Baca pH: di bawah 7.35 ialah asidosis, di atas 7.45 ialah alkalosis.
Cari nilai yang menerangkannya: PaCO₂ yang bergerak berlawanan dengan pH ialah respiratori, HCO₃⁻ yang bergerak sama dengan pH ialah metabolik.
Lihat nilai yang satu lagi: normal bermaksud tanpa pampasan, tidak normal dalam arah pampasan bermaksud pampasan separa, dan pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh.
Dalam asidosis metabolik, bandingkan PaCO₂ dengan rumus Winter, 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, dan hitung sela anion Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
Semak sela anion yang tinggi dengan nisbah delta dan, apabila albumin rendah, dengan sela terbetul.
Farmakokinetik klinikal
Pemalar kadar dan separuh hayat
k = ln 2/t½ = 0.693/t½
Pereputan tertib pertama
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dua paras
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Isi padu dan klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dos pemuat
LD = Vd·C/(S·F)
Kadar penyelenggaraan
R = CL·Css/(S·F)
Purata keadaan mantap
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Keadaan mantap
1 − (1/2)ⁿ selepas n separuh hayat; ≈ 97% selepas 5
Infusi
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Sela dan dos daripada puncak dan palung
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − umur) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0.85 untuk wanita
Tukarkan separuh hayat kepada pemalar kadar: k = 0.693/t½.
Tukarkan nilai bagi setiap kg kepada jumlah: Vd (L) = L/kg × berat, CL (L/h) = L/kg/h × berat.
Pilih hubungan: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), kadar penyelenggaraan = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k.
Untuk fungsi buah pinggang, anggarkan CrCl dengan Cockcroft–Gault dahulu, kemudian skalakan dos atau sela.
Semak keputusan: paras jatuh separuh setiap separuh hayat, dan keadaan mantap mengambil masa kira-kira lima separuh hayat.
2Soalan latihan
1.Nilai makmal & elektrolitSederhana
Seorang pesakit yang muntah selama dua hari mempunyai BUN 32 mg/dL (urea 11.4 mmol/L) dan kreatinin normal. Apakah punca yang paling mungkin?
ALebihan cecair
BDehidrasi
CDiet rendah protein
DKegagalan hati
2.Nilai makmal & elektrolitSukar
An older adult with type 2 diabetes is drowsy and very dehydrated. Glucose 920 mg/dL (51 mmol/L), serum osmolality 350 mOsm/kg, pH 7.36, urine ketones negative or trace. Which condition fits best?
AMetformin-related lactic acidosis
BHyperosmolar hyperglycemic state (HHS)
CSyndrome of inappropriate ADH (SIADH)
DDiabetic ketoacidosis (DKA)
3.Tafsiran gas darah arteriSederhana
Gas darah arteri latihan menunjukkan pH 7.54, PaCO₂ 51 mmHg (6.8 kPa) dan HCO₃⁻ 42 mmol/L. Gangguan utamanya ialah alkalosis metabolik. Setakat mana ia diberi pampasan? Klik jawapan anda.
pH 7.54PaCO₂ 51 mmHg (6.8 kPa)HCO₃⁻ 42 mmol/L
1tanpa pampasan
2pampasan separa
3pampasan penuh
4.Tafsiran gas darah arteriSukar
Pada aras laut, gas latihan yang diambil pada oksigen 40% menunjukkan PaO₂ 89 mmHg (11.9 kPa) dan PaCO₂ 34 mmHg (4.5 kPa). Gunakan PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8 untuk mencari Kecerunan A–a.
Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit menerima bolus IV 80 mg gentamicin. Paras yang diekstrapolasi ke belakang kepada masa sifar ialah 6 mg/L dan separuh hayatnya ialah 3 h. Cari klirens CL dalam L/h.
D = 80 mgC₀ = 6 mg/Lt½ = 3 h
CL = L/h
6.Farmakokinetik klinikalSukar
Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit 64 kg mengambil aminofilin oral (S = 0.8, F = 1) setiap 8 h. Klirens teofilin ialah 0.04 L/kg/h. Apakah dos D dalam mg yang memberikan purata paras keadaan mantap 10 mg/L?
A patient with DKA has an arterial blood gas showing a low pH and a low bicarbonate. Which disturbance is this?
AMetabolic alkalosis
BRespiratory alkalosis
CRespiratory acidosis
DMetabolic acidosis
8.Kejururawatan klinikalSukar
A patient with severe sepsis starts bleeding from cannula sites and the gums, with a low platelet count and prolonged clotting times. What is most likely?
AVitamin C deficiency
BDisseminated intravascular coagulation
CAn allergic reaction to the cannula
DHaemophilia A
3Larutan
1.Nilai makmal & elektrolit
Jawapan: B · Dehidrasi
Mengapa ini jawapannya
Apabila badan kekurangan cecair, buah pinggang menyerap semula lebih banyak urea, maka BUN meningkat secara tidak seimbang dengan kreatinin (nisbah BUN kepada kreatinin melebihi 20:1). Kegagalan hati dan diet rendah protein menurunkan BUN.Disemak dengan:BUN (Blood Urea Nitrogen) · MedlinePlus (NIH) (2024)
Jawapan
B · Dehidrasi
2.Nilai makmal & elektrolit
Jawapan: B · Hyperosmolar hyperglycemic state (HHS)
Mengapa ini jawapannya
HHS causes extreme hyperglycemia and high osmolality with severe dehydration, but enough insulin is present to prevent significant ketosis, so the pH is near normal. DKA has ketones and acidosis; SIADH has low osmolality.Disemak dengan:Ketoacidosis · StatPearls (NCBI Bookshelf) (2023); Osmolality blood test · MedlinePlus (NIH) (2025)
Jawapan
B · Hyperosmolar hyperglycemic state (HHS)
3.Tafsiran gas darah arteri
Jawapan: pampasan separa
Membaca gas darah (ROME): pertama pH: di bawah 7.35 ialah asidemia, di atas 7.45 alkalemia. Kemudian cari nilai yang menerangkannya. PaCO₂ (normal 35–45 mmHg, 4.7–6.0 kPa) ialah bahagian respiratori dan bergerak berlawanan (Opposite) dengan pH dalam gangguan respiratori; HCO₃⁻ (normal 22–26 mmol/L) ialah bahagian metabolik dan bergerak dalam arah yang sama dengan pH (Respiratory Opposite, Metabolic Equal). Nilai yang satu lagi menunjukkan pampasan: normal bermaksud tanpa pampasan; tidak normal dalam arah yang menarik pH kembali sementara pH masih tidak normal bermaksud pampasan separa; pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh. Julat berbeza sedikit antara makmal; ini ialah nilai latihan.
ROME, nilai demi nilai
pH 7.54: alkalemia (di atas 7.45)
PaCO₂ 51 mmHg: tinggi (35–45)
HCO₃⁻ 42 mmol/L: tinggi (22–26)
Pampasan
pampasan separa
Jawapan
pampasan separa
4.Tafsiran gas darah arteri
Jawapan: Kecerunan A–a = 153.7 mmHg
Nilai terterbitan: osmolaliti serum terhitung ialah 2·Na⁺ + glukosa + urea dengan semua nilai dalam mmol/L (2·Na⁺ + glukosa/18 + BUN/2.8 dengan glukosa dan BUN dalam mg/dL); nilai normal kira-kira 275–295 mOsm/kg. Nisbah P/F ialah PaO₂ dibahagi dengan FiO₂ sebagai pecahan. Tekanan oksigen alveolus ialah PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8 mmHg pada aras laut, dan kecerunan A–a ialah PAO₂ − PaO₂.
Klirens dan isi padu: pada keadaan mantap kadar pendosan sama dengan kadar penyingkiran, jadi kadar penyelenggaraan = CL × Css. Dos pemuat ialah LD = Vd × C/(S × F), dengan S faktor garam (pecahan ubat aktif dalam garam) dan F bioketersediaan (1 untuk IV). Daripada dua paras, k = ln(C₁/C₂)/Δt; untuk bolus IV Vd = dos/C₀ dan CL = k × Vd. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.
Isi padu taburan
Vd = 80/6 = 13.33 L
Pemalar kadar
k = 0.693/3 = 0.231 h⁻¹
Klirens
CL = 0.231·13.33 = 3.081 L/h
Jawapan
CL = 3.081 L/h
6.Farmakokinetik klinikal
Jawapan: D = 256 mg
Merangka regimen: dengan dos IV pantas, paras jatuh dari puncak ke palung semasa sela, jadi τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k dan dos yang memulihkan puncak ialah Vd × (Cpuncak − Cpalung). Purata paras keadaan mantap ialah Css,avg = S·F·dos/(CL·τ). Infusi meningkat sebagai C = (R/CL)(1 − e−kt). Untuk ubat yang dibersihkan oleh buah pinggang, dos dilaraskan mengikut klirens kreatinina. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.
Klirens
CL = 0.04·64 = 2.56 L/h
Dos
D = Css,avg·CL·τ/(S·F) = 10·2.56·8/(0.8·1) = 256 mg
Jawapan
D = 256 mg
7.Kejururawatan klinikal
Jawapan: D · Metabolic acidosis
Mengapa ini jawapannya
In DKA, ketoacids consume bicarbonate, causing a metabolic acidosis. The patient breathes deeply and fast (Kussmaul breathing) to lower PaCO2 as compensation.
Jawapan
D · Metabolic acidosis
8.Kejururawatan klinikal
Jawapan: B · Disseminated intravascular coagulation
Mengapa ini jawapannya
In DIC, widespread activation of clotting consumes platelets and clotting factors, causing both small clots and bleeding. Treating the underlying cause and replacing blood products as needed are key.