Mühendislik Fiziği: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 20 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Kinematik

Hız
v = v0 + a·t
Yer değiştirme
s = v0·t + ½·a·t²
Zaman olmadan
v² = v0² + 2·a·s
Birimler
1 m/s = 3,6 km/h

Yöntem

  1. Bildiklerinizi birimleriyle listeleyin: v₀, v, a, t ve s.
  2. Üç bilineninizi ve bilinmeyeni içeren denklemi seçin.
  3. Bir pozitif yön seçin ve zıt yöndeki büyüklüklere eksi işareti verin.
  4. Çözün ve cevabın fiziksel olarak anlamlı olduğunu kontrol edin.

Newton yasaları

İkinci yasa
ΣF = m·a
Ağırlık
W = m·g
Kinetik sürtünme
Ff = μ·N
Eğik düzlemde
eğim boyunca: m·g·sin θ, dik: m·g·cos θ

Yöntem

  1. Cisme etkiyen her kuvvetle bir serbest cisim diyagramı çizin.
  2. Hareket boyunca bir pozitif yön seçin.
  3. Kuvvetleri harekete paralel ve dik bileşenlere ayırın (eğimde: boyunca m·g·sin θ, yüzeye doğru m·g·cos θ).
  4. Hareket boyunca ΣF = m·a uygulayın; sürtünme harekete karşı μ·N’dir.

Eğik atış

Bileşenler
vx = v0cos θ, vy = v0sin θ
Konum
x = vxt, y = h + vyt − ½gt²
Maksimum yükseklik
H = h + vy²/(2g)
Menzil (düz zemin)
R = v0²·sin 2θ/g

Yöntem

  1. Atış hızını bileşenlerine ayırın: vx = v₀·cos θ ve vy = v₀·sin θ.
  2. Yatay hareket sabit hızlıdır; düşey hareketin ivmesi −g’dir.
  3. Uçuş süresini düşey hareketten bulun.
  4. Menzili bulmak için bu süreyi yatay harekette kullanın.

İş ve enerji

Kinetik enerji
Ek = ½mv²
Potansiyel enerji
Ep = mgh
Enerji denkliği
Ek1 + Ep1 + W = Ek2 + Ep2 + losses
Sürtünme işi
W = μ·N·d
Güç
P = W/t

Momentum ve çarpışmalar

Momentum
p = m·v
Korunum
Σm·v (before) = Σm·v (after)
Tamamen esnek olmayan
v′ = (m1v1 + m2v2)/(m1 + m2)
İtme
J = F·Δt = m·Δv

Yöntem

  1. Bir pozitif yön seçin ve her hıza işaretini verin.
  2. Önceki toplam momentumu yazın: Σm·v.
  3. Tamamen esnek olmayan çarpışmada cisimler sonra birlikte hareket eder; esnek çarpışmada kinetik enerji de korunur.
  4. Önceki momentumu sonraki momentuma eşitleyin ve çözün.

Hidrostatik kuvvet

Derinlikteki basınç
p = ρgh
Düşey duvara etkiyen kuvvet
F = ρg·hc·A
Basınç merkezi
yp = yc + Ic/(ycA)
Dikdörtgen
Ic = bH³/12

Süreklilik ve Bernoulli

Süreklilik
A1v1 = A2v2
Bernoulli
p1 + ½ρv1² + ρgz1 = p2 + ½ρv2² + ρgz2
Debi
Q = A·v
Daire alanı
A = πd²/4

İdeal gaz yasası

İdeal gaz yasası
pV = nRT
Gaz sabiti
R = 8,314 J/(mol·K)
Birleşik gaz yasası
p1V1/T1 = p2V2/T2
Mol
n = m/M
Sıcaklık
T[K] = T[°C] + 273,15

Isı makineleri ve soğutucular

Verim
η = W/QH = 1 − QC/QH
Carnot verimi
ηC = 1 − TC/TH (kelvin)
Soğutucu COP
COPR = QC/W
Isı pompası COP
COPHP = QH/W = COPR + 1
Enerji denkliği
QH = W + QC

Dalgalar, ses ve optik

Dalga sürati
v = fλ, T = 1/f
İp
v = √(T/μ), μ = m/L
Ses düzeyi
β = 10·log10(I/I0), I0 = 10⁻¹² W/m²
Noktasal kaynak
I = P/(4πr²)
Duran dalgalar
ip ya da iki ucu açık boru fn = n·v/(2L); bir ucu kapalı boru fn = n·v/(4L), n tek
Doppler etkisi
f′ = f·(v ± vo)/(v ∓ vs)
Kırılma indisi
n = c/v, λ = λ0/n
Snell yasası
n1sin θ1 = n2sin θ2
Kritik açı
sin θc = n2/n1
Optik lif
NA = sin θa = √(n1² − n2²)
Mercekler ve aynalar
1/f = 1/do + 1/di, m = −di/do, mirror f = R/2
Çift yarık
d·sin θ = mλ, ym = mλL/d
Kırınım ağı
d = 1/N, d·sin θ = mλ, mmax ≤ d/λ
Tek yarık
a·sin θ = mλ (dark), w = 2λL/a

Yöntem

  1. Problemin türünü belirleyin: dalga sürati, ses düzeyi, duran dalga, Doppler, kırılma, mercek ya da ayna veya girişim.
  2. Önce bağıntıyı yazın: v = fλ, β = 10·log(I/I₀), fₙ = n·v/(2L) veya n·v/(4L), f′ = f(v ± vo)/(v ∓ vs), n₁sin θ₁ = n₂sin θ₂, 1/f = 1/d₀ + 1/dᵢ, d·sin θ = mλ.
  3. Birimleri çevirin: nm, mm ve cm’yi m’ye; ve açıların normalden ölçülüp ölçülmediğini denetleyin.
  4. İşaretleri ve makullüğü denetleyin: sanal görüntünün dᵢ < 0’dır, yaklaşan kaynak daha tiz duyulur, kapalı borunun yalnızca tek harmonikleri vardır.

2Alıştırma soruları

1.KinematikOrta
t (s)v (m/s)t = ?12,5

45 km/h hızla giden bir otomobil, durana kadar 6,5 m/s² sabit yavaşlamayla fren yapıyor. Frenleme ne kadar sürer? t değerini bulun.

v₀ = 45 km/ha = −6,5 m/s²v = 0
t = s
2.KinematikZor
t (s)v (m/s)7 s

Bir tramvay durgun hâlden başlayıp 7 s boyunca 1 m/s² ile hızlanıyor, sonra 19 s sabit hızla gidiyor ve son olarak durana kadar 4 m/s² ile fren yapıyor. Toplam yolculuk süresi t değerini bulun.

a1 = 1 m/s²t1 = 7 st2 = 19 sa3 = −4 m/s²
t = s
3.Newton yasalarıOrta
θ = 40°a = ?m = 4 kg

4 kg’lık bir blok, yatayla 40° açı yapan bir eğik düzlemden aşağı kayıyor. Kinetik sürtünme katsayısı 0,1. g = 9,81 m/s² alın. Bloğun eğim boyunca ivmesi a değerini bulun.

m = 4 kgθ = 40°μ = 0,1g = 9,81 m/s²
a = m/s²
4.Newton yasalarıZor
m1​ = 7,5 kg1,5 kgsürtünme yok

Yatay bir masa üzerindeki 7,5 kg’lık bir blok, sürtünmesiz bir makaradan geçen hafif bir iple asılı 1,5 kg’lık bir kütleye bağlıdır. Masa sürtünmesizdir. g = 9,81 m/s² alın. İpteki gerilme kuvveti T değerini bulun.

m1 = 7,5 kgm2 = 1,5 kgμ = 0g = 9,81 m/s²
T = N
5.Eğik atışOrta
v0​ = 40 m/sθ = ?R = 125 m

Bir top düz zeminden 40 m/s hızla atılıyor ve 125 m uzağa düşmelidir. Hava direncini ihmal edin ve g = 9,81 m/s² alın. İki olası atış açısından küçük olanı θ bulun.

v₀ = 40 m/sR = 125 mg = 9,81 m/s²
θ = °
6.Eğik atışZor
h = 35 mv0​ = 11 m/s25°x = ?

Bir top 35 m yüksekliğindeki bir uçurumun tepesinden yatayın 25° üzerinden fırlatılıyor. Hava direncini ihmal edin. Top yere çarpmadan önce aldığı yatay mesafe x değerini bulun.

v0 = 11 m/sθ = 25°h = 35 mg = 9,81 m/s²
x = m
7.İş ve enerjiOrta
30 km/h

Düz bir yolda 30 km/h hızla giden bir otomobil sert fren yapıyor ve tekerlekleri kilitli olarak kayarak duruyor. Lastikler ile yol arasındaki kinetik sürtünme katsayısı 0,7’dir. Durma mesafesi d değerini bulun.

v = 30 km/hμ = 0,7g = 9,81 m/s²
d = m
8.İş ve enerjiZor
h = 2,5 mL = 4,5 mμ = 0,3k = 4000 N/m

1 kg kütleli bir blok, sürtünmesiz bir rampada 2,5 m yükseklikten durgun halde bırakılıyor. Altta 4,5 m uzunluğunda pürüzlü yatay bir şeridi (μ = 0,3) geçiyor ve sonra sürtünmesiz bir yüzeyde bir yaya (k = 4000 N/m) çarpıyor. Yayın en büyük sıkışması x değerini bulun.

m = 1 kgh = 2,5 mL = 4,5 mμ = 0,3k = 4000 N/mg = 9,81 m/s²
x = cm
9.Momentum ve çarpışmalarOrta
1,5 kg4 m/s3,5 kg

4 m/s hızla giden 1,5 kg’lık bir kızak, sürtünmesiz bir ray üzerinde duran 3,5 kg’lık bir kızakla tamamen esnek, kafa kafaya bir çarpışma yapıyor. Çarpışmadan sonra birinci kızağın hızı v′1 değerini bulun (ilk hareket yönü pozitif).

m1 = 1,5 kgm2 = 3,5 kgv1 = 4 m/sv2 = 0
v′1 = m/s
10.Momentum ve çarpışmalarZor
29 m/s8 m/s

0,35 kg’lık bir top bir duvara 29 m/s hızla çarpıyor ve 8 m/s hızla tam geri sekiyor. Temas 20 ms sürüyor. Duvarın topa uyguladığı ortalama kuvvet Favg değerini bulun.

m = 0,35 kgvin = 29 m/svout = 8 m/sΔt = 20 ms
Favg = N
11.Hidrostatik kuvvetOrta
kapakd = 2,5 mH = 2,5 m

1,5 m genişliğinde düşey dikdörtgen bir kapak, su dolu bir tankın duvarında, üst kenarı yüzeyin 2,5 m altında bulunuyor. Kapağa etkiyen bileşke hidrostatik kuvvet F değerini bulun.

d = 2,5 mH = 2,5 mb = 1,5 mρ = 1000 kg/m³g = 9,81 m/s²
F = kN
12.Hidrostatik kuvvetZor
kapakd = 4 mH = 2 m

1,5 m genişliğinde düşey dikdörtgen bir kapak, su dolu bir tankın duvarında, üst kenarı yüzeyin 4 m altında bulunuyor. Basınç merkezinin yüzeyden derinliği ycp değerini bulun.

d = 4 mH = 2 mb = 1,5 mρ = 1000 kg/m³g = 9,81 m/s²
ycp = m
13.Süreklilik ve BernoulliOrta
12d1​ = 75 mm, p1​ = 180 kPad2​ = 50 mm, p2​ = ?

Su, 75 mm değerinden 50 mm değerine daralan yatay bir borudan akıyor. Geniş bölümde basınç 180 kPa, hız 1,5 m/s. Kayıpları ihmal ederek dar bölümdeki basınç p2 değerini bulun.

d1 = 75 mmd2 = 50 mmp1 = 180 kPav1 = 1,5 m/sρ = 1000 kg/m³
p2 = kPa
14.Süreklilik ve BernoulliZor
12d1​ = 75 mm, p1​ = 260 kPad2​ = 40 mm, p2​ = ?Δz = 7 m

Su, 75 mm değerinden 40 mm değerine daralan ve 7 m yükselen bir boruda yukarı akıyor. Kesit 1’de basınç 260 kPa, hız 2,75 m/s. Kayıpları ihmal ederek kesit 2’deki basınç p2 değerini bulun.

d1 = 75 mmd2 = 40 mmp1 = 260 kPav1 = 2,75 m/sΔz = 7 mρ = 1000 kg/m³
p2 = kPa
15.İdeal gaz yasasıOrta
30 g HeV = 30 LT = 85 °CP = ?

30 L hacimli bir tank, 85 °C sıcaklığında 30 g He içeriyor. İdeal gaz kabul edip basınç P değerini bulun.

m = 30 gM = 4,003 g/molV = 30 LT = 85 °CR = 8,314 J/(mol·K)
P = kPa
16.İdeal gaz yasasıZor
Durum 1Durum 2

Sabit miktarda N₂, 400 kPa, 5 L, 20 °C durumundan 650 kPa ve 140 °C durumuna geçiyor. Yeni hacim V2 değerini bulun.

P1 = 400 kPaV1 = 5 LT1 = 20 °CP2 = 650 kPaT2 = 140 °C
V2 = L
17.Isı makineleri ve soğutucularOrta
TH​ = 375 °CTL​ = 20 °CEQH​ = 1100 kJQL​W = ?

Bir ısı makinesi 375 °C sıcaklığındaki sıcak kaynak ile 20 °C sıcaklığındaki soğuk kaynak arasında çalışıyor. 1100 kJ ısı alıyor. Üretebileceği en fazla iş Wmax değerini bulun.

TH = 375 °CTL = 20 °CQH = 1100 kJ
Wmax = kJ
18.Isı makineleri ve soğutucularZor
TH​ = 20 °CTL​ = 0 °CHPQ̇H​ = 11 kWQ̇L​Ẇ

Bir ısı pompası, dışarısı 0 °C iken evi 20 °C sıcaklığında tutuyor ve eve 11 kW ısı veriyor. Mümkün olan en yüksek etkinlik katsayısı COPmax değerini bulun.

TH = 20 °CTL = 0 °CQ̇H = 11 kW
COPmax =
19.Dalgalar, ses ve optikOrta
S34 m/sOf = 1000 Hz

1000 Hz’lik bir kaynak, durgun bir gözlemciden uzaklaşarak 34 m/s ile hareket ediyor. Ses sürati 343 m/s’dir. Gözlemcinin duyduğu frekansı, f′, bulun.

f = 1000 Hzv = 343 m/svs = 34 m/s
f′ = Hz
20.Dalgalar, ses ve optikZor
SO15 m/sf = 35 kHz

Duran bir sensör, 15 m/s ile yaklaşan bir arabaya doğru 35 kHz’lik ultrason gönderiyor ve yankıyı yayılan sinyalle karıştırıyor. Vurum frekansını, fb, bulun (ses sürati 343 m/s).

f = 35 kHzu = 15 m/sv = 343 m/s
fb = Hz

3Çözeltiler

1.Kinematik

Cevap: t = 1,923 s

Sabit ivmeli hareket: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² ve v² = v₀² + 2·a·s. Bildiğiniz üç büyüklüğü ve aradığınız büyüklüğü içeren denklemi seçin ve işaretleri tek bir pozitif yöne göre tutarlı tutun.

Birimler

v₀ = 45/3,6 = 12,5 m/s

Frenleme süresi

0 = v₀ − a·t → t = v₀/a = 12,5/6,5 = 1,923 s

Cevap

t = 1,923 s
2.Kinematik

Cevap: t = 27,75 s

Sabit ivmeli hareket: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² ve v² = v₀² + 2·a·s. Bildiğiniz üç büyüklüğü ve aradığınız büyüklüğü içeren denklemi seçin ve işaretleri tek bir pozitif yöne göre tutarlı tutun.

En yüksek hız

v = a1·t1 = 1·7 = 7 m/s

Frenleme süresi

t3 = v/a3 = 7/4 = 1,75 s

Toplam süre

t = 7 + 19 + 1,75 = 27,75 s

Cevap

t = 27,75 s
3.Newton yasaları

Cevap: a = 5,554 m/s²

Newton’un ikinci yasası: bir cisme etkiyen net kuvvet, kütlesi ile ivmesinin çarpımına eşittir: ΣF = m·a. Bir serbest cisim diyagramı çizin, hareket doğrultusunda bir pozitif yön seçin ve o doğrultudaki tüm kuvvetleri toplayın: uygulanan kuvvetler, harekete karşı koyan μ·N sürtünmesi ve yer çekiminin bileşenleri.

Eğim boyunca kuvvetler

Eğim boyunca aşağı yön pozitiftir.

m·a = m·g·sin θ − μ·m·g·cos θ

İvme

a = 9,81·(sin 40° − 0,1·cos 40°) = 9,81·(0,6428 − 0,0766) = 5,554 m/s²

Cevap

a = 5,554 m/s²
4.Newton yasaları

Cevap: T = 12,26 N

Newton’un ikinci yasası: bir cisme etkiyen net kuvvet, kütlesi ile ivmesinin çarpımına eşittir: ΣF = m·a. Bir serbest cisim diyagramı çizin, hareket doğrultusunda bir pozitif yön seçin ve o doğrultudaki tüm kuvvetleri toplayın: uygulanan kuvvetler, harekete karşı koyan μ·N sürtünmesi ve yer çekiminin bileşenleri.

Sistemin ivmesi

a = (m2·g − μ·m1·g)/(m1 + m2) = (14,71 − 0)/9 = 1,635 m/s²

Masadaki bloktan gerilme kuvveti

T − μ·m1·g = m1·a
T = 7,5·1,635 + 0 = 12,26 N

Cevap

T = 12,26 N
5.Eğik atış

Cevap: θ = 25,02 °

Eğik atış: hava direnci yokken x = vxt ve y = h + vyt − ½gt². İki yön, aynı süreyi paylaşmaları dışında birbirinden bağımsızdır.

Menzil formülü

R = v₀²·sin 2θ/g → sin 2θ = 9,81·125/40² = 0,7664

Açı

2θ = 50,03° → θ = 25,02°

Cevap

θ = 25,02°

Diğer çözüm 90° − θ = 64,98°.

6.Eğik atış

Cevap: x = 31,77 m

Eğik atış: hava direnci yokken x = vxt ve y = h + vyt − ½gt². İki yön, aynı süreyi paylaşmaları dışında birbirinden bağımsızdır.

Atış hızını bileşenlerine ayırın

Yatay hız sabittir; düşey hareketin aşağı doğru sabit ivmesi g = 9,81 m/s² değerindedir.

vx = v0·cos θ = 11·cos 25° = 9,969 m/s
vy = v0·sin θ = 11·sin 25° = 4,649 m/s

Havada kalma süresi

y(t) = h + vy·t − ½gt² = 0 denklemini pozitif kök için çözün.

0 = 35 + 4,649·t − 4,905·t²
t = (vy + √(vy² + 2gh))/g = (4,649 + √(21,61 + 686,7))/9,81 = 3,187 s

Yatay mesafe

x = vx·t = 9,969·3,187 = 31,77 m

Cevap

x = 31,77 m
7.İş ve enerji

Cevap: d = 5,056 m

İş–enerji ilkesi: kinetik enerjideki değişim tüm kuvvetlerin işine eşittir. Yer çekimi ve yayları potansiyel enerji (mgh ve ½kx²) olarak yazmak bunu bir denkliğe çevirir: ilk enerji = son enerji + sürtünmeyle kaybedilen enerji (μN·d).

Temel birimlerde hız

v = 30/3,6 = 8,333 m/s

Enerji denkliği

½mv² = μmg·d → d = v²/(2μg) = 8,333²/(2·0,7·9,81) = 5,056 m

Cevap

d = 5,056 m

Hızı iki katına çıkarmak durma mesafesini dört katına çıkarır.

8.İş ve enerji

Cevap: x = 7,51 cm

İş–enerji ilkesi: kinetik enerjideki değişim tüm kuvvetlerin işine eşittir. Yer çekimi ve yayları potansiyel enerji (mgh ve ½kx²) olarak yazmak bunu bir denkliğe çevirir: ilk enerji = son enerji + sürtünmeyle kaybedilen enerji (μN·d).

Pürüzlü şeritten sonra kalan enerji

Rampa sürtünmesizdir, bu yüzden enerjiyi yalnızca şerit alır.

mgh − μmgL = 9,81·(2,5 − 0,3·4,5) = 11,28 J

En büyük sıkışma

½kx² = 11,28 → x = √(2·11,28/4000) = 0,0751 m = 7,51 cm

Cevap

x = 7,51 cm
9.Momentum ve çarpışmalar

Cevap: v′1 = −1,6 m/s

Momentumun korunumu: bir çarpışma sırasında dış kuvvet etkimiyorsa, önceki toplam momentum Σm·v sonrakine eşittir. Hızların yönü vardır; bu yüzden bir pozitif yön seçin ve ters yöndeki hızlara eksi işareti verin. Esnek çarpışmada kinetik enerji de korunur; tamamen esnek olmayan çarpışmada cisimler birbirine yapışır.

Duran hedefle esnek çarpışma

Momentum ve enerji korunumunu birlikte çözmek bu iki sonucu verir.

v′1 = (1,5 − 3,5)/(1,5 + 3,5)·4 = −1,6 m/s
v′2 = 2·1,5/(1,5 + 3,5)·4 = 2,4 m/s

Cevap

v′1 = −1,6 m/s

Eksi işareti, birinci kızağın geri sektiği anlamına gelir.

10.Momentum ve çarpışmalar

Cevap: Favg = 647,5 N

Momentumun korunumu: bir çarpışma sırasında dış kuvvet etkimiyorsa, önceki toplam momentum Σm·v sonrakine eşittir. Hızların yönü vardır; bu yüzden bir pozitif yön seçin ve ters yöndeki hızlara eksi işareti verin. Esnek çarpışmada kinetik enerji de korunur; tamamen esnek olmayan çarpışmada cisimler birbirine yapışır.

Momentumdaki değişim

J = m·Δv = 0,35·(8 + 29) = 12,95 N·s

Ortalama kuvvet

Favg = J/Δt = 12,95/0,02 = 647,5 N

Cevap

Favg = 647,5 N
11.Hidrostatik kuvvet

Cevap: F = 138 kN

Düzlem yüzeye hidrostatik kuvvet: F = ρ·g·yc·A. Her zaman ağırlık merkezinin altında bulunan basınç merkezinde, ycp = yc + Ic/(ycA), etkir.

Ağırlık merkezi derinliği ve alan

yc = d + H/2 = 2,5 + 2,5/2 = 3,75 m
A = H·b = 2,5·1,5 = 3,75 m²
kapakd = 2,5 mH = 2,5 mF

Bileşke kuvvet

F = ρ·g·yc·A = 1000·9,81·3,75·3,75 = 138 kN

Cevap

F = 138 kN
12.Hidrostatik kuvvet

Cevap: ycp = 5,067 m

Düzlem yüzeye hidrostatik kuvvet: F = ρ·g·yc·A. Her zaman ağırlık merkezinin altında bulunan basınç merkezinde, ycp = yc + Ic/(ycA), etkir.

Ağırlık merkezi derinliği ve alan

yc = d + H/2 = 4 + 2/2 = 5 m
A = H·b = 2·1,5 = 3 m²
kapakd = 4 mH = 2 mF

Bileşke kuvvet

F = ρ·g·yc·A = 1000·9,81·5·3 = 147,2 kN

Basınç merkezi

Basınç derinlikle arttığından bileşke ağırlık merkezinin altında etkir.

Ic = b·H³/12 = 1,5·2³/12 = 1 m⁴
ycp = yc + Ic/(yc·A) = 5 + 1/(5·3) = 5,067 m

Cevap

ycp = 5,067 m
13.Süreklilik ve Bernoulli

Cevap: p2 = 175,4 kPa

Süreklilik ve Bernoulli: sıkıştırılamaz bir akışkan için debi her kesitte aynıdır, Q = A₁v₁ = A₂v₂. Kayıpsız bir akım çizgisi boyunca p + ½ρv² + ρgz sabittir; bu yüzden akışkanın daha hızlı ya da daha yüksek olduğu yerde basınç daha düşüktür.

Süreklilik ve Bernoulli

Pa ile çalışın, sonra kPa elde etmek için 1000’e bölün.

v2 = v1·(d1/d2)² = 1,5·(75/50)² = 3,375 m/s
½ρ(v1² − v2²) = ½·1000·(1,5² − 3,375²)/1000 = −4,57 kPa
p2 = p1 + ½ρ(v1² − v2²) = 180 + (−4,57) = 175,4 kPa

Cevap

p2 = 175,4 kPa
14.Süreklilik ve Bernoulli

Cevap: p2 = 148,4 kPa

Süreklilik ve Bernoulli: sıkıştırılamaz bir akışkan için debi her kesitte aynıdır, Q = A₁v₁ = A₂v₂. Kayıpsız bir akım çizgisi boyunca p + ½ρv² + ρgz sabittir; bu yüzden akışkanın daha hızlı ya da daha yüksek olduğu yerde basınç daha düşüktür.

Süreklilik ve Bernoulli

Pa ile çalışın, sonra kPa elde etmek için 1000’e bölün.

v2 = v1·(d1/d2)² = 2,75·(75/40)² = 9,668 m/s
½ρ(v1² − v2²) = ½·1000·(2,75² − 9,668²)/1000 = −42,95 kPa
ρgΔz = 1000·9,81·7/1000 = 68,67 kPa
p2 = p1 + ½ρ(v1² − v2²) − ρgΔz = 260 + (−42,95) − 68,67 = 148,4 kPa

Cevap

p2 = 148,4 kPa
15.İdeal gaz yasası

Cevap: P = 743,9 kPa

İdeal gaz yasası: PV = nRT, n = m/M ile.

Mol

n = m/M = 30/4,003 = 7,494 mol
T = 85 + 273,15 = 358,1 K

Basınç

P = nRT/V = 7,494·8,314·358,1/0,03 = 743,9 kPa

Cevap

P = 743,9 kPa
16.İdeal gaz yasası

Cevap: V2 = 4,336 L

Birleşik gaz yasası: sabit miktarda ideal gaz için P1V1/T1 = P2V2/T2.

Mutlak sıcaklıklar

T1 = 293,1 K, T2 = 413,1 K

Birleşik gaz yasası

V2 = V1·(P1/P2)·(T2/T1) = 5·(400/650)·(413,1/293,1) = 4,336 L

Cevap

V2 = 4,336 L
17.Isı makineleri ve soğutucular

Cevap: Wmax = 602,5 kJ

İkinci yasa sınırları: mutlak sıcaklıkları TH ve TL olan kaynaklar arasında çalışan hiçbir çevrim tersinir (Carnot) çevrimi geçemez: ηmax = 1 − TL/TH, COPR,max = TL/(TH − TL) ve COPHP,max = TH/(TH − TL). Enerji her zaman korunur: QH = W + QL.

Mutlak sıcaklıklar

TH = 375 + 273,15 = 648,1 K
TL = 20 + 273,15 = 293,1 K

Carnot verimi

ηmax = 1 − TL/TH = 1 − 293,1/648,1 = 54,77 %

En fazla iş

Wmax = ηmax·QH = 0,5477·1100 = 602,5 kJ

Cevap

Wmax = 602,5 kJ
18.Isı makineleri ve soğutucular

Cevap: COPmax = 14,66

İkinci yasa sınırları: mutlak sıcaklıkları TH ve TL olan kaynaklar arasında çalışan hiçbir çevrim tersinir (Carnot) çevrimi geçemez: ηmax = 1 − TL/TH, COPR,max = TL/(TH − TL) ve COPHP,max = TH/(TH − TL). Enerji her zaman korunur: QH = W + QL.

Mutlak sıcaklıklar

TH = 20 + 273,15 = 293,1 K
TL = 0 + 273,15 = 273,1 K

Mümkün olan en iyi COP

COPHP,max = TH/(TH − TL) = 293,1/(293,1 − 273,1) = 14,66

Cevap

COPmax = 14,66
19.Dalgalar, ses ve optik

Cevap: f′ = 909,8 Hz

Duran dalgalar ve Doppler etkisi: iki ucu sabit bir ip ya da iki ucu açık bir boru içine tam sayıda yarım dalga boyu sığdırır: L = nλ/2, fn = n·v/(2L), n = 1, 2, 3, … Bir ucu kapalı bir borunun kapalı ucunda düğüm, açık ucunda karın vardır: L = nλ/4, yalnızca tek n ile, fn = n·v/(4L). Kaynak ya da gözlemci aralarındaki doğru boyunca hareket ettiğinde f′ = f·(v ± vo)/(v ∓ vs): birbirine doğru hareket için üstteki işaretleri kullanın. Frekansları yaklaşık eşit iki dalga |f₁ − f₂| frekansıyla vurum yapar.

Doppler formülü

f′ = f·(v − vo)/(v + vs) = 1000·(343 − 0)/(343 + 34)
f′ = 909,8 Hz

Cevap

f′ = 909,8 Hz
20.Dalgalar, ses ve optik

Cevap: fb = 3201 Hz

Duran dalgalar ve Doppler etkisi: iki ucu sabit bir ip ya da iki ucu açık bir boru içine tam sayıda yarım dalga boyu sığdırır: L = nλ/2, fn = n·v/(2L), n = 1, 2, 3, … Bir ucu kapalı bir borunun kapalı ucunda düğüm, açık ucunda karın vardır: L = nλ/4, yalnızca tek n ile, fn = n·v/(4L). Kaynak ya da gözlemci aralarındaki doğru boyunca hareket ettiğinde f′ = f·(v ± vo)/(v ∓ vs): birbirine doğru hareket için üstteki işaretleri kullanın. Frekansları yaklaşık eşit iki dalga |f₁ − f₂| frekansıyla vurum yapar.

Arabadaki frekans

f′ = 35000·(343 + 15)/343 = 36531 Hz

Yankının frekansı

f″ = f′·343/(343 − 15) = 38201 Hz

Vurum frekansı

fb = |f″ − f| = 3201 Hz

Cevap

fb = 3201 Hz

ExamProblems · examproblems.com/courses/physics-for-engineers