Baca pH: di bawah 7.35 ialah asidosis, di atas 7.45 ialah alkalosis.
Cari nilai yang menerangkannya: PaCO₂ yang bergerak berlawanan dengan pH ialah respiratori, HCO₃⁻ yang bergerak sama dengan pH ialah metabolik.
Lihat nilai yang satu lagi: normal bermaksud tanpa pampasan, tidak normal dalam arah pampasan bermaksud pampasan separa, dan pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh.
Dalam asidosis metabolik, bandingkan PaCO₂ dengan rumus Winter, 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, dan hitung sela anion Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
Semak sela anion yang tinggi dengan nisbah delta dan, apabila albumin rendah, dengan sela terbetul.
Farmakokinetik klinikal
Pemalar kadar dan separuh hayat
k = ln 2/t½ = 0.693/t½
Pereputan tertib pertama
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dua paras
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Isi padu dan klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dos pemuat
LD = Vd·C/(S·F)
Kadar penyelenggaraan
R = CL·Css/(S·F)
Purata keadaan mantap
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Keadaan mantap
1 − (1/2)ⁿ selepas n separuh hayat; ≈ 97% selepas 5
Infusi
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Sela dan dos daripada puncak dan palung
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − umur) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0.85 untuk wanita
Tukarkan separuh hayat kepada pemalar kadar: k = 0.693/t½.
Tukarkan nilai bagi setiap kg kepada jumlah: Vd (L) = L/kg × berat, CL (L/h) = L/kg/h × berat.
Pilih hubungan: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), kadar penyelenggaraan = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k.
Untuk fungsi buah pinggang, anggarkan CrCl dengan Cockcroft–Gault dahulu, kemudian skalakan dos atau sela.
Semak keputusan: paras jatuh separuh setiap separuh hayat, dan keadaan mantap mengambil masa kira-kira lima separuh hayat.
2Soalan latihan
1.Nilai makmal & elektrolitSederhana
A patient scheduled for surgery this morning has a potassium of 3.0 mEq/L on pre-operative tests. What should the nurse do?
AReport it to the surgical team before surgery
BRepeat the test after the surgery is finished
CGive an oral potassium dose without a prescription
DSend the patient to surgery without comment
2.Nilai makmal & elektrolitSukar
A patient with acute pancreatitis has a rising BUN, a falling calcium and a glucose of 250 mg/dL (13.9 mmol/L) over the first 48 hours. What do these results suggest?
AA lab error from lipemic samples
BA resolving, mild pancreatitis
CIncreasingly severe pancreatitis
DAn unrelated new kidney stone
3.Tafsiran gas darah arteriSederhana
Gas darah arteri latihan menunjukkan pH 7.12, PaCO₂ 76 mmHg (10.1 kPa) dan HCO₃⁻ 24 mmol/L. Gangguan utamanya ialah asidosis respiratori. Setakat mana ia diberi pampasan? Klik jawapan anda.
pH 7.12PaCO₂ 76 mmHg (10.1 kPa)HCO₃⁻ 24 mmol/L
1tanpa pampasan
2pampasan separa
3pampasan penuh
4.Tafsiran gas darah arteriSukar
Pada aras laut, gas latihan yang diambil pada oksigen 35% menunjukkan PaO₂ 82 mmHg (10.9 kPa) dan PaCO₂ 53 mmHg (7.1 kPa). Gunakan PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8 untuk mencari Kecerunan A–a.
Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Selepas dos IV tobramycin, paras ialah 6 mg/L pada 1 h dan 1.5 mg/L pada 5 h. Andaikan penyingkiran tertib pertama. Cari separuh hayat t½.
C1 = 6 mg/L (1 h)C2 = 1.5 mg/L (5 h)
t½ = h
6.Farmakokinetik klinikalSukar
Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang lelaki berumur 85 tahun seberat 77 kg dan mempunyai kreatinina serum 1.8 mg/dL (159 µmol/L). Anggarkan klirens kreatinina dengan Cockcroft–Gault: CrCl (mL/min) = (140 − umur) × berat (kg)/(72 × SCr dalam mg/dL), × 0.85 untuk wanita. Dos ciprofloxacin yang lazim ialah 500 mg untuk klirens kreatinina 120 mL/min, dan pecahan fe = 0.6 ubat dirembeskan tidak berubah oleh buah pinggang. Dengan menggunakan pecahan dos Dettli Q = 1 − fe·(1 − CrCl/CrCl normal), cari dos terlaras D. Bundarkan kepada nombor bulat yang terdekat.
Which lifestyle advice helps a patient with gastro-oesophageal reflux disease?
AWear tight belts to support the stomach
BLie down straight after each meal to let the food settle
CEat one very large meal a day rather than several small ones
DAvoid large meals late in the evening and raise the head of the bed
8.Kejururawatan klinikalSukar
After a head injury, a patient passes very large volumes of dilute urine and the serum sodium is rising. What is most likely?
ADiabetes insipidus
BSyndrome of inappropriate ADH secretion
CAcute kidney injury
DDiabetes mellitus
3Larutan
1.Nilai makmal & elektrolit
Jawapan: A · Report it to the surgical team before surgery
Mengapa ini jawapannya
Hypokalemia increases the risk of arrhythmias during anesthesia and can prolong muscle weakness. Abnormal pre-operative results are reported to the surgeon and anesthetist, who decide whether to correct it or delay surgery.Disemak dengan:Hypokalemia · StatPearls (NCBI Bookshelf) (2025)
Jawapan
A · Report it to the surgical team before surgery
2.Nilai makmal & elektrolit
Jawapan: C · Increasingly severe pancreatitis
Mengapa ini jawapannya
Rising BUN (fluid loss and kidney injury), low calcium and hyperglycemia are markers of more severe pancreatitis in scoring systems. The nurse monitors fluid balance, vital signs and organ function closely and reports deterioration.Disemak dengan:Acute pancreatitis · MedlinePlus (NIH) (2025); BUN (Blood Urea Nitrogen) · MedlinePlus (NIH) (2024)
Jawapan
C · Increasingly severe pancreatitis
3.Tafsiran gas darah arteri
Jawapan: tanpa pampasan
Membaca gas darah (ROME): pertama pH: di bawah 7.35 ialah asidemia, di atas 7.45 alkalemia. Kemudian cari nilai yang menerangkannya. PaCO₂ (normal 35–45 mmHg, 4.7–6.0 kPa) ialah bahagian respiratori dan bergerak berlawanan (Opposite) dengan pH dalam gangguan respiratori; HCO₃⁻ (normal 22–26 mmol/L) ialah bahagian metabolik dan bergerak dalam arah yang sama dengan pH (Respiratory Opposite, Metabolic Equal). Nilai yang satu lagi menunjukkan pampasan: normal bermaksud tanpa pampasan; tidak normal dalam arah yang menarik pH kembali sementara pH masih tidak normal bermaksud pampasan separa; pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh. Julat berbeza sedikit antara makmal; ini ialah nilai latihan.
ROME, nilai demi nilai
pH 7.12: asidemia (di bawah 7.35)
PaCO₂ 76 mmHg: tinggi (35–45)
HCO₃⁻ 24 mmol/L: biasa (22–26)
Pampasan
tanpa pampasan
Jawapan
tanpa pampasan
4.Tafsiran gas darah arteri
Jawapan: Kecerunan A–a = 101.3 mmHg
Nilai terterbitan: osmolaliti serum terhitung ialah 2·Na⁺ + glukosa + urea dengan semua nilai dalam mmol/L (2·Na⁺ + glukosa/18 + BUN/2.8 dengan glukosa dan BUN dalam mg/dL); nilai normal kira-kira 275–295 mOsm/kg. Nisbah P/F ialah PaO₂ dibahagi dengan FiO₂ sebagai pecahan. Tekanan oksigen alveolus ialah PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8 mmHg pada aras laut, dan kecerunan A–a ialah PAO₂ − PaO₂.
Klirens dan isi padu: pada keadaan mantap kadar pendosan sama dengan kadar penyingkiran, jadi kadar penyelenggaraan = CL × Css. Dos pemuat ialah LD = Vd × C/(S × F), dengan S faktor garam (pecahan ubat aktif dalam garam) dan F bioketersediaan (1 untuk IV). Daripada dua paras, k = ln(C₁/C₂)/Δt; untuk bolus IV Vd = dos/C₀ dan CL = k × Vd. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.
Pemalar kadar penyingkiran
k = ln(6/1.5)/4 = 1.386/4 = 0.3466 h⁻¹
Separuh hayat
t½ = 0.693/0.3466 = 2 h
Jawapan
t½ = 2 h
6.Farmakokinetik klinikal
Jawapan: D = 282 mg
Merangka regimen: dengan dos IV pantas, paras jatuh dari puncak ke palung semasa sela, jadi τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k dan dos yang memulihkan puncak ialah Vd × (Cpuncak − Cpalung). Purata paras keadaan mantap ialah Css,avg = S·F·dos/(CL·τ). Infusi meningkat sebagai C = (R/CL)(1 − e−kt). Untuk ubat yang dibersihkan oleh buah pinggang, dos dilaraskan mengikut klirens kreatinina. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.
Klirens kreatinina (Cockcroft–Gault)
CrCl = (140 − 85)·77/(72·1.8) = 32.68 mL/min
Pecahan dos (Dettli)
Q = 1 − 0.6·(1 − 32.68/120) = 0.5634
Dos terlaras
D = 0.5634·500 = 281.7 ≈ 282 mg
Jawapan
D = 282 mg
Dalam amalan dos dibundarkan kepada jumlah yang mudah dan disemak dengan maklumat produk.
7.Kejururawatan klinikal
Jawapan: D · Avoid large meals late in the evening and raise the head of the bed
Mengapa ini jawapannya
Smaller meals, not eating close to bedtime, raising the head of the bed, weight loss and stopping smoking reduce reflux. Lying flat after eating makes it worse.
Jawapan
D · Avoid large meals late in the evening and raise the head of the bed
8.Kejururawatan klinikal
Jawapan: A · Diabetes insipidus
Mengapa ini jawapannya
Cranial diabetes insipidus is a lack of ADH, so the kidneys cannot concentrate urine. Water loss raises sodium; strict fluid balance and replacement are needed.