Farmakoloji: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 6 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Doz hesapları

Konsantrasyondan doz
hacim = doz / konsantrasyon
Ağırlığa göre doz
doz = mg/kg × vücut ağırlığı
Tabletler
sayı = doz / tablet dozu
Birimler
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Yöntem

  1. Order edilen dozu ve stok konsantrasyonunu aynı birime çevirin.
  2. İstenen bölü eldeki çarpı miktar kullanın: (D/H) × Q.
  3. Ağırlığa göre dozlarda önce kg cinsinden ağırlıkla çarpın, sonra günlük dozu doz sayısına bölün.
  4. Önce tahmin yapın ve cevabın makul olduğunu kontrol edin.

Klinik farmakokinetik

Hız sabiti ve yarı ömür
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Birinci derece azalma
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
İki düzey
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Hacim ve klerens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Yükleme dozu
LD = Vd·C/(S·F)
İdame hızı
R = CL·Css/(S·F)
Ortalama kararlı durum
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Kararlı hâl
n yarı ömürden sonra 1 − (1/2)ⁿ; 5 sonrasında ≈ %97
İnfüzyon
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Tepe ve çukur değerden aralık ve doz
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
KrKl = (140 − yaş) × kg/(72 × SKr mg/dL), kadınlar için × 0,85
Renal ayarlama
doz × KrKl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − KrKl/normal)

Yöntem

  1. Yarı ömrü hız sabitine çevirin: k = 0,693/t½.
  2. Kg başına değerleri toplamlara çevirin: Vd (L) = L/kg × ağırlık, CL (L/sa) = L/kg/sa × ağırlık.
  3. Bağıntıyı seçin: C = C₀·e−kt, YD = Vd·C/(S·F), idame hızı = CL·Css/(S·F), τ = ln(Ctepe/C_çukur)/k.
  4. Böbrek işlevi için önce KrKl’yi Cockcroft–Gault ile tahmin edin, sonra dozu ya da aralığı ölçekleyin.
  5. Sonucu kontrol edin: düzeyler her yarı ömürde yarıya iner ve kararlı durum yaklaşık beş yarı ömür alır.

2Alıştırma soruları

1.FarmakolojiOrta

An Rh-negative mother gives birth to an Rh-positive baby. When is anti-D immunoglobulin usually given?

  1. AAt least two weeks after the birth
  2. BWithin 72 hours after the birth
  3. CIt is not needed if the baby is Rh-positive
  4. DOnly at the start of the next pregnancy
2.FarmakolojiZor

Bir hastada ilk amoksisilin dozuna anafilaktik reaksiyon gelişiyor. Bu advers reaksiyon yaygın A/B sisteminde nasıl sınıflandırılır?

  1. ATip A; çünkü doza bağlı ve ilacın farmakolojisinden öngörülebilirdir
  2. BTip B; çünkü yalnızca uzun süreli kullanımdan sonra ortaya çıkar
  3. CTip A; çünkü doz çok yüksekti
  4. DTip B; çünkü öngörülemez ve ilacın normal etkisiyle ilgisizdir
3.Doz hesaplarıOrta
82 kgBSA = 1,75 m²75 mg/m²D = ? mg

82 kg ağırlığındaki bir hastanın vücut yüzey alanı 1,75 m². İstem 75 mg/m². Dozu D mg cinsinden bulun.

82 kgBSA = 1,75 m²75 mg/m²
D = mg
4.Doz hesaplarıZor
00,10,20,30,40,50,60,70,80,911 mL

Reçete 0,6 mg. Ampul mL başına 1000 mikrogram içerir. Dozu 1 mL’lik şırıngaya çekin: hangi hacmi V verirsiniz?

0,6 mg1000 mcg/mL
V = mL
5.Klinik farmakokinetikOrta
VCss​ = 10 mg/LR = ? mg/hCL = 0,05 L/kg/h99 kg

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 99 kg ağırlığındaki bir hastaya teofilin infüzyonu veriliyor. Klerens 0,05 L/kg/sa. Kararlı durum düzeyini 10 mg/L yapan infüzyon hızı R mg/sa olarak nedir?

99 kgCL = 0,05 L/kg/hCss = 10 mg/L
R = mg/h
6.Klinik farmakokinetikZor
VCss,avg​ = ?450 mg · q12hCL = 0,045 L/kg/h56 kg · S = 0,8 · F = 1

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 56 kg ağırlığındaki bir hasta her 12 saatte bir oral aminofilin alıyor (S = 0,8, F = 1). Teofilin klerensi 0,045 L/kg/h. Her doz aminophylline ilacından 450 mg. Ortalama kararlı durum düzeyini Css,avg bulun.

CL = 0,045 L/kg/hτ = 12 hS = 0,8F = 156 kgD = 450 mg
Css,avg = mg/L

3Çözeltiler

1.Farmakoloji

Cevap: B · Within 72 hours after the birth

Cevap neden bu

Anti-D is given within 72 hours of birth to an Rh-negative mother of an Rh-positive baby. It is also given after events such as miscarriage or abdominal trauma, and often routinely during pregnancy.

Cevap

B · Within 72 hours after the birth
2.Farmakoloji

Cevap: D · Tip B; çünkü öngörülemez ve ilacın normal etkisiyle ilgisizdir

Cevap neden bu

Tip A (artmış, augmented) reaksiyonlar ilacın farmakolojisinden öngörülebilir ve doza bağlıdır. İmmün aracılı alerji gibi Tip B (tuhaf, bizarre) reaksiyonlar doza bağlı değildir ve öngörülmesi zordur.

Cevap

D · Tip B; çünkü öngörülemez ve ilacın normal etkisiyle ilgisizdir
3.Doz hesapları

Cevap: D = 131,3 mg

Body-surface-area dosing: many cytotoxic and some paediatric doses are prescribed per square metre of body surface area: dose (mg) = dose per m² × BSA (m²). The Mosteller formula estimates BSA = √(height (cm) × weight (kg)/3600).

Doz

D = 75·1,75 = 131,3 mg

Cevap

D = 131,3 mg
4.Doz hesapları

Cevap: V = 0,6 mL

Dozu çekmek: hacim = (reçete edilen doz/stok konsantrasyonu) × stok hacmi. Önce aynı birimlere çevirin, sonra hacmin şırıngaya sığdığını ve bir ölçek çizgisine denk geldiğini kontrol edin.

Aynı birimler

0,6 mg = 600 mcg

Hacim

V = 600/1000 = 0,6 mL

Cevap

V = 0,6 mL
5.Klinik farmakokinetik

Cevap: R = 49,5 mg/h

Klerens ve hacim: kararlı durumda dozlama hızı eliminasyon hızına eşittir; bu nedenle idame hızı = CL × Css. Yükleme dozu YD = Vd × C/(S × F)’dir; S tuz faktörü (tuzdaki etkin ilaç oranı), F biyoyararlanımdır (IV için 1). İki düzeyden k = ln(C₁/C₂)/Δt; IV bolus için Vd = doz/C₀ ve CL = k × Vd. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Klerens

CL = 0,05·99 = 4,95 L/h

İnfüzyon hızı

R = 4,95·10 = 49,5 mg/h

Cevap

R = 49,5 mg/h
6.Klinik farmakokinetik

Cevap: Css,avg = 11,9 mg/L

Rejim tasarlama: hızlı IV dozlarda düzey aralık boyunca tepe değerden çukur değere düşer; bu nedenle τ = ln(Ctepe/Cçukur)/k ve tepe değeri geri getiren doz Vd × (Ctepe − Cçukur)’dur. Kararlı durum ortalama düzeyi Css,ort = S·F·doz/(CL·τ)’dur. Bir infüzyon C = (R/CL)(1 − e−kt) şeklinde yükselir. Böbreklerle atılan bir ilaçta doz, kreatinin klerensine göre ölçeklenir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Klerens

CL = 0,045·56 = 2,52 L/h

Ortalama kararlı durum düzeyi

Css,avg = S·F·D/(CL·τ) = 0,8·1·450/(2,52·12) = 11,9 mg/L

Cevap

Css,avg = 11,9 mg/L

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology