Farmakoloji: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 6 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Doz hesapları

Konsantrasyondan doz
hacim = doz / konsantrasyon
Ağırlığa göre doz
doz = mg/kg × vücut ağırlığı
Tabletler
sayı = doz / tablet dozu
Birimler
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Yöntem

  1. Order edilen dozu ve stok konsantrasyonunu aynı birime çevirin.
  2. İstenen bölü eldeki çarpı miktar kullanın: (D/H) × Q.
  3. Ağırlığa göre dozlarda önce kg cinsinden ağırlıkla çarpın, sonra günlük dozu doz sayısına bölün.
  4. Önce tahmin yapın ve cevabın makul olduğunu kontrol edin.

Klinik farmakokinetik

Hız sabiti ve yarı ömür
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Birinci derece azalma
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
İki düzey
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Hacim ve klerens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Yükleme dozu
LD = Vd·C/(S·F)
İdame hızı
R = CL·Css/(S·F)
Ortalama kararlı durum
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Kararlı hâl
n yarı ömürden sonra 1 − (1/2)ⁿ; 5 sonrasında ≈ %97
İnfüzyon
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Tepe ve çukur değerden aralık ve doz
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
KrKl = (140 − yaş) × kg/(72 × SKr mg/dL), kadınlar için × 0,85
Renal ayarlama
doz × KrKl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − KrKl/normal)

Yöntem

  1. Yarı ömrü hız sabitine çevirin: k = 0,693/t½.
  2. Kg başına değerleri toplamlara çevirin: Vd (L) = L/kg × ağırlık, CL (L/sa) = L/kg/sa × ağırlık.
  3. Bağıntıyı seçin: C = C₀·e−kt, YD = Vd·C/(S·F), idame hızı = CL·Css/(S·F), τ = ln(Ctepe/C_çukur)/k.
  4. Böbrek işlevi için önce KrKl’yi Cockcroft–Gault ile tahmin edin, sonra dozu ya da aralığı ölçekleyin.
  5. Sonucu kontrol edin: düzeyler her yarı ömürde yarıya iner ve kararlı durum yaklaşık beş yarı ömür alır.

2Alıştırma soruları

1.FarmakolojiOrta

Which early signs suggest systemic toxicity from a local anaesthetic?

  1. AItchy rash and swelling only at the injection site
  2. BHeavy sweating, salivation and diarrhoea
  3. CNumbness around the mouth, metallic taste and tinnitus
  4. DPinpoint pupils and slow, shallow breathing
2.FarmakolojiZor

Yakın zamanda haloperidole başlanan bir hastada yüksek ateş, "kurşun boru" tipi kas rijiditesi, konfüzyon ve çok yüksek kreatin kinaz gelişiyor. En olası tanı nedir?

  1. AAkut distoni
  2. BSerotonin sendromu
  3. CNöroleptik malign sendrom
  4. DAnesteziye bağlı malign hipertermi
3.Doz hesaplarıOrta
024681010 mL

24 kg ağırlığındaki bir çocuğa 4 mg/kg ilaç reçete edilmiştir. Stok çözelti 20 mg/mL içerir. Dozu çekin: hangi hacmi V verirsiniz?

24 kg4 mg/kg20 mg/mL
V = mL
4.Doz hesaplarıZor
20k birim500 mL? mL/h1000 birim/h

Bir infüzyon 500 mL'de 20000 ünite ilaç içeriyor. Order saatte 1000 ünite. Pompayı mL/h cinsinden hangi hıza R ayarlarsınız?

20000 birim/500 mL1000 birim/h
R = mL/h
5.Klinik farmakokinetikOrta
110t (h)C (mg/L)1 h8 mg/L9 h1,3 mg/L

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). gentamicin IV dozundan sonra düzey t = 1 sa iken 8 mg/L, t = 9 sa iken 1,3 mg/L. Birinci derece eliminasyonu varsayın. Eliminasyon hız sabitini k bulun.

C1 = 8 mg/L (1 h)C2 = 1,3 mg/L (9 h)
k = h⁻¹
6.Klinik farmakokinetikZor
Vd = 7 L/kg0,5 → 0,8 mcg/LLD = ? mcg95 kg · S = 1 · F = 0,7

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 95 kg ağırlığındaki bir hastanın digoxin düzeyi 0,5 mcg/L; hedef 0,8 mcg/L. Dağılım hacmi 7 L/kg ve tabletlerin F = 0,7. Düzeyi hedefe çıkaran ek yükleme dozu LD nedir?

95 kgVd = 7 L/kgC = 0,5 → 0,8 mcg/LF = 0,7
LD = mcg

3Çözeltiler

1.Farmakoloji

Cevap: C · Numbness around the mouth, metallic taste and tinnitus

Cevap neden bu

Local anaesthetic toxicity starts with central nervous system signs such as perioral numbness, metallic taste, tinnitus and agitation. It can progress to seizures, arrhythmias and cardiac arrest.

Cevap

C · Numbness around the mouth, metallic taste and tinnitus
2.Farmakoloji

Cevap: C · Nöroleptik malign sendrom

Cevap neden bu

Nöroleptik malign sendrom dopamin antagonistlerinden sonra günler içinde, kurşun boru rijiditesi, ateş ve yüksek CK ile gelişir. Serotonin sendromu daha hızlı gelişir ve klonus ile hiperrefleksi içerir.

Cevap

C · Nöroleptik malign sendrom
3.Doz hesapları

Cevap: V = 4,8 mL

Dozu çekmek: hacim = (reçete edilen doz/stok konsantrasyonu) × stok hacmi. Önce aynı birimlere çevirin, sonra hacmin şırıngaya sığdığını ve bir ölçek çizgisine denk geldiğini kontrol edin.

Vücut ağırlığından doz

D = 4·24 = 96 mg

Hacim

V = 96/20 = 4,8 mL

Şırıngada

Bu 10 mL’lik şırıngada her küçük çizgi 0,2 mL’dir.

Cevap

V = 4,8 mL
4.Doz hesapları

Cevap: R = 25 mL/h

Doz hesabı: verilecek miktar, istenen dozun eldeki gücüne bölünüp bulunduğu miktarla çarpılmasına eşittir: miktar = (istenen doz/stok gücü) × stok hacmi. Birimleri her zaman aynı tutun (önce g'yi mg'ye, mg'yi mcg'ye çevirin) ve cevabın mantıklı olup olmadığını kontrol edin.

Konsantrasyon

20000/500 = 40 birim/mL

Pompa hızı

R = 1000/40 = 25 mL/h

Cevap

R = 25 mL/h
5.Klinik farmakokinetik

Cevap: k = 0,2271 h⁻¹

Klerens ve hacim: kararlı durumda dozlama hızı eliminasyon hızına eşittir; bu nedenle idame hızı = CL × Css. Yükleme dozu YD = Vd × C/(S × F)’dir; S tuz faktörü (tuzdaki etkin ilaç oranı), F biyoyararlanımdır (IV için 1). İki düzeyden k = ln(C₁/C₂)/Δt; IV bolus için Vd = doz/C₀ ve CL = k × Vd. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Eliminasyon hız sabiti

k = ln(8/1,3)/8 = 1,817/8 = 0,2271 h⁻¹

Cevap

k = 0,2271 h⁻¹
6.Klinik farmakokinetik

Cevap: LD = 285 mcg

Rejim tasarlama: hızlı IV dozlarda düzey aralık boyunca tepe değerden çukur değere düşer; bu nedenle τ = ln(Ctepe/Cçukur)/k ve tepe değeri geri getiren doz Vd × (Ctepe − Cçukur)’dur. Kararlı durum ortalama düzeyi Css,ort = S·F·doz/(CL·τ)’dur. Bir infüzyon C = (R/CL)(1 − e−kt) şeklinde yükselir. Böbreklerle atılan bir ilaçta doz, kreatinin klerensine göre ölçeklenir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Dağılım hacmi

Vd = 7·95 = 665 L

Gereken artış

0,8 − 0,5 = 0,3 mcg/L

Yükleme dozu

LD = 665·0,3/(1·0,7) = 285 mcg

Cevap

LD = 285 mcg

Uygulamada doz uygun bir miktara yuvarlanır.

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology