Farmakoloji: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 6 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorular Derse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Doz hesapları

Konsantrasyondan doz: hacim = doz / konsantrasyon
Ağırlığa göre doz: doz = mg/kg × vücut ağırlığı
Tabletler: sayı = doz / tablet dozu
Birimler: 1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Yöntem

Order edilen dozu ve stok konsantrasyonunu aynı birime çevirin.
İstenen bölü eldeki çarpı miktar kullanın: (D/H) × Q.
Ağırlığa göre dozlarda önce kg cinsinden ağırlıkla çarpın, sonra günlük dozu doz sayısına bölün.
Önce tahmin yapın ve cevabın makul olduğunu kontrol edin.

Klinik farmakokinetik

Hız sabiti ve yarı ömür: k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Birinci derece azalma: C = C₀·e^−kt = C₀·(1/2)^t/t½
İki düzey: k = ln(C₁/C₂)/Δt
Hacim ve klerens: Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Yükleme dozu: LD = Vd·C/(S·F)
İdame hızı: R = CL·C_ss/(S·F)
Ortalama kararlı durum: C_ss,avg = S·F·D/(CL·τ)
Kararlı hâl: n yarı ömürden sonra 1 − (1/2)ⁿ; 5 sonrasında ≈ %97
İnfüzyon: C = (R/CL)(1 − e^−kt)
Tepe ve çukur değerden aralık ve doz: τ = ln(C_peak/C_trough)/k, D = Vd·(C_peak − C_trough)
Cockcroft–Gault: KrKl = (140 − yaş) × kg/(72 × SKr mg/dL), kadınlar için × 0,85
Renal ayarlama: doz × KrKl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − KrKl/normal)

Yöntem

Yarı ömrü hız sabitine çevirin: k = 0,693/t½.
Kg başına değerleri toplamlara çevirin: Vd (L) = L/kg × ağırlık, CL (L/sa) = L/kg/sa × ağırlık.
Bağıntıyı seçin: C = C₀·e^−kt, YD = Vd·C/(S·F), idame hızı = CL·Css/(S·F), τ = ln(C_tepe/C_çukur)/k.
Böbrek işlevi için önce KrKl’yi Cockcroft–Gault ile tahmin edin, sonra dozu ya da aralığı ölçekleyin.
Sonucu kontrol edin: düzeyler her yarı ömürde yarıya iner ve kararlı durum yaklaşık beş yarı ömür alır.

2Alıştırma soruları

1.FarmakolojiOrta

A patient starting niacin (nicotinic acid) complains of flushing and warmth after doses. Which advice may reduce this?

ADouble the dose to build tolerance faster
BTake aspirin 30 minutes before the niacin, if the prescriber agrees
CTake it on an empty stomach in a hot bath
DTake the niacin with a hot drink so that it dissolves and acts faster

2.FarmakolojiZor

A nurse calculates a child's dose and finds it is ten times higher than the usual range in the drug reference. What should the nurse do?

AGive the dose, because the prescriber is responsible for the order
BWithhold it, recheck the calculation and clarify with the prescriber
CGive one tenth of the dose without telling anyone
DGive half the dose as a compromise

3.Doz hesaplarıOrta

Bir hasta 70 kg. Order edilen doz günde 30 mg/kg, 2 eşit dozda veriliyor. Doz başına kaç miligram D verilir?

70 kg30 mg/kg/gün2× günlük

D = mg

4.Doz hesaplarıZor

Bir infüzyon 250 mL'de 50000 ünite ilaç içeriyor. Order saatte 1250 ünite. Pompayı mL/h cinsinden hangi hıza R ayarlarsınız?

50000 birim/250 mL1250 birim/h

R = mL/h

5.Klinik farmakokinetikOrta

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir hastanın lidokain klerensi 800 mL/dk. Kararlı durum düzeyini 2,5 mg/L’de tutan infüzyon hızı R mg/dk olarak nedir?

CL = 800 mL/minC_ss = 2,5 mg/L

R = mg/min

6.Klinik farmakokinetikZor

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir theophylline infüzyonu yükleme dozu olmadan 30 mg/sa hızla çalışıyor. Hastanın klerensi 2,5 L/sa ve yarı ömür 6 sa. 11 sa sonra düzey C nedir?

R = 30 mg/hCL = 2,5 L/ht½ = 6 ht = 11 h

C = mg/L

3Çözeltiler

1.Farmakoloji

Cevap: B · Take aspirin 30 minutes before the niacin, if the prescriber agrees

Cevap neden bu

Niacin causes prostaglandin-mediated vasodilation and flushing. Aspirin beforehand, taking it with food and avoiding hot drinks and alcohol reduce this effect.

Cevap

B · Take aspirin 30 minutes before the niacin, if the prescriber agrees

2.Farmakoloji

Cevap: B · Withhold it, recheck the calculation and clarify with the prescriber

Cevap neden bu

Doses outside the safe range must be questioned before administration. The nurse holds the dose, rechecks the weight and calculation and contacts the prescriber or pharmacist.

Cevap

B · Withhold it, recheck the calculation and clarify with the prescriber

3.Doz hesapları

Cevap: D = 1050 mg

Doz hesabı: verilecek miktar, istenen dozun eldeki gücüne bölünüp bulunduğu miktarla çarpılmasına eşittir: miktar = (istenen doz/stok gücü) × stok hacmi. Birimleri her zaman aynı tutun (önce g'yi mg'ye, mg'yi mcg'ye çevirin) ve cevabın mantıklı olup olmadığını kontrol edin.

Günlük toplam

30·70 = 2100 mg

Doz başına

D = 2100/2 = 1050 mg

Cevap

D = 1050 mg

4.Doz hesapları

Cevap: R = 6,25 mL/h

Konsantrasyon

50000/250 = 200 birim/mL

Pompa hızı

R = 1250/200 = 6,25 mL/h

Cevap

R = 6,25 mL/h

5.Klinik farmakokinetik

Cevap: R = 2 mg/min

Klerens ve hacim: kararlı durumda dozlama hızı eliminasyon hızına eşittir; bu nedenle idame hızı = CL × C_ss. Yükleme dozu YD = Vd × C/(S × F)’dir; S tuz faktörü (tuzdaki etkin ilaç oranı), F biyoyararlanımdır (IV için 1). İki düzeyden k = ln(C₁/C₂)/Δt; IV bolus için Vd = doz/C₀ ve CL = k × Vd. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

L/dk cinsinden klerens

800 mL/min = 0,8 L/min

İnfüzyon hızı

R = 0,8·2,5 = 2 mg/min

Cevap

R = 2 mg/min

6.Klinik farmakokinetik

Cevap: C = 8,633 mg/L

Rejim tasarlama: hızlı IV dozlarda düzey aralık boyunca tepe değerden çukur değere düşer; bu nedenle τ = ln(C_tepe/C_çukur)/k ve tepe değeri geri getiren doz Vd × (C_tepe − C_çukur)’dur. Kararlı durum ortalama düzeyi C_ss,ort = S·F·doz/(CL·τ)’dur. Bir infüzyon C = (R/CL)(1 − e^−kt) şeklinde yükselir. Böbreklerle atılan bir ilaçta doz, kreatinin klerensine göre ölçeklenir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Kararlı durum düzeyi

C_ss = 30/2,5 = 12 mg/L

Hız sabiti

k = 0,693/6 = 0,1155 h⁻¹

Verilen süre sonundaki düzey

C = 12·(1 − e^{−0,1155·11}) = 8,633 mg/L

Cevap

C = 8,633 mg/L

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology