Mühendislik Fiziği: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 20 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Kinematik

Hız
v = v0 + a·t
Yer değiştirme
s = v0·t + ½·a·t²
Zaman olmadan
v² = v0² + 2·a·s
Birimler
1 m/s = 3,6 km/h

Yöntem

  1. Bildiklerinizi birimleriyle listeleyin: v₀, v, a, t ve s.
  2. Üç bilineninizi ve bilinmeyeni içeren denklemi seçin.
  3. Bir pozitif yön seçin ve zıt yöndeki büyüklüklere eksi işareti verin.
  4. Çözün ve cevabın fiziksel olarak anlamlı olduğunu kontrol edin.

Newton yasaları

İkinci yasa
ΣF = m·a
Ağırlık
W = m·g
Kinetik sürtünme
Ff = μ·N
Eğik düzlemde
eğim boyunca: m·g·sin θ, dik: m·g·cos θ

Yöntem

  1. Cisme etkiyen her kuvvetle bir serbest cisim diyagramı çizin.
  2. Hareket boyunca bir pozitif yön seçin.
  3. Kuvvetleri harekete paralel ve dik bileşenlere ayırın (eğimde: boyunca m·g·sin θ, yüzeye doğru m·g·cos θ).
  4. Hareket boyunca ΣF = m·a uygulayın; sürtünme harekete karşı μ·N’dir.

Eğik atış

Bileşenler
vx = v0cos θ, vy = v0sin θ
Konum
x = vxt, y = h + vyt − ½gt²
Maksimum yükseklik
H = h + vy²/(2g)
Menzil (düz zemin)
R = v0²·sin 2θ/g

Yöntem

  1. Atış hızını bileşenlerine ayırın: vx = v₀·cos θ ve vy = v₀·sin θ.
  2. Yatay hareket sabit hızlıdır; düşey hareketin ivmesi −g’dir.
  3. Uçuş süresini düşey hareketten bulun.
  4. Menzili bulmak için bu süreyi yatay harekette kullanın.

İş ve enerji

Kinetik enerji
Ek = ½mv²
Potansiyel enerji
Ep = mgh
Enerji denkliği
Ek1 + Ep1 + W = Ek2 + Ep2 + losses
Sürtünme işi
W = μ·N·d
Güç
P = W/t

Momentum ve çarpışmalar

Momentum
p = m·v
Korunum
Σm·v (before) = Σm·v (after)
Tamamen esnek olmayan
v′ = (m1v1 + m2v2)/(m1 + m2)
İtme
J = F·Δt = m·Δv

Yöntem

  1. Bir pozitif yön seçin ve her hıza işaretini verin.
  2. Önceki toplam momentumu yazın: Σm·v.
  3. Tamamen esnek olmayan çarpışmada cisimler sonra birlikte hareket eder; esnek çarpışmada kinetik enerji de korunur.
  4. Önceki momentumu sonraki momentuma eşitleyin ve çözün.

Hidrostatik kuvvet

Derinlikteki basınç
p = ρgh
Düşey duvara etkiyen kuvvet
F = ρg·hc·A
Basınç merkezi
yp = yc + Ic/(ycA)
Dikdörtgen
Ic = bH³/12

Süreklilik ve Bernoulli

Süreklilik
A1v1 = A2v2
Bernoulli
p1 + ½ρv1² + ρgz1 = p2 + ½ρv2² + ρgz2
Debi
Q = A·v
Daire alanı
A = πd²/4

İdeal gaz yasası

İdeal gaz yasası
pV = nRT
Gaz sabiti
R = 8,314 J/(mol·K)
Birleşik gaz yasası
p1V1/T1 = p2V2/T2
Mol
n = m/M
Sıcaklık
T[K] = T[°C] + 273,15

Isı makineleri ve soğutucular

Verim
η = W/QH = 1 − QC/QH
Carnot verimi
ηC = 1 − TC/TH (kelvin)
Soğutucu COP
COPR = QC/W
Isı pompası COP
COPHP = QH/W = COPR + 1
Enerji denkliği
QH = W + QC

Dalgalar, ses ve optik

Dalga sürati
v = fλ, T = 1/f
İp
v = √(T/μ), μ = m/L
Ses düzeyi
β = 10·log10(I/I0), I0 = 10⁻¹² W/m²
Noktasal kaynak
I = P/(4πr²)
Duran dalgalar
ip ya da iki ucu açık boru fn = n·v/(2L); bir ucu kapalı boru fn = n·v/(4L), n tek
Doppler etkisi
f′ = f·(v ± vo)/(v ∓ vs)
Kırılma indisi
n = c/v, λ = λ0/n
Snell yasası
n1sin θ1 = n2sin θ2
Kritik açı
sin θc = n2/n1
Optik lif
NA = sin θa = √(n1² − n2²)
Mercekler ve aynalar
1/f = 1/do + 1/di, m = −di/do, mirror f = R/2
Çift yarık
d·sin θ = mλ, ym = mλL/d
Kırınım ağı
d = 1/N, d·sin θ = mλ, mmax ≤ d/λ
Tek yarık
a·sin θ = mλ (dark), w = 2λL/a

Yöntem

  1. Problemin türünü belirleyin: dalga sürati, ses düzeyi, duran dalga, Doppler, kırılma, mercek ya da ayna veya girişim.
  2. Önce bağıntıyı yazın: v = fλ, β = 10·log(I/I₀), fₙ = n·v/(2L) veya n·v/(4L), f′ = f(v ± vo)/(v ∓ vs), n₁sin θ₁ = n₂sin θ₂, 1/f = 1/d₀ + 1/dᵢ, d·sin θ = mλ.
  3. Birimleri çevirin: nm, mm ve cm’yi m’ye; ve açıların normalden ölçülüp ölçülmediğini denetleyin.
  4. İşaretleri ve makullüğü denetleyin: sanal görüntünün dᵢ < 0’dır, yaklaşan kaynak daha tiz duyulur, kapalı borunun yalnızca tek harmonikleri vardır.

2Alıştırma soruları

1.KinematikOrta
t (s)v (m/s)t = ?16,67

60 km/h hızla giden bir otomobil, durana kadar 7 m/s² sabit yavaşlamayla fren yapıyor. Frenleme ne kadar sürer? t değerini bulun.

v₀ = 60 km/ha = −7 m/s²v = 0
t = s
2.KinematikZor
v₀ = 12 m/s20 m

Bir top, yerden 20 m yükseklikteki bir çatının kenarından 12 m/s hızla düşey olarak yukarı atılıyor. Hava direncini ihmal edin ve g = 9,81 m/s² alın. Top atıldıktan ne kadar süre sonra yere çarpar? t değerini bulun.

v₀ = 12 m/sh₀ = 20 mg = 9,81 m/s²
t = s
3.Newton yasalarıOrta
θ = 30°a = ?m = 14 kg

14 kg’lık bir blok, yatayla 30° açı yapan sürtünmesiz bir eğik düzlemden aşağı kayıyor. g = 9,81 m/s² alın. Bloğun eğim boyunca ivmesi a değerini bulun.

m = 14 kgθ = 30°μ = 0g = 9,81 m/s²
a = m/s²
4.Newton yasalarıZor
m1​ = 8,5 kg3 kgμ = 0,2

Yatay bir masa üzerindeki 8,5 kg’lık bir blok, sürtünmesiz bir makaradan geçen hafif bir iple asılı 3 kg’lık bir kütleye bağlıdır. Blok ile masa arasındaki kinetik sürtünme katsayısı 0,2. g = 9,81 m/s² alın. İpteki gerilme kuvveti T değerini bulun.

m1 = 8,5 kgm2 = 3 kgμ = 0,2g = 9,81 m/s²
T = N
5.Eğik atışOrta
v0​ = 36 m/s20°menzil

Bir top düz zeminden yatayın 20° üzerinden fırlatılıyor. Hava direncini ihmal edin. Top yere çarpana kadar geçen uçuş süresi t değerini bulun.

v0 = 36 m/sθ = 20°g = 9,81 m/s²
t = s
6.Eğik atışZor
h = 40 mv0​ = 34 m/s15°x = ?

Bir top 40 m yüksekliğindeki bir uçurumun tepesinden yatayın 15° üzerinden fırlatılıyor. Hava direncini ihmal edin. Top yere çarpmadan önce aldığı yatay mesafe x değerini bulun.

v0 = 34 m/sθ = 15°h = 40 mg = 9,81 m/s²
x = m
7.İş ve enerjiOrta
30°d = 9 mμ = 0,15

Bir blok, yatayla 30° açı yapan bir eğimden durgun halden kayıyor. Kinetik sürtünme katsayısı 0,15. Eğim boyunca 9 m kaydıktan sonraki hızı v değerini bulun.

θ = 30°μ = 0,15d = 9 mg = 9,81 m/s²
v = m/s
8.İş ve enerjiZor
h = 8,4 mR = 3 mv = ?

Kütlesi 1 kg olan bir araba, 3 m yarıçaplı düşey bir dairesel halkaya giden sürtünmesiz bir rayda 8,4 m yükseklikten durgun hâlden bırakılıyor. Arabanın halkanın tepesindeki hızı v değerini bulun.

m = 1 kgh = 8,4 mR = 3 mg = 9,81 m/s²
v = m/s
9.Momentum ve çarpışmalarOrta
10 kg35 m/s5 kgv′2​ = ?

Yatay olarak 9 m/s hızla giden 15 kg’lık bir mermi, aynı doğru boyunca hareket eden iki parçaya ayrılarak patlıyor. 10 kg’lık parça 35 m/s hızla ileri devam ediyor. 5 kg’lık parçanın hızı v′2 değerini bulun (ilk yönde pozitif).

M = 15 kgu = 9 m/sm1 = 10 kgv′1 = 35 m/sm2 = 5 kg
v′2 = m/s
10.Momentum ve çarpışmalarZor
8 m/s18 m/s

0,1 kg’lık bir top bir duvara 8 m/s hızla çarpıyor ve 18 m/s hızla tam geri sekiyor. Temas 50 ms sürüyor. Duvarın topa verdiği itmenin büyüklüğü J değerini bulun.

m = 0,1 kgvin = 8 m/svout = 18 m/sΔt = 50 ms
J = N·s
11.Hidrostatik kuvvetOrta
kapakd = 0,5 mH = 2,5 m

3 m genişliğinde düşey dikdörtgen bir kapak, su dolu bir tankın duvarında, üst kenarı yüzeyin 0,5 m altında bulunuyor. Kapağa etkiyen bileşke hidrostatik kuvvet F değerini bulun.

d = 0,5 mH = 2,5 mb = 3 mρ = 1000 kg/m³g = 9,81 m/s²
F = kN
12.Hidrostatik kuvvetZor
kapakd = 1,5 mH = 3 m

3 m genişliğinde düşey dikdörtgen bir kapak, gliserin dolu bir tankın duvarında, üst kenarı yüzeyin 1,5 m altında bulunuyor. Basınç merkezinin yüzeyden derinliği ycp değerini bulun.

d = 1,5 mH = 3 mb = 3 mρ = 1260 kg/m³g = 9,81 m/s²
ycp = m
13.Süreklilik ve BernoulliOrta
12d1​ = 150 mm, p1​ = ?d2​ = 100 mm, p2​ = 70 kPa

Su, 150 mm’den 100 mm’ye daralan yatay bir borudan 8 L/s debiyle akıyor. Dar kesitteki basınç 70 kPa’dır. Kayıpları ihmal ederek geniş kesitteki basınç p1 değerini bulun.

Q = 8 L/sd1 = 150 mmd2 = 100 mmp2 = 70 kPaρ = 1000 kg/m³
p1 = kPa
14.Süreklilik ve BernoulliZor
pair​ = 60 kPav = ?d = 50 mmh = 4 m

Kapalı bir su tankında suyun üstünde 60 kPa gösterge basıncında sıkıştırılmış hava vardır. Su, su yüzeyinin 4 m altındaki 50 mm çaplı bir açıklıktan açık havaya çıkıyor. Kayıpları ihmal ederek şunu bulun: jet hızı v. g = 9,81 m/s² alın.

pair = 60 kPa (etkin)h = 4 md = 50 mmρ = 1000 kg/m³g = 9,81 m/s²
v = m/s
15.İdeal gaz yasasıOrta
220 g N₂P = 300 kPaT = 0 °CV = ?

220 g N₂, 300 kPa ve 0 °C koşullarında hangi hacmi V kaplar? İdeal gaz kabul edin.

m = 220 gM = 28,01 g/molP = 300 kPaT = 0 °CR = 8,314 J/(mol·K)
V = L
16.İdeal gaz yasasıZor
CO₂, M = 44,01 g/molP = 500 kPaT = 20 °Cρ = ?

CO₂ gazının 500 kPa ve 20 °C koşullarındaki yoğunluğu ρ değerini ideal gaz kabul ederek bulun.

M = 44,01 g/molP = 500 kPaT = 20 °CR = 8,314 J/(mol·K)
ρ = kg/m³
17.Isı makineleri ve soğutucularOrta
TH​ = 275 °CTL​ = 25 °CEQH​QL​W

Bir ısı makinesi 275 °C sıcaklığındaki sıcak kaynak ile 25 °C sıcaklığındaki soğuk kaynak arasında çalışıyor. Mümkün olan en yüksek ısıl verim ηmax değerini bulun.

TH = 275 °CTL = 25 °C
ηmax = %
18.Isı makineleri ve soğutucularZor
TH​ = 20 °CTL​ = 0 °CHPQ̇H​ = 12,5 kWQ̇L​Ẇ = ?

Bir ısı pompası 0 °C’deki bir kaynaktan ısı alarak 20 °C’deki bir ısıtma sistemine 12,5 kW ısı veriyor. Gerçek COP’u bu sıcaklıklar arasındaki Carnot COP’unun %45’idir. Harcadığı elektrik gücü Ẇ değerini bulun.

TH = 20 °CTL = 0 °CηII = 45%Q̇H = 12,5 kW
Ẇ = kW
19.Dalgalar, ses ve optikOrta
L = ?n = 4

İki ucu sabit bir ip için 4. harmonik frekansının 600 Hz olması gerekir; üzerinde dalgalar 240 m/s ile yayılır. Uzunluğunu, L, bulun.

v = 240 m/sn = 4f4 = 600 Hz
L = m
20.Dalgalar, ses ve optikZor
λ = 650 nmd = 0,4 mmL = 1,2 m

650 nm dalga boylu ışık, aralarında 0,4 mm olan iki yarığa düşüyor. Ekran 1,2 m uzaklıkta. Komşu aydınlık saçaklar arasındaki aralığı, Δy, bulun.

λ = 650 nmd = 0,4 mmL = 1,2 m
Δy = mm

3Çözeltiler

1.Kinematik

Cevap: t = 2,381 s

Sabit ivmeli hareket: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² ve v² = v₀² + 2·a·s. Bildiğiniz üç büyüklüğü ve aradığınız büyüklüğü içeren denklemi seçin ve işaretleri tek bir pozitif yöne göre tutarlı tutun.

Birimler

v₀ = 60/3,6 = 16,67 m/s

Frenleme süresi

0 = v₀ − a·t → t = v₀/a = 16,67/7 = 2,381 s

Cevap

t = 2,381 s
2.Kinematik

Cevap: t = 3,584 s

Sabit ivmeli hareket: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² ve v² = v₀² + 2·a·s. Bildiğiniz üç büyüklüğü ve aradığınız büyüklüğü içeren denklemi seçin ve işaretleri tek bir pozitif yöne göre tutarlı tutun.

Hareket denklemi

Yukarı pozitiftir ve yer, başlangıç noktasının h₀ altındadır.

−20 = 12·t − ½·9,81·t²
4,905·t² − 12·t − 20 = 0

İkinci derece denklemi çözün

Yalnızca pozitif kök fiziksel olarak anlamlıdır.

t = (12 + √(12² + 2·9,81·20))/9,81 = 3,584 s

Cevap

t = 3,584 s
3.Newton yasaları

Cevap: a = 4,905 m/s²

Newton’un ikinci yasası: bir cisme etkiyen net kuvvet, kütlesi ile ivmesinin çarpımına eşittir: ΣF = m·a. Bir serbest cisim diyagramı çizin, hareket doğrultusunda bir pozitif yön seçin ve o doğrultudaki tüm kuvvetleri toplayın: uygulanan kuvvetler, harekete karşı koyan μ·N sürtünmesi ve yer çekiminin bileşenleri.

Eğim boyunca kuvvetler

Eğim boyunca aşağı yön pozitiftir.

m·a = m·g·sin θ − μ·m·g·cos θ

İvme

a = 9,81·(sin 30° − 0·cos 30°) = 9,81·(0,5 − 0) = 4,905 m/s²

Cevap

a = 4,905 m/s²
4.Newton yasaları

Cevap: T = 26,1 N

Newton’un ikinci yasası: bir cisme etkiyen net kuvvet, kütlesi ile ivmesinin çarpımına eşittir: ΣF = m·a. Bir serbest cisim diyagramı çizin, hareket doğrultusunda bir pozitif yön seçin ve o doğrultudaki tüm kuvvetleri toplayın: uygulanan kuvvetler, harekete karşı koyan μ·N sürtünmesi ve yer çekiminin bileşenleri.

Sistemin ivmesi

a = (m2·g − μ·m1·g)/(m1 + m2) = (29,43 − 16,68)/11,5 = 1,109 m/s²

Masadaki bloktan gerilme kuvveti

T − μ·m1·g = m1·a
T = 8,5·1,109 + 16,68 = 26,1 N

Cevap

T = 26,1 N
5.Eğik atış

Cevap: t = 2,51 s

Eğik atış: hava direnci yokken x = vxt ve y = h + vyt − ½gt². İki yön, aynı süreyi paylaşmaları dışında birbirinden bağımsızdır.

Atış hızını bileşenlerine ayırın

Yatay hız sabittir; düşey hareketin aşağı doğru sabit ivmesi g = 9,81 m/s² değerindedir.

vx = v0·cos θ = 36·cos 20° = 33,83 m/s
vy = v0·sin θ = 36·sin 20° = 12,31 m/s

Havada kalma süresi

Aynı yükseklikten atılıp aynı yüksekliğe düşerse: t = 2vy/g.

t = 2·12,31/9,81 = 2,51 s

Cevap

t = 2,51 s
6.Eğik atış

Cevap: x = 127,8 m

Eğik atış: hava direnci yokken x = vxt ve y = h + vyt − ½gt². İki yön, aynı süreyi paylaşmaları dışında birbirinden bağımsızdır.

Atış hızını bileşenlerine ayırın

Yatay hız sabittir; düşey hareketin aşağı doğru sabit ivmesi g = 9,81 m/s² değerindedir.

vx = v0·cos θ = 34·cos 15° = 32,84 m/s
vy = v0·sin θ = 34·sin 15° = 8,8 m/s

Havada kalma süresi

y(t) = h + vy·t − ½gt² = 0 denklemini pozitif kök için çözün.

0 = 40 + 8,8·t − 4,905·t²
t = (vy + √(vy² + 2gh))/g = (8,8 + √(77,44 + 784,8))/9,81 = 3,89 s

Yatay mesafe

x = vx·t = 32,84·3,89 = 127,8 m

Cevap

x = 127,8 m
7.İş ve enerji

Cevap: v = 8,084 m/s

İş–enerji ilkesi: kinetik enerjideki değişim tüm kuvvetlerin işine eşittir. Yer çekimi ve yayları potansiyel enerji (mgh ve ½kx²) olarak yazmak bunu bir denkliğe çevirir: ilk enerji = son enerji + sürtünmeyle kaybedilen enerji (μN·d).

Eğim boyunca enerji denkliği

Blok d·sin θ kadar alçalırken sürtünme μmg·cos θ·d kadar enerji alır. Kütle sadeleşir.

½v² = g·d·(sin θ − μ·cos θ)
v = √(2·9,81·9·(0,5 − 0,15·0,866)) = 8,084 m/s

Cevap

v = 8,084 m/s
8.İş ve enerji

Cevap: v = 6,862 m/s

İş–enerji ilkesi: kinetik enerjideki değişim tüm kuvvetlerin işine eşittir. Yer çekimi ve yayları potansiyel enerji (mgh ve ½kx²) olarak yazmak bunu bir denkliğe çevirir: ilk enerji = son enerji + sürtünmeyle kaybedilen enerji (μN·d). Dairesel bir yörüngede merkeze doğru net kuvvet mv²/r’ye eşit olmalıdır.

Tepedeki hız

v² = 2g(h − 2R) = 2·9,81·(8,4 − 6) = 47,09 m²/s²
v = 6,862 m/s

Cevap

v = 6,862 m/s

Araba h = 2,5R olduğunda halkayı ancak tamamlar; o zaman tepede N = 0 olur.

9.Momentum ve çarpışmalar

Cevap: v′2 = −43 m/s

Conservation of momentum: when no external force acts during a collision, the total momentum Σm·v before equals the total after. Velocities have a direction, so pick a positive direction and give velocities the other way a minus sign. In an elastic collision kinetic energy is conserved too; in a perfectly inelastic one the bodies stick together.

Önceki momentum

p = M·u = 15·9 = 135 kg·m/s

Sonraki momentum

135 = 10·35 + 5·v′2
v′2 = (135 − 350)/5 = −43 m/s

Cevap

v′2 = −43 m/s

Eksi işareti ikinci parçanın geriye doğru uçtuğu anlamına gelir.

10.Momentum ve çarpışmalar

Cevap: J = 2,6 N·s

Momentumun korunumu: bir çarpışma sırasında dış kuvvet etkimiyorsa, önceki toplam momentum Σm·v sonrakine eşittir. Hızların yönü vardır; bu yüzden bir pozitif yön seçin ve ters yöndeki hızlara eksi işareti verin. Esnek çarpışmada kinetik enerji de korunur; tamamen esnek olmayan çarpışmada cisimler birbirine yapışır.

Momentumdaki değişim

J = m·Δv = 0,1·(18 + 8) = 2,6 N·s

Cevap

J = 2,6 N·s
11.Hidrostatik kuvvet

Cevap: F = 128,8 kN

Düzlem yüzeye hidrostatik kuvvet: F = ρ·g·yc·A. Her zaman ağırlık merkezinin altında bulunan basınç merkezinde, ycp = yc + Ic/(ycA), etkir.

Ağırlık merkezi derinliği ve alan

yc = d + H/2 = 0,5 + 2,5/2 = 1,75 m
A = H·b = 2,5·3 = 7,5 m²
kapakd = 0,5 mH = 2,5 mF

Bileşke kuvvet

F = ρ·g·yc·A = 1000·9,81·1,75·7,5 = 128,8 kN

Cevap

F = 128,8 kN
12.Hidrostatik kuvvet

Cevap: ycp = 3,25 m

Düzlem yüzeye hidrostatik kuvvet: F = ρ·g·yc·A. Her zaman ağırlık merkezinin altında bulunan basınç merkezinde, ycp = yc + Ic/(ycA), etkir.

Ağırlık merkezi derinliği ve alan

yc = d + H/2 = 1,5 + 3/2 = 3 m
A = H·b = 3·3 = 9 m²
kapakd = 1,5 mH = 3 mF

Bileşke kuvvet

F = ρ·g·yc·A = 1260·9,81·3·9 = 333,7 kN

Basınç merkezi

Basınç derinlikle arttığından bileşke ağırlık merkezinin altında etkir.

Ic = b·H³/12 = 3·3³/12 = 6,75 m⁴
ycp = yc + Ic/(yc·A) = 3 + 6,75/(3·9) = 3,25 m

Cevap

ycp = 3,25 m
13.Süreklilik ve Bernoulli

Cevap: p1 = 70,42 kPa

Continuity and Bernoulli: for an incompressible fluid the flow rate is the same at every section, Q = A₁v₁ = A₂v₂. Along a streamline without losses, p + ½ρv² + ρgz is constant, so where the fluid is faster or higher its pressure is lower.

Hızlar

v1 = Q/A1 = 0,008/0,01767 = 0,4527 m/s
v2 = Q/A2 = 0,008/0,007854 = 1,019 m/s

Bernoulli

p1 = p2 + ½ρ(v2² − v1²) = 70 + ½·1000·(1,019² − 0,4527²)/1000 = 70 + 0,4163 = 70,42 kPa

Cevap

p1 = 70,42 kPa
14.Süreklilik ve Bernoulli

Cevap: v = 14,09 m/s

Continuity and Bernoulli: for an incompressible fluid the flow rate is the same at every section, Q = A₁v₁ = A₂v₂. Along a streamline without losses, p + ½ρv² + ρgz is constant, so where the fluid is faster or higher its pressure is lower.

Yüzeyden jete Bernoulli

v = √(2·(60000/1000 + 9,81·4)) = 14,09 m/s

Cevap

v = 14,09 m/s
15.İdeal gaz yasası

Cevap: V = 59,46 L

İdeal gaz yasası: PV = nRT, n = m/M ile.

Mol

n = 220/28,01 = 7,854 mol
T = 0 + 273,15 = 273,1 K

Hacim

V = nRT/P = 7,854·8,314·273,1/300 = 59,46 L

Cevap

V = 59,46 L
16.İdeal gaz yasası

Cevap: ρ = 9,029 kg/m³

İdeal gaz yoğunluğu: ρ = PM/(RT).

Gaz yasasını düzenleyin

PV = (m/M)RT → ρ = m/V = PM/(RT)
T = 20 + 273,15 = 293,1 K

Yoğunluk

ρ = 500·44,01/(8,314·293,1) = 9,029 kg/m³

Cevap

ρ = 9,029 kg/m³
17.Isı makineleri ve soğutucular

Cevap: ηmax = 45,61 %

İkinci yasa sınırları: mutlak sıcaklıkları TH ve TL olan kaynaklar arasında çalışan hiçbir çevrim tersinir (Carnot) çevrimi geçemez: ηmax = 1 − TL/TH, COPR,max = TL/(TH − TL) ve COPHP,max = TH/(TH − TL). Enerji her zaman korunur: QH = W + QL.

Mutlak sıcaklıklar

TH = 275 + 273,15 = 548,1 K
TL = 25 + 273,15 = 298,1 K

Carnot verimi

ηmax = 1 − TL/TH = 1 − 298,1/548,1 = 45,61 %

Cevap

ηmax = 45,61 %
18.Isı makineleri ve soğutucular

Cevap: Ẇ = 1,895 kW

Second-law limits: no cycle working between reservoirs at absolute temperatures TH and TL can beat the reversible (Carnot) cycle: ηmax = 1 − TL/TH, COPR,max = TL/(TH − TL) and COPHP,max = TH/(TH − TL). Energy is always conserved: QH = W + QL.

Mutlak sıcaklıklar

TH = 20 + 273,15 = 293,1 K
TL = 0 + 273,15 = 273,1 K

Carnot ve gerçek COP

COPmax = 293,1/(293,1 − 273,1) = 14,66
COP = 0,45·14,66 = 6,596

Giriş gücü

Ẇ = Q̇H/COP = 12,5/6,596 = 1,895 kW

Cevap

Ẇ = 1,895 kW
19.Dalgalar, ses ve optik

Cevap: L = 0,8 m

Duran dalgalar ve Doppler etkisi: iki ucu sabit bir ip ya da iki ucu açık bir boru içine tam sayıda yarım dalga boyu sığdırır: L = nλ/2, fn = n·v/(2L), n = 1, 2, 3, … Bir ucu kapalı bir borunun kapalı ucunda düğüm, açık ucunda karın vardır: L = nλ/4, yalnızca tek n ile, fn = n·v/(4L). Kaynak ya da gözlemci aralarındaki doğru boyunca hareket ettiğinde f′ = f·(v ± vo)/(v ∓ vs): birbirine doğru hareket için üstteki işaretleri kullanın. Frekansları yaklaşık eşit iki dalga |f₁ − f₂| frekansıyla vurum yapar.

Dalga boyu

λ = v/f = 240/600 = 0,4 m

Uzunluk

L = nλ/2 = 4·0,4/2 = 0,8 m

Cevap

L = 0,8 m
20.Dalgalar, ses ve optik

Cevap: Δy = 1,95 mm

Girişim ve kırınım: aralarında d uzaklığı olan iki yarıktan gelen ışık, ekrandaki bir noktaya d·sin θ yol farkıyla ulaşır. Aydınlık saçaklar d·sin θ = mλ olan yerlerde görünür (m = 0, ±1, ±2, …). L ≫ d uzaklığındaki bir ekran için m. aydınlık saçak y = mλL/d konumundadır ve saçak aralığı Δy = λL/d’dir. Milimetrede N çizgisi olan bir ağın d = 1/N’dir ve d·sin θ = mλ’da keskin maksimumları vardır; sin θ ≤ 1 olduğundan en yüksek mertebe m ≤ d/λ olan en büyük tam sayıdır. a genişliğindeki tek bir yarığın karanlık saçakları a·sin θ = mλ’dadır, m = ±1, ±2, …

Saçak aralığı

Δy = λL/d = 650 × 10⁻⁹·1,2/(0,4 × 10⁻³) = 1,95 mm

Cevap

Δy = 1,95 mm

ExamProblems · examproblems.com/courses/physics-for-engineers