Nilai Makmal untuk Jururawat: pek ulang kaji kilat

Lembaran formula, langkah kaedah utama untuk setiap topik dan 8 soalan latihan, dengan penyelesaian penuh di bahagian belakang.

Soalan baharuKembali ke kursus

Dalam tetingkap cetak, pilih “Simpan sebagai PDF” untuk menyimpan salinan pada peranti anda.

1Formula dan kaedah

Nilai makmal & elektrolit

Kaedah

  1. Bandingkan nilai dengan julat rujukan makmal itu sendiri, kemudian dengan garis dasar dan arah aliran pesakit.
  2. Semak sampel: hemolisis, kelewatan, atau darah yang diambil berhampiran IV boleh memberikan keputusan palsu.
  3. Kaitkan nilai dengan tanda lazimnya dan dengan ubat serta keadaan yang menyebabkannya.
  4. Cari interaksi: kalium atau magnesium yang rendah meningkatkan ketoksikan digoksin; dehidrasi menaikkan litium.
  5. Bertindak untuk pesakit: nilai, tahan ubat jika paras tidak selamat, baca balik nilai kritikal dan maklumkan pemberi preskripsi.

Tafsiran gas darah arteri

Julat normal
pH 7.35–7.45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4.7–6.0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Respiratori: PaCO₂ berlawanan dengan pH; Metabolik: HCO₃⁻ sama dengan pH
Rumus Winter
PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Alkalosis metabolik
PaCO₂ ≈ 0.7·HCO₃⁻ + 21
Sela anion
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Sela terbetul albumin
AG + 2.5·(4.0 − alb g/dL) = AG + 0.25·(40 − alb g/L)
Nisbah delta
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
Nisbah P/F
PaO₂/FiO₂
Persamaan gas alveolus
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8
Osmolaliti serum
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2.8)

Kaedah

  1. Baca pH: di bawah 7.35 ialah asidosis, di atas 7.45 ialah alkalosis.
  2. Cari nilai yang menerangkannya: PaCO₂ yang bergerak berlawanan dengan pH ialah respiratori, HCO₃⁻ yang bergerak sama dengan pH ialah metabolik.
  3. Lihat nilai yang satu lagi: normal bermaksud tanpa pampasan, tidak normal dalam arah pampasan bermaksud pampasan separa, dan pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh.
  4. Dalam asidosis metabolik, bandingkan PaCO₂ dengan rumus Winter, 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, dan hitung sela anion Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
  5. Semak sela anion yang tinggi dengan nisbah delta dan, apabila albumin rendah, dengan sela terbetul.

Farmakokinetik klinikal

Pemalar kadar dan separuh hayat
k = ln 2/t½ = 0.693/t½
Pereputan tertib pertama
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dua paras
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Isi padu dan klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dos pemuat
LD = Vd·C/(S·F)
Kadar penyelenggaraan
R = CL·Css/(S·F)
Purata keadaan mantap
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Keadaan mantap
1 − (1/2)ⁿ selepas n separuh hayat; ≈ 97% selepas 5
Infusi
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Sela dan dos daripada puncak dan palung
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − umur) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0.85 untuk wanita
Pelarasan buah pinggang
dos × CrCl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − CrCl/normal)

Kaedah

  1. Tukarkan separuh hayat kepada pemalar kadar: k = 0.693/t½.
  2. Tukarkan nilai bagi setiap kg kepada jumlah: Vd (L) = L/kg × berat, CL (L/h) = L/kg/h × berat.
  3. Pilih hubungan: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), kadar penyelenggaraan = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k.
  4. Untuk fungsi buah pinggang, anggarkan CrCl dengan Cockcroft–Gault dahulu, kemudian skalakan dos atau sela.
  5. Semak keputusan: paras jatuh separuh setiap separuh hayat, dan keadaan mantap mengambil masa kira-kira lima separuh hayat.

2Soalan latihan

1.Nilai makmal & elektrolitSederhana

A nurse completed the hepatitis B vaccine series. Which result shows protective immunity?

  1. AAnti-HBs of 10 mIU/mL or more
  2. BA raised ALT level
  3. CA positive IgM anti-HBc
  4. DA positive HBsAg test
2.Nilai makmal & elektrolitSukar

A patient has fatigue, weight loss, darkening of the skin and low blood pressure. Results: sodium 130 mEq/L, potassium 5.6 mEq/L. Which test pattern would confirm primary adrenal insufficiency (Addison disease)?

  1. ALow cortisol with a low ACTH
  2. BLow cortisol with a high ACTH
  3. CHigh cortisol with a high ACTH
  4. DHigh cortisol with a low ACTH
3.Tafsiran gas darah arteriSederhana
pH7.357.457.51PaCO₂mmHg354531HCO₃⁻mmol/L222624tanpa pampasanpampasan separapampasan penuh

Gas darah arteri latihan menunjukkan pH 7.51, PaCO₂ 31 mmHg (4.1 kPa) dan HCO₃⁻ 24 mmol/L. Gangguan utamanya ialah alkalosis respiratori. Setakat mana ia diberi pampasan? Klik jawapan anda.

pH 7.51PaCO₂ 31 mmHg (4.1 kPa)HCO₃⁻ 24 mmol/L
  1. 1tanpa pampasan
  2. 2pampasan separa
  3. 3pampasan penuh
4.Tafsiran gas darah arteriSukar
pH7.357.457.13PaCO₂mmHg354547HCO₃⁻mmol/L222615pampasan yang sesuaiasidosis respiratori tambahanalkalosis respiratori tambahan

Gas latihan menunjukkan asidosis metabolik: pH 7.13, PaCO₂ 47 mmHg (6.3 kPa), HCO₃⁻ 15 mmol/L. Bandingkan PaCO₂ terukur dengan rumus Winter. Klik tafsiran anda.

pH 7.13PaCO₂ 47 mmHg (6.3 kPa)HCO₃⁻ 15 mmol/L
  1. 1pampasan yang sesuai
  2. 2asidosis respiratori tambahan
  3. 3alkalosis respiratori tambahan
5.Farmakokinetik klinikalSederhana
Vd = 0.5 L/kgC = 12 mg/LLD = ? mg75 kg · S = 0.8 · F = 1

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit 75 kg akan diberi dos pemuat secara intravena dengan aminophylline untuk mencapai paras theophylline sebanyak 12 mg/L. Isi padu taburannya ialah 0.5 L/kg dan faktor garamnya S = 0.8. Cari dos pemuat LD bagi aminophylline dalam mg.

75 kgVd = 0.5 L/kgC = 12 mg/LS = 0.8
LD = mg
6.Farmakokinetik klinikalSukar
Vd = 7 L/kg0.5 → 0.8 mcg/LLD = ? mcg65 kg · S = 1 · F = 0.7

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit 65 kg mempunyai paras digoxin sebanyak 0.5 mcg/L; sasarannya ialah 0.8 mcg/L. Isi padu taburannya ialah 7 L/kg dan tablet mempunyai F = 0.7. Apakah dos pemuat tambahan LD yang menaikkan paras kepada sasaran?

65 kgVd = 7 L/kgC = 0.5 → 0.8 mcg/LF = 0.7
LD = mcg
7.Kejururawatan klinikalSederhana

A spontaneously breathing patient is critically ill and hypoxic. Which oxygen delivery gives the highest concentration?

  1. AVenturi mask set to 24%
  2. BSimple face mask at 5 L/min with the patient sitting up
  3. CNasal cannula at 2 L/min
  4. DNon-rebreathe mask with reservoir bag at 15 L/min
8.Kejururawatan klinikalSukar

A patient due a blood transfusion is not wearing an identity band. What should the nurse do?

  1. AAsk the patient to state their name and date of birth, then start straight away
  2. BAsk another patient to confirm who the patient is
  3. CNot start until a correct identity band is in place and identity is confirmed
  4. DCheck the name on the bed and proceed

3Larutan

1.Nilai makmal & elektrolit

Jawapan: A · Anti-HBs of 10 mIU/mL or more

Mengapa ini jawapannya

An anti-HBs level of at least 10 mIU/mL after vaccination indicates protection. HBsAg and IgM anti-HBc indicate infection, not immunity. Health care workers are often tested after vaccination.Disemak dengan: Hepatitis virus panel · MedlinePlus (NIH) (2024)

Jawapan

A · Anti-HBs of 10 mIU/mL or more
2.Nilai makmal & elektrolit

Jawapan: B · Low cortisol with a high ACTH

Mengapa ini jawapannya

In primary adrenal insufficiency the adrenal glands fail, so cortisol is low and the pituitary responds with high ACTH, which also darkens the skin. Low cortisol with low ACTH suggests a pituitary cause. An ACTH stimulation test confirms the diagnosis.Disemak dengan: Adrenocorticotropic Hormone (ACTH) · MedlinePlus (NIH) (2023); Cortisol Test · MedlinePlus (NIH) (2024)

Jawapan

B · Low cortisol with a high ACTH
3.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: tanpa pampasan

Membaca gas darah (ROME): pertama pH: di bawah 7.35 ialah asidemia, di atas 7.45 alkalemia. Kemudian cari nilai yang menerangkannya. PaCO₂ (normal 35–45 mmHg, 4.7–6.0 kPa) ialah bahagian respiratori dan bergerak berlawanan (Opposite) dengan pH dalam gangguan respiratori; HCO₃⁻ (normal 22–26 mmol/L) ialah bahagian metabolik dan bergerak dalam arah yang sama dengan pH (Respiratory Opposite, Metabolic Equal). Nilai yang satu lagi menunjukkan pampasan: normal bermaksud tanpa pampasan; tidak normal dalam arah yang menarik pH kembali sementara pH masih tidak normal bermaksud pampasan separa; pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh. Julat berbeza sedikit antara makmal; ini ialah nilai latihan.

ROME, nilai demi nilai

pH 7.51: alkalemia (di atas 7.45)
PaCO₂ 31 mmHg: rendah (35–45)
HCO₃⁻ 24 mmol/L: biasa (22–26)

Pampasan

tanpa pampasan

Jawapan

tanpa pampasan
4.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: asidosis respiratori tambahan

Pampasan yang dijangka: dalam asidosis metabolik, rumus Winter meramalkan PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; nilai yang diukur di atas julat itu menunjukkan asidosis respiratori tambahan, dan di bawahnya alkalosis respiratori tambahan. Sela anion AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), biasanya kira-kira 8–12 mmol/L, membezakan asidosis metabolik sela tinggi daripada sela normal; albumin rendah menyembunyikan sela yang tinggi (tambah 2.5 bagi setiap g/dL albumin di bawah 4.0). Nisbah delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) antara kira-kira 0.8 dan 2 sepadan dengan asidosis sela tinggi tulen (sesetengah buku menggunakan 1 dan bukannya 0.8), di bawahnya asidosis sela normal tambahan, dan di atas 2 alkalosis metabolik tambahan.

PaCO₂ yang dijangka

1.5·15 + 8 = 30.5 → 28.5–32.5 mmHg

Bandingkan

terukur: 47 mmHg → asidosis respiratori tambahan

Jawapan

asidosis respiratori tambahan
5.Farmakokinetik klinikal

Jawapan: LD = 562.5 mg

Klirens dan isi padu: pada keadaan mantap kadar pendosan sama dengan kadar penyingkiran, jadi kadar penyelenggaraan = CL × Css. Dos pemuat ialah LD = Vd × C/(S × F), dengan S faktor garam (pecahan ubat aktif dalam garam) dan F bioketersediaan (1 untuk IV). Daripada dua paras, k = ln(C₁/C₂)/Δt; untuk bolus IV Vd = dos/C₀ dan CL = k × Vd. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.

Isi padu taburan

Vd = 0.5·75 = 37.5 L

Jumlah ubat aktif yang diperlukan

Vd·C = 37.5·12 = 450 mg

Dos pemuat

LD = 450/(0.8·1) = 562.5 mg

Jawapan

LD = 562.5 mg

Dalam amalan dos dibundarkan kepada jumlah yang mudah.

6.Farmakokinetik klinikal

Jawapan: LD = 195 mcg

Merangka regimen: dengan dos IV pantas, paras jatuh dari puncak ke palung semasa sela, jadi τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k dan dos yang memulihkan puncak ialah Vd × (Cpuncak − Cpalung). Purata paras keadaan mantap ialah Css,avg = S·F·dos/(CL·τ). Infusi meningkat sebagai C = (R/CL)(1 − e−kt). Untuk ubat yang dibersihkan oleh buah pinggang, dos dilaraskan mengikut klirens kreatinina. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.

Isi padu taburan

Vd = 7·65 = 455 L

Kenaikan yang diperlukan

0.8 − 0.5 = 0.3 mcg/L

Dos pemuat

LD = 455·0.3/(1·0.7) = 195 mcg

Jawapan

LD = 195 mcg

Dalam amalan dos dibundarkan kepada jumlah yang mudah.

7.Kejururawatan klinikal

Jawapan: D · Non-rebreathe mask with reservoir bag at 15 L/min

Mengapa ini jawapannya

A non-rebreathe mask with a filled reservoir at 15 L/min delivers a high oxygen concentration and is used first in critical illness. The dose is then titrated down to the target saturation.

Jawapan

D · Non-rebreathe mask with reservoir bag at 15 L/min
8.Kejururawatan klinikal

Jawapan: C · Not start until a correct identity band is in place and identity is confirmed

Mengapa ini jawapannya

Positive patient identification, using an identity band checked against the blood unit and prescription, is essential before every transfusion. Wrong blood incidents can cause fatal ABO incompatibility reactions.

Jawapan

C · Not start until a correct identity band is in place and identity is confirmed

ExamProblems · examproblems.com/courses/lab-values-for-nurses