Nilai Makmal untuk Jururawat: pek ulang kaji kilat

Lembaran formula, langkah kaedah utama untuk setiap topik dan 8 soalan latihan, dengan penyelesaian penuh di bahagian belakang.

Soalan baharuKembali ke kursus

Dalam tetingkap cetak, pilih “Simpan sebagai PDF” untuk menyimpan salinan pada peranti anda.

1Formula dan kaedah

Nilai makmal & elektrolit

Kaedah

  1. Bandingkan nilai dengan julat rujukan makmal itu sendiri, kemudian dengan garis dasar dan arah aliran pesakit.
  2. Semak sampel: hemolisis, kelewatan, atau darah yang diambil berhampiran IV boleh memberikan keputusan palsu.
  3. Kaitkan nilai dengan tanda lazimnya dan dengan ubat serta keadaan yang menyebabkannya.
  4. Cari interaksi: kalium atau magnesium yang rendah meningkatkan ketoksikan digoksin; dehidrasi menaikkan litium.
  5. Bertindak untuk pesakit: nilai, tahan ubat jika paras tidak selamat, baca balik nilai kritikal dan maklumkan pemberi preskripsi.

Tafsiran gas darah arteri

Julat normal
pH 7.35–7.45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4.7–6.0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Respiratori: PaCO₂ berlawanan dengan pH; Metabolik: HCO₃⁻ sama dengan pH
Rumus Winter
PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Alkalosis metabolik
PaCO₂ ≈ 0.7·HCO₃⁻ + 21
Sela anion
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Sela terbetul albumin
AG + 2.5·(4.0 − alb g/dL) = AG + 0.25·(40 − alb g/L)
Nisbah delta
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
Nisbah P/F
PaO₂/FiO₂
Persamaan gas alveolus
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8
Osmolaliti serum
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2.8)

Kaedah

  1. Baca pH: di bawah 7.35 ialah asidosis, di atas 7.45 ialah alkalosis.
  2. Cari nilai yang menerangkannya: PaCO₂ yang bergerak berlawanan dengan pH ialah respiratori, HCO₃⁻ yang bergerak sama dengan pH ialah metabolik.
  3. Lihat nilai yang satu lagi: normal bermaksud tanpa pampasan, tidak normal dalam arah pampasan bermaksud pampasan separa, dan pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh.
  4. Dalam asidosis metabolik, bandingkan PaCO₂ dengan rumus Winter, 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, dan hitung sela anion Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
  5. Semak sela anion yang tinggi dengan nisbah delta dan, apabila albumin rendah, dengan sela terbetul.

Farmakokinetik klinikal

Pemalar kadar dan separuh hayat
k = ln 2/t½ = 0.693/t½
Pereputan tertib pertama
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dua paras
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Isi padu dan klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dos pemuat
LD = Vd·C/(S·F)
Kadar penyelenggaraan
R = CL·Css/(S·F)
Purata keadaan mantap
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Keadaan mantap
1 − (1/2)ⁿ selepas n separuh hayat; ≈ 97% selepas 5
Infusi
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Sela dan dos daripada puncak dan palung
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − umur) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0.85 untuk wanita
Pelarasan buah pinggang
dos × CrCl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − CrCl/normal)

Kaedah

  1. Tukarkan separuh hayat kepada pemalar kadar: k = 0.693/t½.
  2. Tukarkan nilai bagi setiap kg kepada jumlah: Vd (L) = L/kg × berat, CL (L/h) = L/kg/h × berat.
  3. Pilih hubungan: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), kadar penyelenggaraan = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k.
  4. Untuk fungsi buah pinggang, anggarkan CrCl dengan Cockcroft–Gault dahulu, kemudian skalakan dos atau sela.
  5. Semak keputusan: paras jatuh separuh setiap separuh hayat, dan keadaan mantap mengambil masa kira-kira lima separuh hayat.

2Soalan latihan

1.Nilai makmal & elektrolitSederhana

Which IV fluid can be given through the same line as a red cell transfusion?

  1. A0.9% sodium chloride
  2. B5% dextrose in water
  3. C0.45% sodium chloride
  4. DLactated Ringer's (Hartmann's) solution
2.Nilai makmal & elektrolitSukar

A patient with cirrhosis and ascites has fever and abdominal tenderness. The ascitic fluid neutrophil count is 400 cells/mm³. What does this indicate?

  1. ASpontaneous bacterial peritonitis
  2. BBleeding into the abdominal cavity
  3. CMalignant ascites from cancer
  4. DNormal ascitic fluid in cirrhosis
3.Tafsiran gas darah arteriSederhana

Nilai latihan: Na⁺ 141 mmol/L, glukosa 16.7 mmol/L dan urea 6.9 mmol/L. Hitung osmolaliti serum Osm = 2·Na⁺ + glukosa + urea kepada nombor bulat terdekat.

Na⁺ 141 mmol/Lglukosa 16.7 mmol/Lurea 6.9 mmol/L
Osm = mOsm/kg
4.Tafsiran gas darah arteriSukar
pH7.357.457.29PaCO₂mmHg354583HCO₃⁻mmol/L222639akutkronikakut di atas kronik

Gas latihan menunjukkan asidosis respiratori: pH 7.29, PaCO₂ 83 mmHg (11.1 kPa), HCO₃⁻ 39 mmol/L. Gunakan peraturan ‘HCO₃⁻ meningkat 1 mmol/L bagi setiap 10 mmHg (akut) atau 3.5 mmol/L bagi setiap 10 mmHg (kronik)’ untuk mengelaskannya. Klik jawapan anda.

pH 7.29PaCO₂ 83 mmHg (11.1 kPa)HCO₃⁻ 39 mmol/L
  1. 1akut
  2. 2kronik
  3. 3akut di atas kronik
5.Farmakokinetik klinikalSederhana
110100t (h)C (mg/L)C₀ = 10 mg/Lt½ = 2 hC₀/2

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit menerima bolus IV 170 mg gentamicin. Paras yang diekstrapolasi ke belakang kepada masa sifar ialah 10 mg/L dan separuh hayatnya ialah 2 h. Cari klirens CL dalam L/h.

D = 170 mgC₀ = 10 mg/Lt½ = 2 h
CL = L/h
6.Farmakokinetik klinikalSukar
0.1110100t (h)C (mg/L)Cpeak​ = 10τ = ?Ctrough​ = 0.5

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Separuh hayat gentamicin seorang pesakit ialah 3.5 h. Sasarannya ialah puncak 10 mg/L dan palung 0.5 mg/L. Dengan menganggap dos IV pantas dan penyingkiran tertib pertama, apakah sela dos τ yang membolehkan paras jatuh dari puncak ke palung? Bundarkan kepada satu tempat perpuluhan.

t½ = 3.5 hCpeak = 10 mg/LCtrough = 0.5 mg/L
τ = h
7.Kejururawatan klinikalSederhana

After a needlestick injury from a patient known to have HIV, why must the nurse report it immediately?

  1. AThe nurse must be tested for HIV the same day to confirm infection
  2. BThe needle must be sent for culture
  3. CThe patient will need antibiotics
  4. DPost-exposure prophylaxis works best when started as soon as possible
8.Kejururawatan klinikalSukar

A patient with several days of vomiting and diarrhoea has low blood pressure, low urine output and a rising creatinine. Which description fits best?

  1. APre-renal acute kidney injury from poor perfusion, treated by restoring fluid volume
  2. BPost-renal acute kidney injury from obstruction, treated with a catheter
  3. CIntrinsic kidney injury from glomerulonephritis, treated with high-dose steroids
  4. DChronic kidney disease, treated with long-term dialysis three times a week

3Larutan

1.Nilai makmal & elektrolit

Jawapan: A · 0.9% sodium chloride

Mengapa ini jawapannya

Only 0.9% sodium chloride is used with red cells. Dextrose solutions can cause hemolysis, and lactated Ringer's contains calcium, which can cause clotting in the citrated blood. Drugs are never added to blood products.

Jawapan

A · 0.9% sodium chloride
2.Nilai makmal & elektrolit

Jawapan: A · Spontaneous bacterial peritonitis

Mengapa ini jawapannya

An ascitic neutrophil count of 250 cells/mm³ or more indicates spontaneous bacterial peritonitis, which is treated with antibiotics. It can occur without classic signs, so new confusion or worsening kidney function in cirrhosis should also prompt a diagnostic paracentesis.Disemak dengan: Ascites · MedlinePlus (NIH) (2024); Peritonitis · MedlinePlus (NIH) (2026)

Jawapan

A · Spontaneous bacterial peritonitis
3.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: Osm = 306 mOsm/kg

Nilai terterbitan: osmolaliti serum terhitung ialah 2·Na⁺ + glukosa + urea dengan semua nilai dalam mmol/L (2·Na⁺ + glukosa/18 + BUN/2.8 dengan glukosa dan BUN dalam mg/dL); nilai normal kira-kira 275–295 mOsm/kg. Nisbah P/F ialah PaO₂ dibahagi dengan FiO₂ sebagai pecahan. Tekanan oksigen alveolus ialah PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8 mmHg pada aras laut, dan kecerunan A–a ialah PAO₂ − PaO₂.

Osmolaliti terhitung

Osm = 2·141 + 16.7 + 6.9 = 305.6 ≈ 306 mOsm/kg

Jawapan

Osm = 306 mOsm/kg
4.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: kronik

Pampasan yang dijangka: dalam asidosis metabolik, rumus Winter meramalkan PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; nilai yang diukur di atas julat itu menunjukkan asidosis respiratori tambahan, dan di bawahnya alkalosis respiratori tambahan. Sela anion AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), biasanya kira-kira 8–12 mmol/L, membezakan asidosis metabolik sela tinggi daripada sela normal; albumin rendah menyembunyikan sela yang tinggi (tambah 2.5 bagi setiap g/dL albumin di bawah 4.0). Nisbah delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) antara kira-kira 0.8 dan 2 sepadan dengan asidosis sela tinggi tulen (sesetengah buku menggunakan 1 dan bukannya 0.8), di bawahnya asidosis sela normal tambahan, dan di atas 2 alkalosis metabolik tambahan.

HCO₃⁻ yang dijangka

akut: 24 + 1·4.3 = 28.3 mmol/L
kronik: 24 + 3.5·4.3 = 39.05 mmol/L

Bandingkan

terukur: 39 mmol/L → kronik

Jawapan

kronik
5.Farmakokinetik klinikal

Jawapan: CL = 5.892 L/h

Klirens dan isi padu: pada keadaan mantap kadar pendosan sama dengan kadar penyingkiran, jadi kadar penyelenggaraan = CL × Css. Dos pemuat ialah LD = Vd × C/(S × F), dengan S faktor garam (pecahan ubat aktif dalam garam) dan F bioketersediaan (1 untuk IV). Daripada dua paras, k = ln(C₁/C₂)/Δt; untuk bolus IV Vd = dos/C₀ dan CL = k × Vd. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.

Isi padu taburan

Vd = 170/10 = 17 L

Pemalar kadar

k = 0.693/2 = 0.3466 h⁻¹

Klirens

CL = 0.3466·17 = 5.892 L/h

Jawapan

CL = 5.892 L/h
6.Farmakokinetik klinikal

Jawapan: τ = 15.1 h

Merangka regimen: dengan dos IV pantas, paras jatuh dari puncak ke palung semasa sela, jadi τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k dan dos yang memulihkan puncak ialah Vd × (Cpuncak − Cpalung). Purata paras keadaan mantap ialah Css,avg = S·F·dos/(CL·τ). Infusi meningkat sebagai C = (R/CL)(1 − e−kt). Untuk ubat yang dibersihkan oleh buah pinggang, dos dilaraskan mengikut klirens kreatinina. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.

Pemalar kadar

k = 0.693/3.5 = 0.198 h⁻¹

Sela dos

τ = ln(10/0.5)/0.198 = 2.996/0.198 = 15.13 ≈ 15.1 h

Jawapan

τ = 15.1 h

Dalam amalan sela dibundarkan kepada nilai yang mudah seperti 8, 12, 24 atau 36 h, dan paras diperiksa semula.

7.Kejururawatan klinikal

Jawapan: D · Post-exposure prophylaxis works best when started as soon as possible

Mengapa ini jawapannya

HIV post-exposure prophylaxis should be started as soon as possible after exposure, ideally within hours. Occupational health or the emergency department will assess the risk and arrange follow-up testing.

Jawapan

D · Post-exposure prophylaxis works best when started as soon as possible
8.Kejururawatan klinikal

Jawapan: A · Pre-renal acute kidney injury from poor perfusion, treated by restoring fluid volume

Mengapa ini jawapannya

Fluid loss reduces kidney perfusion, causing pre-renal AKI. Prompt fluid replacement can restore function before the kidney tissue itself is damaged.

Jawapan

A · Pre-renal acute kidney injury from poor perfusion, treated by restoring fluid volume

ExamProblems · examproblems.com/courses/lab-values-for-nurses