Hemşirelik Esasları ve Klinik Uygulama: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 18 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Arter kan gazı yorumlama

Normal aralıklar
pH 7,35–7,45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4,7–6,0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Solunumsal: PaCO₂ pH’ın tersi yönde; Metabolik: HCO₃⁻ pH ile aynı yönde
Winter formülü
PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Metabolik alkaloz
PaCO₂ ≈ 0,7·HCO₃⁻ + 21
Anyon açığı
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Albümine göre düzeltilmiş açık
AG + 2,5·(4,0 − alb g/dL) = AG + 0,25·(40 − alb g/L)
Delta oranı
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
P/F oranı
PaO₂/FiO₂
Alveoler gaz denklemi
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8
Serum ozmolalitesi
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2,8)

Yöntem

  1. pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
  2. Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
  3. Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
  4. Metabolik asidozda PaCO₂’yi Winter formülüyle (1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2) karşılaştırın ve anyon açığını Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ile hesaplayın.
  5. Yüksek bir anyon açığını delta oranıyla, albümin düşükse de düzeltilmiş açıkla denetleyin.

Klinik değerlendirme skorları

Glasgow Koma Skalası
GCS = E (1–4) + V (1–5) + M (1–6) = 3–15
APGAR
5 belirti × 0–2 = 0–10; 7–10 güven verici, 4–6 orta derecede anormal, 0–3 düşük
Braden skalası
5 × (1–4) + 1 × (1–3) = 6–23; ≤ 18 risk altında
Morse düşme skalası
düşme 25, tanı 15, yardımcı 15/30, IV 20, yürüyüş 10/20, mental durum 15
NEWS2 riski
0–4 düşük; tek bir 3 düşük–orta; 5–6 orta; ≥ 7 yüksek
Ortalama arter basıncı
MAP = (SBP + 2·DBP)/3 = DBP + PP/3
Nabız basıncı ve şok indeksi
PP = SBP − DBP, SI = HR/SBP
Beden kitle indeksi
BMI = kg/m² = 703·lb/in²

Yöntem

  1. Sorunun kullandığı skor çizelgesini ve aralığını bulun (GCS 3–15, APGAR 0–10, Braden 6–23, Morse 0–125).
  2. Her maddeyi ayrı ayrı puanlayın, tanımı düzeyiyle eşleştirin.
  3. Madde puanlarını toplayın ve toplamın aralık içinde olduğunu kontrol edin.
  4. Kesme değerlerini uygulayın: NEWS2 için ayrıca tek başına 3 puan alan parametre olup olmadığına bakın.
  5. Türetilmiş değerler için MAP = (SKB + 2·DKB)/3, PP = SKB − DKB, SI = KH/SKB ve BKİ = kg/m² kullanın.

Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Günlük hacim
mL = kcal / (kcal/mL)
Sürekli besleme
mL/sa = günlük hacim / besleme saati
Bolus besleme
besleme başına mL = günlük hacim / besleme sayısı
Sağlanan enerji ve protein
kcal = mL × kcal/mL; g = L × g/L
Serbest su
mL = formül hacmi × su oranı
İdeal vücut ağırlığı (Devine)
erkekler 50 + 2,3 × (in − 60); kadınlar 45,5 + 2,3 × (in − 60); 1 in = 2,54 cm
Beden kitle indeksi
BMI = kg/m²
Parenteral beslenme
dekstroz 3,4 kcal/g, amino asitler 4 kcal/g, lipit %20 2,0 kcal/mL, %10 1,1 kcal/mL
Azot
g N = g protein / 6,25
Glukoz infüzyon hızı
GIR = mg/(kg·min) = % × mL/h / (6 × kg)

Yöntem

  1. Neyin istendiğini yazın: pompa hızı, hacim, kilokalori, gram protein ya da su.
  2. Enerjiyi mL = kcal/(kcal/mL) ile hacme, hacmi litre × g/L ile proteine çevirin.
  3. Hız için beslemenin gerçekten çalıştığı saate, bolus için besleme sayısına bölün.
  4. Gereksinimler için kcal/kg ya da g/kg değerini kuralın belirttiği ağırlıkla çarpın; ideal vücut ağırlığını Devine ile bulun: 50 ya da 45,5 + 2,3 × (inç − 60).
  5. PN için gramı % × mL/100 ile bulun, sonra dekstroz için 3,4 kcal/g, amino asitler için 4 kcal/g ve lipit için belirtilen kcal/mL’yi kullanın.

EKG ritim şeridi yorumlama

Kâğıt (25 mm/sn, 10 mm/mV)
1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 sn, 10 mm = 1 mV
Kalp hızı, düzenli ritim
300 ÷ büyük kareler = 1500 ÷ küçük kareler = 60 ÷ RR (sn)
Kalp hızı, düzensiz ritim
6 sn’deki QRS kompleksleri × 10
Normal PR aralığı
0,12–0,20 s
Normal QRS süresi
< 0.12 s
QTc (Bazett)
QT/√RR
QTc (Fridericia)
QT/∛RR
QTc (Framingham)
QT + 154·(1 − RR)
Sinüs hızları
bradikardi < 60, normal 60–100, taşikardi > 100 /dk
Kaçış hızları
junctional 40–60, ventriküler 20–40 /dk
Hızlı ritimler
SVT dakikada 150–250 (dar), VT dakikada > 100 (geniş)

Yöntem

  1. Hız: düzenli bir ritimde 300’ü iki R dalgası arasındaki büyük karelere ya da 1500’ü küçük karelere bölün; düzensiz bir ritimde 6 saniyedeki QRS komplekslerini sayın ve 10 ile çarpın.
  2. Ritim: R–R aralıklarını karşılaştırın. Eşitse düzenli; tekrarlayan bir örüntü varsa düzenli düzensiz; hiç örüntü yoksa düzensiz düzensizdir.
  3. P dalgaları: DII’de her QRS’in öncesinde, hepsi birbirine benzer, pozitif bir P dalgası var mı? Fibrilasyon ya da testere dişi dalgalarını, ters P dalgalarını ve QRS’siz P dalgalarını arayın.
  4. PR aralığı: P’nin başından QRS’in başına kadar, normalde 0,12–0,20 sn ve sabit. Uzayıp uzamadığına, düşen bir atımdan önce sabit kalıp kalmadığına ya da rastgele değişip değişmediğine bakın.
  5. QRS süresi: 0,12 sn’nin altı dar; 0,12 sn ve üzeri geniştir. Sonra ritmi adlandırın ve QT için saniye cinsinden sürelerle QTc = QT/√RR (Bazett) kullanın.

Önceliklendirme ve yetki devri

Yöntem

  1. Hiçbir şey yapılmazsa hastaya en çabuk neyin zarar vereceğini sorun.
  2. ABC’yi uygulayın (kalp durmasında C-A-B), sonra Maslow: fizyolojik gereksinimler güvenlikten, güvenlik psikolojik gereksinimlerden önce gelir.
  3. Seçenekleri karşılaştırın: akut kronikten, stabil olmayan stabilden, beklenmeyen beklenenden, sistemik lokalden önce gelir ve her bulguyu hastanın başlangıç durumuyla karşılaştırın.
  4. Acil durum değilse harekete geçmeden önce değerlendirin; sonra diğerlerinin bağlı olduğu adımı seçin.
  5. Yetki devri için beş doğruyu kontrol edin: görev, koşul, kişi, talimatlar ve gözetim. Değerlendirme, eğitim ve sonuçların değerlendirilmesi RN’de kalır.

Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Yöntem

  1. Her hasta için standart önlemlerle başlayın: el hijyeni, beklenen maruziyete uygun KKD, güvenli keskin alet kullanımı.
  2. Önlemleri bulaş yoluna göre ekleyin: temas (önlük, eldiven), damlacık (cerrahi maske), havayolu (N95, negatif basınçlı oda).
  3. Steril malzemeyi steril tutun: şüphe varsa steril değildir; değiştirin, asla silmeyin.
  4. Ortamda zararı önleyin: düşme önlemleri, kısıtlama yalnızca son çare olarak, yangın için RACE ve PASS.
  5. İlaç uygulamanın doğrularını, iki tanımlayıcıyı ve yüksek riskli ilaçlar için ek güvenceleri kontrol edin; hataları ve ramak kalaları bildirin.

Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Yöntem

  1. Değeri önce laboratuvarın kendi referans aralığıyla, sonra hastanın başlangıç değeri ve eğilimiyle karşılaştırın.
  2. Örneği kontrol edin: hemoliz, gecikme ya da IV yakınından alınan kan yanlış sonuç verebilir.
  3. Değeri tipik belirtilerine ve buna yol açan ilaç ve durumlara bağlayın.
  4. Etkileşimleri arayın: düşük potasyum ya da magnezyum digoksin toksisitesini artırır; dehidratasyon lityumu yükseltir.
  5. Hasta üzerinde harekete geçin: değerlendirin, düzey güvenli değilse ilacı bekletin, kritik değerleri geri okuyun ve reçeteyi yazan hekime bildirin.

2Alıştırma soruları

1.Hemşirelik esaslarıOrta

What is a portable bladder scanner used for?

  1. ATaking a sterile sample of urine for culture without a catheter
  2. BChecking the urine for blood and protein
  3. CMeasuring how much urine is in the bladder without a catheter
  4. DDetecting kidney stones
2.Hemşirelik esaslarıZor

Which sign is usually a late sign of hypoxia?

  1. AA rising heart rate
  2. BRestlessness
  3. CCyanosis
  4. DA rising respiratory rate
3.Klinik hemşirelikOrta

Tip 1 diyabetli bir hastanın kan şekeri 25 mmol/L, solunumu derin ve hızlı, idrarında keton var. Olası tanı nedir?

  1. AKetonsuz hiperozmolar hiperglisemik durum
  2. BNormal şeker dalgalanması
  3. CDiyabetik ketoasidoz
  4. DHipoglisemi
4.Klinik hemşirelikZor

Which patient should the nurse assess first?

  1. AA patient with COPD whose SpO2 is 89% and within their target range
  2. BA patient with diabetes whose glucose is 11 mmol/L (198 mg/dL) before lunch
  3. CA patient with asthma who can only speak in single words
  4. DA postoperative patient who rates their pain as 6/10
5.Arter kan gazı yorumlamaOrta

Bir alıştırma gazı, HCO₃⁻ 6 mmol/L ile metabolik asidoz gösteriyor. Beklenen PaCO₂ değerini (aralığın merkezi), mmHg cinsinden bulmak için Winter formülünü kullanın.

HCO₃⁻ 6 mmol/L
PaCO₂ = mmHg
6.Arter kan gazı yorumlamaZor
pH7,357,457,25PaCO₂mmHg354526HCO₃⁻mmol/L222611ek normal açıklı asidozsaf yüksek açıklı asidozek metabolik alkaloz

Bir alıştırma gazı pH 7,25, PaCO₂ 26 mmHg (3,5 kPa) ve HCO₃⁻ 11 mmol/L gösteriyor; Na⁺ 144 ve Cl⁻ 103 mmol/L. Anyon açığını ve delta oranını kullanarak en iyi yorumu seçip tıklayın.

pH 7,25PaCO₂ 26 mmHg (3,5 kPa)HCO₃⁻ 11 mmol/LNa⁺ 144 mmol/LCl⁻ 103 mmol/L
  1. 1ek normal açıklı asidoz
  2. 2saf yüksek açıklı asidoz
  3. 3ek metabolik alkaloz
7.Klinik değerlendirme skorlarıOrta
3210123RR≤89–1112–2021–24≥25SpO₂≤9192–9394–95≥96hava / O₂O₂havaSBP≤9091–100101–110111–219≥220HR≤4041–5051–9091–110111–130≥131ACVPUAC, V, P, UT °C≤35,035,1–36,036,1–38,038,1–39,0≥39,1

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bu gözlemler için NEWS2 çizelgesini (SpO₂ skala 1) kullanın: solunum sayısı 16/dk, SpO₂ %99 oda havasında, kan basıncı 142/86 mmHg, nabız 88/dk, uyanık, vücut sıcaklığı 35,2 °C. NEWS2 toplam skoru nedir?

RR 16SpO₂ 99%havaSBP 142HR 88AT 35,2 °C
NEWS2 =
8.Klinik değerlendirme skorlarıZor
güven vericiorta düzeyde anormaldüşük

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Doğumdan 1 dakika sonra alıştırma yenidoğanında pembe gövde ile mavi eller ve ayaklar, 105/dk kalp hızı, uyarıldığında yüz buruşturma, aktif hareket ve güçlü ağlamayla iyi solunum var. APGAR’ı puanlayın ve skorun nasıl yorumlandığına tıklayın.

  1. 1güven verici
  2. 2orta düzeyde anormal
  3. 3düşük
9.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamalarıOrta
1,5 kcal/mL76% serbest su80 mL/hher 6 h60 kg · 35 mL/kg/gün18 h/günV = ? mL

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 60 kg ağırlığındaki bir hastanın sıvı hedefi 35 mL/kg/gün ve tüm sıvıyı besleme tüpü yoluyla alıyor. Formül %76 serbest su içeriyor ve günde 18 saat boyunca 80 mL/sa hızla veriliyor. Sıvının geri kalanı 6 saatte bir su ile yıkama olarak veriliyor. Her yıkamanın hacmi V nedir? En yakın tam sayıya yuvarlayın.

60 kg35 mL/kg/gün76%80 mL/h · 18 hher 6 h
V = mL
10.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamalarıZor
24 hdekstroz 25%2000 mLamino asitler 3,5%2000 mLlipit 10%500 mL · 1,1 kcal/mLN = protein/6,25NPC : N = ? : 1

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 24 saat boyunca bir hasta, son konsantrasyonları %25 dekstroz ve %3,5 amino asit olan 2000 mL parenteral beslenme ile birlikte 500 mL %10 lipit emülsiyonu (1,1 kcal/mL) alıyor. Protein dışı kilokalorinin azota oranını NPC : N bulun (x : 1 içindeki x sayısı). En yakın tam sayıya yuvarlayın.

2000 mLdekstroz 25%amino asitler 3,5%lipit 500 mL · 1,1 kcal/mL
NPC : N =
11.EKG ritim şeridi yorumlamaOrta
II25 mm/s · 10 mm/mV

Bu düzenli DII şeridinde QT aralığını ve R–R aralığını ölçün, sonra hıza göre düzeltilmiş QTc değerini Bazett formülüyle hesaplayın: QTc = QT/√RR (her ikisi de saniye cinsinden). Cevabı saniye cinsinden üç ondalık basamakla verin.

DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
QTc = s
12.EKG ritim şeridi yorumlamaZor
II25 mm/s · 10 mm/mVüçüncü derece (tam) AV blokbirinci derece AV blokikinci derece AV blok tip IIikinci derece AV blok tip I (Wenckebach)

Bu DII şeridi atriyumlar ile ventriküller arasında bir iletim sorunu gösteriyor. Hangi ritimdir? Cevabınıza tıklayın.

DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
  1. 1üçüncü derece (tam) AV blok
  2. 2birinci derece AV blok
  3. 3ikinci derece AV blok tip II
  4. 4ikinci derece AV blok tip I (Wenckebach)
13.Önceliklendirme ve yetki devriOrta

A patient with a spinal cord injury at T4 suddenly has a severe headache, flushing above the injury and a blood pressure of 200/110 mmHg. What does the nurse do first?

  1. ALay the patient flat with the legs raised
  2. BGive a warm drink and recheck the blood pressure in an hour
  3. CSit the patient upright with the legs lowered
  4. DApply extra blankets to keep the patient warm and calm
14.Önceliklendirme ve yetki devriZor

After a head injury, a patient passes large amounts of very dilute urine, is thirsty and has a rising serum sodium. Which condition is most likely?

  1. ADiabetes insipidus
  2. BDiabetic ketoacidosis
  3. CSIADH
  4. DAcute kidney injury with oliguria
15.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliğiOrta

Aynı mikroorganizmayla enfekte iki hasta yatırılıyor ve tek kişilik oda yok. Kabul edilen seçenek hangisidir?

  1. AEnfeksiyon kontrol önerisine göre aynı odada kohortlamak
  2. BTemas önlemlerini bırakmak
  3. CHer birini bağışıklığı zayıf bir hastayla aynı odaya yerleştirmek
  4. DOnları koridora yerleştirmek
16.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliğiZor

A nurse has a needlestick from a patient whose HIV and hepatitis status is unknown. What should happen?

  1. AThe nurse is assumed to be infected and stops all work
  2. BThe source patient is tested per policy, and the nurse has baseline tests
  3. CThe nurse waits six months before having any blood tests at all
  4. DNothing, because the source patient is probably not infected
17.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerOrta

A nurse completed the hepatitis B vaccine series. Which result shows protective immunity?

  1. AAnti-HBs of 10 mIU/mL or more
  2. BA positive IgM anti-HBc
  3. CA positive HBsAg test
  4. DA raised ALT level
18.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerZor

A patient with diabetes had a glucose of 58 mg/dL (3,2 mmol/L), took 15 g of fast-acting carbohydrate and, 15 minutes later, the glucose is 64 mg/dL (3,6 mmol/L). The patient is alert. What should the nurse do next?

  1. AGive a long-acting insulin dose to stabilize it
  2. BWait until the next meal before giving anything
  3. CGive another 15 g of fast carbohydrate and recheck
  4. DGive a protein snack only and recheck tomorrow

3Çözeltiler

1.Hemşirelik esasları

Cevap: C · Measuring how much urine is in the bladder without a catheter

Cevap neden bu

A bladder scanner uses ultrasound to estimate bladder volume, for example after a patient has voided. It helps detect retention and avoids unnecessary catheterisation.

Cevap

C · Measuring how much urine is in the bladder without a catheter
2.Hemşirelik esasları

Cevap: C · Cyanosis

Cevap neden bu

Early hypoxia causes restlessness, anxiety, tachycardia and tachypnoea as the body compensates. Cyanosis appears late, when a lot of haemoglobin is already deoxygenated, so nurses should not wait for it.

Cevap

C · Cyanosis
3.Klinik hemşirelik

Cevap: C · Diyabetik ketoasidoz

Cevap neden bu

Kussmaul solunumuyla birlikte yüksek şeker, keton ve asidoz DKA'yı gösterir. Sıvı, insülin ve yakın potasyum izlemiyle tedavi edilir.

Cevap

C · Diyabetik ketoasidoz
4.Klinik hemşirelik

Cevap: C · A patient with asthma who can only speak in single words

Cevap neden bu

Being unable to complete sentences is a sign of acute severe or life-threatening asthma, an airway and breathing emergency. The other patients need attention but are not immediately life-threatened.

Cevap

C · A patient with asthma who can only speak in single words
5.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: PaCO₂ = 17 mmHg

Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.

Winter formülü

PaCO₂ = 1,5·6 + 8 = 17 mmHg
menzil: 15–19 mmHg

Cevap

PaCO₂ = 17 mmHg
6.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: saf yüksek açıklı asidoz

Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.

Anyon açığı

AG = 144 − (103 + 11) = 30

Delta oranı

(30 − 12)/(24 − 11) = 1,385
saf yüksek açıklı asidoz

Cevap

saf yüksek açıklı asidoz
7.Klinik değerlendirme skorları

Cevap: NEWS2 = 1

NEWS2 (National Early Warning Score 2, Royal College of Physicians 2017): yedi parametrenin her birini çizelgeyle puanlayın (solunum sayısı, skala 1’de SpO₂, oda havası ya da ek oksijen, sistolik kan basıncı, nabız, ACVPU ölçeğinde bilinç ve vücut sıcaklığı) ve puanları toplayın. Klinik risk: 0–4 düşük; tek bir parametrede 3 puan düşük–orta; 5–6 orta; 7 ve üzeri yüksek. Toplam 5 ve üzeri acil yanıt gerektirir.

Her parametreyi puanlayın

RR 16/min → 0
SpO₂ 99% → 0
oda havasında → 0
SBP 142 mmHg → 0
HR 88/min → 0
uyanık (A) → 0
T 35,2 °C → 1

Toplayın

NEWS2 = 0 + 0 + 0 + 0 + 0 + 0 + 1 = 1

Cevap

NEWS2 = 1
8.Klinik değerlendirme skorları

Cevap: güven verici

APGAR skoru: her biri 0, 1 ya da 2 puanla değerlendirilen beş bulgu; doğumdan sonra 1. ve 5. dakikada kontrol edilir. Görünüm (renk): mavi ya da soluk 0, pembe gövde ve mavi ekstremiteler 1, her yerde pembe 2. Nabız: yok 0, 100/dk’nın altı 1, 100/dk ve üzeri 2. Refleks tepkisi (refleks irritabilite): yok 0, yüz buruşturma 1, ağlama, öksürük ya da hapşırık 2. Aktivite (tonus): gevşek 0, hafif fleksiyon 1, aktif hareket 2. Solunum: yok 0, zayıf ağlamayla yavaş ya da düzensiz 1, güçlü ağlamayla iyi 2. Toplam 7–10 güven verici, 4–6 orta düzeyde anormal ve 0–3 düşüktür.

Her bulguyu puanlayın

Görünüm: pembe gövde ile mavi eller ve ayaklar → 1
Nabız: 105/min → 2
Refleks tepkisi: uyarıldığında yüz buruşturma → 1
Etkinlik: aktif hareket → 2
Solunum: güçlü ağlamayla iyi solunum → 2

Toplayın

APGAR = 1 + 2 + 1 + 2 + 2 = 8

Yorum

8 → güven verici

Cevap

güven verici
9.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Cevap: V = 251 mL

Gereksinimler ve serbest su: enerji gereksinimi çoğunlukla kcal/kg/gün × ağırlık, protein gereksinimi ise g/kg/gün × ağırlık olarak tahmin edilir. Bir formül yalnızca kısmen sudur; bu nedenle serbest suyu = hacim × su oranıdır; su ile yıkamalar günlük sıvı hedefinin geri kalanını oluşturur. İdeal vücut ağırlığı (Devine): İVA = erkeklerde 5 fitin (60 in) üzerindeki her inç için 50 kg + 2,3 kg, kadınlarda 60 in üzerindeki her inç için 45,5 kg + 2,3 kg; 1 in = 2,54 cm. Formül boyu en az 152,4 cm (5 ft) olan yetişkinler içindir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Sıvı hedefi

35·60 = 2100 mL/gün

Formülden gelen serbest su

80·18 = 1440 mL
1440·0,76 = 1094 mL

Hâlâ gereken su

2100 − 1094 = 1006 mL/gün

Yıkama başına hacim

24/6 = 4 yıkamalar
V = 1006/4 = 251,4 ≈ 251 mL

Cevap

V = 251 mL
10.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Cevap: NPC : N = 201

Parenteral beslenme: dekstroz 3,4 kcal/g, amino asitler 4 kcal/g, lipid emülsiyonu ise belirtilen kcal/mL değerini sağlar (%20 için 2 kcal/mL, %10 için 1,1 kcal/mL). Gram = % × mL/100. Protein dışı kcal (NPC) = dekstroz + lipid kcal; azot = protein/6,25. Glukoz infüzyon hızı (GIR), mg/kg/min cinsinden = dekstroz mg/(kg × dakika). Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Dekstroz ve amino asitlerin gram miktarı

dekstroz: 25·2000/100 = 500 g
amino asitler: 3,5·2000/100 = 70 g

Bileşen başına kilokalori

dekstroz: 500·3,4 = 1700 kcal
amino asitler: 70·4 = 280 kcal
lipit: 500·1,1 = 550 kcal

Protein dışı kcal ve azot

NPC = 1700 + 550 = 2250 kcal
N = 70/6,25 = 11,2 g

Oran

NPC : N = 2250/11,2 = 200,9 ≈ 201 : 1

Cevap

NPC : N = 201

Stabil hastalar için yaklaşık 150 : 1 oranları tipiktir; daha düşük oranlar göreli olarak daha fazla protein verir.

11.EKG ritim şeridi yorumlama

Cevap: QTc = 0,387 s

QT ve QTc: QT aralığı QRS kompleksinin başından T dalgasının sonuna kadar uzanır. Kalp hızı arttıkça kısalır; bu nedenle saniye cinsinden R–R aralığı kullanılarak hıza göre düzeltilir: Bazett QTc = QT/√RR ve Fridericia QTc = QT/∛RR. Bazett çoğu ders kitabında kullanılan formüldür; hızlı hızlarda fazla düzeltir, bu durumlarda Fridericia tercih edilir. Sınırlar kaynaklara göre değişir: erkeklerde yaklaşık 0,45 sn, kadınlarda 0,46 sn üzerindeki QTc genellikle uzamış, 0,50 sn üzeri ise belirgin uzamış olarak adlandırılır.

Ölçün

QT = 7,5 × 0,04 = 0,30 s
RR = 15 × 0,04 = 0,60 s

Bazett formülü

QTc = 0,30/√0,60 = 0,30/0,7746 = 0,387 s

Cevap

QTc = 0,387 s

Olağan sınırlar içinde (erkekler için yaklaşık 0,45 sn, kadınlar için 0,46 sn). (387 ms)

12.EKG ritim şeridi yorumlama

Cevap: üçüncü derece (tam) AV blok

AV bloklar: P dalgalarını sırayla işaretleyin ve hangilerini QRS’in izlediğini kontrol edin. Birinci derece: her P iletilir, PR sabit ve 0,20 sn’nin üzerinde. İkinci derece tip I (Mobitz I, Wenckebach): bir P dalgası iletilmeyene kadar PR atımdan atıma uzar, sonra döngü yeniden başlar (grup atımları). İkinci derece tip II (Mobitz II): iletilen atımların PR’si sabit kalır ve P dalgaları ansızın iletilmez; QRS çoğunlukla geniştir. Üçüncü derece (tam) blok: P dalgaları ve QRS kompleksleri kendi içinde düzenlidir ama birbirinden bağımsızdır, PR rastgele değişir ve atriyal hız kaçış hızından yüksektir (junctional 40–60/dk ve dar QRS, ventriküler 20–40/dk ve geniş QRS). 2:1 blok tek bir şeritten tip I ya da tip II olarak adlandırılamaz.

Beş adım

1. Hız: R–R = 35 küçük kare, 1500 ÷ 35 ≈ dakikada 43.
2. Ritim: R–R düzenli (1,40 sn) ve P–P düzenli (0,64 sn), ancak ikisi birbirinden bağımsız.
3. P dalgaları: pozitif ve dakikada 94 hızında düzenli, ancak QRS komplekslerine bağlı değil; bazıları bir QRS ya da T dalgasının içinde gizleniyor.
4. PR aralığı: atımdan atıma değişiyor; sabit bir ilişki yok.
5. QRS: 0,08 sn, dar (0,12 sn’nin altında).

Yorum

üçüncü derece (tam) AV blok

Cevap

üçüncü derece (tam) AV blok

Tip II ve üçüncü derece bloklar ansızın ilerleyebilenlerdir; bu nedenle ders kitapları onları tip I’den daha ciddi olarak sıralar.

13.Önceliklendirme ve yetki devri

Cevap: C · Sit the patient upright with the legs lowered

Cevap neden bu

Autonomic dysreflexia is an emergency in injuries at T6 or above. Sitting the patient up lowers the blood pressure; the nurse then looks for the trigger, most often a full bladder or constipation.

Cevap

C · Sit the patient upright with the legs lowered
14.Önceliklendirme ve yetki devri

Cevap: A · Diabetes insipidus

Cevap neden bu

Damage to the pituitary or hypothalamus can stop the release of antidiuretic hormone, causing diabetes insipidus. The patient loses water, so urine is dilute and sodium rises; SIADH causes the opposite.

Cevap

A · Diabetes insipidus
15.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Cevap: A · Enfeksiyon kontrol önerisine göre aynı odada kohortlamak

Cevap neden bu

Tek kişilik odalar yetersiz olduğunda, aynı mikroorganizmayla enfekte (ve başka enfeksiyonu olmayan) hastalar önlemler sürdürülerek aynı odayı paylaşabilir (kohortlama). Enfeksiyon kontrol ekibi bu konuda öneride bulunur.

Cevap

A · Enfeksiyon kontrol önerisine göre aynı odada kohortlamak
16.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Cevap: B · The source patient is tested per policy, and the nurse has baseline tests

Cevap neden bu

After first aid and reporting, the source patient is tested according to law and policy, and the nurse has baseline testing. A rapid risk assessment decides whether HIV prophylaxis is started while results are awaited.

Cevap

B · The source patient is tested per policy, and the nurse has baseline tests
17.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: A · Anti-HBs of 10 mIU/mL or more

Cevap neden bu

An anti-HBs level of at least 10 mIU/mL after vaccination indicates protection. HBsAg and IgM anti-HBc indicate infection, not immunity. Health care workers are often tested after vaccination.Kontrol edilen kaynak: Hepatitis virus panel · MedlinePlus (NIH) (2024)

Cevap

A · Anti-HBs of 10 mIU/mL or more
18.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: C · Give another 15 g of fast carbohydrate and recheck

Cevap neden bu

The "15-15 rule" is repeated until the glucose is at least 70 mg/dL (3,9 mmol/L); UK guidance uses 4,0 mmol/L and 15–20 g of carbohydrate. Then a snack or meal with complex carbohydrate and protein is given if the next meal is not soon, to prevent recurrence.

Cevap

C · Give another 15 g of fast carbohydrate and recheck

ExamProblems · examproblems.com/courses/nursing-fundamentals