Farmakoloji: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 6 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorular Derse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Doz hesapları

Konsantrasyondan doz: hacim = doz / konsantrasyon
Ağırlığa göre doz: doz = mg/kg × vücut ağırlığı
Tabletler: sayı = doz / tablet dozu
Birimler: 1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Yöntem

Order edilen dozu ve stok konsantrasyonunu aynı birime çevirin.
İstenen bölü eldeki çarpı miktar kullanın: (D/H) × Q.
Ağırlığa göre dozlarda önce kg cinsinden ağırlıkla çarpın, sonra günlük dozu doz sayısına bölün.
Önce tahmin yapın ve cevabın makul olduğunu kontrol edin.

Klinik farmakokinetik

Hız sabiti ve yarı ömür: k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Birinci derece azalma: C = C₀·e^−kt = C₀·(1/2)^t/t½
İki düzey: k = ln(C₁/C₂)/Δt
Hacim ve klerens: Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Yükleme dozu: LD = Vd·C/(S·F)
İdame hızı: R = CL·C_ss/(S·F)
Ortalama kararlı durum: C_ss,avg = S·F·D/(CL·τ)
Kararlı hâl: n yarı ömürden sonra 1 − (1/2)ⁿ; 5 sonrasında ≈ %97
İnfüzyon: C = (R/CL)(1 − e^−kt)
Tepe ve çukur değerden aralık ve doz: τ = ln(C_peak/C_trough)/k, D = Vd·(C_peak − C_trough)
Cockcroft–Gault: KrKl = (140 − yaş) × kg/(72 × SKr mg/dL), kadınlar için × 0,85
Renal ayarlama: doz × KrKl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − KrKl/normal)

Yöntem

Yarı ömrü hız sabitine çevirin: k = 0,693/t½.
Kg başına değerleri toplamlara çevirin: Vd (L) = L/kg × ağırlık, CL (L/sa) = L/kg/sa × ağırlık.
Bağıntıyı seçin: C = C₀·e^−kt, YD = Vd·C/(S·F), idame hızı = CL·Css/(S·F), τ = ln(C_tepe/C_çukur)/k.
Böbrek işlevi için önce KrKl’yi Cockcroft–Gault ile tahmin edin, sonra dozu ya da aralığı ölçekleyin.
Sonucu kontrol edin: düzeyler her yarı ömürde yarıya iner ve kararlı durum yaklaşık beş yarı ömür alır.

2Alıştırma soruları

1.FarmakolojiOrta

A man taking tamsulosin is planning cataract surgery. What should the nurse advise?

AThe drug has no link with eye surgery
BTell the eye surgeon, as it can cause floppy iris syndrome
CTake a double dose on the day of surgery
DStop the drug for one day and no further action is needed

2.FarmakolojiZor

Why is pethidine (meperidine) avoided in older people and in kidney impairment?

AIt causes severe hypoglycaemia in these groups
BIts metabolite norpethidine builds up and can cause seizures
CIt has no pain-relieving effect in older people
DIt is not absorbed from the gut when kidney function is poor

3.Doz hesaplarıOrta

Bir hasta 25 kg ve tek doz olarak 2 mg/kg order edilmiş. Dozu D mg cinsinden bulun.

25 kg2 mg/kg

D = mg

4.Doz hesaplarıZor

Bir infüzyon 500 mL'de 40000 ünite ilaç içeriyor. Order saatte 1250 ünite. Pompayı mL/h cinsinden hangi hıza R ayarlarsınız?

40000 birim/500 mL1250 birim/h

R = mL/h

5.Klinik farmakokinetikOrta

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir hasta tobramycin ilacının 150 mg IV bolusunu alıyor. Sıfır zamanına geriye ekstrapole edilen düzey 6 mg/L ve yarı ömür 2,5 sa. Klerensi CL L/sa cinsinden bulun.

D = 150 mgC₀ = 6 mg/Lt½ = 2,5 h

CL = L/h

6.Klinik farmakokinetikZor

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 89 kg ağırlığındaki bir hasta her 12 saatte bir oral teofilin alıyor (F = 1). Klerens 0,04 L/kg/h. Her doz theophylline ilacından 500 mg. Ortalama kararlı durum düzeyini C_ss,avg bulun.

CL = 0,04 L/kg/hτ = 12 hS = 1F = 189 kgD = 500 mg

C_ss,avg = mg/L

3Çözeltiler

1.Farmakoloji

Cevap: B · Tell the eye surgeon, as it can cause floppy iris syndrome

Cevap neden bu

Tamsulosin can cause intraoperative floppy iris syndrome, which complicates cataract surgery. The surgeon needs to know so that the technique can be adapted.

Cevap

B · Tell the eye surgeon, as it can cause floppy iris syndrome

2.Farmakoloji

Cevap: B · Its metabolite norpethidine builds up and can cause seizures

Cevap neden bu

Norpethidine is excreted by the kidney and is a CNS stimulant. When it accumulates, it causes tremor, agitation and seizures, so other opioids are preferred.

Cevap

B · Its metabolite norpethidine builds up and can cause seizures

3.Doz hesapları

Cevap: D = 50 mg

Doz hesabı: verilecek miktar, istenen dozun eldeki gücüne bölünüp bulunduğu miktarla çarpılmasına eşittir: miktar = (istenen doz/stok gücü) × stok hacmi. Birimleri her zaman aynı tutun (önce g'yi mg'ye, mg'yi mcg'ye çevirin) ve cevabın mantıklı olup olmadığını kontrol edin.

Doz

2·25 = 50 mg

Cevap

D = 50 mg

4.Doz hesapları

Cevap: R = 15,63 mL/h

Konsantrasyon

40000/500 = 80 birim/mL

Pompa hızı

R = 1250/80 = 15,63 mL/h

Cevap

R = 15,63 mL/h

5.Klinik farmakokinetik

Cevap: CL = 6,931 L/h

Klerens ve hacim: kararlı durumda dozlama hızı eliminasyon hızına eşittir; bu nedenle idame hızı = CL × C_ss. Yükleme dozu YD = Vd × C/(S × F)’dir; S tuz faktörü (tuzdaki etkin ilaç oranı), F biyoyararlanımdır (IV için 1). İki düzeyden k = ln(C₁/C₂)/Δt; IV bolus için Vd = doz/C₀ ve CL = k × Vd. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Dağılım hacmi

Vd = 150/6 = 25 L

Hız sabiti

k = 0,693/2,5 = 0,2773 h⁻¹

Klerens

CL = 0,2773·25 = 6,931 L/h

Cevap

CL = 6,931 L/h

6.Klinik farmakokinetik

Cevap: C_ss,avg = 11,7 mg/L

Rejim tasarlama: hızlı IV dozlarda düzey aralık boyunca tepe değerden çukur değere düşer; bu nedenle τ = ln(C_tepe/C_çukur)/k ve tepe değeri geri getiren doz Vd × (C_tepe − C_çukur)’dur. Kararlı durum ortalama düzeyi C_ss,ort = S·F·doz/(CL·τ)’dur. Bir infüzyon C = (R/CL)(1 − e^−kt) şeklinde yükselir. Böbreklerle atılan bir ilaçta doz, kreatinin klerensine göre ölçeklenir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Klerens

CL = 0,04·89 = 3,56 L/h

Ortalama kararlı durum düzeyi

C_ss,avg = S·F·D/(CL·τ) = 1·1·500/(3,56·12) = 11,7 mg/L

Cevap

C_ss,avg = 11,7 mg/L

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology