Mühendislik Fiziği: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 20 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Kinematik

Hız
v = v0 + a·t
Yer değiştirme
s = v0·t + ½·a·t²
Zaman olmadan
v² = v0² + 2·a·s
Birimler
1 m/s = 3,6 km/h

Yöntem

  1. Bildiklerinizi birimleriyle listeleyin: v₀, v, a, t ve s.
  2. Üç bilineninizi ve bilinmeyeni içeren denklemi seçin.
  3. Bir pozitif yön seçin ve zıt yöndeki büyüklüklere eksi işareti verin.
  4. Çözün ve cevabın fiziksel olarak anlamlı olduğunu kontrol edin.

Newton yasaları

İkinci yasa
ΣF = m·a
Ağırlık
W = m·g
Kinetik sürtünme
Ff = μ·N
Eğik düzlemde
eğim boyunca: m·g·sin θ, dik: m·g·cos θ

Yöntem

  1. Cisme etkiyen her kuvvetle bir serbest cisim diyagramı çizin.
  2. Hareket boyunca bir pozitif yön seçin.
  3. Kuvvetleri harekete paralel ve dik bileşenlere ayırın (eğimde: boyunca m·g·sin θ, yüzeye doğru m·g·cos θ).
  4. Hareket boyunca ΣF = m·a uygulayın; sürtünme harekete karşı μ·N’dir.

Eğik atış

Bileşenler
vx = v0cos θ, vy = v0sin θ
Konum
x = vxt, y = h + vyt − ½gt²
Maksimum yükseklik
H = h + vy²/(2g)
Menzil (düz zemin)
R = v0²·sin 2θ/g

Yöntem

  1. Atış hızını bileşenlerine ayırın: vx = v₀·cos θ ve vy = v₀·sin θ.
  2. Yatay hareket sabit hızlıdır; düşey hareketin ivmesi −g’dir.
  3. Uçuş süresini düşey hareketten bulun.
  4. Menzili bulmak için bu süreyi yatay harekette kullanın.

İş ve enerji

Kinetik enerji
Ek = ½mv²
Potansiyel enerji
Ep = mgh
Enerji denkliği
Ek1 + Ep1 + W = Ek2 + Ep2 + losses
Sürtünme işi
W = μ·N·d
Güç
P = W/t

Momentum ve çarpışmalar

Momentum
p = m·v
Korunum
Σm·v (before) = Σm·v (after)
Tamamen esnek olmayan
v′ = (m1v1 + m2v2)/(m1 + m2)
İtme
J = F·Δt = m·Δv

Yöntem

  1. Bir pozitif yön seçin ve her hıza işaretini verin.
  2. Önceki toplam momentumu yazın: Σm·v.
  3. Tamamen esnek olmayan çarpışmada cisimler sonra birlikte hareket eder; esnek çarpışmada kinetik enerji de korunur.
  4. Önceki momentumu sonraki momentuma eşitleyin ve çözün.

Hidrostatik kuvvet

Derinlikteki basınç
p = ρgh
Düşey duvara etkiyen kuvvet
F = ρg·hc·A
Basınç merkezi
yp = yc + Ic/(ycA)
Dikdörtgen
Ic = bH³/12

Süreklilik ve Bernoulli

Süreklilik
A1v1 = A2v2
Bernoulli
p1 + ½ρv1² + ρgz1 = p2 + ½ρv2² + ρgz2
Debi
Q = A·v
Daire alanı
A = πd²/4

İdeal gaz yasası

İdeal gaz yasası
pV = nRT
Gaz sabiti
R = 8,314 J/(mol·K)
Birleşik gaz yasası
p1V1/T1 = p2V2/T2
Mol
n = m/M
Sıcaklık
T[K] = T[°C] + 273,15

Isı makineleri ve soğutucular

Verim
η = W/QH = 1 − QC/QH
Carnot verimi
ηC = 1 − TC/TH (kelvin)
Soğutucu COP
COPR = QC/W
Isı pompası COP
COPHP = QH/W = COPR + 1
Enerji denkliği
QH = W + QC

Dalgalar, ses ve optik

Dalga sürati
v = fλ, T = 1/f
İp
v = √(T/μ), μ = m/L
Ses düzeyi
β = 10·log10(I/I0), I0 = 10⁻¹² W/m²
Noktasal kaynak
I = P/(4πr²)
Duran dalgalar
ip ya da iki ucu açık boru fn = n·v/(2L); bir ucu kapalı boru fn = n·v/(4L), n tek
Doppler etkisi
f′ = f·(v ± vo)/(v ∓ vs)
Kırılma indisi
n = c/v, λ = λ0/n
Snell yasası
n1sin θ1 = n2sin θ2
Kritik açı
sin θc = n2/n1
Optik lif
NA = sin θa = √(n1² − n2²)
Mercekler ve aynalar
1/f = 1/do + 1/di, m = −di/do, mirror f = R/2
Çift yarık
d·sin θ = mλ, ym = mλL/d
Kırınım ağı
d = 1/N, d·sin θ = mλ, mmax ≤ d/λ
Tek yarık
a·sin θ = mλ (dark), w = 2λL/a

Yöntem

  1. Problemin türünü belirleyin: dalga sürati, ses düzeyi, duran dalga, Doppler, kırılma, mercek ya da ayna veya girişim.
  2. Önce bağıntıyı yazın: v = fλ, β = 10·log(I/I₀), fₙ = n·v/(2L) veya n·v/(4L), f′ = f(v ± vo)/(v ∓ vs), n₁sin θ₁ = n₂sin θ₂, 1/f = 1/d₀ + 1/dᵢ, d·sin θ = mλ.
  3. Birimleri çevirin: nm, mm ve cm’yi m’ye; ve açıların normalden ölçülüp ölçülmediğini denetleyin.
  4. İşaretleri ve makullüğü denetleyin: sanal görüntünün dᵢ < 0’dır, yaklaşan kaynak daha tiz duyulur, kapalı borunun yalnızca tek harmonikleri vardır.

2Alıştırma soruları

1.KinematikOrta
t (s)v (m/s)1,2 s22,22

80 km/h hızla giden bir sürücü bir engel görüyor. Tepki süresi 1,2 s’dir; ardından otomobil 5 m/s² sabit yavaşlamayla fren yapıyor. Engeli gördüğü andan itibaren toplam durma mesafesi d değerini bulun.

v₀ = 80 km/htr = 1,2 sa = −5 m/s²
d = m
2.KinematikZor
v₀ = 16 m/s5 m

Bir top, yerden 5 m yükseklikteki bir çatının kenarından 16 m/s hızla düşey olarak yukarı atılıyor. Hava direncini ihmal edin ve g = 9,81 m/s² alın. Yerden en büyük yükseklik hmax değerini bulun.

v₀ = 16 m/sh₀ = 5 mg = 9,81 m/s²
hmax = m
3.Newton yasalarıOrta
θ = 35°a = ?m = 14 kg

14 kg’lık bir blok, yatayla 35° açı yapan bir eğik düzlemden aşağı kayıyor. Kinetik sürtünme katsayısı 0,2. g = 9,81 m/s² alın. Bloğun eğim boyunca ivmesi a değerini bulun.

m = 14 kgθ = 35°μ = 0,2g = 9,81 m/s²
a = m/s²
4.Newton yasalarıZor
m1​ = 7,5 kg1 kgsürtünme yok

Yatay bir masa üzerindeki 7,5 kg’lık bir blok, sürtünmesiz bir makaradan geçen hafif bir iple asılı 1 kg’lık bir kütleye bağlıdır. Masa sürtünmesizdir. g = 9,81 m/s² alın. İpteki gerilme kuvveti T değerini bulun.

m1 = 7,5 kgm2 = 1 kgμ = 0g = 9,81 m/s²
T = N
5.Eğik atışOrta
33 my = ?v0​ = 24 m/s55°

Bir top düz zeminden 24 m/s hızla ve yatayın 55° üstünde, 33 m uzaktaki bir duvara doğru vuruluyor. Hava direncini ihmal edin ve g = 9,81 m/s² alın. Top duvarın üzerinden hangi yükseklikte y geçer?

v₀ = 24 m/sθ = 55°x = 33 mg = 9,81 m/s²
y = m
6.Eğik atışZor
h = 40 mv0​ = 26 m/s55°menzil

Bir top 40 m yüksekliğindeki bir uçurumun tepesinden yatayın 55° üzerinden fırlatılıyor. Hava direncini ihmal edin. Top yere çarpana kadar geçen uçuş süresi t değerini bulun.

v0 = 26 m/sθ = 55°h = 40 mg = 9,81 m/s²
t = s
7.İş ve enerjiOrta
35°d = 12 mμ = 0,35

Bir blok, yatayla 35° açı yapan bir eğimden durgun halden kayıyor. Kinetik sürtünme katsayısı 0,35. Eğim boyunca 12 m kaydıktan sonraki hızı v değerini bulun.

θ = 35°μ = 0,35d = 12 mg = 9,81 m/s²
v = m/s
8.İş ve enerjiZor
h = 1,5 mL = 4 mμ = 0,15k = 1500 N/m

1 kg kütleli bir blok, sürtünmesiz bir rampada 1,5 m yükseklikten durgun halde bırakılıyor. Altta 4 m uzunluğunda pürüzlü yatay bir şeridi (μ = 0,15) geçiyor ve sonra sürtünmesiz bir yüzeyde bir yaya (k = 1500 N/m) çarpıyor. Blok yaya ulaştığındaki hızı v değerini bulun.

m = 1 kgh = 1,5 mL = 4 mμ = 0,15k = 1500 N/mg = 9,81 m/s²
v = m/s
9.Momentum ve çarpışmalarOrta
1700 kg15 m/s1400 kg

15 m/s hızla giden 1700 kg’lık bir otomobil, duran 1400 kg’lık bir otomobile çarpıyor ve ikisi birbirine kenetleniyor. Çarpışmada ne kadar kinetik enerji ΔK kaybolur?

m1 = 1700 kgv1 = 15 m/sm2 = 1400 kgv2 = 0
ΔK = J
10.Momentum ve çarpışmalarZor
8 m/s11 m/s

0,25 kg’lık bir top bir duvara 8 m/s hızla çarpıyor ve 11 m/s hızla tam geri sekiyor. Temas 10 ms sürüyor. Duvarın topa uyguladığı ortalama kuvvet Favg değerini bulun.

m = 0,25 kgvin = 8 m/svout = 11 m/sΔt = 10 ms
Favg = N
11.Hidrostatik kuvvetOrta
kapakd = 1 mH = 1 m

1,5 m genişliğinde düşey dikdörtgen bir kapak, su dolu bir tankın duvarında, üst kenarı yüzeyin 1 m altında bulunuyor. Kapağa etkiyen bileşke hidrostatik kuvvet F değerini bulun.

d = 1 mH = 1 mb = 1,5 mρ = 1000 kg/m³g = 9,81 m/s²
F = kN
12.Hidrostatik kuvvetZor
kapakd = 0,5 mH = 1,5 m

1,5 m genişliğinde düşey dikdörtgen bir kapak, su dolu bir tankın duvarında, üst kenarı yüzeyin 0,5 m altında bulunuyor. Basınç merkezinin yüzeyden derinliği ycp değerini bulun.

d = 0,5 mH = 1,5 mb = 1,5 mρ = 1000 kg/m³g = 9,81 m/s²
ycp = m
13.Süreklilik ve BernoulliOrta
12d1​ = 100 mm, p1​ = 340 kPad2​ = 40 mm, p2​ = ?

Su, 100 mm değerinden 40 mm değerine daralan yatay bir borudan akıyor. Geniş bölümde basınç 340 kPa, hız 1 m/s. Kayıpları ihmal ederek dar bölümdeki basınç p2 değerini bulun.

d1 = 100 mmd2 = 40 mmp1 = 340 kPav1 = 1 m/sρ = 1000 kg/m³
p2 = kPa
14.Süreklilik ve BernoulliZor
12d1​ = 200 mm, p1​ = 160 kPad2​ = 100 mm, p2​ = ?Δz = 9 m

Su, 200 mm değerinden 100 mm değerine daralan ve 9 m yükselen bir boruda yukarı akıyor. Kesit 1’de basınç 160 kPa, hız 2 m/s. Kayıpları ihmal ederek kesit 2’deki basınç p2 değerini bulun.

d1 = 200 mmd2 = 100 mmp1 = 160 kPav1 = 2 m/sΔz = 9 mρ = 1000 kg/m³
p2 = kPa
15.İdeal gaz yasasıOrta
450 g O₂P = 200 kPaT = 0 °CV = ?

450 g O₂, 200 kPa ve 0 °C koşullarında hangi hacmi V kaplar? İdeal gaz kabul edin.

m = 450 gM = 32 g/molP = 200 kPaT = 0 °CR = 8,314 J/(mol·K)
V = L
16.İdeal gaz yasasıZor
Durum 1Durum 2

Sabit miktarda CO₂, 300 kPa, 20 L, 30 °C durumundan 650 kPa ve 190 °C durumuna geçiyor. Yeni hacim V2 değerini bulun.

P1 = 300 kPaV1 = 20 LT1 = 30 °CP2 = 650 kPaT2 = 190 °C
V2 = L
17.Isı makineleri ve soğutucularOrta
TH​ = 30 °CTL​ = -5 °CRQ̇H​ = ?Q̇L​ = 2 kWẆ

Tersinir bir soğutucu 2 kW ısı çekerek bir soğuk odayı -5 °C’de tutuyor ve 30 °C’deki çevreye ısı atıyor. Isı atma hızı Q̇H değerini bulun.

TL = -5 °CTH = 30 °CQ̇L = 2 kW
Q̇H = kW
18.Isı makineleri ve soğutucularZor
TH​ = 21 °CTL​ = 0 °CHPQ̇H​ = 14 kWQ̇L​Ẇ = ?

Bir ısı pompası, dışarısı 0 °C iken evi 21 °C sıcaklığında tutuyor ve eve 14 kW ısı veriyor. Gereken en küçük güç girdisi Ẇmin değerini bulun.

TH = 21 °CTL = 0 °CQ̇H = 14 kW
Ẇmin = kW
19.Dalgalar, ses ve optikOrta
L = ?n = 1

İki ucu açık bir boru için temel (birinci harmonik) frekansının 286 Hz olması gerekir. Ses sürati 343 m/s’dir. Borunun uzunluğunu, L, bulun.

v = 343 m/sn = 1f1 = 286 Hz
L = m
20.Dalgalar, ses ve optikZor
Fdo​ = 4 cmR = 60 cm

Bir cisim, eğrilik yarıçapı 60 cm olan tümsek aynanın 4 cm önündedir. Büyütmeyi, m, bulun (ters görüntü için negatif).

do = 4 cmR = 60 cm
m =

3Çözeltiler

1.Kinematik

Cevap: d = 76,05 m

Sabit ivmeli hareket: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² ve v² = v₀² + 2·a·s. Bildiğiniz üç büyüklüğü ve aradığınız büyüklüğü içeren denklemi seçin ve işaretleri tek bir pozitif yöne göre tutarlı tutun.

Birimler

v₀ = 80/3,6 = 22,22 m/s

Tepki mesafesi

d1 = v₀·tr = 22,22·1,2 = 26,67 m

Fren mesafesi

d2 = v₀²/(2a) = 22,22²/(2·5) = 49,38 m

Toplam

d = 26,67 + 49,38 = 76,05 m

Cevap

d = 76,05 m
2.Kinematik

Cevap: hmax = 18,05 m

Sabit ivmeli hareket: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² ve v² = v₀² + 2·a·s. Bildiğiniz üç büyüklüğü ve aradığınız büyüklüğü içeren denklemi seçin ve işaretleri tek bir pozitif yöne göre tutarlı tutun.

Çatının üzerine yükselme

0 = v₀² − 2·g·Δh → Δh = 16²/(2·9,81) = 13,05 m

Yerden yükseklik

hmax = 5 + 13,05 = 18,05 m

Cevap

hmax = 18,05 m
3.Newton yasaları

Cevap: a = 4,02 m/s²

Newton’un ikinci yasası: bir cisme etkiyen net kuvvet, kütlesi ile ivmesinin çarpımına eşittir: ΣF = m·a. Bir serbest cisim diyagramı çizin, hareket doğrultusunda bir pozitif yön seçin ve o doğrultudaki tüm kuvvetleri toplayın: uygulanan kuvvetler, harekete karşı koyan μ·N sürtünmesi ve yer çekiminin bileşenleri.

Eğim boyunca kuvvetler

Eğim boyunca aşağı yön pozitiftir.

m·a = m·g·sin θ − μ·m·g·cos θ

İvme

a = 9,81·(sin 35° − 0,2·cos 35°) = 9,81·(0,5736 − 0,1638) = 4,02 m/s²

Cevap

a = 4,02 m/s²
4.Newton yasaları

Cevap: T = 8,656 N

Newton’un ikinci yasası: bir cisme etkiyen net kuvvet, kütlesi ile ivmesinin çarpımına eşittir: ΣF = m·a. Bir serbest cisim diyagramı çizin, hareket doğrultusunda bir pozitif yön seçin ve o doğrultudaki tüm kuvvetleri toplayın: uygulanan kuvvetler, harekete karşı koyan μ·N sürtünmesi ve yer çekiminin bileşenleri.

Sistemin ivmesi

a = (m2·g − μ·m1·g)/(m1 + m2) = (9,81 − 0)/8,5 = 1,154 m/s²

Masadaki bloktan gerilme kuvveti

T − μ·m1·g = m1·a
T = 7,5·1,154 + 0 = 8,656 N

Cevap

T = 8,656 N
5.Eğik atış

Cevap: y = 18,94 m

Eğik atış: hava direnci yokken x = vxt ve y = h + vyt − ½gt². İki yön, aynı süreyi paylaşmaları dışında birbirinden bağımsızdır.

Duvara kadar süre

vx = 24·cos 55° = 13,77 m/s
t = x/vx = 33/13,77 = 2,397 s

O andaki yükseklik

y = 19,66·2,397 − ½·9,81·2,397² = 18,94 m

Cevap

y = 18,94 m

Top duvarda zaten aşağı inmektedir.

6.Eğik atış

Cevap: t = 5,758 s

Eğik atış: hava direnci yokken x = vxt ve y = h + vyt − ½gt². İki yön, aynı süreyi paylaşmaları dışında birbirinden bağımsızdır.

Atış hızını bileşenlerine ayırın

Yatay hız sabittir; düşey hareketin aşağı doğru sabit ivmesi g = 9,81 m/s² değerindedir.

vx = v0·cos θ = 26·cos 55° = 14,91 m/s
vy = v0·sin θ = 26·sin 55° = 21,3 m/s

Havada kalma süresi

y(t) = h + vy·t − ½gt² = 0 denklemini pozitif kök için çözün.

0 = 40 + 21,3·t − 4,905·t²
t = (vy + √(vy² + 2gh))/g = (21,3 + √(453,6 + 784,8))/9,81 = 5,758 s

Cevap

t = 5,758 s
7.İş ve enerji

Cevap: v = 8,218 m/s

İş–enerji ilkesi: kinetik enerjideki değişim tüm kuvvetlerin işine eşittir. Yer çekimi ve yayları potansiyel enerji (mgh ve ½kx²) olarak yazmak bunu bir denkliğe çevirir: ilk enerji = son enerji + sürtünmeyle kaybedilen enerji (μN·d).

Eğim boyunca enerji denkliği

Blok d·sin θ kadar alçalırken sürtünme μmg·cos θ·d kadar enerji alır. Kütle sadeleşir.

½v² = g·d·(sin θ − μ·cos θ)
v = √(2·9,81·12·(0,5736 − 0,35·0,8192)) = 8,218 m/s

Cevap

v = 8,218 m/s
8.İş ve enerji

Cevap: v = 4,202 m/s

İş–enerji ilkesi: kinetik enerjideki değişim tüm kuvvetlerin işine eşittir. Yer çekimi ve yayları potansiyel enerji (mgh ve ½kx²) olarak yazmak bunu bir denkliğe çevirir: ilk enerji = son enerji + sürtünmeyle kaybedilen enerji (μN·d).

Pürüzlü şeritten sonra kalan enerji

Rampa sürtünmesizdir, bu yüzden enerjiyi yalnızca şerit alır.

mgh − μmgL = 9,81·(1,5 − 0,15·4) = 8,829 J

Yaydaki hız

½mv² = mg(h − μL) → v = √(2g(h − μL)) = √(2·9,81·0,9) = 4,202 m/s

Cevap

v = 4,202 m/s
9.Momentum ve çarpışmalar

Cevap: ΔK = 86371 J

Momentumun korunumu: bir çarpışma sırasında dış kuvvet etkimiyorsa, önceki toplam momentum Σm·v sonrakine eşittir. Hızların yönü vardır; bu yüzden bir pozitif yön seçin ve ters yöndeki hızlara eksi işareti verin. Esnek çarpışmada kinetik enerji de korunur; tamamen esnek olmayan çarpışmada cisimler birbirine yapışır.

Ortak hız

v′ = m1·v1/(m1 + m2) = 1700·15/3100 = 8,226 m/s

Önceki ve sonraki kinetik enerji

Kbefore = ½·1700·15² = 191250 J
Kafter = ½·3100·8,226² = 104879 J

Kaybolan enerji

ΔK = 191250 − 104879 = 86371 J

Cevap

ΔK = 86371 J

Kaybolan enerji şekil değiştirmeye, ısıya ve sese gider.

10.Momentum ve çarpışmalar

Cevap: Favg = 475 N

Momentumun korunumu: bir çarpışma sırasında dış kuvvet etkimiyorsa, önceki toplam momentum Σm·v sonrakine eşittir. Hızların yönü vardır; bu yüzden bir pozitif yön seçin ve ters yöndeki hızlara eksi işareti verin. Esnek çarpışmada kinetik enerji de korunur; tamamen esnek olmayan çarpışmada cisimler birbirine yapışır.

Momentumdaki değişim

J = m·Δv = 0,25·(11 + 8) = 4,75 N·s

Ortalama kuvvet

Favg = J/Δt = 4,75/0,01 = 475 N

Cevap

Favg = 475 N
11.Hidrostatik kuvvet

Cevap: F = 22,07 kN

Düzlem yüzeye hidrostatik kuvvet: F = ρ·g·yc·A. Her zaman ağırlık merkezinin altında bulunan basınç merkezinde, ycp = yc + Ic/(ycA), etkir.

Ağırlık merkezi derinliği ve alan

yc = d + H/2 = 1 + 1/2 = 1,5 m
A = H·b = 1·1,5 = 1,5 m²
kapakd = 1 mH = 1 mF

Bileşke kuvvet

F = ρ·g·yc·A = 1000·9,81·1,5·1,5 = 22,07 kN

Cevap

F = 22,07 kN
12.Hidrostatik kuvvet

Cevap: ycp = 1,4 m

Düzlem yüzeye hidrostatik kuvvet: F = ρ·g·yc·A. Her zaman ağırlık merkezinin altında bulunan basınç merkezinde, ycp = yc + Ic/(ycA), etkir.

Ağırlık merkezi derinliği ve alan

yc = d + H/2 = 0,5 + 1,5/2 = 1,25 m
A = H·b = 1,5·1,5 = 2,25 m²
kapakd = 0,5 mH = 1,5 mF

Bileşke kuvvet

F = ρ·g·yc·A = 1000·9,81·1,25·2,25 = 27,59 kN

Basınç merkezi

Basınç derinlikle arttığından bileşke ağırlık merkezinin altında etkir.

Ic = b·H³/12 = 1,5·1,5³/12 = 0,4219 m⁴
ycp = yc + Ic/(yc·A) = 1,25 + 0,4219/(1,25·2,25) = 1,4 m

Cevap

ycp = 1,4 m
13.Süreklilik ve Bernoulli

Cevap: p2 = 321 kPa

Süreklilik ve Bernoulli: sıkıştırılamaz bir akışkan için debi her kesitte aynıdır, Q = A₁v₁ = A₂v₂. Kayıpsız bir akım çizgisi boyunca p + ½ρv² + ρgz sabittir; bu yüzden akışkanın daha hızlı ya da daha yüksek olduğu yerde basınç daha düşüktür.

Süreklilik ve Bernoulli

Pa ile çalışın, sonra kPa elde etmek için 1000’e bölün.

v2 = v1·(d1/d2)² = 1·(100/40)² = 6,25 m/s
½ρ(v1² − v2²) = ½·1000·(1² − 6,25²)/1000 = −19,03 kPa
p2 = p1 + ½ρ(v1² − v2²) = 340 + (−19,03) = 321 kPa

Cevap

p2 = 321 kPa
14.Süreklilik ve Bernoulli

Cevap: p2 = 41,71 kPa

Süreklilik ve Bernoulli: sıkıştırılamaz bir akışkan için debi her kesitte aynıdır, Q = A₁v₁ = A₂v₂. Kayıpsız bir akım çizgisi boyunca p + ½ρv² + ρgz sabittir; bu yüzden akışkanın daha hızlı ya da daha yüksek olduğu yerde basınç daha düşüktür.

Süreklilik ve Bernoulli

Pa ile çalışın, sonra kPa elde etmek için 1000’e bölün.

v2 = v1·(d1/d2)² = 2·(200/100)² = 8 m/s
½ρ(v1² − v2²) = ½·1000·(2² − 8²)/1000 = −30 kPa
ρgΔz = 1000·9,81·9/1000 = 88,29 kPa
p2 = p1 + ½ρ(v1² − v2²) − ρgΔz = 160 + (−30) − 88,29 = 41,71 kPa

Cevap

p2 = 41,71 kPa
15.İdeal gaz yasası

Cevap: V = 159,7 L

İdeal gaz yasası: PV = nRT, n = m/M ile.

Mol

n = 450/32 = 14,06 mol
T = 0 + 273,15 = 273,1 K

Hacim

V = nRT/P = 14,06·8,314·273,1/200 = 159,7 L

Cevap

V = 159,7 L
16.İdeal gaz yasası

Cevap: V2 = 14,1 L

Birleşik gaz yasası: sabit miktarda ideal gaz için P1V1/T1 = P2V2/T2.

Mutlak sıcaklıklar

T1 = 303,1 K, T2 = 463,1 K

Birleşik gaz yasası

V2 = V1·(P1/P2)·(T2/T1) = 20·(300/650)·(463,1/303,1) = 14,1 L

Cevap

V2 = 14,1 L
17.Isı makineleri ve soğutucular

Cevap: Q̇H = 2,261 kW

İkinci yasa sınırları: mutlak sıcaklıkları TH ve TL olan kaynaklar arasında çalışan hiçbir çevrim tersinir (Carnot) çevrimi geçemez: ηmax = 1 − TL/TH, COPR,max = TL/(TH − TL) ve COPHP,max = TH/(TH − TL). Enerji her zaman korunur: QH = W + QL.

Mutlak sıcaklıklar

TH = 30 + 273,15 = 303,1 K
TL = -5 + 273,15 = 268,1 K

Tersinir ısı oranı

Q̇H = Q̇L·TH/TL = 2·303,1/268,1 = 2,261 kW

Cevap

Q̇H = 2,261 kW

Giriş gücü: Ẇ = 0,261 kW.

18.Isı makineleri ve soğutucular

Cevap: Ẇmin = 0,9995 kW

İkinci yasa sınırları: mutlak sıcaklıkları TH ve TL olan kaynaklar arasında çalışan hiçbir çevrim tersinir (Carnot) çevrimi geçemez: ηmax = 1 − TL/TH, COPR,max = TL/(TH − TL) ve COPHP,max = TH/(TH − TL). Enerji her zaman korunur: QH = W + QL.

Mutlak sıcaklıklar

TH = 21 + 273,15 = 294,1 K
TL = 0 + 273,15 = 273,1 K

Mümkün olan en iyi COP

COPHP,max = TH/(TH − TL) = 294,1/(294,1 − 273,1) = 14,01

En küçük güç

En az işi, en yüksek COP’a sahip tersinir bir makine gerektirir.

Ẇmin = Q̇H/COP = 14/14,01 = 0,9995 kW

Cevap

Ẇmin = 0,9995 kW
19.Dalgalar, ses ve optik

Cevap: L = 0,5997 m

Duran dalgalar ve Doppler etkisi: iki ucu sabit bir ip ya da iki ucu açık bir boru içine tam sayıda yarım dalga boyu sığdırır: L = nλ/2, fn = n·v/(2L), n = 1, 2, 3, … Bir ucu kapalı bir borunun kapalı ucunda düğüm, açık ucunda karın vardır: L = nλ/4, yalnızca tek n ile, fn = n·v/(4L). Kaynak ya da gözlemci aralarındaki doğru boyunca hareket ettiğinde f′ = f·(v ± vo)/(v ∓ vs): birbirine doğru hareket için üstteki işaretleri kullanın. Frekansları yaklaşık eşit iki dalga |f₁ − f₂| frekansıyla vurum yapar.

Dalga boyu

λ = v/f = 343/286 = 1,199 m

Uzunluk

L = nλ/2 = 1·1,199/2 = 0,5997 m

Cevap

L = 0,5997 m
20.Dalgalar, ses ve optik

Cevap: m = 0,8824

Geometrik optik: bir sınırda n₁·sin θ₁ = n₂·sin θ₂ (Snell yasası); açılar normalden ölçülür ve n = c/v. Daha yavaş bir ortama geçerken ışın normale doğru kırılır. Daha yoğun bir ortamdan (n₁ > n₂) kritik açının θc = arcsin(n₂/n₁) ötesinde ışığın tamamı yansır: toplam iç yansıma. İnce mercekler ve küresel aynalar 1/f = 1/do + 1/di denklemine uyar; büyütme m = −di/do’dır. İşaret kuralı: yakınsak mercek ve çukur ayna için f > 0 (f = R/2), ıraksak mercek ve tümsek ayna için f < 0; gerçek görüntü için di > 0, sanal görüntü için di < 0 ve ters görüntü için m < 0.

Odak uzaklığı

f = −R/2 = −30 cm

Ayna denklemi

1/di = 1/f − 1/do = 1/(−30) − 1/4
di = −3,529 cm
F4 cmf = −30 cm

Büyütme

m = −(−3,529)/4 = 0,8824

Cevap

m = 0,8824

ExamProblems · examproblems.com/courses/physics-for-engineers