleme
besleme başına mL = günlük hacim / besleme sayısı
Sağlanan enerji ve protein
kcal = mL × kcal/mL; g = L × g/L
Serbest su
mL = formül hacmi × su oranı
İdeal vücut ağırlığı (Devine)
erkekler 50 + 2,3 × (in − 60); kadınlar 45,5 + 2,3 × (in − 60); 1 in = 2,54 cm
Beden kitle indeksi
BMI = kg/m²
Parenteral beslenme
dekstroz 3,4 kcal/g, amino asitler 4 kcal/g, lipit %20 2,0 kcal/mL, %10 1,1 kcal/mL
Azot
g N = g protein / 6,25
Glukoz infüzyon hızı
GIR = mg/(kg·min) = % × mL/h / (6 × kg)

Yöntem

  1. Neyin istendiğini yazın: pompa hızı, hacim, kilokalori, gram protein ya da su.
  2. Enerjiyi mL = kcal/(kcal/mL) ile hacme, hacmi litre × g/L ile proteine çevirin.
  3. Hız için beslemenin gerçekten çalıştığı saate, bolus için besleme sayısına bölün.
  4. Gereksinimler için kcal/kg ya da g/kg değerini kuralın belirttiği ağırlıkla çarpın; ideal vücut ağırlığını Devine ile bulun: 50 ya da 45,5 + 2,3 × (inç − 60).
  5. PN için gramı % × mL/100 ile bulun, sonra dekstroz için 3,4 kcal/g, amino asitler için 4 kcal/g ve lipit için belirtilen kcal/mL’yi kullanın.

EKG ritim şeridi yorumlama

Kâğıt (25 mm/sn, 10 mm/mV)
1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 sn, 10 mm = 1 mV
Kalp hızı, düzenli ritim
300 ÷ büyük kareler = 1500 ÷ küçük kareler = 60 ÷ RR (sn)
Kalp hızı, düzensiz ritim
6 sn’deki QRS kompleksleri × 10
Normal PR aralığı
0,12–0,20 s
Normal QRS süresi
< 0.12 s
QTc (Bazett)
QT/√RR
QTc (Fridericia)
QT/∛RR
QTc (Framingham)
QT + 154·(1 − RR)
Sinüs hızları
bradikardi < 60, normal 60–100, taşikardi > 100 /dk
Kaçış hızları
junctional 40–60, ventriküler 20–40 /dk
Hızlı ritimler
SVT dakikada 150–250 (dar), VT dakikada > 100 (geniş)

Yöntem

  1. Hız: düzenli bir ritimde 300’ü iki R dalgası arasındaki büyük karelere ya da 1500’ü küçük karelere bölün; düzensiz bir ritimde 6 saniyedeki QRS komplekslerini sayın ve 10 ile çarpın.
  2. Ritim: R–R aralıklarını karşılaştırın. Eşitse düzenli; tekrarlayan bir örüntü varsa düzenli düzensiz; hiç örüntü yoksa düzensiz düzensizdir.
  3. P dalgaları: DII’de her QRS’in öncesinde, hepsi birbirine benzer, pozitif bir P dalgası var mı? Fibrilasyon ya da testere dişi dalgalarını, ters P dalgalarını ve QRS’siz P dalgalarını arayın.
  4. PR aralığı: P’nin başından QRS’in başına kadar, normalde 0,12–0,20 sn ve sabit. Uzayıp uzamadığına, düşen bir atımdan önce sabit kalıp kalmadığına ya da rastgele değişip değişmediğine bakın.
  5. QRS süresi: 0,12 sn’nin altı dar; 0,12 sn ve üzeri geniştir. Sonra ritmi adlandırın ve QT için saniye cinsinden sürelerle QTc = QT/√RR (Bazett) kullanın.

Önceliklendirme ve yetki devri

Yöntem

  1. Hiçbir şey yapılmazsa hastaya en çabuk neyin zarar vereceğini sorun.
  2. ABC’yi uygulayın (kalp durmasında C-A-B), sonra Maslow: fizyolojik gereksinimler güvenlikten, güvenlik psikolojik gereksinimlerden önce gelir.
  3. Seçenekleri karşılaştırın: akut kronikten, stabil olmayan stabilden, beklenmeyen beklenenden, sistemik lokalden önce gelir ve her bulguyu hastanın başlangıç durumuyla karşılaştırın.
  4. Acil durum değilse harekete geçmeden önce değerlendirin; sonra diğerlerinin bağlı olduğu adımı seçin.
  5. Yetki devri için beş doğruyu kontrol edin: görev, koşul, kişi, talimatlar ve gözetim. Değerlendirme, eğitim ve sonuçların değerlendirilmesi RN’de kalır.

Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Yöntem

  1. Her hasta için standart önlemlerle başlayın: el hijyeni, beklenen maruziyete uygun KKD, güvenli keskin alet kullanımı.
  2. Önlemleri bulaş yoluna göre ekleyin: temas (önlük, eldiven), damlacık (cerrahi maske), havayolu (N95, negatif basınçlı oda).
  3. Steril malzemeyi steril tutun: şüphe varsa steril değildir; değiştirin, asla silmeyin.
  4. Ortamda zararı önleyin: düşme önlemleri, kısıtlama yalnızca son çare olarak, yangın için RACE ve PASS.
  5. İlaç uygulamanın doğrularını, iki tanımlayıcıyı ve yüksek riskli ilaçlar için ek güvenceleri kontrol edin; hataları ve ramak kalaları bildirin.

Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Yöntem

  1. Değeri önce laboratuvarın kendi referans aralığıyla, sonra hastanın başlangıç değeri ve eğilimiyle karşılaştırın.
  2. Örneği kontrol edin: hemoliz, gecikme ya da IV yakınından alınan kan yanlış sonuç verebilir.
  3. Değeri tipik belirtilerine ve buna yol açan ilaç ve durumlara bağlayın.
  4. Etkileşimleri arayın: düşük potasyum ya da magnezyum digoksin toksisitesini artırır; dehidratasyon lityumu yükseltir.
  5. Hasta üzerinde harekete geçin: değerlendirin, düzey güvenli değilse ilacı bekletin, kritik değerleri geri okuyun ve reçeteyi yazan hekime bildirin.

2Alıştırma soruları

1.Hemşirelik esaslarıOrta

Malnütrisyon Evrensel Tarama Aracı (MUST) neyi değerlendirir?

  1. AMalnütrisyon riskini
  2. BDüşme riskini
  3. CAğrı düzeyini
  4. DYutma yeteneğini
2.Hemşirelik esaslarıZor

Which pair of details is best for confirming a patient's identity before giving a medicine?

  1. AFull name and date of birth, checked against the wristband
  2. BBed number and the patient's first name, checked against the ward list
  3. CRoom number and diagnosis
  4. DThe name on the door and the patient's face
3.Klinik hemşirelikOrta

Modern wound care generally aims to keep a healing wound bed:

  1. ATightly packed with dry gauze
  2. BMoist but not wet
  3. CCompletely dry and open to the air
  4. DSoaked in antiseptic solution every day
4.Klinik hemşirelikZor

Which feature best distinguishes delirium from dementia?

  1. ADementia always causes visual hallucinations
  2. BDelirium starts suddenly and fluctuates, while dementia develops gradually
  3. CDelirium is permanent, while dementia is reversible
  4. DDelirium only affects people under 50, while dementia affects older people
5.Arter kan gazı yorumlamaOrta
pH7,357,457,26PaCO₂mmHg354578HCO₃⁻mmol/L222634kompanse olmamışkısmen kompansetam kompanse

Bir alıştırma arter kan gazı pH 7,26, PaCO₂ 78 mmHg (10,4 kPa) ve HCO₃⁻ 34 mmol/L gösteriyor. Birincil bozukluk solunumsal asidoz’dır. Ne kadar kompanse edilmiştir? Cevabınıza tıklayın.

pH 7,26PaCO₂ 78 mmHg (10,4 kPa)HCO₃⁻ 34 mmol/L
  1. 1kompanse olmamış
  2. 2kısmen kompanse
  3. 3tam kompanse
6.Arter kan gazı yorumlamaZor

Alıştırma değerleri: Na⁺ 138, Cl⁻ 113, HCO₃⁻ 12 mmol/L ve albümin 21 g/L. Albümine göre düzeltilmiş anyon açığını, AGc = AG + 0,25·(40 − albümin), bulun.

Na⁺ 138 mmol/LCl⁻ 113 mmol/LHCO₃⁻ 12 mmol/Lalbümin 21 g/L
AGc = mmol/L
7.Klinik değerlendirme skorlarıOrta
hafifortaağır

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Kafa travması geçirmiş bir alıştırma hastası kendisine seslenildiğinde gözlerini açıyor, cümlelerle konuşuyor ama konfüze ve en iyi motor yanıt olarak şunu gösteriyor: ekstremiteyi basıdan çekiyor (normal fleksiyon). GCS’yi hesaplayın ve kafa travmasını ona göre sınıflandırın. Cevabınıza tıklayın.

  1. 1hafif
  2. 2orta
  3. 3ağır
8.Klinik değerlendirme skorlarıZor
düşük riskorta riskyüksek risk

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir alıştırma hastası Morse düşme skalasıyla değerlendiriliyor: son 3 ayda düşme öyküsü: hayır; ikincil tanı: hayır; yürüme yardımcısı: yok, yatak istirahati ya da hemşire yardımı; IV tedavi ya da salin kilidi: hayır; yürüyüş: zayıf; mental durum: kendi sınırlarını biliyor. 0–24 düşük, 25–44 orta ve 45 ve üzeri yüksek kesme değerlerini kullanarak düşme riski düzeyine tıklayın.

  1. 1düşük risk
  2. 2orta risk
  3. 3yüksek risk
9.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamalarıOrta
1 kcal/mL84% serbest su50 mL/hher 6 h55 kg · 30 mL/kg/gün20 h/günV = ? mL

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 55 kg ağırlığındaki bir hastanın sıvı hedefi 30 mL/kg/gün ve tüm sıvıyı besleme tüpü yoluyla alıyor. Formül %84 serbest su içeriyor ve günde 20 saat boyunca 50 mL/sa hızla veriliyor. Sıvının geri kalanı 6 saatte bir su ile yıkama olarak veriliyor. Her yıkamanın hacmi V nedir? En yakın tam sayıya yuvarlayın.

55 kg30 mL/kg/gün84%50 mL/h · 20 hher 6 h
V = mL
10.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamalarıZor
106 kg174 cmkadınBMI = kg/m²E = ? kcal/gün

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Kritik hastalığı olan, boyu 174 cm ve ağırlığı 106 kg olan bir kadın için alıştırma protokolü, BKİ 30–50 kg/m² ise günde gerçek vücut ağırlığının kilogramı başına 14 kcal, BKİ 50 kg/m²’nin üzerindeyse günde ideal vücut ağırlığının (Devine) kilogramı başına 23 kcal verir. Enerji hedefini E kcal/gün cinsinden bulun. En yakın tam sayıya yuvarlayın.

174 cm106 kgkadınBMI 30–50: 14 kcal/kg gerçekBMI > 50: 23 kcal/kg IBW
E = kcal/gün
11.EKG ritim şeridi yorumlamaOrta
II25 mm/s · 10 mm/mVatriyal flutter, 2:1 iletisinüs taşikardisiatriyal fibrilasyonatriyal flutter, 3:1 ileti

Bu DII ritim şeridini yorumlayın. Hangi ritimdir? Cevabınıza tıklayın.

DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
  1. 1atriyal flutter, 2:1 ileti
  2. 2sinüs taşikardisi
  3. 3atriyal fibrilasyon
  4. 4atriyal flutter, 3:1 ileti
12.EKG ritim şeridi yorumlamaZor
II25 mm/s · 10 mm/mVikinci derece AV blok tip I (Wenckebach)ikinci derece AV blok tip IIüçüncü derece (tam) AV blokbirinci derece AV blok

Bu DII şeridi atriyumlar ile ventriküller arasında bir iletim sorunu gösteriyor. Hangi ritimdir? Cevabınıza tıklayın.

DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
  1. 1ikinci derece AV blok tip I (Wenckebach)
  2. 2ikinci derece AV blok tip II
  3. 3üçüncü derece (tam) AV blok
  4. 4birinci derece AV blok
13.Önceliklendirme ve yetki devriOrta

During a blood transfusion, a patient develops chills, back pain and a fever. What is the nurse’s first action?

  1. AFinish the unit quickly through a pressure bag so that the reaction does not last long
  2. BGive an antipyretic and continue the transfusion
  3. CStop the transfusion and keep the IV open with normal saline via new tubing
  4. DSlow the transfusion and recheck in an hour
14.Önceliklendirme ve yetki devriZor

A patient admitted with suspected appendicitis says the pain suddenly got better, but now the abdomen is rigid and the heart rate is rising. What does this suggest?

  1. AThe patient’s analgesic has finally started to work
  2. BThe appendix may have ruptured, causing peritonitis
  3. CThe pain has moved to a different, harmless place
  4. DThe appendicitis is getting better without surgery
15.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliğiOrta

Why are patients on long-term corticosteroids at higher risk from infections?

  1. ASteroids kill the patient’s normal skin bacteria
  2. BSteroids suppress the immune response and can hide signs of infection
  3. CSteroids make the patient’s blood more acidic, which helps bacteria grow
  4. DSteroids only affect the risk of fungal skin rashes
16.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliğiZor

Bir mikroorganizmanın bulaş yoluna dayalı önlemlerle hangi eşleşmesi doğrudur?

  1. Aİnfluenza – yalnızca havayolu
  2. BKabakulak – damlacık
  3. CKızamık – yalnızca temas
  4. DC. difficile – havayolu
17.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerOrta

A patient is starting atorvastatin. Which laboratory test is usually checked at baseline?

  1. ASerum lipase
  2. BBlood cultures
  3. CLiver enzymes
  4. DThyroid antibodies
18.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerZor

A patient with sepsis has the following new results. Which set best shows organ dysfunction?

  1. ACalcium 9,4 mg/dL, phosphate 3,5 mg/dL, magnesium 1,9 mEq/L
  2. BWBC 11,5 × 10³/µL, potassium 4,2 mEq/L, albumin 3,8 g/dL
  3. CHemoglobin 12,5 g/dL, sodium 138 mEq/L, glucose 105 mg/dL
  4. DPlatelets 70 × 10³/µL, creatinine doubled, bilirubin raised

3Çözeltiler

1.Hemşirelik esasları

Cevap: A · Malnütrisyon riskini

Cevap neden bu

MUST beden kitle indeksini, istenmeyen kilo kaybını ve akut hastalık etkisini, malnütrisyon riskini gösteren ve beslenme bakımına yön veren bir puanda birleştirir.

Cevap

A · Malnütrisyon riskini
2.Hemşirelik esasları

Cevap: A · Full name and date of birth, checked against the wristband

Cevap neden bu

At least two personal identifiers, such as name, date of birth and hospital number, are checked with the patient and the wristband. Bed and room numbers change and are not identifiers.

Cevap

A · Full name and date of birth, checked against the wristband
3.Klinik hemşirelik

Cevap: B · Moist but not wet

Cevap neden bu

A moist wound environment speeds epithelial cell migration and healing. Too much moisture causes maceration, so dressings are chosen to manage exudate.

Cevap

B · Moist but not wet
4.Klinik hemşirelik

Cevap: B · Delirium starts suddenly and fluctuates, while dementia develops gradually

Cevap neden bu

Delirium develops over hours to days, with fluctuating attention and consciousness, and is often reversible when the cause is treated. Dementia is a gradual, progressive decline. Patients with dementia are at higher risk of delirium.

Cevap

B · Delirium starts suddenly and fluctuates, while dementia develops gradually
5.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: kısmen kompanse

Kan gazı okuma (ROME): önce pH: 7,35’in altı asidemi, 7,45’in üstü alkalemidir. Sonra bunu açıklayan değeri bulun. PaCO₂ (normal 35–45 mmHg, 4,7–6,0 kPa) solunumsal kısımdır ve solunumsal bir bozuklukta pH’ın tersi yönde (Opposite) hareket eder; HCO₃⁻ (normal 22–26 mmol/L) metabolik kısımdır ve pH ile aynı yönde (Equal) hareket eder (Respiratory Opposite, Metabolic Equal). Öbür değer kompansasyonu gösterir: normalse kompanse olmamıştır; pH hâlâ anormalken pH’ı geri çeken yönde anormalse kısmen kompanse; pH normal ve her iki değer anormalse tam kompanse. Aralıklar laboratuvarlar arasında biraz farklılık gösterir; bunlar alıştırma değerleridir.

ROME, değer değer

pH 7,26: asidemi (7,35’in altı)
PaCO₂ 78 mmHg: yüksek (35–45)
HCO₃⁻ 34 mmol/L: yüksek (22–26)

Kompansasyon

kısmen kompanse

Cevap

kısmen kompanse
6.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: AGc = 17,75 mmol/L

Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.

Anyon açığı

AG = 138 − (113 + 12) = 13

Albümin düzeltmesi

13 + 0,25·(40 − 21) = 17,75 mmol/L

Cevap

AGc = 17,75 mmol/L

Düzeltmeden sonra yaklaşık 12’nin üstünde: yüksek anyon açığı.

7.Klinik değerlendirme skorları

Cevap: orta

Glasgow Koma Skalası: üç alandaki en iyi yanıtı toplayın. Göz açma E: 4 kendiliğinden, 3 sese ya da konuşmaya, 2 basıya, 1 yok. Sözel V: 5 oryante, 4 konfüze, 3 uygunsuz sözcükler, 2 anlaşılmaz sesler, 1 yok. Motor M: 6 emirlere uyuyor, 5 yerini belirliyor, 4 normal fleksiyon (geri çekiyor), 3 anormal fleksiyon, 2 ekstansiyon, 1 yok. Toplam 3 ile 15 arasındadır. Kafa travmasından sonra 13–15 genellikle hafif, 9–12 orta ve 3–8 ağır olarak adlandırılır.

Her alanı puanlayın

E: kendisine seslenildiğinde gözlerini açıyor → 3
V: cümlelerle konuşuyor ama konfüze → 4
M: ekstremiteyi basıdan çekiyor (normal fleksiyon) → 4

Toplayın

GCS = 3 + 4 + 4 = 11

Şiddet

GCS 11 → orta

Cevap

orta
8.Klinik değerlendirme skorları

Cevap: düşük risk

Morse düşme skalası: altı madde. Düşme öyküsü: hayır 0, evet 25. İkincil tanı: hayır 0, evet 15. Yürüme yardımcısı: yok, yatak istirahati ya da hemşire yardımı 0; koltuk değneği, baston ya da yürüteç 15; mobilyalara tutunma 30. IV tedavi ya da salin kilidi: hayır 0, evet 20. Yürüyüş: normal, yatak istirahati ya da tekerlekli sandalye 0; zayıf 10; bozulmuş 20. Mental durum: kendi sınırlarını biliyor 0; sınırlarını olduğundan fazla görüyor ya da unutuyor 15. Toplam 0 ile 125 arasındadır. Risk kesme değerleri hastaneler arasında farklıdır; yaygın bir set: 0–24 düşük, 25–44 orta ve 45 ve üzeri yüksek.

Her maddeyi puanlayın

son 3 ayda düşme öyküsü: hayır → 0
ikincil tanı: hayır → 0
yürüme yardımcısı: yok, yatak istirahati ya da hemşire yardımı → 0
IV tedavi ya da salin kilidi: hayır → 0
yürüyüş: zayıf → 10
mental durum: kendi sınırlarını biliyor → 0

Toplayın

Morse toplamı = 0 + 0 + 0 + 0 + 10 + 0 = 10

Risk düzeyi

10 → düşük risk

Cevap

düşük risk
9.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Cevap: V = 203 mL

Gereksinimler ve serbest su: enerji gereksinimi çoğunlukla kcal/kg/gün × ağırlık, protein gereksinimi ise g/kg/gün × ağırlık olarak tahmin edilir. Bir formül yalnızca kısmen sudur; bu nedenle serbest suyu = hacim × su oranıdır; su ile yıkamalar günlük sıvı hedefinin geri kalanını oluşturur. İdeal vücut ağırlığı (Devine): İVA = erkeklerde 5 fitin (60 in) üzerindeki her inç için 50 kg + 2,3 kg, kadınlarda 60 in üzerindeki her inç için 45,5 kg + 2,3 kg; 1 in = 2,54 cm. Formül boyu en az 152,4 cm (5 ft) olan yetişkinler içindir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Sıvı hedefi

30·55 = 1650 mL/gün

Formülden gelen serbest su

50·20 = 1000 mL
1000·0,84 = 840 mL

Hâlâ gereken su

1650 − 840 = 810 mL/gün

Yıkama başına hacim

24/6 = 4 yıkamalar
V = 810/4 = 202,5 ≈ 203 mL

Cevap

V = 203 mL
10.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Cevap: E = 1484 kcal/gün

İdeal vücut ağırlığı (Devine): İVA = erkeklerde 5 fitin (60 in) üzerindeki her inç için 50 kg + 2,3 kg, kadınlarda 60 in üzerindeki her inç için 45,5 kg + 2,3 kg; 1 in = 2,54 cm. Formül boyu en az 152,4 cm (5 ft) olan yetişkinler içindir. Kritik hastalıkta obezite (ASPEN/SCCM 2016): BKİ = ağırlık/boy² (kg/m²). BKİ 30–50 için enerji hedefi, gerçek vücut ağırlığının kilogramı başına günde 11–14 kcal’dir; 50’nin üzerinde ideal vücut ağırlığının kilogramı başına günde 22–25 kcal’dir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Beden kitle indeksi

BMI = 106/1,74² = 35,01 kg/m²

Enerji hedefi

BKİ 30–50: gerçek vücut ağırlığının kilogramı başına kcal.

E = 14·106 = 1484 kcal/gün

Cevap

E = 1484 kcal/gün
11.EKG ritim şeridi yorumlama

Cevap: atriyal flutter, 2:1 ileti

Ritim ölçütleri (DII derivasyonu): sinüs ritminde her QRS’in öncesinde pozitif bir P dalgası, 0,12–0,20 sn sabit bir PR ve dar bir QRS bulunur: 60–100/dk’da normal sinüs ritmi, 60’ın altında sinüs bradikardisi, 100’ün üzerinde sinüs taşikardisi. Atriyal fibrilasyon: P dalgası yok, fibrilasyon dalgalı temel çizgi ve düzensiz düzensiz R–R. Atriyal flutter: dakikada yaklaşık 250–350 hızında testere dişi flutter dalgaları ve 2:1 ya da 4:1 gibi sabit bir iletim oranı. Birinci derece AV blok: 0,20 sn’nin üzerinde sabit PR ile sinüs ritmi. Junctional ritim: 40–60/dk’da dar QRS, P dalgası yok ya da ters (PR 0,12 sn’nin altında ya da P dalgası QRS’ten sonra). PVK, P dalgası olmayan erken, geniş (0,12 sn ve üzeri), bozuk biçimli bir QRS’tir; T dalgası karşı yöndedir ve çoğunlukla tam kompanse edici bir duraklama izler; bigeminide her ikinci atım bir PVK’dır.

Beş adım

1. Hız: R–R = 12 küçük kare, 1500 ÷ 12 ≈ dakikada 125.
2. Ritim: düzenli, her R–R 0,48 sn.
3. P dalgaları: yok; her 0,24 sn’de bir (250/dk) düzenli testere dişi flutter dalgaları var, her QRS için 2.
4. PR aralığı: ölçülemiyor.
5. QRS: 0,08 sn, dar (0,12 sn’nin altında).

Yorum

atriyal flutter, 2:1 ileti

Cevap

atriyal flutter, 2:1 ileti
12.EKG ritim şeridi yorumlama

Cevap: ikinci derece AV blok tip II

AV bloklar: P dalgalarını sırayla işaretleyin ve hangilerini QRS’in izlediğini kontrol edin. Birinci derece: her P iletilir, PR sabit ve 0,20 sn’nin üzerinde. İkinci derece tip I (Mobitz I, Wenckebach): bir P dalgası iletilmeyene kadar PR atımdan atıma uzar, sonra döngü yeniden başlar (grup atımları). İkinci derece tip II (Mobitz II): iletilen atımların PR’si sabit kalır ve P dalgaları ansızın iletilmez; QRS çoğunlukla geniştir. Üçüncü derece (tam) blok: P dalgaları ve QRS kompleksleri kendi içinde düzenlidir ama birbirinden bağımsızdır, PR rastgele değişir ve atriyal hız kaçış hızından yüksektir (junctional 40–60/dk ve dar QRS, ventriküler 20–40/dk ve geniş QRS). 2:1 blok tek bir şeritten tip I ya da tip II olarak adlandırılamaz.

Beş adım

1. Hız: 6 sn’de 4 QRS kompleksi, × 10 = dakikada 40.
2. Ritim: P dalgaları düzenli; QRS’in eksik olduğu uzun bir duraklama dışında R–R düzenli.
3. P dalgaları: pozitif ve düzenli (P–P 0,84 sn, dakikada 71); her 3 P dalgasından birini QRS izlemiyor.
4. PR aralığı: iletilen atımlarda 0,20 sn ile sabit.
5. QRS: 0,06 sn, dar (0,12 sn’nin altında).

Yorum

ikinci derece AV blok tip II

Cevap

ikinci derece AV blok tip II

Tip II ve üçüncü derece bloklar ansızın ilerleyebilenlerdir; bu nedenle ders kitapları onları tip I’den daha ciddi olarak sıralar.

13.Önceliklendirme ve yetki devri

Cevap: C · Stop the transfusion and keep the IV open with normal saline via new tubing

Cevap neden bu

For any suspected transfusion reaction, the nurse stops the transfusion at once, keeps the vein open with normal saline through new tubing and informs the provider and blood bank.

Cevap

C · Stop the transfusion and keep the IV open with normal saline via new tubing
14.Önceliklendirme ve yetki devri

Cevap: B · The appendix may have ruptured, causing peritonitis

Cevap neden bu

A sudden ease in pain followed by a rigid abdomen and a rising pulse can mean rupture and peritonitis. This is a surgical emergency, so the nurse reports at once.

Cevap

B · The appendix may have ruptured, causing peritonitis
15.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Cevap: B · Steroids suppress the immune response and can hide signs of infection

Cevap neden bu

Corticosteroids reduce white cell activity and inflammation, so infections develop more easily and may cause less fever or redness. Nurses watch closely for subtle signs.

Cevap

B · Steroids suppress the immune response and can hide signs of infection
16.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Cevap: B · Kabakulak – damlacık

Cevap neden bu

Kabakulak solunum damlacıklarıyla yayılır; bu nedenle damlacık önlemleri uygulanır. Kızamık havayoluyla bulaşır, C. difficile temas önlemleri gerektirir, influenza ise damlacık önlemleri gerektirir.

Cevap

B · Kabakulak – damlacık
17.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: C · Liver enzymes

Cevap neden bu

Statins can raise liver enzymes, so a baseline ALT is usually checked, with a lipid panel to judge response. Routine repeat liver tests are not always needed, but symptoms of liver injury or muscle pain should be reported.Kontrol edilen kaynak: Statins · MedlinePlus (NIH) (2025)

Cevap

C · Liver enzymes
18.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: D · Platelets 70 × 10³/µL, creatinine doubled, bilirubin raised

Cevap neden bu

In sepsis, falling platelets (coagulation), a rising creatinine (kidney) and a raised bilirubin (liver) show organ dysfunction, which indicates severe disease. The other sets are normal or near normal.Kontrol edilen kaynak: Bacterial Sepsis · StatPearls (NCBI Bookshelf) (2023); Laboratory Evaluation of Sepsis · StatPearls (NCBI Bookshelf) (2023)

Cevap

D · Platelets 70 × 10³/µL, creatinine doubled, bilirubin raised

ExamProblems · examproblems.com/courses/nursing-fundamentals