Nilai Makmal untuk Jururawat: pek ulang kaji kilat

Lembaran formula, langkah kaedah utama untuk setiap topik dan 8 soalan latihan, dengan penyelesaian penuh di bahagian belakang.

Soalan baharu Kembali ke kursus

Dalam tetingkap cetak, pilih “Simpan sebagai PDF” untuk menyimpan salinan pada peranti anda.

1Formula dan kaedah

Nilai makmal & elektrolit

Kaedah

Bandingkan nilai dengan julat rujukan makmal itu sendiri, kemudian dengan garis dasar dan arah aliran pesakit.
Semak sampel: hemolisis, kelewatan, atau darah yang diambil berhampiran IV boleh memberikan keputusan palsu.
Kaitkan nilai dengan tanda lazimnya dan dengan ubat serta keadaan yang menyebabkannya.
Cari interaksi: kalium atau magnesium yang rendah meningkatkan ketoksikan digoksin; dehidrasi menaikkan litium.
Bertindak untuk pesakit: nilai, tahan ubat jika paras tidak selamat, baca balik nilai kritikal dan maklumkan pemberi preskripsi.

Tafsiran gas darah arteri

Julat normal: pH 7.35–7.45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4.7–6.0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME: Respiratori: PaCO₂ berlawanan dengan pH; Metabolik: HCO₃⁻ sama dengan pH
Rumus Winter: PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Alkalosis metabolik: PaCO₂ ≈ 0.7·HCO₃⁻ + 21
Sela anion: AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Sela terbetul albumin: AG + 2.5·(4.0 − alb g/dL) = AG + 0.25·(40 − alb g/L)
Nisbah delta: (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
Nisbah P/F: PaO₂/FiO₂
Persamaan gas alveolus: PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8
Osmolaliti serum: 2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2.8)

Kaedah

Baca pH: di bawah 7.35 ialah asidosis, di atas 7.45 ialah alkalosis.
Cari nilai yang menerangkannya: PaCO₂ yang bergerak berlawanan dengan pH ialah respiratori, HCO₃⁻ yang bergerak sama dengan pH ialah metabolik.
Lihat nilai yang satu lagi: normal bermaksud tanpa pampasan, tidak normal dalam arah pampasan bermaksud pampasan separa, dan pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh.
Dalam asidosis metabolik, bandingkan PaCO₂ dengan rumus Winter, 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, dan hitung sela anion Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
Semak sela anion yang tinggi dengan nisbah delta dan, apabila albumin rendah, dengan sela terbetul.

Farmakokinetik klinikal

Pemalar kadar dan separuh hayat: k = ln 2/t½ = 0.693/t½
Pereputan tertib pertama: C = C₀·e^−kt = C₀·(1/2)^t/t½
Dua paras: k = ln(C₁/C₂)/Δt
Isi padu dan klirens: Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dos pemuat: LD = Vd·C/(S·F)
Kadar penyelenggaraan: R = CL·C_ss/(S·F)
Purata keadaan mantap: C_ss,avg = S·F·D/(CL·τ)
Keadaan mantap: 1 − (1/2)ⁿ selepas n separuh hayat; ≈ 97% selepas 5
Infusi: C = (R/CL)(1 − e^−kt)
Sela dan dos daripada puncak dan palung: τ = ln(C_peak/C_trough)/k, D = Vd·(C_peak − C_trough)
Cockcroft–Gault: CrCl = (140 − umur) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0.85 untuk wanita
Pelarasan buah pinggang: dos × CrCl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − CrCl/normal)

Kaedah

Tukarkan separuh hayat kepada pemalar kadar: k = 0.693/t½.
Tukarkan nilai bagi setiap kg kepada jumlah: Vd (L) = L/kg × berat, CL (L/h) = L/kg/h × berat.
Pilih hubungan: C = C₀·e^−kt, LD = Vd·C/(S·F), kadar penyelenggaraan = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k.
Untuk fungsi buah pinggang, anggarkan CrCl dengan Cockcroft–Gault dahulu, kemudian skalakan dos atau sela.
Semak keputusan: paras jatuh separuh setiap separuh hayat, dan keadaan mantap mengambil masa kira-kira lima separuh hayat.

2Soalan latihan

1.Nilai makmal & elektrolitSederhana

A young adult with new diabetes has a very low C-peptide level. What does this suggest?

AThe kidneys are excreting all of the patient's insulin in urine
BThe patient has high insulin resistance, as in type 2 diabetes
CThe pancreas is making very little insulin, as in type 1 diabetes
DThe patient is injecting too much insulin and needs a lower dose

2.Nilai makmal & elektrolitSukar

Seorang pesakit trombosis vena dalam yang baharu menerima infusi heparin, dan warfarin baru dimulakan. Mengapakah heparin diteruskan selama beberapa hari?

AHeparin meningkatkan penyerapan warfarin daripada usus
BHeparin mencegah kesan sampingan warfarin
CWarfarin hanya berfungsi apabila heparin diberi pada masa yang sama
DWarfarin mengambil masa beberapa hari untuk mencapai kesan antikoagulan sepenuhnya

3.Tafsiran gas darah arteriSederhana

Nilai latihan: Na⁺ 150 mmol/L, glukosa 22.6 mmol/L dan urea 3.3 mmol/L. Hitung osmolaliti serum Osm = 2·Na⁺ + glukosa + urea kepada nombor bulat terdekat.

Na⁺ 150 mmol/Lglukosa 22.6 mmol/Lurea 3.3 mmol/L

Osm = mOsm/kg

4.Tafsiran gas darah arteriSukar

Gas latihan menunjukkan asidosis metabolik: pH 7.25, PaCO₂ 19 mmHg (2.5 kPa), HCO₃⁻ 8 mmol/L. Bandingkan PaCO₂ terukur dengan rumus Winter. Klik tafsiran anda.

pH 7.25PaCO₂ 19 mmHg (2.5 kPa)HCO₃⁻ 8 mmol/L

1pampasan yang sesuai
2asidosis respiratori tambahan
3alkalosis respiratori tambahan

5.Farmakokinetik klinikalSederhana

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Vankomisin diberikan sebagai infusi berterusan kepada pesakit yang klirens vankomisinnya 5 L/h. Apakah kadar infusi R dalam mg/h yang memberikan paras keadaan mantap 20 mg/L?

CL = 5 L/hC_ss = 20 mg/L

R = mg/h

6.Farmakokinetik klinikalSukar

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit menerima vankomisin IV setiap 12 h; klirens vankomisin ialah 6 L/h. Setiap dos ialah 1250 mg vancomycin. Cari purata paras keadaan mantap C_ss,avg.

CL = 6 L/hτ = 12 hS = 1F = 1D = 1250 mg

C_ss,avg = mg/L

7.Kejururawatan klinikalSederhana

Seorang pesakit baru keliru, mempunyai kadar pernafasan 24/min dan tekanan darah sistolik 95 mmHg. Apakah yang patut disyaki dahulu?

AKeracunan alkohol
BPemulihan pascaoperasi yang normal
CSepsis
DKebimbangan

8.Kejururawatan klinikalSukar

A patient is taught to self-inject low-molecular-weight heparin. Which statement shows a need for further teaching?

A"I will rub the area firmly after the injection."
B"I will change the injection site each time."
C"I will inject into the fatty tissue of my abdomen."
D"I will report any unusual bleeding or bruising."

3Larutan

1.Nilai makmal & elektrolit

Jawapan: C · The pancreas is making very little insulin, as in type 1 diabetes

Mengapa ini jawapannya

C-peptide is cleaved from proinsulin when insulin is made, so it reflects the body's own insulin production. A very low level suggests beta-cell loss, as in type 1 diabetes; in type 2 diabetes it is often normal or high early on.Disemak dengan: C-Peptide Test · MedlinePlus (NIH) (2025)

Jawapan

C · The pancreas is making very little insulin, as in type 1 diabetes

2.Nilai makmal & elektrolit

Jawapan: D · Warfarin mengambil masa beberapa hari untuk mencapai kesan antikoagulan sepenuhnya

Mengapa ini jawapannya

Warfarin menyekat pengeluaran faktor pembekuan baharu yang bergantung pada vitamin K, tetapi faktor sedia ada bertahan selama beberapa hari. Heparin oleh itu bertindih sehingga INR berada dalam julat sasaran, lazimnya sekurang-kurangnya 24 jam dan selepas minimum kira-kira 5 hari.

Jawapan

D · Warfarin mengambil masa beberapa hari untuk mencapai kesan antikoagulan sepenuhnya

3.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: Osm = 326 mOsm/kg

Nilai terterbitan: osmolaliti serum terhitung ialah 2·Na⁺ + glukosa + urea dengan semua nilai dalam mmol/L (2·Na⁺ + glukosa/18 + BUN/2.8 dengan glukosa dan BUN dalam mg/dL); nilai normal kira-kira 275–295 mOsm/kg. Nisbah P/F ialah PaO₂ dibahagi dengan FiO₂ sebagai pecahan. Tekanan oksigen alveolus ialah PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8 mmHg pada aras laut, dan kecerunan A–a ialah PAO₂ − PaO₂.

Osmolaliti terhitung

Osm = 2·150 + 22.6 + 3.3 = 325.9 ≈ 326 mOsm/kg

Jawapan

Osm = 326 mOsm/kg

4.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: pampasan yang sesuai

Pampasan yang dijangka: dalam asidosis metabolik, rumus Winter meramalkan PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; nilai yang diukur di atas julat itu menunjukkan asidosis respiratori tambahan, dan di bawahnya alkalosis respiratori tambahan. Sela anion AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), biasanya kira-kira 8–12 mmol/L, membezakan asidosis metabolik sela tinggi daripada sela normal; albumin rendah menyembunyikan sela yang tinggi (tambah 2.5 bagi setiap g/dL albumin di bawah 4.0). Nisbah delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) antara kira-kira 0.8 dan 2 sepadan dengan asidosis sela tinggi tulen (sesetengah buku menggunakan 1 dan bukannya 0.8), di bawahnya asidosis sela normal tambahan, dan di atas 2 alkalosis metabolik tambahan.

PaCO₂ yang dijangka

1.5·8 + 8 = 20 → 18–22 mmHg

Bandingkan

terukur: 19 mmHg → pampasan yang sesuai

Jawapan

pampasan yang sesuai

5.Farmakokinetik klinikal

Jawapan: R = 100 mg/h

Klirens dan isi padu: pada keadaan mantap kadar pendosan sama dengan kadar penyingkiran, jadi kadar penyelenggaraan = CL × C_ss. Dos pemuat ialah LD = Vd × C/(S × F), dengan S faktor garam (pecahan ubat aktif dalam garam) dan F bioketersediaan (1 untuk IV). Daripada dua paras, k = ln(C₁/C₂)/Δt; untuk bolus IV Vd = dos/C₀ dan CL = k × Vd. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.

Kadar infusi

R = 5·20 = 100 mg/h

Jawapan

R = 100 mg/h

6.Farmakokinetik klinikal

Jawapan: C_ss,avg = 17.36 mg/L

Merangka regimen: dengan dos IV pantas, paras jatuh dari puncak ke palung semasa sela, jadi τ = ln(C_puncak/C_palung)/k dan dos yang memulihkan puncak ialah Vd × (C_puncak − C_palung). Purata paras keadaan mantap ialah C_ss,avg = S·F·dos/(CL·τ). Infusi meningkat sebagai C = (R/CL)(1 − e^−kt). Untuk ubat yang dibersihkan oleh buah pinggang, dos dilaraskan mengikut klirens kreatinina. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.

Purata paras keadaan mantap

C_ss,avg = S·F·D/(CL·τ) = 1·1·1250/(6·12) = 17.36 mg/L

Jawapan

C_ss,avg = 17.36 mg/L

7.Kejururawatan klinikal

Jawapan: C · Sepsis

Mengapa ini jawapannya

Ketiga-tiga tanda ini membentuk kriteria qSOFA dan mencadangkan risiko tinggi hasil buruk daripada sepsis. Eskalasi dengan segera dan mulakan laluan sepsis.

Jawapan

C · Sepsis

8.Kejururawatan klinikal

Jawapan: A · "I will rub the area firmly after the injection."

Mengapa ini jawapannya

Rubbing the site after an anticoagulant injection increases bruising and is avoided. Rotating sites, injecting subcutaneously and reporting bleeding are correct.

Jawapan

A · "I will rub the area firmly after the injection."

ExamProblems · examproblems.com/courses/lab-values-for-nurses