Farmakoloji: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 6 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Doz hesapları

Konsantrasyondan doz
hacim = doz / konsantrasyon
Ağırlığa göre doz
doz = mg/kg × vücut ağırlığı
Tabletler
sayı = doz / tablet dozu
Birimler
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Yöntem

  1. Order edilen dozu ve stok konsantrasyonunu aynı birime çevirin.
  2. İstenen bölü eldeki çarpı miktar kullanın: (D/H) × Q.
  3. Ağırlığa göre dozlarda önce kg cinsinden ağırlıkla çarpın, sonra günlük dozu doz sayısına bölün.
  4. Önce tahmin yapın ve cevabın makul olduğunu kontrol edin.

Klinik farmakokinetik

Hız sabiti ve yarı ömür
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Birinci derece azalma
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
İki düzey
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Hacim ve klerens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Yükleme dozu
LD = Vd·C/(S·F)
İdame hızı
R = CL·Css/(S·F)
Ortalama kararlı durum
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Kararlı hâl
n yarı ömürden sonra 1 − (1/2)ⁿ; 5 sonrasında ≈ %97
İnfüzyon
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Tepe ve çukur değerden aralık ve doz
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
KrKl = (140 − yaş) × kg/(72 × SKr mg/dL), kadınlar için × 0,85
Renal ayarlama
doz × KrKl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − KrKl/normal)

Yöntem

  1. Yarı ömrü hız sabitine çevirin: k = 0,693/t½.
  2. Kg başına değerleri toplamlara çevirin: Vd (L) = L/kg × ağırlık, CL (L/sa) = L/kg/sa × ağırlık.
  3. Bağıntıyı seçin: C = C₀·e−kt, YD = Vd·C/(S·F), idame hızı = CL·Css/(S·F), τ = ln(Ctepe/C_çukur)/k.
  4. Böbrek işlevi için önce KrKl’yi Cockcroft–Gault ile tahmin edin, sonra dozu ya da aralığı ölçekleyin.
  5. Sonucu kontrol edin: düzeyler her yarı ömürde yarıya iner ve kararlı durum yaklaşık beş yarı ömür alır.

2Alıştırma soruları

1.FarmakolojiOrta

A patient has oral mucositis after chemotherapy. Which advice is appropriate?

  1. ABrush hard with a firm toothbrush to remove debris
  2. BEat spicy and acidic foods to stimulate healing
  3. CUse a soft toothbrush and rinse with saline or a bland mouthwash
  4. DUse an alcohol-based mouthwash several times a day to kill germs
2.FarmakolojiZor

Böbrek yetmezliği nedeniyle bir ilacın klerensi yarıya düşüyor, dağılım hacmi ise aynı kalıyor. Yarılanma ömrüne ne olur?

  1. Aİki katına çıkar
  2. BDört katına çıkar
  3. CAynı kalır
  4. DYarıya iner
3.Doz hesaplarıOrta
1:1000ampulV = ? mL

Bir adrenalin (epinefrin) ampulünün etiketinde 1:1000 (1 mg/mL) yazıyor. Anafilaksi için istem 0,5 mg IM. Hangi hacmi V çekersiniz?

1:10000,5 mg
V = mL
4.Doz hesaplarıZor
40 mg/1 mLV = ? mL

Bir hasta 77 lb ağırlığında. İstem tek doz olarak 0,5 mg/kg ve stok 1 mL’de 40 mg içeriyor. 1 kg = 2,2 lb kullanarak hangi hacmi V verirsiniz? İki ondalık basamağa yuvarlayın.

77 lb0,5 mg/kg40 mg/1 mL1 kg = 2,2 lb
V = mL
5.Klinik farmakokinetikOrta
110100t (h)C (mg/L)C₀ = 12 mg/Lt½ = 2,5 hC₀/2

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir hasta gentamicin ilacının 210 mg IV bolusunu alıyor. Sıfır zamanına geriye ekstrapole edilen düzey 12 mg/L ve yarı ömür 2,5 sa. Klerensi CL L/sa cinsinden bulun.

D = 210 mgC₀ = 12 mg/Lt½ = 2,5 h
CL = L/h
6.Klinik farmakokinetikZor
VCss,avg​ = ?500 mg · q8hCL = 0,045 L/kg/h89 kg · S = 1 · F = 1

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 89 kg ağırlığındaki bir hasta her 8 saatte bir oral teofilin alıyor (F = 1). Klerens 0,045 L/kg/h. Her doz theophylline ilacından 500 mg. Ortalama kararlı durum düzeyini Css,avg bulun.

CL = 0,045 L/kg/hτ = 8 hS = 1F = 189 kgD = 500 mg
Css,avg = mg/L

3Çözeltiler

1.Farmakoloji

Cevap: C · Use a soft toothbrush and rinse with saline or a bland mouthwash

Cevap neden bu

Chemotherapy damages rapidly dividing mucosal cells. Gentle oral care, saline rinses and avoiding alcohol, spicy and acidic foods reduce pain and infection risk.

Cevap

C · Use a soft toothbrush and rinse with saline or a bland mouthwash
2.Farmakoloji

Cevap: A · İki katına çıkar

Cevap neden bu

Yarılanma ömrü Vd ile doğru, klerensle ters orantılıdır. Klerensin yarıya inmesi yarılanma ömrünü iki katına çıkarır; böylece ilaç birikir ve kararlı duruma ulaşması daha uzun sürer.

Cevap

A · İki katına çıkar
3.Doz hesapları

Cevap: V = 0,5 mL

Solution strengths: a percentage strength is grams per 100 mL, so 1% = 1 g/100 mL = 10 mg/mL. A ratio strength 1:1000 means 1 g in 1000 mL = 1 mg/mL; 1:10 000 is 0,1 mg/mL. For a dilution the amount of drug stays the same: C₁·V₁ = C₂·V₂.

Konsantrasyon

1:1000 = 1 g/1000 mL = 1 mg/mL

Hacim

V = 0,5/1 = 0,5 mL

Cevap

V = 0,5 mL

ABD etiketlerinde artık mg/mL yazıyor (1 mg/mL = 1:1000; 0,1 mg/mL = 1:10 000). 1 mg/mL adrenalini asla IV puşe vermeyin.

4.Doz hesapları

Cevap: V = 0,44 mL

Dose calculation: the amount to give equals what is prescribed divided by what you have, times the quantity it comes in: amount = (desired dose/stock strength) × stock volume. Always keep the units the same (convert g to mg, mg to mcg first) and check that the answer is sensible.

kg cinsinden ağırlık

77/2,2 = 35 kg

Doz

0,5·35 = 17,5 mg

Hacim

V = (17,5/40)·1 = 0,4375 ≈ 0,44 mL

Cevap

V = 0,44 mL
5.Klinik farmakokinetik

Cevap: CL = 4,852 L/h

Klerens ve hacim: kararlı durumda dozlama hızı eliminasyon hızına eşittir; bu nedenle idame hızı = CL × Css. Yükleme dozu YD = Vd × C/(S × F)’dir; S tuz faktörü (tuzdaki etkin ilaç oranı), F biyoyararlanımdır (IV için 1). İki düzeyden k = ln(C₁/C₂)/Δt; IV bolus için Vd = doz/C₀ ve CL = k × Vd. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Dağılım hacmi

Vd = 210/12 = 17,5 L

Hız sabiti

k = 0,693/2,5 = 0,2773 h⁻¹

Klerens

CL = 0,2773·17,5 = 4,852 L/h

Cevap

CL = 4,852 L/h
6.Klinik farmakokinetik

Cevap: Css,avg = 15,61 mg/L

Rejim tasarlama: hızlı IV dozlarda düzey aralık boyunca tepe değerden çukur değere düşer; bu nedenle τ = ln(Ctepe/Cçukur)/k ve tepe değeri geri getiren doz Vd × (Ctepe − Cçukur)’dur. Kararlı durum ortalama düzeyi Css,ort = S·F·doz/(CL·τ)’dur. Bir infüzyon C = (R/CL)(1 − e−kt) şeklinde yükselir. Böbreklerle atılan bir ilaçta doz, kreatinin klerensine göre ölçeklenir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Klerens

CL = 0,045·89 = 4,005 L/h

Ortalama kararlı durum düzeyi

Css,avg = S·F·D/(CL·τ) = 1·1·500/(4,005·8) = 15,61 mg/L

Cevap

Css,avg = 15,61 mg/L

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology