Molarite ve seyreltme: adım adım çözümlü alıştırma soruları

Diğer adları: derişim · seyreltme · molar derişim

Şekiller, ipuçları ve ayrıntılı çözümlerle ücretsiz Molarite ve seyreltme alıştırma soruları. Her seferinde yeni değerler, üç seviyede: molarite ve kütle, seyreltme, çözeltilerin karıştırılması.

Ücretsiz alıştırma sorusuKolay
200 mLc = 0,1 mol/L

0,1 mol/L’lik 200 mL çözelti hazırlamak için ne kadar NaOH (M = 40 g/mol) kütlesi m gerekir?

V = 200 mLc = 0,1 mol/LM = 40 g/mol
g
Sonraki soru →

Neler çalışırsınız

  1. Kolaymolarite ve kütle
  2. Ortaseyreltme
  3. Zorçözeltilerin karıştırılması

Molarite ve seyreltme soruları nasıl çözülür

  1. Kütleyi n = m/M ile mole çevirin.
  2. Hacmi litreye çevirin.
  3. Molarite c = n/V, mol/L cinsinden.
  4. Seyreltmede mol sayısı aynı kalır: c₁V₁ = c₂V₂.

Sık yapılan hatalar

  • Hacmi mL olarak bırakmak.
  • Derişim yerine miktarı mol olarak vermek.
  • Stok çözelti hacmini eklenecek su hacmiyle karıştırmak.

Temel formüller

Molarite
c = n/V (mol/L)
Mol
n = m/M
Seyreltme
c1V1 = c2V2
Karışma
c = (c1V1 + c2V2)/(V1 + V2)

Molarite ve seyreltme konusunu sıfırdan öğrenin

Bundan önce: Stokiyometri

1Derişim nedir?

Bir çözelti, bir sıvıda, yani çözücüde çözünmüş bir madde olan çözünendir. Tuzlu su, suda çözünmüş tuzdur.

Bir fincandaki bir kaşık şeker, aynı kaşığın bir kovadaki hâlinden daha tatlı gelir. Önemli olan hacim başına ne kadar çözünen olduğudur: derişim.

Kimyacılar çözüneni molle sayar, bu yüzden molariteyi kullanır: litre çözelti başına çözünenin mol sayısı.

c = n / V (mol/L)

1 mol/L’lik bir çözeltinin her litresinde 1 mol çözünen vardır. Yarım litresinde 0,5 mol vardır.

mol/L birimi çoğu zaman M diye yazılır, yani “0,5 M”, 0,5 mol/L demektir.

Kendini sına 0,2 mol glikoz çözülerek 0,5 L çözelti yapılıyor. Molarite nedir?
  1. 0,1 mol/L
  2. 0,2 mol/L
  3. 0,4 mol/L
  4. 2,5 mol/L

Cevap: 0,4 mol/L. c = n/V = 0,2/0,5 = 0,4 mol/L. Çarpmak (0,1) veya ters bölmek (2,5) formülü yanlış kullanır; 0,2 ise miktardır, derişim değil.

2Gramdan molariteye

Laboratuvarda çözüneni gram olarak tartar, hacmi mililitre olarak ölçersiniz. İki çevirme sizi mol/L’ye getirir.

  • Molar kütleyle gramdan mole: n = m / M.
  • Mililitreden litreye: 1000’e bölün. Yani 250 mL = 0,250 L.

Birlikte:

c = m / (M · V)

Ters yönde de gidebilirsiniz: bir çözelti için gereken kütle m = c · V · M’dir.

Örnek: 0,5 mol/L’lik 100 mL KCl çözeltisi (M = 74,55 g/mol) için 0,5 · 0,100 · 74,55 = 3,73 g KCl gerekir.

Kendini sına 5,85 g NaCl (M = 58,5 g/mol) çözülerek 250 mL çözelti yapılıyor. Molarite nedir?
  1. 0,0004 mol/L
  2. 0,1 mol/L
  3. 0,4 mol/L
  4. 25 mol/L

Cevap: 0,4 mol/L. n = 5,85/58,5 = 0,1 mol ve V = 0,250 L, yani c = 0,1/0,250 = 0,4 mol/L. 0,0004 hacmi mL olarak bırakır; 0,1 ise mol cinsinden miktardır.

3Seyreltme ve karıştırma

Bir çözeltiyi seyreltmek için çözücü eklersiniz. Hacim artar, ama çözünenin mol sayısı aynı kalır.

c1​V1​+ H₂Oc2​V2​

Önce: n = c₁ · V₁. Sonra: n = c₂ · V₂. Moller eşittir, yani:

c₁ · V₁ = c₂ · V₂

Burada iki hacim de aynı birimdedir, bu yüzden mL olarak bırakabilirsiniz. Eklenecek su V₂ − V₁’dir.

Aynı maddenin iki çözeltisini karıştırdığınızda molleri toplayın ve toplam hacme bölün:

c = (c₁V₁ + c₂V₂) / (V₁ + V₂)

Sonuç her zaman iki derişim arasındadır, hacmi büyük olana daha yakındır.

Kendini sına 0,4 mol/L’lik 100 mL çözelti, aynı maddenin 0,6 mol/L’lik 200 mL çözeltisiyle karıştırılıyor. Karışımın derişimi nedir?
  1. 0,16 mol/L
  2. 0,5 mol/L
  3. 0,53 mol/L
  4. 1,0 mol/L

Cevap: 0,53 mol/L. Moller: 0,4 · 100 + 0,6 · 200 = 300 mL içinde 160 mmol, yani 160/300 = 0,53 mol/L. 0,5 düz ortalamadır ve ikinci çözeltinin iki kat fazla olduğunu yok sayar.

4Adım adım yöntem

  1. Verilenleri ve istenenleri, her biri birimiyle birlikte yazın.
  2. Bir kütleden molarite için: gramı n = m/M ile mole, mL’yi L’ye çevirin.
  3. c = n/V’yi veya gereken kütle için m = c · V · M’yi hesaplayın.
  4. Seyreltme için: c₁V₁ = c₂V₂ kullanın ve bilinmeyen için çözün. Eklenecek su V₂ − V₁’dir.
  5. Karıştırma için: iki çözeltinin mollerini toplayın ve toplam hacme bölün.
  6. Cevabın mantıklı olup olmadığını kontrol edin: seyreltilmiş bir çözelti stoktan zayıftır, bir karışım parçalarının arasında yer alır.

5Çözümlü bir örnek

Her adımı izleyin. Açmadan önce bir sonrakini tahmin etmeye çalışın.

Çözümlü örnek

0,25 mol/L’lik 200 mL çözeltiye ihtiyacınız var ve 2 mol/L’lik bir stok çözeltiniz var. Stok çözeltiden hangi V₁ hacmine ihtiyacınız var ve ne kadar su eklersiniz?

1

Değerleri listeleyin

Stok: c₁ = 2 mol/L, V₁ bilinmiyor. İstenen: c₂ = 0,25 mol/L ve V₂ = 200 mL.

2

Seyreltme kuralını yazın

Su eklediğinizde çözünenin molü değişmez.

c₁ · V₁ = c₂ · V₂
3

V₁ için çözün

V₁ = c₂ · V₂ / c₁ = 0,25 · 200 / 2 = 25 mL

İki hacim de mL cinsindedir, bu yüzden çevirmeye gerek yoktur.

4

Suyu bulun

Vwater = V₂ − V₁ = 200 − 25 = 175 mL
c1​ = 2 MV1​ = 25 mL+ H₂Oc2​ = 0,25 MV2​ = 200 mL
5

Cevabı kontrol edin

Stok 2 / 0,25 = 8 kat daha güçlüdür, bu yüzden 8 kat seyreltilmelidir. 25 mL × 8 = 200 mL. Sayılar uyuyor.

Cevap

V₁ = 25 mL stok alın ve 175 mL su ekleyin.

6Sık yapılan hatalar

  • c = n/V içinde hacmi mL olarak bırakmak. Cevap 1000 kat küçük çıkar.
  • Derişim istenirken mol sayısını vermek.
  • Stok çözelti hacmini (V₁) eklenecek suyun hacmiyle (V₂ − V₁) karıştırmak.
  • c₁ ile c₂’yi yer değiştirmek; son hacimden büyük bir stok hacmi verir.
  • Karıştırırken molleri toplamak yerine iki derişimin ortalamasını almak.
Kendini sına 1 mol/L’lik stoktan 0,4 mol/L’lik 100 mL çözeltiye ihtiyacınız var. Stoğa ne kadar su eklersiniz?
  1. 100 mL
  2. 250 mL
  3. 40 mL
  4. 60 mL

Cevap: 60 mL. V₁ = 0,4 · 100 / 1 = 40 mL stok, yani su 100 − 40 = 60 mL. 40 mL stok hacmidir, su değil. 250 mL c₁ ile c₂’yi yer değiştirir.

7Sınav soruları nasıl görünür

  • Kolay: molarite ve kütle. Bir kütleden ve hacimden molariteyi veya bir çözelti için gereken kütleyi bulun.
  • Orta: seyreltme. Gereken stok çözelti hacmini veya eklenecek su hacmini bulun.
  • Zor: çözeltileri karıştırma. Aynı maddenin farklı derişimlerdeki iki hacmi karıştırılır; yeni derişimi bulun.

Molar kütle soruda verilir. Çözeltiler karıştırıldığında hacimlerin toplandığını varsayın.

Uygulamada adım adım öğreninUygulamada adım adım öğrenin

Çözümlü örnekler

Örnek 1Kolay
5 g KMnO4​V = 1000 mL

5 g KMnO4 (M = 158,03 g/mol) suda çözülerek 1000 mL çözelti hazırlanıyor. Molarite c değerini bulun.

m = 5 gM = 158,03 g/molV = 1000 mL

İstenen: c (mol/L)

İpuçlarını göster
  1. Kütleyi mole çevirin: n = m/M.
  2. Molarite litre başına moldür, bu yüzden mL’yi L’ye çevirin.
  3. n = 0,03164 mol.
Cevabı ve adım adım çözümü göster

Molarite: derişim c = n/V, mol/L cinsinden; burada n = m/M. Seyreltme çözücü ekler ama çözünen eklemez, bu yüzden mol sayısı aynı kalır: c₁·V₁ = c₂·V₂. Aynı maddenin iki çözeltisi karıştırıldığında mol sayıları da hacimler de toplanır.

Çözünen miktarı

n = m/M = 5/158,03 = 0,03164 mol

Konsantrasyon

c = n/V = 0,03164/1 = 0,03164 mol/L

Cevap

c = 0,03164 mol/L
Örnek 2Orta
2 mol/LV1​ = ?0,5 mol/L1000 mL

0,5 mol/L’lik çözeltiden 1000 mL gerekiyor ve elinizde 2 mol/L’lik bir stok çözelti var. Ne kadar stok çözelti hacmi V1 gerekir?

c1 = 2 mol/Lc2 = 0,5 mol/LV2 = 1000 mL

İstenen: V1 (mL)

İpuçlarını göster
  1. Seyreltmede mol sayısı korunur: c₁·V₁ = c₂·V₂.
  2. V₁ = c₂·V₂/c₁ için çözün. Hacimleri mL olarak bırakabilirsiniz.
  3. c₂·V₂ = 500 mmol.
Cevabı ve adım adım çözümü göster

Molarite: derişim c = n/V, mol/L cinsinden; burada n = m/M. Seyreltme çözücü ekler ama çözünen eklemez, bu yüzden mol sayısı aynı kalır: c₁·V₁ = c₂·V₂. Aynı maddenin iki çözeltisi karıştırıldığında mol sayıları da hacimler de toplanır.

Stok çözelti hacmi

V1 = c2·V2/c1 = 0,5·1000/2 = 250 mL

Cevap

V1 = 250 mL
Örnek 3Zor
1,5 mol/L250 mL0,6 mol/L500 mLc = ?750 mL

1,5 mol/L’lik bir çözeltiden 250 mL, aynı maddenin 0,6 mol/L’lik çözeltisinden 500 mL ile karıştırılıyor. Karışımın derişimi c değerini bulun (hacimler toplanabilir).

c1 = 1,5 mol/LV1 = 250 mLc2 = 0,6 mol/LV2 = 500 mL

İstenen: c (mol/L)

İpuçlarını göster
  1. Her çözeltideki mol sayısını bulun: n = c·V.
  2. Mol sayılarını toplayın ve hacimleri toplayın.
  3. n = 375 + 300 mmol.
Cevabı ve adım adım çözümü göster

Molarite: derişim c = n/V, mol/L cinsinden; burada n = m/M. Seyreltme çözücü ekler ama çözünen eklemez, bu yüzden mol sayısı aynı kalır: c₁·V₁ = c₂·V₂. Aynı maddenin iki çözeltisi karıştırıldığında mol sayıları da hacimler de toplanır.

Toplam miktar

n = 1,5·250 + 0,6·500 = 675 mmol

Karışımın derişimi

c = 675/750 = 0,9 mol/L

Cevap

c = 0,9 mol/L

Sorular ve cevaplar

Molarite ve seyreltme nedir?

Bir çözelti, bir sıvıda, yani çözücüde çözünmüş bir madde olan çözünendir. Tuzlu su, suda çözünmüş tuzdur.

Bir fincandaki bir kaşık şeker, aynı kaşığın bir kovadaki hâlinden daha tatlı gelir. Önemli olan hacim başına ne kadar çözünen olduğudur: derişim.

Molarite ve seyreltme soruları adım adım nasıl çözülür?
  1. Kütleyi n = m/M ile mole çevirin.
  2. Hacmi litreye çevirin.
  3. Molarite c = n/V, mol/L cinsinden.
  4. Seyreltmede mol sayısı aynı kalır: c₁V₁ = c₂V₂.
Molarite ve seyreltme konusunda en sık yapılan hatalar nelerdir?
  • Hacmi mL olarak bırakmak.
  • Derişim yerine miktarı mol olarak vermek.
  • Stok çözelti hacmini eklenecek su hacmiyle karıştırmak.
Molarite ve seyreltme alıştırmaları neleri kapsar?
  • Kolay: molarite ve kütle
  • Orta: seyreltme
  • Zor: çözeltilerin karıştırılması

Her soruda yeni değerler olur; böylece bir cevabı değil, yöntemi öğrenirsiniz. Takıldınız mı? Önce küçük bir ipucu açın, tam açıklamayı ise yalnızca gerektiğinde.

Çalışma nasıl işler

  • Her soruda yeni değerler olur; böylece bir cevabı değil, yöntemi öğrenirsiniz.
  • Takıldınız mı? Önce küçük bir ipucu açın, tam açıklamayı ise yalnızca gerektiğinde.
  • İlerlemeniz, hatalarınız ve kaydettiğiniz sorular saklanır; böylece sınavdan önce gözden geçirebilirsiniz.

Bu konudan önceki ve sonraki konular

Önce öğrenin

Sonra devam edin

Hesaplayıcılar

Bu konuyu içeren dersler

Fen bilimleri alanında diğer konular

Yazdırılabilir çalışma kâğıdı