Farmakoloji: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 6 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorular Derse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Doz hesapları

Konsantrasyondan doz: hacim = doz / konsantrasyon
Ağırlığa göre doz: doz = mg/kg × vücut ağırlığı
Tabletler: sayı = doz / tablet dozu
Birimler: 1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Yöntem

Order edilen dozu ve stok konsantrasyonunu aynı birime çevirin.
İstenen bölü eldeki çarpı miktar kullanın: (D/H) × Q.
Ağırlığa göre dozlarda önce kg cinsinden ağırlıkla çarpın, sonra günlük dozu doz sayısına bölün.
Önce tahmin yapın ve cevabın makul olduğunu kontrol edin.

Klinik farmakokinetik

Hız sabiti ve yarı ömür: k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Birinci derece azalma: C = C₀·e^−kt = C₀·(1/2)^t/t½
İki düzey: k = ln(C₁/C₂)/Δt
Hacim ve klerens: Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Yükleme dozu: LD = Vd·C/(S·F)
İdame hızı: R = CL·C_ss/(S·F)
Ortalama kararlı durum: C_ss,avg = S·F·D/(CL·τ)
Kararlı hâl: n yarı ömürden sonra 1 − (1/2)ⁿ; 5 sonrasında ≈ %97
İnfüzyon: C = (R/CL)(1 − e^−kt)
Tepe ve çukur değerden aralık ve doz: τ = ln(C_peak/C_trough)/k, D = Vd·(C_peak − C_trough)
Cockcroft–Gault: KrKl = (140 − yaş) × kg/(72 × SKr mg/dL), kadınlar için × 0,85
Renal ayarlama: doz × KrKl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − KrKl/normal)

Yöntem

Yarı ömrü hız sabitine çevirin: k = 0,693/t½.
Kg başına değerleri toplamlara çevirin: Vd (L) = L/kg × ağırlık, CL (L/sa) = L/kg/sa × ağırlık.
Bağıntıyı seçin: C = C₀·e^−kt, YD = Vd·C/(S·F), idame hızı = CL·Css/(S·F), τ = ln(C_tepe/C_çukur)/k.
Böbrek işlevi için önce KrKl’yi Cockcroft–Gault ile tahmin edin, sonra dozu ya da aralığı ölçekleyin.
Sonucu kontrol edin: düzeyler her yarı ömürde yarıya iner ve kararlı durum yaklaşık beş yarı ömür alır.

2Alıştırma soruları

1.FarmakolojiOrta

Why is a spacer recommended with a metered-dose inhaler?

AIt turns the inhaler into a nebuliser
BIt removes the need to shake the inhaler
CIt doubles the dose of drug released by each puff of the inhaler
DMore drug reaches the lungs and less stays in the mouth

2.FarmakolojiZor

A patient on long-term prednisolone has been vomiting for two days and could not take her tablets. She is now hypotensive and confused, with low sodium and high potassium. What is the most urgent treatment?

AOral prednisolone with a glass of water
BIV furosemide
CIV hydrocortisone and IV fluids
DIV insulin with glucose only

3.Doz hesaplarıOrta

Bir hasta 25 kg ve tek doz olarak 7,5 mg/kg order edilmiş. Dozu D mg cinsinden bulun.

25 kg7,5 mg/kg

D = mg

4.Doz hesaplarıZor

Bir infüzyon 1000 mL'de 20000 ünite ilaç içeriyor. Order saatte 800 ünite. Pompayı mL/h cinsinden hangi hıza R ayarlarsınız?

20000 birim/1000 mL800 birim/h

R = mL/h

5.Klinik farmakokinetikOrta

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). vancomycin IV dozundan sonra düzey t = 1 sa iken 25 mg/L, t = 13 sa iken 12,5 mg/L. Birinci derece eliminasyonu varsayın. Yarı ömrü t½ bulun.

C₁ = 25 mg/L (1 h)C₂ = 12,5 mg/L (13 h)

t½ = h

6.Klinik farmakokinetikZor

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Düzenli gentamicin dozları alan 93 kg ağırlığındaki bir hasta kararlı durumda. Hedef tepe değer 10 mg/L ve çukur değer 0,5 mg/L, dağılım hacmi 0,3 L/kg. Hızlı IV dozlar varsayıldığında düzeyi çukur değerden tepe değere çıkaran doz D nedir?

93 kgVd = 0,3 L/kgC_peak = 10 mg/LC_trough = 0,5 mg/L

D = mg

3Çözeltiler

1.Farmakoloji

Cevap: D · More drug reaches the lungs and less stays in the mouth

Cevap neden bu

A spacer holds the aerosol so it can be inhaled slowly, without precise coordination. This improves lung delivery and reduces mouth side effects such as thrush from inhaled steroids.

Cevap

D · More drug reaches the lungs and less stays in the mouth

2.Farmakoloji

Cevap: C · IV hydrocortisone and IV fluids

Cevap neden bu

This suggests an adrenal crisis triggered by missed steroids and illness. Treatment is immediate IV or IM hydrocortisone, IV fluids with glucose as needed, and treating the cause.

Cevap

C · IV hydrocortisone and IV fluids

3.Doz hesapları

Cevap: D = 187,5 mg

Doz hesabı: verilecek miktar, istenen dozun eldeki gücüne bölünüp bulunduğu miktarla çarpılmasına eşittir: miktar = (istenen doz/stok gücü) × stok hacmi. Birimleri her zaman aynı tutun (önce g'yi mg'ye, mg'yi mcg'ye çevirin) ve cevabın mantıklı olup olmadığını kontrol edin.

Doz

7,5·25 = 187,5 mg

Cevap

D = 187,5 mg

4.Doz hesapları

Cevap: R = 40 mL/h

Konsantrasyon

20000/1000 = 20 birim/mL

Pompa hızı

R = 800/20 = 40 mL/h

Cevap

R = 40 mL/h

5.Klinik farmakokinetik

Cevap: t½ = 12 h

Klerens ve hacim: kararlı durumda dozlama hızı eliminasyon hızına eşittir; bu nedenle idame hızı = CL × C_ss. Yükleme dozu YD = Vd × C/(S × F)’dir; S tuz faktörü (tuzdaki etkin ilaç oranı), F biyoyararlanımdır (IV için 1). İki düzeyden k = ln(C₁/C₂)/Δt; IV bolus için Vd = doz/C₀ ve CL = k × Vd. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Eliminasyon hız sabiti

k = ln(25/12,5)/12 = 0,6931/12 = 0,05776 h⁻¹

Yarı ömür

t½ = 0,693/0,05776 = 12 h

Cevap

t½ = 12 h

6.Klinik farmakokinetik

Cevap: D = 265,1 mg

Rejim tasarlama: hızlı IV dozlarda düzey aralık boyunca tepe değerden çukur değere düşer; bu nedenle τ = ln(C_tepe/C_çukur)/k ve tepe değeri geri getiren doz Vd × (C_tepe − C_çukur)’dur. Kararlı durum ortalama düzeyi C_ss,ort = S·F·doz/(CL·τ)’dur. Bir infüzyon C = (R/CL)(1 − e^−kt) şeklinde yükselir. Böbreklerle atılan bir ilaçta doz, kreatinin klerensine göre ölçeklenir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Dağılım hacmi

Vd = 0,3·93 = 27,9 L

Doz

D = 27,9·(10 − 0,5) = 265,1 mg

Cevap

D = 265,1 mg

Uygulamada doz uygun bir miktara yuvarlanır.

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology