Farmakoloji: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 6 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Doz hesapları

Konsantrasyondan doz
hacim = doz / konsantrasyon
Ağırlığa göre doz
doz = mg/kg × vücut ağırlığı
Tabletler
sayı = doz / tablet dozu
Birimler
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Yöntem

  1. Order edilen dozu ve stok konsantrasyonunu aynı birime çevirin.
  2. İstenen bölü eldeki çarpı miktar kullanın: (D/H) × Q.
  3. Ağırlığa göre dozlarda önce kg cinsinden ağırlıkla çarpın, sonra günlük dozu doz sayısına bölün.
  4. Önce tahmin yapın ve cevabın makul olduğunu kontrol edin.

Klinik farmakokinetik

Hız sabiti ve yarı ömür
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Birinci derece azalma
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
İki düzey
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Hacim ve klerens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Yükleme dozu
LD = Vd·C/(S·F)
İdame hızı
R = CL·Css/(S·F)
Ortalama kararlı durum
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Kararlı hâl
n yarı ömürden sonra 1 − (1/2)ⁿ; 5 sonrasında ≈ %97
İnfüzyon
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Tepe ve çukur değerden aralık ve doz
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
KrKl = (140 − yaş) × kg/(72 × SKr mg/dL), kadınlar için × 0,85
Renal ayarlama
doz × KrKl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − KrKl/normal)

Yöntem

  1. Yarı ömrü hız sabitine çevirin: k = 0,693/t½.
  2. Kg başına değerleri toplamlara çevirin: Vd (L) = L/kg × ağırlık, CL (L/sa) = L/kg/sa × ağırlık.
  3. Bağıntıyı seçin: C = C₀·e−kt, YD = Vd·C/(S·F), idame hızı = CL·Css/(S·F), τ = ln(Ctepe/C_çukur)/k.
  4. Böbrek işlevi için önce KrKl’yi Cockcroft–Gault ile tahmin edin, sonra dozu ya da aralığı ölçekleyin.
  5. Sonucu kontrol edin: düzeyler her yarı ömürde yarıya iner ve kararlı durum yaklaşık beş yarı ömür alır.

2Alıştırma soruları

1.FarmakolojiOrta

A patient takes isoniazid. Which advice is most important?

  1. ATake it with antacids to protect the stomach from irritation
  2. BStop the drug when the cough improves
  3. CAvoid alcohol and report jaundice, dark urine or poor appetite
  4. DExpect the urine to turn orange
2.FarmakolojiZor

Why are antipsychotics used with great caution in older people with dementia?

  1. AThey are not absorbed in people over 65
  2. BThey cause severe hypoglycaemia in older people
  3. CThey always cure the dementia and stop all behaviour problems
  4. DThey are linked to a higher risk of stroke and death
3.Doz hesaplarıOrta
90 kg5 mg/kgD = ? mg

Bir hasta 90 kg ve tek doz olarak 5 mg/kg order edilmiş. Dozu D mg cinsinden bulun.

90 kg5 mg/kg
D = mg
4.Doz hesaplarıZor
20%stoksu = ? mL

%20 (a/h) stok çözeltiden 100 mL %0,5 (a/h) çözelti hazırlamanız gerekiyor. Stoka ne kadar su W eklenmelidir?

C₁ = 20%C₂ = 0,5%V₂ = 100 mL
W = mL
5.Klinik farmakokinetikOrta
VCss​ = 25 mg/LR = ? mg/hCL = 5 L/h

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Vankomisin klerensi 5 L/h olan bir hastaya sürekli infüzyonla vankomisin veriliyor. Kararlı durum düzeyini 25 mg/L yapan infüzyon hızı R mg/sa olarak nedir?

CL = 5 L/hCss = 25 mg/L
R = mg/h
6.Klinik farmakokinetikZor
Vd = 0,5 L/kg5 → 10 mg/LLD = ? mg60 kg · S = 0,8 · F = 1

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 60 kg ağırlığındaki bir hastanın theophylline düzeyi 5 mg/L; hedef 10 mg/L. İlaç intravenöz olarak aminophylline (S = 0,8) şeklinde veriliyor ve dağılım hacmi 0,5 L/kg. Düzeyi hedefe çıkaran ek yükleme dozu LD nedir?

60 kgVd = 0,5 L/kgC = 5 → 10 mg/LS = 0,8
LD = mg

3Çözeltiler

1.Farmakoloji

Cevap: C · Avoid alcohol and report jaundice, dark urine or poor appetite

Cevap neden bu

Isoniazid can cause hepatitis, and alcohol increases the risk. Signs of liver injury are reported at once, and liver tests may be checked.

Cevap

C · Avoid alcohol and report jaundice, dark urine or poor appetite
2.Farmakoloji

Cevap: D · They are linked to a higher risk of stroke and death

Cevap neden bu

In older people with dementia, antipsychotics increase the risk of stroke and death. Non-drug approaches are tried first, and antipsychotics are used at low doses for short periods if needed.

Cevap

D · They are linked to a higher risk of stroke and death
3.Doz hesapları

Cevap: D = 450 mg

Doz hesabı: verilecek miktar, istenen dozun eldeki gücüne bölünüp bulunduğu miktarla çarpılmasına eşittir: miktar = (istenen doz/stok gücü) × stok hacmi. Birimleri her zaman aynı tutun (önce g'yi mg'ye, mg'yi mcg'ye çevirin) ve cevabın mantıklı olup olmadığını kontrol edin.

Doz

5·90 = 450 mg

Cevap

D = 450 mg
4.Doz hesapları

Cevap: W = 97,5 mL

Solution strengths: a percentage strength is grams per 100 mL, so 1% = 1 g/100 mL = 10 mg/mL. A ratio strength 1:1000 means 1 g in 1000 mL = 1 mg/mL; 1:10 000 is 0,1 mg/mL. For a dilution the amount of drug stays the same: C₁·V₁ = C₂·V₂.

Stok hacmi

V₁ = 0,5·100/20 = 2,5 mL

Eklenecek su

W = 100 − 2,5 = 97,5 mL

Cevap

W = 97,5 mL
5.Klinik farmakokinetik

Cevap: R = 125 mg/h

Klerens ve hacim: kararlı durumda dozlama hızı eliminasyon hızına eşittir; bu nedenle idame hızı = CL × Css. Yükleme dozu YD = Vd × C/(S × F)’dir; S tuz faktörü (tuzdaki etkin ilaç oranı), F biyoyararlanımdır (IV için 1). İki düzeyden k = ln(C₁/C₂)/Δt; IV bolus için Vd = doz/C₀ ve CL = k × Vd. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

İnfüzyon hızı

R = 5·25 = 125 mg/h

Cevap

R = 125 mg/h
6.Klinik farmakokinetik

Cevap: LD = 187,5 mg

Rejim tasarlama: hızlı IV dozlarda düzey aralık boyunca tepe değerden çukur değere düşer; bu nedenle τ = ln(Ctepe/Cçukur)/k ve tepe değeri geri getiren doz Vd × (Ctepe − Cçukur)’dur. Kararlı durum ortalama düzeyi Css,ort = S·F·doz/(CL·τ)’dur. Bir infüzyon C = (R/CL)(1 − e−kt) şeklinde yükselir. Böbreklerle atılan bir ilaçta doz, kreatinin klerensine göre ölçeklenir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Dağılım hacmi

Vd = 0,5·60 = 30 L

Gereken artış

10 − 5 = 5 mg/L

Yükleme dozu

LD = 30·5/(0,8·1) = 187,5 mg

Cevap

LD = 187,5 mg

Uygulamada doz uygun bir miktara yuvarlanır.

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology