Farmakoloji: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 6 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Doz hesapları

Konsantrasyondan doz
hacim = doz / konsantrasyon
Ağırlığa göre doz
doz = mg/kg × vücut ağırlığı
Tabletler
sayı = doz / tablet dozu
Birimler
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Yöntem

  1. Order edilen dozu ve stok konsantrasyonunu aynı birime çevirin.
  2. İstenen bölü eldeki çarpı miktar kullanın: (D/H) × Q.
  3. Ağırlığa göre dozlarda önce kg cinsinden ağırlıkla çarpın, sonra günlük dozu doz sayısına bölün.
  4. Önce tahmin yapın ve cevabın makul olduğunu kontrol edin.

Klinik farmakokinetik

Hız sabiti ve yarı ömür
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Birinci derece azalma
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
İki düzey
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Hacim ve klerens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Yükleme dozu
LD = Vd·C/(S·F)
İdame hızı
R = CL·Css/(S·F)
Ortalama kararlı durum
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Kararlı hâl
n yarı ömürden sonra 1 − (1/2)ⁿ; 5 sonrasında ≈ %97
İnfüzyon
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Tepe ve çukur değerden aralık ve doz
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
KrKl = (140 − yaş) × kg/(72 × SKr mg/dL), kadınlar için × 0,85
Renal ayarlama
doz × KrKl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − KrKl/normal)

Yöntem

  1. Yarı ömrü hız sabitine çevirin: k = 0,693/t½.
  2. Kg başına değerleri toplamlara çevirin: Vd (L) = L/kg × ağırlık, CL (L/sa) = L/kg/sa × ağırlık.
  3. Bağıntıyı seçin: C = C₀·e−kt, YD = Vd·C/(S·F), idame hızı = CL·Css/(S·F), τ = ln(Ctepe/C_çukur)/k.
  4. Böbrek işlevi için önce KrKl’yi Cockcroft–Gault ile tahmin edin, sonra dozu ya da aralığı ölçekleyin.
  5. Sonucu kontrol edin: düzeyler her yarı ömürde yarıya iner ve kararlı durum yaklaşık beş yarı ömür alır.

2Alıştırma soruları

1.FarmakolojiOrta

İpratropium KOAH'ta kullanılan bir bronkodilatördür. Nasıl etki eder?

  1. ABir kortikosteroid gibi inflamasyonu azaltır
  2. BHava yolu düz kasındaki muskarinik reseptörleri bloke eder
  3. CHava yollarındaki beta-2 adrenerjik reseptörleri uyarır
  4. DLökotrien reseptörlerini bloke eder
2.FarmakolojiZor

Which statement correctly contrasts donepezil and memantine in Alzheimer's disease?

  1. ADonepezil inhibits cholinesterase; memantine blocks NMDA receptors
  2. BBoth drugs are dopamine agonists that differ only in their half-lives
  3. CBoth drugs remove amyloid plaques from the brain
  4. DDonepezil blocks NMDA receptors; memantine inhibits acetylcholinesterase
3.Doz hesaplarıOrta
024681010 mL

32 kg ağırlığındaki bir çocuğa 5 mg/kg ilaç reçete edilmiştir. Stok çözelti 20 mg/mL içerir. Dozu çekin: hangi hacmi V verirsiniz?

32 kg5 mg/kg20 mg/mL
V = mL
4.Doz hesaplarıZor
40k birim1000 mL? mL/h2000 birim/h

Bir infüzyon 1000 mL'de 40000 ünite ilaç içeriyor. Order saatte 2000 ünite. Pompayı mL/h cinsinden hangi hıza R ayarlarsınız?

40000 birim/1000 mL2000 birim/h
R = mL/h
5.Klinik farmakokinetikOrta
VCss​ = 15 mg/LR = ? mg/h · S = 0,8CL = 0,035 L/kg/h93 kg

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 93 kg ağırlığındaki bir hastaya aminofilin infüzyonu verilecek (tuz faktörü S = 0,8: aminofilinin %80’i teofilindir). Teofilin klerensi 0,035 L/kg/sa. Kararlı durum teofilin düzeyini 15 mg/L yapan aminofilin infüzyon hızı R mg/sa olarak nedir?

93 kgCL = 0,035 L/kg/hCss = 15 mg/LS = 0,8
R = mg/h
6.Klinik farmakokinetikZor
t (h)C (mg/L)Css​22 hC = ?

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir theophylline infüzyonu yükleme dozu olmadan 30 mg/sa hızla çalışıyor. Hastanın klerensi 3 L/sa ve yarı ömür 9 sa. 22 sa sonra düzey C nedir?

R = 30 mg/hCL = 3 L/ht½ = 9 ht = 22 h
C = mg/L

3Çözeltiler

1.Farmakoloji

Cevap: B · Hava yolu düz kasındaki muskarinik reseptörleri bloke eder

Cevap neden bu

İpratropium inhaler bir antimuskariniktir. Vagus aracılı bronkokonstriksiyonu ve mukus salgısını bloke eder; bu özellikle KOAH'ta yararlıdır.

Cevap

B · Hava yolu düz kasındaki muskarinik reseptörleri bloke eder
2.Farmakoloji

Cevap: A · Donepezil inhibits cholinesterase; memantine blocks NMDA receptors

Cevap neden bu

Donepezil raises acetylcholine levels, while memantine reduces excitotoxic glutamate activity at NMDA receptors. Both give symptomatic benefit only.

Cevap

A · Donepezil inhibits cholinesterase; memantine blocks NMDA receptors
3.Doz hesapları

Cevap: V = 8 mL

Dozu çekmek: hacim = (reçete edilen doz/stok konsantrasyonu) × stok hacmi. Önce aynı birimlere çevirin, sonra hacmin şırıngaya sığdığını ve bir ölçek çizgisine denk geldiğini kontrol edin.

Vücut ağırlığından doz

D = 5·32 = 160 mg

Hacim

V = 160/20 = 8 mL

Şırıngada

Bu 10 mL’lik şırıngada her küçük çizgi 0,2 mL’dir.

Cevap

V = 8 mL
4.Doz hesapları

Cevap: R = 50 mL/h

Doz hesabı: verilecek miktar, istenen dozun eldeki gücüne bölünüp bulunduğu miktarla çarpılmasına eşittir: miktar = (istenen doz/stok gücü) × stok hacmi. Birimleri her zaman aynı tutun (önce g'yi mg'ye, mg'yi mcg'ye çevirin) ve cevabın mantıklı olup olmadığını kontrol edin.

Konsantrasyon

40000/1000 = 40 birim/mL

Pompa hızı

R = 2000/40 = 50 mL/h

Cevap

R = 50 mL/h
5.Klinik farmakokinetik

Cevap: R = 61,03 mg/h

Klerens ve hacim: kararlı durumda dozlama hızı eliminasyon hızına eşittir; bu nedenle idame hızı = CL × Css. Yükleme dozu YD = Vd × C/(S × F)’dir; S tuz faktörü (tuzdaki etkin ilaç oranı), F biyoyararlanımdır (IV için 1). İki düzeyden k = ln(C₁/C₂)/Δt; IV bolus için Vd = doz/C₀ ve CL = k × Vd. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Klerens

CL = 0,035·93 = 3,255 L/h

İnfüzyon hızı

R = CL·Css/S = 3,255·15/0,8 = 61,03 mg/h

Cevap

R = 61,03 mg/h
6.Klinik farmakokinetik

Cevap: C = 8,163 mg/L

Rejim tasarlama: hızlı IV dozlarda düzey aralık boyunca tepe değerden çukur değere düşer; bu nedenle τ = ln(Ctepe/Cçukur)/k ve tepe değeri geri getiren doz Vd × (Ctepe − Cçukur)’dur. Kararlı durum ortalama düzeyi Css,ort = S·F·doz/(CL·τ)’dur. Bir infüzyon C = (R/CL)(1 − e−kt) şeklinde yükselir. Böbreklerle atılan bir ilaçta doz, kreatinin klerensine göre ölçeklenir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Kararlı durum düzeyi

Css = 30/3 = 10 mg/L

Hız sabiti

k = 0,693/9 = 0,07702 h⁻¹

Verilen süre sonundaki düzey

C = 10·(1 − e−0,07702·22) = 8,163 mg/L

Cevap

C = 8,163 mg/L

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology