Farmakoloji: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 6 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Doz hesapları

Konsantrasyondan doz
hacim = doz / konsantrasyon
Ağırlığa göre doz
doz = mg/kg × vücut ağırlığı
Tabletler
sayı = doz / tablet dozu
Birimler
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Yöntem

  1. Order edilen dozu ve stok konsantrasyonunu aynı birime çevirin.
  2. İstenen bölü eldeki çarpı miktar kullanın: (D/H) × Q.
  3. Ağırlığa göre dozlarda önce kg cinsinden ağırlıkla çarpın, sonra günlük dozu doz sayısına bölün.
  4. Önce tahmin yapın ve cevabın makul olduğunu kontrol edin.

Klinik farmakokinetik

Hız sabiti ve yarı ömür
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Birinci derece azalma
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
İki düzey
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Hacim ve klerens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Yükleme dozu
LD = Vd·C/(S·F)
İdame hızı
R = CL·Css/(S·F)
Ortalama kararlı durum
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Kararlı hâl
n yarı ömürden sonra 1 − (1/2)ⁿ; 5 sonrasında ≈ %97
İnfüzyon
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Tepe ve çukur değerden aralık ve doz
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
KrKl = (140 − yaş) × kg/(72 × SKr mg/dL), kadınlar için × 0,85
Renal ayarlama
doz × KrKl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − KrKl/normal)

Yöntem

  1. Yarı ömrü hız sabitine çevirin: k = 0,693/t½.
  2. Kg başına değerleri toplamlara çevirin: Vd (L) = L/kg × ağırlık, CL (L/sa) = L/kg/sa × ağırlık.
  3. Bağıntıyı seçin: C = C₀·e−kt, YD = Vd·C/(S·F), idame hızı = CL·Css/(S·F), τ = ln(Ctepe/C_çukur)/k.
  4. Böbrek işlevi için önce KrKl’yi Cockcroft–Gault ile tahmin edin, sonra dozu ya da aralığı ölçekleyin.
  5. Sonucu kontrol edin: düzeyler her yarı ömürde yarıya iner ve kararlı durum yaklaşık beş yarı ömür alır.

2Alıştırma soruları

1.FarmakolojiOrta

Which drug is used for torsades de pointes?

  1. AIntravenous magnesium sulfate
  2. BIntravenous adenosine (rapid push)
  3. CIntravenous verapamil
  4. DOral digoxin
2.FarmakolojiZor

Which finding most favours serotonin syndrome over neuroleptic malignant syndrome?

  1. AA very high creatine kinase
  2. BRecent start of an antipsychotic drug
  3. CRapid onset with hyperreflexia and clonus
  4. DSlow onset over days with lead-pipe rigidity
3.Doz hesaplarıOrta
60 kg10 mg/kg/gün2× günlükD = ? mg

Bir hasta 60 kg. Order edilen doz günde 10 mg/kg, 2 eşit dozda veriliyor. Doz başına kaç miligram D verilir?

60 kg10 mg/kg/gün2× günlük
D = mg
4.Doz hesaplarıZor
00,10,20,30,40,50,60,70,80,911 mL

Reçete 830 ünitedir; ilaç 1000 ünite/mL olarak gelir. Dozu 1 mL’lik şırıngaya çekin: hangi hacmi V verirsiniz?

830 units1000 units/mL
V = mL
5.Klinik farmakokinetikOrta
110t (h)C (mg/L)C₀ = 8 mg/Lt½ = 3,5 hC₀/2

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir hasta gentamicin ilacının 100 mg IV bolusunu alıyor. Sıfır zamanına geriye ekstrapole edilen düzey 8 mg/L ve yarı ömür 3,5 sa. Dağılım hacmini Vd bulun.

D = 100 mgC₀ = 8 mg/Lt½ = 3,5 h
Vd = L
6.Klinik farmakokinetikZor
VCss,avg​ = 10 mg/LD = ? mg · q8hCL = 0,05 L/kg/h81 kg · S = 0,8 · F = 1

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 81 kg ağırlığındaki bir hasta her 8 saatte bir oral aminofilin alıyor (S = 0,8, F = 1). Teofilin klerensi 0,05 L/kg/h. Hangi doz D mg cinsinden ortalama kararlı durum düzeyini 10 mg/L yapar?

CL = 0,05 L/kg/hτ = 8 hS = 0,8F = 181 kgCss,avg = 10 mg/L
D = mg

3Çözeltiler

1.Farmakoloji

Cevap: A · Intravenous magnesium sulfate

Cevap neden bu

IV magnesium is first-line for torsades de pointes, even when serum magnesium is normal. QT-prolonging drugs are stopped and potassium is corrected.

Cevap

A · Intravenous magnesium sulfate
2.Farmakoloji

Cevap: C · Rapid onset with hyperreflexia and clonus

Cevap neden bu

Serotonin syndrome develops within hours of a serotonergic drug and causes clonus, hyperreflexia, agitation, dilated pupils and diarrhoea. NMS develops over days after a dopamine antagonist, with lead-pipe rigidity and slow reflexes.

Cevap

C · Rapid onset with hyperreflexia and clonus
3.Doz hesapları

Cevap: D = 300 mg

Doz hesabı: verilecek miktar, istenen dozun eldeki gücüne bölünüp bulunduğu miktarla çarpılmasına eşittir: miktar = (istenen doz/stok gücü) × stok hacmi. Birimleri her zaman aynı tutun (önce g'yi mg'ye, mg'yi mcg'ye çevirin) ve cevabın mantıklı olup olmadığını kontrol edin.

Günlük toplam

10·60 = 600 mg

Doz başına

D = 600/2 = 300 mg

Cevap

D = 300 mg
4.Doz hesapları

Cevap: V = 0,83 mL

Dozu çekmek: hacim = (reçete edilen doz/stok konsantrasyonu) × stok hacmi. Önce aynı birimlere çevirin, sonra hacmin şırıngaya sığdığını ve bir ölçek çizgisine denk geldiğini kontrol edin.

Hacim

V = 830/1000 = 0,83 mL

Şırıngada

Bu 1 mL’lik şırıngada her küçük çizgi 0,01 mL’dir.

Cevap

V = 0,83 mL
5.Klinik farmakokinetik

Cevap: Vd = 12,5 L

Klerens ve hacim: kararlı durumda dozlama hızı eliminasyon hızına eşittir; bu nedenle idame hızı = CL × Css. Yükleme dozu YD = Vd × C/(S × F)’dir; S tuz faktörü (tuzdaki etkin ilaç oranı), F biyoyararlanımdır (IV için 1). İki düzeyden k = ln(C₁/C₂)/Δt; IV bolus için Vd = doz/C₀ ve CL = k × Vd. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Dağılım hacmi

Vd = 100/8 = 12,5 L

Cevap

Vd = 12,5 L
6.Klinik farmakokinetik

Cevap: D = 405 mg

Rejim tasarlama: hızlı IV dozlarda düzey aralık boyunca tepe değerden çukur değere düşer; bu nedenle τ = ln(Ctepe/Cçukur)/k ve tepe değeri geri getiren doz Vd × (Ctepe − Cçukur)’dur. Kararlı durum ortalama düzeyi Css,ort = S·F·doz/(CL·τ)’dur. Bir infüzyon C = (R/CL)(1 − e−kt) şeklinde yükselir. Böbreklerle atılan bir ilaçta doz, kreatinin klerensine göre ölçeklenir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Klerens

CL = 0,05·81 = 4,05 L/h

Doz

D = Css,avg·CL·τ/(S·F) = 10·4,05·8/(0,8·1) = 405 mg

Cevap

D = 405 mg

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology