Sorunun veya ekipmanın gerektirdiği şekilde yuvarlayın.
IV sıvılar ve sıvı dengesi
Saatlik Holliday–Segar
4 mL/kg (ilk 10 kg) + 2 mL/kg (sonraki 10 kg) + 1 mL/kg (20’nin üzerindeki her kg)
Günlük Holliday–Segar
aynı aralıklar için 100 / 50 / 20 mL/kg
Sıvı dengesi
alınan − çıkarılan
Buz parçaları
hacimlerinin yarısı olarak sayılır
İdrar çıkışı
mL/kg/h = mL / (kg × h)
İnfüzyon süresi
süre (h) = kalan hacim (mL) / hız (mL/h)
Verilen hacim
mL = hız × süre
Pediatrik ve yoğun bakım doz hesapları
Günlük doz
mg/gün = mg/kg/gün × ağırlık (kg)
Günlük doz sayısı
sayı = 24 h / doz aralığı (h)
Librenin kilograma çevrilmesi
kg = lb / 2,2
İnfüzyon konsantrasyonu
ünite/mL = torbadaki ünite / torba hacmi
Pompa hızı
mL/h = saatlik doz / konsantrasyon
Titre edilen infüzyon
mL/h = mcg/kg/min × kg × 60 / (mcg/mL)
Pompa hızından doz
mcg/kg/min = mL/h × (mcg/mL) / (60 × kg)
Birimler
1 mg = 1000 mcg
Farmasötik hesaplamalar
Yüzde konsantrasyon
% w/v = 100 mL’deki g
Çözeltideki miktar
g = % × mL / 100
Oran konsantrasyonu
1:X = X mL’de 1 g; % = 100 / X
Rekonstitüsyon
son hacim = çözücü + toz hacmi
Konsantrasyon
mg/mL = flakondaki ilaç / son hacim
Aligasyon
H’nin payı = T − L, L’nin payı = H − T
Su veya baz
0%
2Alıştırma soruları
1.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleriOrta
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir hasta 155 cm boyunda. 1 in = 2,54 cm kullanarak h değerini inç cinsinden bulun. Bir ondalık basamağa yuvarlayın.
155 cm1 in = 2,54 cm
h = in
2.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleriZor
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir vardiya boyunca bir hasta 3 tsp / öksürük şurubu, 1 tbsp / sıvı takviye, ½ su bardağı / çay alıyor. Verilen eşdeğerleri kullanarak toplam oral alımı V mL cinsinden bulun.
1 tsp = 5 mL1 tbsp = 15 mL1 su bardağı = 8 fl oz = 240 mL
V = mL
3.Doz hesaplarıOrta
Bir hasta 70 kg. Order edilen doz günde 10 mg/kg, 2 eşit dozda veriliyor. Doz başına kaç miligram D verilir?
70 kg10 mg/kg/gün2× günlük
D = mg
4.Doz hesaplarıZor
Bir hasta 39,6 lb ağırlığında. İstem tek doz olarak 15 mg/kg ve stok 1 mL’de 50 mg içeriyor. 1 kg = 2,2 lb kullanarak hangi hacmi V verirsiniz?
39,6 lb15 mg/kg50 mg/1 mL1 kg = 2,2 lb
V = mL
5.IV infüzyon hızlarıOrta
10 damla/mL'lik bir setle 1500 mL'yi 12 saatte verin. Damla hızı R'ü dakikada damla olarak bulun. En yakın tam sayıya yuvarlayın.
1500 mL12 h10 gtt/mL
R = gtt/min
6.IV infüzyon hızlarıZor
250 mL içinde 25 mg’lik bir infüzyon 3 mL/h hızla akıyor. Hasta dakikada kaç mikrogram D alır?
25 mg/250 mL3 mL/h
D = mcg/min
7.IV sıvılar ve sıvı dengesiOrta
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Kayıt, bir hastanın 12 saatlik bir vardiyadaki aldığı ve çıkardığını gösteriyor. IV infüzyon vardiya boyunca gösterilen hızla gitti. Sıvı dengesi B = alınan − çıkarılan değerini mL cinsinden bulun (negatif cevap net kayıp demektir). Buz parçalarını hacimlerinin yarısı olarak sayın.
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 1000 mL’lik bir torba pompayla 150 mL/h hızla gidiyor. Saat 17:00’de 600 mL zaten verilmiş. Torba kaç saat t sonra boşalır? Bir ondalık basamağa yuvarlayın.
1000 mL600 mL verilen150 mL/h
t = h
9.Pediatrik ve yoğun bakım doz hesaplarıOrta
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 250 mL’de 100 ünite kristalize insülin içeren bir infüzyon 7,5 mL/h hızla gidiyor. Hasta saatte kaç ünite D alıyor?
100 birim/250 mL7,5 mL/h
D = birim/h
10.Pediatrik ve yoğun bakım doz hesaplarıZor
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 250 mL’de 500 mg içeren bir dobutamine infüzyonu 30 mL/h hızla gidiyor. Hasta 76 kg. Hasta mcg/kg/min cinsinden hangi dozu D alıyor? Bir ondalık basamağa yuvarlayın.
500 mg/250 mL30 mL/h76 kg
D = mcg/kg/min
11.Farmasötik hesaplamalarOrta
Bir çözeltinin oran konsantrasyonu 1:1000’dır. 0,71 mg gerekiyor. Hacmi 1 mL’lik şırıngaya çekin: bu hangi hacimdir V?
1:10000,71 mg
V = mL
12.Farmasötik hesaplamalarZor
Bir flakon 1000 mg toz içerir. 2,3 mL çözücü ekliyorsunuz ve toz 0,2 mL hacim ekliyor. Reçete 480 mg. Dozu çekin: hangi hacmi V verirsiniz?
1000 mg2,3 mL + 0,2 mL480 mg
V = mL
3Çözeltiler
1.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleri
Cevap: h = 61 in
Evsel ölçüler ve ağırlık: hemşirelik sınavları yuvarlatılmış eşdeğerleri kullanır: 1 çay kaşığı (tsp) = 5 mL, 1 yemek kaşığı (tbsp) = 15 mL = 3 tsp, 1 sıvı ons (fl oz) = 30 mL = 2 tbsp ve 1 su bardağı = 8 fl oz = 240 mL. Ağırlık için 1 kg = 2,2 lb ve 1 lb = 16 oz; uzunluk için 1 inç = 2,54 cm. Dönüşümü, istemediğiniz birim sadeleşecek biçimde kurun.
Santimetreden inçe
h = 155/2,54 = 61,02 ≈ 61 in
Cevap
h = 61 in
2.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleri
Cevap: V = 150 mL
Evsel ölçüler ve ağırlık: hemşirelik sınavları yuvarlatılmış eşdeğerleri kullanır: 1 çay kaşığı (tsp) = 5 mL, 1 yemek kaşığı (tbsp) = 15 mL = 3 tsp, 1 sıvı ons (fl oz) = 30 mL = 2 tbsp ve 1 su bardağı = 8 fl oz = 240 mL. Ağırlık için 1 kg = 2,2 lb ve 1 lb = 16 oz; uzunluk için 1 inç = 2,54 cm. Dönüşümü, istemediğiniz birim sadeleşecek biçimde kurun.
Mililitre cinsinden her kalem
3 tsp = 3·5 = 15 mL
1 tbsp = 1·15 = 15 mL
½ su bardağı = 0,5·240 = 120 mL
Toplayın
V = 15 + 15 + 120 = 150 mL
Cevap
V = 150 mL
3.Doz hesapları
Cevap: D = 350 mg
Doz hesabı: verilecek miktar, istenen dozun eldeki gücüne bölünüp bulunduğu miktarla çarpılmasına eşittir: miktar = (istenen doz/stok gücü) × stok hacmi. Birimleri her zaman aynı tutun (önce g'yi mg'ye, mg'yi mcg'ye çevirin) ve cevabın mantıklı olup olmadığını kontrol edin.
Günlük toplam
10·70 = 700 mg
Doz başına
D = 700/2 = 350 mg
Cevap
D = 350 mg
4.Doz hesapları
Cevap: V = 5,4 mL
Doz hesabı: verilecek miktar, istenen dozun eldeki gücüne bölünüp bulunduğu miktarla çarpılmasına eşittir: miktar = (istenen doz/stok gücü) × stok hacmi. Birimleri her zaman aynı tutun (önce g'yi mg'ye, mg'yi mcg'ye çevirin) ve cevabın mantıklı olup olmadığını kontrol edin.
kg cinsinden ağırlık
39,6/2,2 = 18 kg
Doz
15·18 = 270 mg
Hacim
V = (270/50)·1 = 5,4 mL
Cevap
V = 5,4 mL
5.IV infüzyon hızları
Cevap: R = 21 gtt/min
İnfüzyon hızları: pompa mL/h olarak ayarlanır = hacim/saat cinsinden süre. Yerçekimiyle damla dakikadaki damla olarak sayılır: gtt/min = hacim (mL) × damla faktörü (gtt/mL)/süre (min). Damla faktörü setin ambalajında yazar: makro damla setleri 10, 15 veya 20 gtt/mL (kan setleri ABD’de çoğunlukla 10 gtt/mL, Birleşik Krallık’ta 15), mikro damla setleri 60 gtt/mL verir. Her zaman sorunun veya ambalajın verdiği damla faktörünü kullanın.
Dakika cinsinden süre
12·60 = 720 min
Damla hızı
R = 1500·10/720 = 20,83 ≈ 21 gtt/min
Cevap
R = 21 gtt/min
Yatak başında en yakın tam damlaya yuvarlanır: 21 damla/dk.
6.IV infüzyon hızları
Cevap: D = 5 mcg/min
Doza dayalı infüzyonlar: konsantrasyon = torbadaki ilaç miktarı/torba hacmi. Pompa hızı (mL/h) = saatlik doz/konsantrasyon ve saatlik doz = mL/h × konsantrasyon. Dakika başına dozları saat başına çevirin (× 60) ve kütle birimlerini aynı tutun (1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg).
Konsantrasyon
25000 mcg/250 mL = 100 mcg/mL
Saatlik doz
3·100 = 300 mcg/h
Dakikadaki doz
D = 300/60 = 5 mcg/min
Cevap
D = 5 mcg/min
7.IV sıvılar ve sıvı dengesi
Cevap: B = 970 mL
Aldığı ve çıkardığı: alınanlar içeri giren her şeyi kapsar (oral sıvılar, IV infüzyonlar, IV ilaçlar ve yıkamalar, tüp beslemeler); buz parçaları hacimlerinin yarısı olarak sayılır. Çıkarılanlar idrar, drenler, kusmuk ve diğer kayıpları kapsar. Denge = toplam alınan − toplam çıkarılan; negatif denge net kayıptır. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.
Toplam alınan
oral: 250 + 100 + 150 = 500 mL
buz parçaları: 240/2 = 120 mL
IV infüzyon: 100·12 = 1200 mL
IV antibiyotik: 2·100 = 200 mL
toplam alınan = 2020 mL
Toplam çıkarılan
350 + 275 + 175 + 250 = 1050 mL
Denge
B = 2020 − 1050 = 970 mL
Cevap
B = 970 mL
Pozitif: içeri giren sıvı çıkandan fazla.
8.IV sıvılar ve sıvı dengesi
Cevap: t = 2,7 h
İnfüzyon süresi: süre (h) = verilecek hacim (mL)/hız (mL/h); torba büyüklüğünü değil, torbada kalan hacmi kullanın. Verilen hacim = hız × süre. Ondalık saatleri kesir × 60 ile saat ve dakikaya çevirin (0,5 h = 30 dk, 50 dk değil). Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.
Kalan hacim
1000 − 600 = 400 mL
Süre
t = 400/150 = 2,667 ≈ 2,7 h
Cevap
t = 2,7 h
Bu yaklaşık 2 h 40 min eder, yani torba yaklaşık saat 19:40 civarında biter.
9.Pediatrik ve yoğun bakım doz hesapları
Cevap: D = 3 birim/h
Heparin ve insülin infüzyonları: konsantrasyon = torbadaki ünite/torba hacmi (ünite/mL). Pompa hızı (mL/h) = saatlik ünite/konsantrasyon ve saatlik ünite = mL/h × konsantrasyon. Ağırlığa göre bir orderda önce ünite/h = ünite/kg/h × ağırlık. Bolus hacmi = gereken ünite/flakon konsantrasyonu. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.
Konsantrasyon
100/250 = 0,4 birim/mL
Saatlik ünite
D = 7,5·0,4 = 3 birim/h
Cevap
D = 3 birim/h
10.Pediatrik ve yoğun bakım doz hesapları
Cevap: D = 13,2 mcg/kg/min
Titre edilen infüzyonlar: önce konsantrasyonu mcg/mL cinsinden bulun (mg × 1000/mL). Ağırlığa göre bir orderda mcg/min = mcg/kg/min × ağırlık. Sonra mL/h = mcg/min × 60/konsantrasyon. Geriye doğru çalışırken mcg/kg/min = mL/h × konsantrasyon/(60 × ağırlık). Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.
Konsantrasyon
500 000/250 = 2000 mcg/mL
Dakikadaki mikrogram
30·2000 = 60000 mcg/h
60000/60 = 1000 mcg/min
Kilogram başına
D = 1000/76 = 13,16 ≈ 13,2 mcg/kg/min
Cevap
D = 13,2 mcg/kg/min
11.Farmasötik hesaplamalar
Cevap: V = 0,71 mL
Konsantrasyondan hacme: önce konsantrasyonu mL başına mg’a çevirin. a/h yüzdesi 100 mL’deki gramdır, yani %x = 10x mg/mL. 1:n oran konsantrasyonu, n mL’de 1 g’dır. Sulandırmadan sonra derişim, tozun dozunun son hacme (çözücü + toz hacmi) bölünmesidir. Sonra hacim = doz/derişim.
mg/mL cinsinden konsantrasyon
1000 mg/1000 mL = 1 mg/mL
Hacim
V = 0,71/1 = 0,71 mL
Cevap
V = 0,71 mL
12.Farmasötik hesaplamalar
Cevap: V = 1,2 mL
Konsantrasyondan hacme: önce konsantrasyonu mL başına mg’a çevirin. a/h yüzdesi 100 mL’deki gramdır, yani %x = 10x mg/mL. 1:n oran konsantrasyonu, n mL’de 1 g’dır. Sulandırmadan sonra derişim, tozun dozunun son hacme (çözücü + toz hacmi) bölünmesidir. Sonra hacim = doz/derişim.