Hemşirelik Esasları ve Klinik Uygulama: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 18 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Arter kan gazı yorumlama

Normal aralıklar
pH 7,35–7,45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4,7–6,0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Solunumsal: PaCO₂ pH’ın tersi yönde; Metabolik: HCO₃⁻ pH ile aynı yönde
Winter formülü
PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Metabolik alkaloz
PaCO₂ ≈ 0,7·HCO₃⁻ + 21
Anyon açığı
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Albümine göre düzeltilmiş açık
AG + 2,5·(4,0 − alb g/dL) = AG + 0,25·(40 − alb g/L)
Delta oranı
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
P/F oranı
PaO₂/FiO₂
Alveoler gaz denklemi
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8
Serum ozmolalitesi
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2,8)

Yöntem

  1. pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
  2. Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
  3. Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
  4. Metabolik asidozda PaCO₂’yi Winter formülüyle (1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2) karşılaştırın ve anyon açığını Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ile hesaplayın.
  5. Yüksek bir anyon açığını delta oranıyla, albümin düşükse de düzeltilmiş açıkla denetleyin.

Klinik değerlendirme skorları

Glasgow Koma Skalası
GCS = E (1–4) + V (1–5) + M (1–6) = 3–15
APGAR
5 belirti × 0–2 = 0–10; 7–10 güven verici, 4–6 orta derecede anormal, 0–3 düşük
Braden skalası
5 × (1–4) + 1 × (1–3) = 6–23; ≤ 18 risk altında
Morse düşme skalası
düşme 25, tanı 15, yardımcı 15/30, IV 20, yürüyüş 10/20, mental durum 15
NEWS2 riski
0–4 düşük; tek bir 3 düşük–orta; 5–6 orta; ≥ 7 yüksek
Ortalama arter basıncı
MAP = (SBP + 2·DBP)/3 = DBP + PP/3
Nabız basıncı ve şok indeksi
PP = SBP − DBP, SI = HR/SBP
Beden kitle indeksi
BMI = kg/m² = 703·lb/in²

Yöntem

  1. Sorunun kullandığı skor çizelgesini ve aralığını bulun (GCS 3–15, APGAR 0–10, Braden 6–23, Morse 0–125).
  2. Her maddeyi ayrı ayrı puanlayın, tanımı düzeyiyle eşleştirin.
  3. Madde puanlarını toplayın ve toplamın aralık içinde olduğunu kontrol edin.
  4. Kesme değerlerini uygulayın: NEWS2 için ayrıca tek başına 3 puan alan parametre olup olmadığına bakın.
  5. Türetilmiş değerler için MAP = (SKB + 2·DKB)/3, PP = SKB − DKB, SI = KH/SKB ve BKİ = kg/m² kullanın.

Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Günlük hacim
mL = kcal / (kcal/mL)
Sürekli besleme
mL/sa = günlük hacim / besleme saati
Bolus besleme
besleme başına mL = günlük hacim / besleme sayısı
Sağlanan enerji ve protein
kcal = mL × kcal/mL; g = L × g/L
Serbest su
mL = formül hacmi × su oranı
İdeal vücut ağırlığı (Devine)
erkekler 50 + 2,3 × (in − 60); kadınlar 45,5 + 2,3 × (in − 60); 1 in = 2,54 cm
Beden kitle indeksi
BMI = kg/m²
Parenteral beslenme
dekstroz 3,4 kcal/g, amino asitler 4 kcal/g, lipit %20 2,0 kcal/mL, %10 1,1 kcal/mL
Azot
g N = g protein / 6,25
Glukoz infüzyon hızı
GIR = mg/(kg·min) = % × mL/h / (6 × kg)

Yöntem

  1. Neyin istendiğini yazın: pompa hızı, hacim, kilokalori, gram protein ya da su.
  2. Enerjiyi mL = kcal/(kcal/mL) ile hacme, hacmi litre × g/L ile proteine çevirin.
  3. Hız için beslemenin gerçekten çalıştığı saate, bolus için besleme sayısına bölün.
  4. Gereksinimler için kcal/kg ya da g/kg değerini kuralın belirttiği ağırlıkla çarpın; ideal vücut ağırlığını Devine ile bulun: 50 ya da 45,5 + 2,3 × (inç − 60).
  5. PN için gramı % × mL/100 ile bulun, sonra dekstroz için 3,4 kcal/g, amino asitler için 4 kcal/g ve lipit için belirtilen kcal/mL’yi kullanın.

EKG ritim şeridi yorumlama

Kâğıt (25 mm/sn, 10 mm/mV)
1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 sn, 10 mm = 1 mV
Kalp hızı, düzenli ritim
300 ÷ büyük kareler = 1500 ÷ küçük kareler = 60 ÷ RR (sn)
Kalp hızı, düzensiz ritim
6 sn’deki QRS kompleksleri × 10
Normal PR aralığı
0,12–0,20 s
Normal QRS süresi
< 0.12 s
QTc (Bazett)
QT/√RR
QTc (Fridericia)
QT/∛RR
QTc (Framingham)
QT + 154·(1 − RR)
Sinüs hızları
bradikardi < 60, normal 60–100, taşikardi > 100 /dk
Kaçış hızları
junctional 40–60, ventriküler 20–40 /dk
Hızlı ritimler
SVT dakikada 150–250 (dar), VT dakikada > 100 (geniş)

Yöntem

  1. Hız: düzenli bir ritimde 300’ü iki R dalgası arasındaki büyük karelere ya da 1500’ü küçük karelere bölün; düzensiz bir ritimde 6 saniyedeki QRS komplekslerini sayın ve 10 ile çarpın.
  2. Ritim: R–R aralıklarını karşılaştırın. Eşitse düzenli; tekrarlayan bir örüntü varsa düzenli düzensiz; hiç örüntü yoksa düzensiz düzensizdir.
  3. P dalgaları: DII’de her QRS’in öncesinde, hepsi birbirine benzer, pozitif bir P dalgası var mı? Fibrilasyon ya da testere dişi dalgalarını, ters P dalgalarını ve QRS’siz P dalgalarını arayın.
  4. PR aralığı: P’nin başından QRS’in başına kadar, normalde 0,12–0,20 sn ve sabit. Uzayıp uzamadığına, düşen bir atımdan önce sabit kalıp kalmadığına ya da rastgele değişip değişmediğine bakın.
  5. QRS süresi: 0,12 sn’nin altı dar; 0,12 sn ve üzeri geniştir. Sonra ritmi adlandırın ve QT için saniye cinsinden sürelerle QTc = QT/√RR (Bazett) kullanın.

Önceliklendirme ve yetki devri

Yöntem

  1. Hiçbir şey yapılmazsa hastaya en çabuk neyin zarar vereceğini sorun.
  2. ABC’yi uygulayın (kalp durmasında C-A-B), sonra Maslow: fizyolojik gereksinimler güvenlikten, güvenlik psikolojik gereksinimlerden önce gelir.
  3. Seçenekleri karşılaştırın: akut kronikten, stabil olmayan stabilden, beklenmeyen beklenenden, sistemik lokalden önce gelir ve her bulguyu hastanın başlangıç durumuyla karşılaştırın.
  4. Acil durum değilse harekete geçmeden önce değerlendirin; sonra diğerlerinin bağlı olduğu adımı seçin.
  5. Yetki devri için beş doğruyu kontrol edin: görev, koşul, kişi, talimatlar ve gözetim. Değerlendirme, eğitim ve sonuçların değerlendirilmesi RN’de kalır.

Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Yöntem

  1. Her hasta için standart önlemlerle başlayın: el hijyeni, beklenen maruziyete uygun KKD, güvenli keskin alet kullanımı.
  2. Önlemleri bulaş yoluna göre ekleyin: temas (önlük, eldiven), damlacık (cerrahi maske), havayolu (N95, negatif basınçlı oda).
  3. Steril malzemeyi steril tutun: şüphe varsa steril değildir; değiştirin, asla silmeyin.
  4. Ortamda zararı önleyin: düşme önlemleri, kısıtlama yalnızca son çare olarak, yangın için RACE ve PASS.
  5. İlaç uygulamanın doğrularını, iki tanımlayıcıyı ve yüksek riskli ilaçlar için ek güvenceleri kontrol edin; hataları ve ramak kalaları bildirin.

Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Yöntem

  1. Değeri önce laboratuvarın kendi referans aralığıyla, sonra hastanın başlangıç değeri ve eğilimiyle karşılaştırın.
  2. Örneği kontrol edin: hemoliz, gecikme ya da IV yakınından alınan kan yanlış sonuç verebilir.
  3. Değeri tipik belirtilerine ve buna yol açan ilaç ve durumlara bağlayın.
  4. Etkileşimleri arayın: düşük potasyum ya da magnezyum digoksin toksisitesini artırır; dehidratasyon lityumu yükseltir.
  5. Hasta üzerinde harekete geçin: değerlendirin, düzey güvenli değilse ilacı bekletin, kritik değerleri geri okuyun ve reçeteyi yazan hekime bildirin.

2Alıştırma soruları

1.Hemşirelik esaslarıOrta

Bir hastanın düşme riski yüksek. En uygun önlem hangisidir?

  1. ATüm yatak kenarlıklarını rutin olarak kaldırmak ve hastayı değerlendirilene kadar yatakta tutmak
  2. BGece sakinleştirici vermek
  3. CDeğerlendirme yapmadan hastayı yatağa bağlamak
  4. DYatağı alçak tutmak, çağrı zilini ulaşılabilir yere koymak ve kaymaz ayakkabı giydirmek
2.Hemşirelik esaslarıZor

Mental Capacity Act 2005'e (İngiltere ve Galler) göre bunlardan hangisi bir kişinin karar verip veremeyeceği testinin parçasıdır?

  1. AVerdiği kararın hekimin ve bakım ekibinin önerisiyle uyuşması
  2. B65 yaşın üzerinde olması
  3. CDemans tanısının olması
  4. DBilgiyi anlayıp akılda tutabilmesi, tartabilmesi ve bir kararı iletebilmesi
3.Klinik hemşirelikOrta

What should a nurse do during a generalised tonic-clonic seizure?

  1. AGive the patient a drink of water
  2. BPut a tongue depressor between the teeth so that the tongue is not bitten
  3. CHold the limbs firmly to stop the jerking and prevent injury
  4. DProtect the head, time the seizure and do not put anything in the mouth
4.Klinik hemşirelikZor

Why is morphine more likely to cause toxicity in a patient with severe kidney impairment?

  1. AKidney failure makes the stomach absorb more morphine
  2. BIts active metabolites build up because the kidneys excrete them
  3. CThe kidneys normally activate morphine, so more of it becomes active
  4. DKidney disease makes the opioid receptors disappear
5.Arter kan gazı yorumlamaOrta

Bir alıştırma gazı PaCO₂ 63 mmHg (8,4 kPa) gösteriyor. HCO₃⁻ için 24 mmol/L başlangıç değerinden yola çıkın ve şu kuralı kullanın: akut solunumsal asidozda PaCO₂, 40’ın üstündeki her 10 mmHg için HCO₃⁻ değeri 1 mmol/L artar. Beklenen HCO₃⁻ değerini bulun.

PaCO₂ 63 mmHg (8,4 kPa)başlangıç değeri: 40 mmHg, 24 mmol/L
HCO₃⁻ = mmol/L
6.Arter kan gazı yorumlamaZor
pH7,357,457,24PaCO₂mmHg354524HCO₃⁻mmol/L222610ek normal açıklı asidozsaf yüksek açıklı asidozek metabolik alkaloz

Bir alıştırma gazı pH 7,24, PaCO₂ 24 mmHg (3,2 kPa) ve HCO₃⁻ 10 mmol/L gösteriyor; Na⁺ 140 ve Cl⁻ 110 mmol/L. Anyon açığını ve delta oranını kullanarak en iyi yorumu seçip tıklayın.

pH 7,24PaCO₂ 24 mmHg (3,2 kPa)HCO₃⁻ 10 mmol/LNa⁺ 140 mmol/LCl⁻ 110 mmol/L
  1. 1ek normal açıklı asidoz
  2. 2saf yüksek açıklı asidoz
  3. 3ek metabolik alkaloz
7.Klinik değerlendirme skorlarıOrta
H? / 25+D? / 15+Aid? / 30+IV? / 20+G? / 20+MS? / 15Σ?

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir alıştırma hastası Morse düşme skalasıyla değerlendiriliyor: son 3 ayda düşme öyküsü: evet; ikincil tanı: evet; yürüme yardımcısı: koltuk değneği, baston ya da yürüteç; IV tedavi ya da salin kilidi: evet; yürüyüş: normal, yatak istirahati ya da tekerlekli sandalye; mental durum: sınırlarını olduğundan fazla görüyor ya da unutuyor. Morse toplamını MFS bulun.

0–125
MFS =
8.Klinik değerlendirme skorlarıZor
109?SBPDBPmmHgMAP = 65

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Ekip en az 65 mmHg’lik bir ortalama arter basıncını hedefliyor. Bir hastanın sistolik basıncı 109 mmHg. MAP = (SKB + 2·DKB)/3 formülünü kullanarak hâlâ 65 mmHg MAP veren en düşük diyastolik basınç DBP kaçtır?

MAP 65 mmHgSBP 109 mmHg
DBP = mmHg
9.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamalarıOrta
1 kcal/mL84% serbest su90 mL/hher 4 h81 kg · 35 mL/kg/gün24 h/günV = ? mL

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 81 kg ağırlığındaki bir hastanın sıvı hedefi 35 mL/kg/gün ve tüm sıvıyı besleme tüpü yoluyla alıyor. Formül %84 serbest su içeriyor ve günde 24 saat boyunca 90 mL/sa hızla veriliyor. Sıvının geri kalanı 4 saatte bir su ile yıkama olarak veriliyor. Her yıkamanın hacmi V nedir? En yakın tam sayıya yuvarlayın.

81 kg35 mL/kg/gün84%90 mL/h · 24 hher 4 h
V = mL
10.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamalarıZor
152 kg188 cmerkekBMI = kg/m²P = ? g/gün

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Kritik hastalığı olan, boyu 188 cm ve ağırlığı 152 kg olan bir erkek için alıştırma protokolü, BKİ 30 ile 40 kg/m²’nin altı arasındaysa günde ideal vücut ağırlığının (Devine) kilogramı başına 2 g protein, BKİ 40 kg/m² veya daha fazlaysa günde ideal vücut ağırlığının kilogramı başına 2,5 g verir. Protein hedefini P g/gün cinsinden bulun. En yakın tam sayıya yuvarlayın.

188 cm152 kgerkekBMI 30–40: 2 g/kg IBWBMI ≥ 40: 2,5 g/kg IBW
P = g/gün
11.EKG ritim şeridi yorumlamaOrta
II25 mm/s · 10 mm/mVsupraventriküler taşikardi (SVT)atriyal fibrilasyonhızlanmış junctional ritimventriküler taşikardi

Bu DII ritim şeridini yorumlayın. Hangi ritimdir? Cevabınıza tıklayın.

DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
  1. 1supraventriküler taşikardi (SVT)
  2. 2atriyal fibrilasyon
  3. 3hızlanmış junctional ritim
  4. 4ventriküler taşikardi
12.EKG ritim şeridi yorumlamaZor
II25 mm/s · 10 mm/mV

Bu DII şeridi ikinci derece AV blok tip I (Wenckebach) gösteriyor. İletilmeyen bir P dalgasından önceki son iletilen atımın PR aralığını (en uzun PR) saniye cinsinden ölçün.

DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
en uzun PR = s
13.Önceliklendirme ve yetki devriOrta

A patient with schizophrenia says voices are telling him to hurt his roommate. What is the priority?

  1. ATell him the voices are not real and leave him alone
  2. BKeep everyone safe and tell the team, as the risk of harm is high
  3. CIgnore the comment, because voices are part of his illness
  4. DAsk the roommate to stay in the room with him and help calm him down
14.Önceliklendirme ve yetki devriZor

A day after a femur fracture, a young patient becomes confused and breathless, with small red spots on the chest. What should the nurse suspect?

  1. AFat embolism syndrome
  2. BNormal pain after a fracture
  3. CAn allergic reaction to the cast
  4. DAlcohol withdrawal
15.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliğiOrta

A patient on oxygen is being taken to another department by wheelchair. What should the nurse check first?

  1. AThat the cylinder is placed on the patient’s lap
  2. BThat the oxygen is turned off during the transfer to save the supply in the tank
  3. CThat the cylinder is the largest size available
  4. DThat the portable cylinder has enough oxygen for the whole trip
16.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliğiZor

Kök hücre naklinden sonra ciddi immünsüpresyonu olan bir hasta koruyucu ortamdadır. Hangi öğe odaya getirilmemelidir?

  1. ATaze çiçekler veya saksı bitkileri
  2. BTemiz, dezenfekte edilmiş bir tablet bilgisayar
  3. CSilinerek temizlenmiş çerçeveli bir aile fotoğrafı
  4. DHastanın kendi temiz kıyafetleri
17.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerOrta

A blood sample drawn just after a patient ate a fatty meal is reported as "lipemic." What does this mean for the results?

  1. AThe sample shows the patient has diabetic ketoacidosis
  2. BHigh fat in the sample may interfere with some test results
  3. CThe sample was contaminated by an IV fluid with dextrose
  4. DThe results are more accurate than in a fasting sample
18.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerZor

The nurse teaches a patient with iron-deficiency anemia who is starting oral iron. Which statement shows a need for further teaching?

  1. A"I can take it with orange juice to help absorption"
  2. B"My stools may look darker while I take the tablets"
  3. C"I'll take my iron tablet with a big glass of milk"
  4. D"I'll keep the tablets out of reach of the children"

3Çözeltiler

1.Hemşirelik esasları

Cevap: D · Yatağı alçak tutmak, çağrı zilini ulaşılabilir yere koymak ve kaymaz ayakkabı giydirmek

Cevap neden bu

Düşmeyi önleme; alçak yatak, ulaşılabilir çağrı zili ve kişisel eşyalar, iyi aydınlatma, uygun ayakkabı ve düzenli kontrolleri içerir. Kenarlıklar ve sedasyon bireysel değerlendirme gerektirir.

Cevap

D · Yatağı alçak tutmak, çağrı zilini ulaşılabilir yere koymak ve kaymaz ayakkabı giydirmek
2.Hemşirelik esasları

Cevap: D · Bilgiyi anlayıp akılda tutabilmesi, tartabilmesi ve bir kararı iletebilmesi

Cevap neden bu

Bir kişi, zihin veya beyindeki bir bozukluk nedeniyle bilgiyi anlayamıyor, akılda tutamıyor, kullanamıyor veya tartamıyorsa ya da kararını iletemiyorsa o karar için yeterliliği yoktur. Akıllıca olmayan bir seçim tek başına yeterlilik eksikliğini göstermez.

Cevap

D · Bilgiyi anlayıp akılda tutabilmesi, tartabilmesi ve bir kararı iletebilmesi
3.Klinik hemşirelik

Cevap: D · Protect the head, time the seizure and do not put anything in the mouth

Cevap neden bu

Remove nearby hazards, cushion the head, note the time and do not restrain or put objects in the mouth. Once jerking stops, place the patient in the recovery position and check the airway.

Cevap

D · Protect the head, time the seizure and do not put anything in the mouth
4.Klinik hemşirelik

Cevap: B · Its active metabolites build up because the kidneys excrete them

Cevap neden bu

Morphine metabolites, including morphine-6-glucuronide, are cleared by the kidneys and accumulate in renal impairment, causing sedation and respiratory depression. Alternative opioids or lower doses are often chosen.

Cevap

B · Its active metabolites build up because the kidneys excrete them
5.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: HCO₃⁻ = 26,3 mmol/L

Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.

PaCO₂ değişimi

|63 − 40| = 23 mmHg → 2,3 × 10 mmHg

Beklenen HCO₃⁻

HCO₃⁻ = 24 + 1·2,3 = 26,3 mmol/L

Cevap

HCO₃⁻ = 26,3 mmol/L
6.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: ek normal açıklı asidoz

Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.

Anyon açığı

AG = 140 − (110 + 10) = 20

Delta oranı

(20 − 12)/(24 − 10) = 0,5714
ek normal açıklı asidoz

Cevap

ek normal açıklı asidoz
7.Klinik değerlendirme skorları

Cevap: MFS = 90

Morse düşme skalası: altı madde. Düşme öyküsü: hayır 0, evet 25. İkincil tanı: hayır 0, evet 15. Yürüme yardımcısı: yok, yatak istirahati ya da hemşire yardımı 0; koltuk değneği, baston ya da yürüteç 15; mobilyalara tutunma 30. IV tedavi ya da salin kilidi: hayır 0, evet 20. Yürüyüş: normal, yatak istirahati ya da tekerlekli sandalye 0; zayıf 10; bozulmuş 20. Mental durum: kendi sınırlarını biliyor 0; sınırlarını olduğundan fazla görüyor ya da unutuyor 15. Toplam 0 ile 125 arasındadır. Risk kesme değerleri hastaneler arasında farklıdır; yaygın bir set: 0–24 düşük, 25–44 orta ve 45 ve üzeri yüksek.

Her maddeyi puanlayın

son 3 ayda düşme öyküsü: evet → 25
ikincil tanı: evet → 15
yürüme yardımcısı: koltuk değneği, baston ya da yürüteç → 15
IV tedavi ya da salin kilidi: evet → 20
yürüyüş: normal, yatak istirahati ya da tekerlekli sandalye → 0
mental durum: sınırlarını olduğundan fazla görüyor ya da unutuyor → 15

Toplayın

Morse toplamı = 25 + 15 + 15 + 20 + 0 + 15 = 90

Cevap

MFS = 90
8.Klinik değerlendirme skorları

Cevap: DBP = 43 mmHg

Kan basıncı değerleri: nabız basıncı PP = SKB − DKB. Ortalama arter basıncı MAP ≈ (SKB + 2·DKB)/3 = DKB + PP/3; bu tahmin, normal kalp hızında kalbin her atımın yaklaşık üçte ikisini diyastolde geçirmesine dayanır (kalp hızı yüksekken daha az doğrudur); en az yaklaşık 65 mmHg MAP, organ perfüzyonu için yaygın bir hedeftir. Şok indeksi SI = kalp hızı/SKB normalde yaklaşık 0,5–0,7’dir; yaklaşık 1’in üzerindeki bir değer şok için uyarı işaretidir.

Düzenleyin

DBP = (3·MAP − SBP)/2

Yerine koyun

DBP = (3·65 − 109)/2 = 86/2 = 43 mmHg

Cevap

DBP = 43 mmHg
9.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Cevap: V = 170 mL

Gereksinimler ve serbest su: enerji gereksinimi çoğunlukla kcal/kg/gün × ağırlık, protein gereksinimi ise g/kg/gün × ağırlık olarak tahmin edilir. Bir formül yalnızca kısmen sudur; bu nedenle serbest suyu = hacim × su oranıdır; su ile yıkamalar günlük sıvı hedefinin geri kalanını oluşturur. İdeal vücut ağırlığı (Devine): İVA = erkeklerde 5 fitin (60 in) üzerindeki her inç için 50 kg + 2,3 kg, kadınlarda 60 in üzerindeki her inç için 45,5 kg + 2,3 kg; 1 in = 2,54 cm. Formül boyu en az 152,4 cm (5 ft) olan yetişkinler içindir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Sıvı hedefi

35·81 = 2835 mL/gün

Formülden gelen serbest su

90·24 = 2160 mL
2160·0,84 = 1814 mL

Hâlâ gereken su

2835 − 1814 = 1021 mL/gün

Yıkama başına hacim

24/4 = 6 yıkamalar
V = 1021/6 = 170,1 ≈ 170 mL

Cevap

V = 170 mL
10.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Cevap: P = 206 g/gün

İdeal vücut ağırlığı (Devine): İVA = erkeklerde 5 fitin (60 in) üzerindeki her inç için 50 kg + 2,3 kg, kadınlarda 60 in üzerindeki her inç için 45,5 kg + 2,3 kg; 1 in = 2,54 cm. Formül boyu en az 152,4 cm (5 ft) olan yetişkinler içindir. Kritik hastalıkta obezite (ASPEN/SCCM 2016): BKİ = ağırlık/boy² (kg/m²). Protein hedefi, BKİ 30–40 için günde ideal vücut ağırlığının kilogramı başına 2 g, BKİ 40 ve üzeri için günde ideal vücut ağırlığının kilogramı başına 2,5 g’a kadardır. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Beden kitle indeksi

BMI = 152/1,88² = 43,01 kg/m²

İdeal vücut ağırlığı (Devine)

188 cm/2,54 = 74,02 in
IBW = 50 + 2,3·(74,02 − 60) = 82,24 kg

Protein hedefi

BKİ 40 ve üzeri: ideal vücut ağırlığının kilogramı başına 2,5 g.

P = 2,5·82,24 = 205,6 ≈ 206 g/gün

Cevap

P = 206 g/gün
11.EKG ritim şeridi yorumlama

Cevap: supraventriküler taşikardi (SVT)

Ritim ölçütleri (DII derivasyonu): sinüs ritminde her QRS’in öncesinde pozitif bir P dalgası, 0,12–0,20 sn sabit bir PR ve dar bir QRS bulunur: 60–100/dk’da normal sinüs ritmi, 60’ın altında sinüs bradikardisi, 100’ün üzerinde sinüs taşikardisi. Atriyal fibrilasyon: P dalgası yok, fibrilasyon dalgalı temel çizgi ve düzensiz düzensiz R–R. Atriyal flutter: dakikada yaklaşık 250–350 hızında testere dişi flutter dalgaları ve 2:1 ya da 4:1 gibi sabit bir iletim oranı. Birinci derece AV blok: 0,20 sn’nin üzerinde sabit PR ile sinüs ritmi. Junctional ritim: 40–60/dk’da dar QRS, P dalgası yok ya da ters (PR 0,12 sn’nin altında ya da P dalgası QRS’ten sonra). PVK, P dalgası olmayan erken, geniş (0,12 sn ve üzeri), bozuk biçimli bir QRS’tir; T dalgası karşı yöndedir ve çoğunlukla tam kompanse edici bir duraklama izler; bigeminide her ikinci atım bir PVK’dır. Dar kompleksli taşikardi ve duraklamalar: supraventriküler taşikardi (SVT), dakikada yaklaşık 150–250 hızında, dar QRS komplekslerine sahip düzenli bir taşikardidir; P dalgaları genellikle QRS kompleksinin veya T dalgasının içinde gizlendiği için görünmez. İstirahatteki bir yetişkinde sinüs taşikardisi genellikle dakikada yaklaşık 150’nin altındadır ve her QRS’den önce görünür bir P dalgası vardır; 2:1 iletili atriyal flutter çoğunlukla dakikada yaklaşık 150 hızındadır ve testere dişi dalgaları gösterir. Sinüs arrestinde sinüs düğümü bir an için ateşlemeyi bırakır: P dalgası ve QRS olmayan, süresi P–P döngülerinin tam katı olmayan bir duraklama oluşur (tam iki veya üç döngülük bir duraklama bunun yerine sinüs çıkış blokunu düşündürür).

Beş adım

1. Hız: R–R = 8 küçük kare, 1500 ÷ 8 ≈ dakikada 188.
2. Ritim: düzenli, her R–R 0,32 sn.
3. P dalgaları: görünmüyor; bu hızda QRS komplekslerinin veya T dalgalarının içinde gizlenmiştir.
4. PR aralığı: ölçülemiyor.
5. QRS: 0,06 sn, dar (0,12 sn’nin altında), dolayısıyla ritim karıncıkların üstünden başlıyor.

Yorum

supraventriküler taşikardi (SVT)

Cevap

supraventriküler taşikardi (SVT)
12.EKG ritim şeridi yorumlama

Cevap: en uzun PR = 0,28 s

AV bloklar: P dalgalarını sırayla işaretleyin ve hangilerini QRS’in izlediğini kontrol edin. Birinci derece: her P iletilir, PR sabit ve 0,20 sn’nin üzerinde. İkinci derece tip I (Mobitz I, Wenckebach): bir P dalgası iletilmeyene kadar PR atımdan atıma uzar, sonra döngü yeniden başlar (grup atımları). İkinci derece tip II (Mobitz II): iletilen atımların PR’si sabit kalır ve P dalgaları ansızın iletilmez; QRS çoğunlukla geniştir. Üçüncü derece (tam) blok: P dalgaları ve QRS kompleksleri kendi içinde düzenlidir ama birbirinden bağımsızdır, PR rastgele değişir ve atriyal hız kaçış hızından yüksektir (junctional 40–60/dk ve dar QRS, ventriküler 20–40/dk ve geniş QRS). 2:1 blok tek bir şeritten tip I ya da tip II olarak adlandırılamaz.

P dalgalarını sırayla işaretleyin

P–P = 0,88 sn, düzenli; her 3 P dalgasından biri iletilmiyor

Her gruptaki PR

PR₁ = 0,16 s, PR₂ = 0,28 s

Cevap

en uzun PR = 0,28 s

PR’deki en büyük adım bir grubun birinci ve ikinci atımları arasında gelir; sonraki adımlar daha küçüktür ve duraklamadan önce R–R aralıklarının kısalmasının nedeni budur.

13.Önceliklendirme ve yetki devri

Cevap: B · Keep everyone safe and tell the team, as the risk of harm is high

Cevap neden bu

Command hallucinations to harm others are a serious safety risk. The nurse keeps the patient and others safe, for example by separating them, and informs the team at once.

Cevap

B · Keep everyone safe and tell the team, as the risk of harm is high
14.Önceliklendirme ve yetki devri

Cevap: A · Fat embolism syndrome

Cevap neden bu

Fat embolism syndrome usually appears 24–72 hours after a long bone fracture, with breathing problems, confusion and a petechial rash. It needs oxygen and urgent escalation.

Cevap

A · Fat embolism syndrome
15.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Cevap: D · That the portable cylinder has enough oxygen for the whole trip

Cevap neden bu

The nurse checks the cylinder gauge and makes sure there is enough oxygen for the trip and possible delays. The cylinder is secured in a holder on the chair, not on the patient’s lap.

Cevap

D · That the portable cylinder has enough oxygen for the whole trip
16.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Cevap: A · Taze çiçekler veya saksı bitkileri

Cevap neden bu

Taze çiçekler ve bitkiler Aspergillus gibi küfleri ve su kaynaklı bakterileri taşıyabilir; bunlar ciddi immünsüprese hastalarda ağır enfeksiyonlara yol açabilir. Temiz, silinebilir kişisel eşyalara genellikle izin verilir.

Cevap

A · Taze çiçekler veya saksı bitkileri
17.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: B · High fat in the sample may interfere with some test results

Cevap neden bu

Lipemia makes serum cloudy and can interfere with several laboratory methods, giving inaccurate results. The test may need to be repeated, often after a fast, according to laboratory advice.

Cevap

B · High fat in the sample may interfere with some test results
18.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: C · "I'll take my iron tablet with a big glass of milk"

Cevap neden bu

Calcium in milk, as well as antacids and tea, reduces iron absorption, so iron should not be taken with them. Vitamin C improves absorption, dark stools are expected, and iron overdose is a serious poisoning risk in young children.Kontrol edilen kaynak: Iron deficiency anemia - Medical Encyclopedia · MedlinePlus (NIH) (2025); Iron in diet - Medical Encyclopedia · MedlinePlus (NIH) (2025)

Cevap

C · "I'll take my iron tablet with a big glass of milk"

ExamProblems · examproblems.com/courses/nursing-fundamentals