Farmakoloji: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 6 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Doz hesapları

Konsantrasyondan doz
hacim = doz / konsantrasyon
Ağırlığa göre doz
doz = mg/kg × vücut ağırlığı
Tabletler
sayı = doz / tablet dozu
Birimler
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Yöntem

  1. Order edilen dozu ve stok konsantrasyonunu aynı birime çevirin.
  2. İstenen bölü eldeki çarpı miktar kullanın: (D/H) × Q.
  3. Ağırlığa göre dozlarda önce kg cinsinden ağırlıkla çarpın, sonra günlük dozu doz sayısına bölün.
  4. Önce tahmin yapın ve cevabın makul olduğunu kontrol edin.

Klinik farmakokinetik

Hız sabiti ve yarı ömür
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Birinci derece azalma
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
İki düzey
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Hacim ve klerens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Yükleme dozu
LD = Vd·C/(S·F)
İdame hızı
R = CL·Css/(S·F)
Ortalama kararlı durum
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Kararlı hâl
n yarı ömürden sonra 1 − (1/2)ⁿ; 5 sonrasında ≈ %97
İnfüzyon
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Tepe ve çukur değerden aralık ve doz
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
KrKl = (140 − yaş) × kg/(72 × SKr mg/dL), kadınlar için × 0,85
Renal ayarlama
doz × KrKl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − KrKl/normal)

Yöntem

  1. Yarı ömrü hız sabitine çevirin: k = 0,693/t½.
  2. Kg başına değerleri toplamlara çevirin: Vd (L) = L/kg × ağırlık, CL (L/sa) = L/kg/sa × ağırlık.
  3. Bağıntıyı seçin: C = C₀·e−kt, YD = Vd·C/(S·F), idame hızı = CL·Css/(S·F), τ = ln(Ctepe/C_çukur)/k.
  4. Böbrek işlevi için önce KrKl’yi Cockcroft–Gault ile tahmin edin, sonra dozu ya da aralığı ölçekleyin.
  5. Sonucu kontrol edin: düzeyler her yarı ömürde yarıya iner ve kararlı durum yaklaşık beş yarı ömür alır.

2Alıştırma soruları

1.FarmakolojiOrta

A patient uses two different eye drops at the same time of day. What should the nurse advise?

  1. APut both drops in at exactly the same moment
  2. BWait at least 5 minutes between the two drops
  3. CMix the drops in one bottle first
  4. DUse only one of them each day
2.FarmakolojiZor

A patient has SIADH with mild hyponatraemia and no neurological symptoms. What is usually the first-line treatment?

  1. ADesmopressin
  2. BFluid restriction
  3. CA rapid bolus of hypertonic saline
  4. DLarge volumes of IV glucose 5%
3.Doz hesaplarıOrta
56 kgBSA = 1,47 m²100 mg/m²D = ? mg

56 kg ağırlığındaki bir hastanın vücut yüzey alanı 1,47 m². İstem 100 mg/m². Dozu D mg cinsinden bulun.

56 kgBSA = 1,47 m²100 mg/m²
D = mg
4.Doz hesaplarıZor
20%stoksu = ? mL

%20 (a/h) stok çözeltiden 250 mL %1 (a/h) çözelti hazırlamanız gerekiyor. Stoka ne kadar su W eklenmelidir?

C₁ = 20%C₂ = 1%V₂ = 250 mL
W = mL
5.Klinik farmakokinetikOrta
110100t (h)C (mg/L)C₀ = 10 mg/Lt½ = 2,5 hC₀/2

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir hasta tobramycin ilacının 180 mg IV bolusunu alıyor. Sıfır zamanına geriye ekstrapole edilen düzey 10 mg/L ve yarı ömür 2,5 sa. Dağılım hacmini Vd bulun.

D = 180 mgC₀ = 10 mg/Lt½ = 2,5 h
Vd = L
6.Klinik farmakokinetikZor
VCss,avg​ = ?1000 mg · q12hCL = 4,5 L/hS = 1 · F = 1

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir hasta her 12 saatte bir IV vankomisin alıyor; vankomisin klerensi 4,5 L/h. Her doz vancomycin ilacından 1000 mg. Ortalama kararlı durum düzeyini Css,avg bulun.

CL = 4,5 L/hτ = 12 hS = 1F = 1D = 1000 mg
Css,avg = mg/L

3Çözeltiler

1.Farmakoloji

Cevap: B · Wait at least 5 minutes between the two drops

Cevap neden bu

Waiting several minutes allows the first drop to be absorbed before the next is applied. Eye ointments are usually applied last.

Cevap

B · Wait at least 5 minutes between the two drops
2.Farmakoloji

Cevap: B · Fluid restriction

Cevap neden bu

In SIADH, excess ADH makes the kidneys retain water. Restricting fluid intake raises sodium gradually; hypertonic saline is kept for severe symptomatic cases, and hypotonic fluids and desmopressin would worsen it.

Cevap

B · Fluid restriction
3.Doz hesapları

Cevap: D = 147 mg

Body-surface-area dosing: many cytotoxic and some paediatric doses are prescribed per square metre of body surface area: dose (mg) = dose per m² × BSA (m²). The Mosteller formula estimates BSA = √(height (cm) × weight (kg)/3600).

Doz

D = 100·1,47 = 147 mg

Cevap

D = 147 mg
4.Doz hesapları

Cevap: W = 237,5 mL

Solution strengths: a percentage strength is grams per 100 mL, so 1% = 1 g/100 mL = 10 mg/mL. A ratio strength 1:1000 means 1 g in 1000 mL = 1 mg/mL; 1:10 000 is 0,1 mg/mL. For a dilution the amount of drug stays the same: C₁·V₁ = C₂·V₂.

Stok hacmi

V₁ = 1·250/20 = 12,5 mL

Eklenecek su

W = 250 − 12,5 = 237,5 mL

Cevap

W = 237,5 mL
5.Klinik farmakokinetik

Cevap: Vd = 18 L

Klerens ve hacim: kararlı durumda dozlama hızı eliminasyon hızına eşittir; bu nedenle idame hızı = CL × Css. Yükleme dozu YD = Vd × C/(S × F)’dir; S tuz faktörü (tuzdaki etkin ilaç oranı), F biyoyararlanımdır (IV için 1). İki düzeyden k = ln(C₁/C₂)/Δt; IV bolus için Vd = doz/C₀ ve CL = k × Vd. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Dağılım hacmi

Vd = 180/10 = 18 L

Cevap

Vd = 18 L
6.Klinik farmakokinetik

Cevap: Css,avg = 18,52 mg/L

Rejim tasarlama: hızlı IV dozlarda düzey aralık boyunca tepe değerden çukur değere düşer; bu nedenle τ = ln(Ctepe/Cçukur)/k ve tepe değeri geri getiren doz Vd × (Ctepe − Cçukur)’dur. Kararlı durum ortalama düzeyi Css,ort = S·F·doz/(CL·τ)’dur. Bir infüzyon C = (R/CL)(1 − e−kt) şeklinde yükselir. Böbreklerle atılan bir ilaçta doz, kreatinin klerensine göre ölçeklenir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Ortalama kararlı durum düzeyi

Css,avg = S·F·D/(CL·τ) = 1·1·1000/(4,5·12) = 18,52 mg/L

Cevap

Css,avg = 18,52 mg/L

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology